T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/887 Esas
KARAR NO: 2022/869 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 03/10/2022
KARAR TARİHİ: 06/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacının dava dilekçesiyle; Müvekkilİ firma teknik makine imalat ve yedek parça işleri yaptığını, müşterilerinden aldığı ve müvekkili firmanın kendisine ait yetkilisine ait olan çeklerin de firma yetkilisi tarafından cirolanan çeklerin müvekkili tarafından zayii edildiğini, kaybolan bu çeklerin piyasada ticari itibari yüksek olan müvekkili tarafından keşiden edilmiş olduğundan, müvekkili firmanın cirosu da bulunduğundan ve çeklerin vadesinin henüz gelmediğinden çeklerin vadesi geldiğinde çeklerin karşılığının bankadan tahsil edilme durumu bulunduğunu, çeklerin bankadan tahsil edilmesini engellemek ve müvekkilinin ve çekleri keşide eden ve diğer cirontoların müvekkilinin müşterilerinin zarar görmemesi için tedbir amaçlı olarak ödeme yasağı konulmasını da içeren çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava;6102 sayılı TTK.nun 818/s maddesi delaletiyle 757 ve devamı maddeleri kapsamında düzenlenen zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Bu nitelikteki davanın mutlak olarak çek hamili tarafından açılması gerektiği gerek yasadaki düzenlemeler ve gerekse de Yargıtay kararları ile belirgindir. Davanın istemde bulunan sıfatı nedeniyle dinlenebilir (mesmu) olmaması halinde çekişmesiz yargı koluna dahil olan ve mutlak olarak reddi mucip bir istemin ele alınarak karar verilmesi Anayasa'nın 141/4 maddesindeki dava ve usul ekonomisi kurallarına uygun olduğu gibi 6100 sayılı HMK'nun 320.maddesinde mahkemenin mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar vereceği düzenlemesi de nazara alındığında somut olayın belirginliğine bağlı olarak hakim duruşma açmama yönündeki takdir hakkını kullanabilecektir.
İstem; 6102 sayılı TTK.nun 818/s maddesi delaletiyle 757 ve devamı maddeleri kapsamında düzenlenen zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Her ne kadar davacı mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği 3 adet çekin iptalini talep etmiş ise de; dava dilekçesi ve dilekçe ekinde sunulan belgelerden açıkça anlaşıldığı üzere davacının iptali talep edilen 3 adet çekin keşidecisi diğer bir ifadeyle hesap sahibi olduğu anlaşıldığı, davacının meşru hamil ( alacaklı ) sıfatının bulunmadığı, oysa kıymetli evrak kaybından kaynaklanan hasımsız iptal davası açma hakkının alacaklı sıfatını taşıyan meşru hamile ait bulunduğu, keşideci-hesap sahibinin böyle bir dava açamayacağı, ayrıca çeklerin imzasız olduğu, davacının meşru hamil (alacaklı) sıfatı olmadığından dinlenebilirlik koşulu oluşmadığı nedeniyle davanın hasımsız olduğu da gözetilerek reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı hesap sahibi-keşideci konumunda olduğundan ayrıca 3 adet imzasız çek yaprağının iptali istenemeyeceğinden dinlenebilirlik koşulu oluşmadığı nedeniyle davanın usulden REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70-TL harcın, davacı tarafça başlangıçta yatırılan toplam 5.123,25-TL peşin harçtan mahsubu ile davacı tarafından fazlaca yatırılan 5.042,55-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacı tarafa İADESİNE,
3-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
4-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ila 360'ncı madde hükümleri uyarınca, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda tensiben karar verildi. 06/10/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır