T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/819 Esas
KARAR NO : 2024/502
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 22/08/2023
KARAR TARİHİ : 21/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava çekleri müvekkilinin kaybettiğini, çeklerinin yedinde bulunduğu sırada kaybolmuş bulunduğundan tahsilatının mümkün olmadığını, bu durum müvekkilinin mağduriyetine neden olduğundan öncelikle ihtiyati tedbir olarak söz konusu çeklere ilişkin olarak ödeme yasağı kararı verilmesini, ödeme yasağının çek muhatabı ilgili bankalara bildirilmesine ve zayi olan çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının hamil sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Davacı vekilinin, 07.05.2024 tarihli dilekçesi ile zayi talep edilen .... bank A.Ş. ..... Şubesine ait, keşidecisi .... olan .... seri numaralı, 31.04.2024 keşide tarihli, 70.000-TL bedelli çek yönünden davadan vazgeçtiklerini beyan etmiş ve bu çek yönünden vazgeçme beyanı sebebi ile bu çek yönünden açılan davanın konusuz kaldığı anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan:
-.... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi .... Tekstili Dış Tic. San. Ltd. Şti. olan ..... çek numaralı, 20/10/2023 keşide tarihli, 600.000 -TL bedelli,
- .... Bankası A.Ş. - .... Şubesine ait, keşidecisi ... Örme ve Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. olan, ..... seri numaralı, 31.08.2023 keşide tarihli, 33.206,08-TL bedelli,
- .... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi ....... olan ..... seri numaralı, 31.08.2023 keşide tarihli, 75.000-TL bedelli,
-..... Bankası A.Ş. ..... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan ..... seri numaralı, 31.09.2023 keşide tarihli, 75.000-TL bedelli,
-..... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi ...... olan ..... seri numaralı, 31.11.2023 keşide tarihli, 100.000-TL bedelli,
-...... Bankası T.A.O. ...... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan ...... seri numaralı, 30.10.2023 keşide tarihli, 30.000-TL bedelli,
-.... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi .... olan ..... seri numaralı, 16.09.2023 keşide tarihli, 40.000-TL bedelli çeklerde davacının hamil sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çekler ile ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde dava konusu olan çek 3. şahıslarca dosyaya sunulmamıştır.
Muhatap banka şubelerinden gelen yazı cevabına göre dava konusu çekin ibraz edilmediği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: davacının yerleşim yeri adresi ve muhatap banka şube adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu yukarıda bahsi geçen 7 adet çekin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubesine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE,
- ..... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi .... Tekstili Dış Tic. San. Ltd. Şti. olan ..... çek numaralı, 20/10/2023 keşide tarihli, 600.000 -TL bedelli,
-..... Bankası A.Ş. - .... Şubesine ait, keşidecisi .... Örme ve Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. olan, .... seri numaralı, 31.08.2023 keşide tarihli, 33.206,08-TL bedelli,
-.... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan ...... seri numaralı, 31.08.2023 keşide tarihli, 75.000-TL bedelli,
-.... Bankası A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan ...... seri numaralı, 31.09.2023 keşide tarihli, 75.000-TL bedelli,
- ...... Bankası A.Ş. ...... Şubesine ait, keşidecisi ...... olan ..... seri numaralı, 31.11.2023 keşide tarihli, 100.000-TL bedelli,
-.... Bankası T.A.O. .... Şubesine ait, keşidecisi ...... olan ...... seri numaralı, 30.10.2023 keşide tarihli, 30.000-TL bedelli,
-.... Bankası A.Ş. ..... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan .... seri numaralı, 16.09.2023 keşide tarihli, 40.000-TL bedelli ÇEKLERİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-..... bank A.Ş. .... Şubesine ait, keşidecisi ..... olan .... seri numaralı, 31.04.2024 keşide tarihli, 70.000-TL bedelli çek yönünden vazgeçme beyanı dikkate alınarak KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
3-Dava konusu çekler yönünden verilen bir ödeme yasağı kararı olmadığının tespiti ile bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 157,75-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
7-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere tarafların yokluğunda dosya üzerinden verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/05/2024
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza