T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/162 Esas
KARAR NO : 2024/682
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/02/2023
KARAR TARİHİ : 08/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ...... plakalı araç ile proje bazlı olarak Davalı ... taşeron personel taşıma hizmeti verildiğini, müvekkili tarafından 1 Ağustos 2022 tarihi itibari ile ........ Elektrik firmasının personelini taşıma işine başlandığını, müvekkilinin vermiş olduğu hizmete karşılık Davalı tarafından yapılan ödemenin aracın şoför, bakım onarım, yakıt vs masraflarını dahi karşılamadığından Müvekkilinin zarara uğradığını, bu durumlar karşısında 05.09.2022 tarihli "iş bırakma formunu" doldurmak suretiyle işin bırakılacağının müvekkili tarafından 5 Eylül 2022 tarihinde Davalı'ya yazılı olarak bildirildiğini, davalının müvekkilin 51.976,65-TL (KDV dahil) tutarındaki 2 adet faturaya dayalı hak edişinin müvekkiline ödenmediğini, daha sonra 12.000-TL tutarındaki yakıt alacağı tutarının bu borç tutarından düşüldüğünü, davalının yetkililerinin hak edişin ödeme zamanında davalının müvekkilinin alacağını ödemediğini ve yetkililerin müvekkili ile yaptıkları telefon görüşmesinde, müvekkilinin işi bıraktığı için alacağını ödemediklerini, ancak, sonra tekrar çalışmaya başlarsa ödemenin yapılacağını açıkça belirttiklerini, bunun üzerine müvekkili tarafından hak ediş faturası alacağının tahsilini teminen davalı hakkında Bakırköy .... İcra Müdürlüğü’nün ......E. sayılı dosyasıyla faturaya dayalı olarak 39.976,65 TL asıl alacak ve 584,03 işlemiş faiz toplamının tahsili amacıyla genel haciz yoluyla takip yapıldığını, davalının 31.10.2022 tarihinde borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu arada icra takibi açıldıktan sonra müvekkili hesabına davalı tarafından 03.11.2022 tarihinde 5.460-TL haricen ödenmiş olduğunu, icra dosyasına beyanda bulunulduğunu ve borç bakiyesinde düşümü sağlandığını, borçlunun bu itirazının iptali gerektiğini, davalının icra takip dosyasına sunduğu faturadan dolayı borçlu bulunmadığını, davalının itirazında söz konusu alacağın bulunmadığından bahisle borca itiraz ettiğini, ancak icra takip dosyasına sunulan faturalar ile ilgili herhangi bir açıklama getirmediğini ve ödeme belgesi de sunmadığını, davalının üvekkiline belirtilen faturalardan dolayı borçlu olduğunu, borçlunun borca ve icra takibine yaptığı itirazının iptaline, takibin Bakırköy ...... İcra Müdürlüğünün ..... E. sayılı dosyası üzerinden devamına, borçlunun takip konusu borcu işlemiş ticari faiziyle ödemeye ve takip konusu alacağın % 20’sindan az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... tarafların ticari ilişkilerine dair tüm iddialarının açıkça gerçeğe aykırı olduğunu, anlatılmış olayların hiçbirinin yaşanmış olmadığını, müvekkilinin personel taşımacılığı işi iştigal etmekte olduğunu, davacının da aynı işi yaptığını, taraflar arasında tedarikçi/sözleşmeli taşımacı ilişkisi bulunmakta olduğunu, bu uğurda sözleşme akdedildiğini, davacı da bu aracı teslim aldığını, 1 gün sonrasında yani 14.09.2022 tarihinde müvekkilinin aracını işini yaptığı müvekkilinin müşterisi ..... Elektronik önüne çektiğini ve anahtarı da söz konusu müşterinin güvenliğine bırakarak artık servis yapmayacağını ilettiğini, görüldüğü üzere davacı ... iş bırakma şekli sözleşme bir ... basiretli bir tacirin göstermesi gereken davranıştan da uzak olduğunu, hem şekil hem de süre olarak taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı davranış sonrasında tedarikçi sözleşmesinin 4. maddesi uyarınca müvekkilinin kendisinden 30 günlük cezai şart bedeli talep etme hakkı doğduğunu, hal böyle iken davacının davasında haksız olduğunun ortada olduğunu, bu nedenlerle davanın reddi ile müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Bakırköy ..... İcra müdürlüğünün ...... Esas sayılı takip dosyası uyaptan celp edilmiş olmakla, icra dosyası incelendiğinde; davacı / alacaklı şahsın, davalı / borçlu şirket aleyhine 34.536,65-TL asıl alacak, 17.440,00 -TL asıl alacak ve 833,56-TL işlemiş faiz olmak üzere TOPLAM 52.810,21-TL alacağının tahsilinin talep edildiği, asıl alacağa işleyecek % 17,25 oranında faizi ile birlikte, icra masrafı, vekalet ücreti ile birlikte tahsili için icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde itiraz ettiğini belirterek takibin durmasına sebebiyet verdiği, icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile davacının davalıya taşıma konusunda hizmet verip vermediği, taşıma hizmetinin tespiti halinde davalıdan alacaklı olup olmadığı; taraflar arasında hizmet sözleşmesinin varlığının bulunup bulunmadığı, davaya konu hizmetin davalının belirttiği gibi sözleşme kapsamında verilip verilmediği, bunun tespiti halinde tarafların sözleşmeye uygun edimlerini ifa edip etmediği nihayetinde taşıma ilişkisi kapsamında davalının davacıya borcunun bulunup bulunmadığı, asıl alacak ve işlemiş faiz var ise miktarının ne kadar olduğu konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına, karar verilmiş olmakla mali müşavir bilirkişi ..... ve Taşıma Uzmanı ..... 24/03/2024 tarihli müşterek raporlarını dosyamıza sunmuşlardır.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, taraflar arasında davacının davalıya taşıma hizmeti verildiğinden bahisle alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda ispat yükü dalıya taşıma hizmeti verdiğini ve bundan ötürü alacağı olduğunu iddia eden davacı üzerinde olup taraf iddia ve savunmaları bu muvaceheye göre değerlendirilmiştir.
İddia ve savunamalar bakımından mahkememizce teknik bilirkişilerden rapor alınmış olup, alınan rapor ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davalıya, servis taşımacılığı için davacı tarafça alt taşıyıcı olarak hizmet verdiği, davalı tarafça,
davacının sözleşme şartları uyarınca ihbar süresine uymaksızın işi terk ettiği iddiası ile davacıya
33.000,00 TL cezai şart faturası kesildiği anlaşılmıştır. Taraflar arasında akdedilen
31.01.2020 tarihli Tedarik Sözleşmesi incelendiğinde, 3.14.maddede düzenlenen
33.000 TL tutarlı cezai şart hükmü, sözleşmenin sona ermesinden sonraki süreçte rekabet yasağı ve sair hususlar için düzenlendiği anlaşılmıştır. Sözleşmenin feshine ilişkin maddesi ise incelendiğinde 30
günlük ihbar süresine uyulmaması halinde 30 gün için hesaplanacak olan hakediş
tutarında cezai şart bedeli ödeneceği öngörülmektedir.
Davacının iş bırakma formu incelendiğinde iş bırakma bildiriminin 05.09.2022, işe
son verileceği tarih bildiriminin ise 07.10.2022 tarihi olduğu anlaşılmaktadır. Bu bakımdan davacının 30 günlük bildirim süresine riayet ettiği anlaşılmakla kesilen cezai şart bedelinin haksız olduğu kanaatine varılmıştır.
Sözleşme feshi ve iş bırakma 05.09.2022 tarihi itibarı ile 07.10.2022 tarihine kadar iş devam
edeceği gözetildiğinde davacının 13.09.2022 tarihli taşımada bulunmaması sebebi ile
aksama tediye fişi ile davalının 890 TL bedelli alacağının mahsuplaşmada kullanılabileceği
analaşılmıştır.
Davalı, taraflar arasında sözleşme sona erdikten çok sonra 16.12.2022 tarihinde “genel
giderler”e katılım için 744,70 TL tutarlı fatura tanzim etmiş ise de sözleşmenin sona erdiği tarihten sonrası için düzenlenen faturanın somut dayanağın bulunmaması nedeniyle bu miktar davalı lehine değerlendirilmemiştir.
Davacının TTK m.850/3 gereği ticari işletme işlettiği ve tacir olduğu değerlendirildiğinde, kendi
ticari defterlerini inceleme için sunmadığı, bu nedenle davalının kabulünde olan iki adet fatura
gözetildiğinde, 45.619,70 TL asıl alacaklı olabileceği; ancak ticari defterlerini ibraz etmediği için
davalı ticari defterlerine göre ise 6.211,65 TL alacaklı olmakla; bu miktarın oluşmasında 33.000 TL
ve 744,70 TL tutarlı mahsupların haksız olduğu değerlendirmesi ile eklendiğinde; (6.211,65
TL+33.000 TL+744,70 TL)= 39.956,35 TL davacının bakiye alacağı kaldığı söz konusu alacağın likit olduğu, reddedilen kısma dair ise davacının takip yapmada kötü niyetinin ispatlanamadığı anlaşılmakla tüm talepler hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
-Davalının aleyhine yapılan Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE,
-Takibin asıl alacak miktarı olan 39.956,35-TL üzerinden aynen DEVAMINA,
-Hüküm altına alınan asıl alacağa davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren ticari faiz İŞLETİLMESİNE,
-Hüküm altına alınan Asıl alacağın %20'sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
-Reddedilen kısma dair davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 2.729,42-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 428,63-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.300,79-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 604,33-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından sarf edilen 179,90- TL başvurma harcı ve 428,63-TL peşin harç olmak üzere TOPLAM 608,53--TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafça sarf edilen 7.544,00-TL yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak 7.432,00-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Gider avansından artan olur ise karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/07/2024
Katip .....
¸e-imza
Hakim .....
¸e-imza