T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/180 Esas
KARAR NO : 2025/272
DAVA : İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ : 23/02/2024
KARAR TARİHİ : 05/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29.12.2023 tarihinde müvekkili ..... Plastik Kimya San. Ve Tic. A.Ş.'ye ait ...... Bankası A.Ş. ..... Şubesindeki ...... nolu hesaptan ..... LOJİSTİK TİC. LTD. ŞTİ'ye ekte fotokopisi sunulu bulunan proforma faturasında belirtilen ürünün satış bedelini AED'nin ..... Bankası T.A.O.'da bulunan TR...... nolu hesabına eft/havale yoluyla yatırmak istediğini, söz konusu işlem sırasında bu tutarın sehven müvekkili şirketin 2022 yılında ticaret yapmış olduğu ve ..... ile aynı banka ile çalışan davalı şirketin ..... Bankası T.A.O'da bulunan TR..... nolu hesabına yaptığını, bu hata nedeni davalı ile önceden yapılan ticari ilişkiden dolayı bu hesaba önceden para gönderilmesi nedeniyle bankanın internet şubesinde bu hesabın otomatik olarak çıkması ve sehven paranın gönderilmesinden kaynaklandığını, kaldı ki ödeme dekontundaki açıklamaya bakıldığında, paranın "450 Pİ ÖDEMESİ" adı altında yapıldığını, bu açıklamanın ..... Lojistik Tic. Ltd. Şti tarafından kesilmiş olan proforma fatura numarası olduğunu, müvekkilinin söz konusu ödemeyi davalıya değil 3. Şahıs ..... firmasına yaptığının bu açıklamadan da açıkça anlaşıldığını, sehven hesap numarasının yanlış yazılması sebebiyle havale/eft'nin yanlış hesaba yapıldığını, bu husus ile ilgili olarak hemen ...... Bankası T.A.O. ile iletişime geçildiğini ancak bankanın sehven yatırılmış olan paranın iadesinin mümkün olmadığını belirterek parayı iade etmediğini, ayrıca davalıya da ulaşılamadığından bu paranın iade alınamadığını, müvekkili şirketçe yanlışlığın yapıldığının anlaşıldığı anda müvekkilinin kendi bankası olan ...... Bank ile iletişime geçtiğini ve durumun düzeltilmesini istediğini, bankanın bunun üzerine davalının bankasını durumdan haberdar ettiğini, müvekkili şirketin yetkililerinin de davalının banka şubesine giderek durumu izah ettiğini, ancak bankanın söz konusu iadenin tasarrufunda olmadığı belirterek parayı iade etmediğini, müvekkilinin ve davalının ticari defter ve kayıtları incelendiğinde de görüleceği üzere müvekkilinin davalıya herhangi bir borcu bulunmadığını, söz konusu paranın iade edilememesi sebebiyle müvekkilinin bu parayı kullanamadığını ve zarara uğradığını, davalının da sehven yapılan havale nedeni ile sebepsiz zenginleştiğini, sehven yapılan bu eft işleminin akabinde taraflarınca Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... D.iş dosyasından ihtiyati tedbir talep edildiğini ve mahkeme tarafından 03.01.2024 tarihinde taleplerinin kabulü ile davalı hesabına sehven yatırılan paranın davalıya ödenmemesi adına ihtiyati tedbir kararı verildiğini, İhtiyati Tedbir kararının alınmasından sonra, 10.01.2024 tarihinde arabuluculuğa başvurulduğunu ancak yapılan başvurunun davalı tarafa ulaşılamaması nedeniyle 19.02.2024 tarihli arabuluculuk tutanağı ile “GÖRÜŞME YAPILAMADAN ANLAŞAMAMA” şeklinde sonuçlandığını iddia ederek; davalı hesabına sehven yapılan 921.817,12 TL tutarındaki havale/eft'nin müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı tarafından davaya karşı yazılı cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı şirket adına duruşmalara katılan olmamıştır.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı tarafından EFT yoluyla sehven gönderilen paranın alıcı davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Uyuşmazlığın, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, davacı şirketin davalı şirket hesabına yaptığı 29/12/2023 tarihli ve 921.817,12-TL tutarlı havale işlemini sehven yapıp yapmadığı, davalı şirketin bu havale işlemi nedeniyle sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği, bu suretle davacının alacak hakkı doğup doğmadığı, neticeten; davacı şirketin davalının hesabına sehven yapıldığını iddia ettiği 921.817,12-TL'nin iadesi taleplerinin kabul edilip edilmeyeceği hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünden; davalı şirkete ait sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
...... Bankası T.A.O.'dan; dava konusu eft/havale işlemine ilişkin bilgi ve belgeler celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
..... Bankası Anonim Şirketinden; ilgili hesap hareketleri ve dekont sureti UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... D.İş sayılı dosyası UYAP Bilişim Sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla incelenmesinde; talep edenin ...... Plastik Kimya San. Ve Tic. A.Ş., karşı tarafın ..... Dış Ticaret Plastik San. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, ihtiyati tedbir talepli açılan davada Mahkemenin 03/01/2024 tarih ve ...... Karar Sayılı ilamı ile talebin kısmen kabulüne, 921.817,12-TL'nin davalıya ödenmemesine karar verildiği görülmüştür.
İkitelli ve Göztepe Vergi Dairesi Müdürlüklerinden; taraf şirketlerin 2023 yılına ait karşılıklı olarak vermiş oldukları BA/BS formları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Mahkememiz dosyası, davacının iddiaları, sunulan ve toplanan deliller, BA/BS formları, dosya kapsamındaki belgeler ve tüm dosya kapsamına göre; TARAFLARIN TİCARİ DEFTERLERİ İNCELENEREK; tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, lehlerine delil niteliğinde olup olmadığı, defter kayıtlarının birbirini doğrulayıp doğrulamadığı, taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, bulunması halinde tarafların ticari ilişkiyi hangi hesaplarla izlediği, davacı şirket tarafından yapılan ödemenin taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle gönderilip gönderilmediği, davacının iddiaları kapsamında (Davacı defterleri incelenerek) davacı ile dava dışı ..... Lojistik Tic. Ltd. Şti. arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, havale tarihinde taraflar arasındaki alacak-borç durumu, iddia edildiği şekilde yapılan ödemenin dava dışı ...... Lojistik Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen fatura karşılığında gönderilmiş olup olamayacağı hususlarındaa rapor düzenlenmek üzere SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından 14/10/2024 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;
14/10/2024 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; ''...Dava konusunun, davacının davalıya sehven göndermiş olduğu 921.817,12 TL tutarındaki havalenin istirdatı talebinden ibaret olduğu, davacının 2023 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; dava tarihi itibariyle davacının davalıya 4.859.587,55 TL borcunun bulunduğu, Davacının ticari defterlerine göre; dava tarihi itibariyle davacının davadışı şirkete 922.819,34 TL borcunun bulunduğu, davacı yanın ticari defterlerinde yapılan incelemede davacı yanın dava konusu EFT'nin yapıldığı tarihte davalı yana 5.781.404,67 TL borcunun bulunduğu, dava konusu EFT tutarının davalı yana olan borçtan mahsup edildiği böylece davacı yanın davalı yana 4.859.587,55 TL bakiye borcunun kaldığı, davacı yanın sunmuş olduğu EFT dekontunda “450 Pİ ödemesi Kur ''29,405” açıklaması bulunmakla birlikte davadışı şirketin düzenlemiş olduğu proforma faturanın tarihi, içeriği ve tutarına ilişkin herhangi bir açıklama bulunmadığından mezkur EFT dekontu ile proforma fatura ilişkilendirilemediği, neticeten, davacının davalı şirkete yapmış olduğu 29.12.2022 tarihli 921,817,12 TL tutarlı EFT'yi davadışı ..... Lojistik Tic. Ltd. Şti.'ye yapması gerekirken sehven davalı şirkete yapmış olduğu iddiasının davacının ispatına muhtaç olduğu'' değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyanlarını içerir dilekçe sunulmuştur.
Davalı tarafça, verilen kesin süre içerisinde uyuşmazlık dönemine ilişkin ticari defter ve kayıtları Mahkememize sunulmamış, defter ve kayıtların nerede olduklarına dair beyanda bulunulmamıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, banka kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafından sehven İBAN numarası yanlış girilerek davalı şirkete ait hesaba 921.817,12-TL para havalesi yapıldığı iddia edilerek hatalı olarak gönderilen bedelin iadesi amacıyla iş bu davanın açıldığı, taraflar tacir sıfatına haiz olup uyuşmazlığın ticari nitelik arz ettiği, davada basit yargılama usulünün uygulandığı, taraflarca delil olarak ticari defterlere dayanıldığından TTK'nun 83 ile 85 ve HMK'nun 222'nci maddeleri uyarınca taraf şirketlerin ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi raporuna göre; dava tarihi itibariyle davacının davalıya 4.859.587,55 TL borcunun bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; dava tarihi itibariyle davacının davadışı şirkete 922.819,34 TL borcunun bulunduğu, davacı yanın ticari defterlerinde yapılan incelemede davacı yanın dava konusu EFT'nin yapıldığı tarihte davalı yana 5.781.404,67 TL borcunun bulunduğu, dava konusu EFT tutarının davalı yana olan borçtan mahsup edildiği böylece davacı yanın davalı yana 4.859.587,55 TL bakiye borcunun kaldığı hususlarının tespit edildiği, davaya konu EFT işleminin " 450 Pİ ÖDEMESİ KUR 29.405" açıklamasıyla yapıldığı, sunulan faturanın 450 proforma nolu olduğu ve USD cinsinden düzenlendiği, kurun 29.405 olarak kabulü ile fatura bedeli 31.383-USD'nin çarpımı sonucu çıkan bedelin 922.817,12-TL olarak hesaplandığı, bilirkişi raporunda yer alan cari hesap incelemesinde davacı şirketin 2023 yılında dava dışı ..... Lojistik Tic. Ltd. Şti. ile yoğun ticari ilişkisinin bulunduğu, eft tarihi öncesi ve sonrası bu şirket adına yapılan eft işlemleri ve sunulan fatura miktarı kadar yapılan eft işlemi dikkate alındığında 921.817,12-TL havalenin davalı şirkete sehven yapıldığı, bu tutar kadar davalının nedensiz olarak zenginleştiği ve bu bedelin davacıya iadesinin gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak ve yukarıda açıklanan nedenlerle bilirkişi raporundaki aksi yöndeki tespite itibar edilmeksizin davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile,
921.817,12-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 62.969,33-TL harçtan peşin alınan 15.742,34-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 47.226,99-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Arabuluculuk aşamasında devlet hazinesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafça yatırılan 15.742,34-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 16.169,94-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Davacı tarafça yapılan ve ayrıntıları UYAP'ta belirtilen 4.500,00-TL bilirkişi ücreti ile 618,00-TL posta ve tebligat giderinden oluşan toplam 5.118,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 141.054,40-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacı tarafa İADESİNE,
HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin huzurda yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/03/2025
Katip .....
Hakim ......