T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/942 Esas
KARAR NO: 2022/1124
DAVA: Ticari Şirket (Fesih İstemli)
DAVA TARİHİ: 20/10/2022
KARAR TARİHİ: 08/12/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16.12.2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Fesih İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde; ... tarihinde .... sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin ... Ve .... Sayfalarında yayınlanan .... LİMİTED ŞİRKETİ'ni kurduğunui İstanbul .... Noterliğinden .... tarih ve .... yevmiye no ile tasdikli ... İsimli davalı şahsı şirketine ... hisse payıyla ortak aldığını, davalı ortağın başka işlerin de olması nedeniyle şirketin işleriyle ilgilenemediği için aramızda, ticari anlaşmazlıkların oluştuğunda, bu süre zarfı içerisinde maddi imkansızlıklardan dolayı şirketin işlerini de tek başına yürütemediğini, ortaklar arası güven ve iş birliğini zedeleyen davranışlar TTK. Madde 549/4 göre haklı nedenlerle Limited Şirket ortaklığın sona ermesi nedeni olduğunu, haklı nedenlerden dolayı şirketin feshi için Mahkememize başvurmak zorunda olduğunu talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, fehis istemli Ticari Şirket davasıdır.
Uyuşmazlığın; davacının kurmuş olduğu şirketin TTK 594. maddesine göre haklı sebeplerle fesih koşullarının oluşup oluşmadığı, makul kabul edilebilir çözüm yolu bulunup bulunmadığı hususlarından kaynaklandığı mahkememizce tespit edilmiştir.
Öncelikle mahkememizce dava şartları açısından dosyanın incelenmesi gerekmiştir.
Öncelikle mahkememizce dava şartları açısından dosyanın incelenmesi gerekmiştir.
Davacının dava hakkına sahip olması, dava açabilmesi için yeterli değildir. Bundan başka, davacının dava açmakta hukuki bir yararının bulunması gerekir; yani dava hakkı, hukuki yarar ile sınırlıdır. Dava açmakta hukuki yararı olmayan kişi Devletin mahkemelerini gereksiz yere uğraştıramaz. Bu, hukuki korunma (himaye) ihtiyacı olarak da adlandırılmaktadır. Yani, davacının mahkemeden hukuki korunma istemesinde, korunmaya değer bir yararı olmalıdır.
Dava şartları, medeni usul hukukuna ait bir kurum olup, amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek, böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır.
Mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi (davayı esastan inceleyebilmesi) için varlığı veya yokluğu gerekli olan haller, dava (yargılama) şartlarıdır. Davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi için varlığı gerekli hallere, olumlu dava şartları (görev, hukuki yarar gibi); yokluğu gerekli hallere ise olumsuz dava şartları denilmektedir (kesin hüküm gibi).
Dava şartları, dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir.
Dava şartlarından biri olmadan açılan dava da açılmış (var) sayılır, yani derdesttir. Ancak mahkeme, dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit edince, davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür.
Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hakim tarafından kendiliğinden (re’sen) gözetilir; taraflar bir dava şartının noksan olduğu davanın görülmesine (esastan karara bağlanmasına) muvafakat etseler bile, hakim davayı usulden reddetmekle yükümlüdür.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nun 114/h maddesinde, hukuki yarar açıkça dava şartları içerisinde sayılmıştır.
TTK’un 636/3 hükmü kapsamında Limited şirketin haklı nedenle feshi davasında davacı sıfatına ortaklar sahiptir. Ortaklar dışındaki kişilerin bu madde kapsamında haklı nedenle fesih davası açma hakkı yoktur. Diğer bir ifade ile ortak sıfatına sahip olmayan alacaklılar, dışarıdan atanan müdürler bu davayı açamazlar. Aynı şekilde ortaklıktan ayrılan kişinin de bu davayı açması mümkün değildir.
Limited şirketin tek ortaklı olması halinde, tek ortak tarafından Limited şirketin feshi davası açılamaz. Bunun sebebi ise, ortağın yazılı olarak alacağı bir Genel Kurul kararı ile şirketi feshedebilecek olmasıdır. Payın birden fazla kişiye ait olması halinde ise bu dava ortak bir temsilci atanarak açılabilir.
Davacının tek ortaklı limited şirket kurduğu anlaşılmıştır. Tek pay sahibi veya ortak tek başına genel kurulun bütün yetkilerini kullanabilir, bütün kararları alabilir, ancak genel kurul sıfatı ile verilen bütün kararların genel kurul kararı olduğunun belirtilmesi ve kararların yazılı olması şarttır. Tek pay sahibi/ortak kendi kendisiyle ancak yazılı olarak işlem yapabilir. Aynı kural; tek ortaklı veya pay sahipli şirketin temsilcisiyle tek ortağın kendisi veya şirket arasındaki işlemlerde de geçerlidir.
Somut olayda ise, .... sicil numaralı ... Şirket'inin tek ortağının davacı ... olduğu görülmüş davalı olarak resmi bir ortağının bulunmadığı gelen sicil kayıtlarında da anlaşılmış olup ve bu durumda tek ortağın yazılı olarak alacağı bir Genel Kurul kararı ile şirketi feshedebileceği bir hakkı varken tek ortak tarafından Limited şirketin feshi davası açılamayacağı ön görülmüş ve davacının hukuki yararının olmadığı tespit edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın Hukuki Yarar Yokluğu Nedeniyle HMK 114.madde uyarınca USÛLDEN REDDİNE,
2-Harç peşin alınmış olduğundan ayrıca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan gider ve iflas avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
5-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacının yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2022
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza