T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/118 Esas
KARAR NO: 2023/563 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 07/02/2023
KARAR TARİHİ: 06/06/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06.07.2023
Davacı tarafından mahkememizde açılan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Dava konusu .... Bankası .... Şubesi'nin, seri numarası: ...., Keşide yeri ve tarihi: İstanbul - 30.01.2023, Keşidecisinin .... İnşaat ve Dış Tic. Ltd. Şti., Keşideci vergi kimlik no: ..., Bedel: 32.000,00 TL, bedelli çekin, lehtarı .... Hizm. A.Ş. tarafından ticari ilişki nedeniyle müvekkili şirkete verildiğini, söz konusu çeke ait fotoğraf, çekin lehtarı ile müvekkili şirket arasındaki cari hesap ekstresinin dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, aşağıda ayrıntılı olarak bilgileri belirtilen çek müvekkili şirket uhdesindeyken iradesi dışında zayi olduğunu, çekin zayi olması sebebiyle iptaline karar verilmesi için işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, davaya konu çekin, emre yazılı kambiyo senetlerinden olduğundan, kötü niyetli şahıs veya şahısların eline geçmesi halinde bu çekin tahsil edebilme veya başkasına ciro edebilme imkânına sahip olabileceğini, bu durum ise, hem müvekkili hem de iyi niyetli üçüncü kişiler için telafisi güç ve hatta imkânsız zararlara yol açabilecek bir takım olumsuz sonuçlar doğuracağını, bu nedenle bilgileri verilen çek yönünden taktiren teminatsız olarak ödeme yasağı konulmasına, yargılama neticesinde çekin iptaline karar verilmesini, müvekkili şirket uhdesindeyken zayi olan davaya konu çeke ivedilikle takdiren teminatsız olarak ödeme yasağı konulmasına ve çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının hamil - lehtar sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çeklerle ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde yapılan ilanlara rağmen çeki bulan veya meşru hamili olduğunu iddia eden olmamış, çekin başkasının elinde haklı olarak bulunduğuna dair hiçbir beyan veya delil dosyaya sunulmamış, çeklerin ödeme için bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Tüm dosya içeriğine göre; davacının adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu çeklerin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubelerine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE,
-.... Bankası ... Şubesi'nin, seri numarası: ...., Keşide yeri ve tarihi: İstanbul - 30.01.2023, Keşidecisinin ... İnşaat ve Dış Tic. Ltd. Şti. Olan 32.000,00 TL, bedelli ÇEKİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL peşin harcın karar ve ilam harcına mahsubuna, başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
5-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/06/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır