T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/284 Esas
KARAR NO: 2025/369
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/03/2025
KARAR TARİHİ: 27/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın, yaklaşık iki buçuk seneden beri, davalı firmaya araç kiralama noktasında hizmet verdiğini, müvekkili firmanın, 21/02/2024 tarihli, taraflar arasında imzalı "UZUN DÖNEM OTO KİRALAMA SÖZLEŞMESİ" kapsamında, davalı firmaya araç kiralama hizmeti vermekteyken, müvekkili firma tarafından kesilen faturaların ve karşılığında davalı firma tarafından yapılan ödemelerle de sabit olduğu üzere, davalı firma devamlı olarak aylık ödemelerini aksatarak taraflar arasında imzalı sözleşmeden kaynaklı ödeme yükümlülüğünü açıkça ve defaatle ihlal ettiğini, bu durumun müvekkili firma yetkilisi tarafından davalı firma aranarak bildirilmiş, ödemelerin zamanında yapılması gerektiği kendilerine her seferinde ihtar edilmiş olduğunu, buna rağmen davalı firmanın geç ödemeler yapmaya devam etmesi, hatta telefonlara dahi çıkmaması ve 18/11/2024 tarihli, ...... fatura numaralı AYLIK KİRALAMA BEDELİ HGS YANSITMASI VE ARACIN KULLANIMI ESNASINDA ALDIĞI HASARIN TADİLAT ÜCRETİ'ne ilişkin faturanın ödenmemesi üzerine müvekkili firma, taraflar arasında imzalı ve geçerli, "UZUN DÖNEM OTO KİRALAMA SÖZLEŞMESİN"nin 11. maddesinin C bendi uyarınca sözleşmeyi feshettiğini, bunun üzerine yine müvekkili firma tarafından sözleşme feshinden dolayı davalı firmaya, 11/12/2024 tarihli, ...... fatura numaralı, sözleşmenin feshine neden olunması nedeniyle sözleşmeden kaynaklı bir aylık KDV dahil kiralama bedeli cezai şart olarak, yine HGS yansıtma bedeli, aracın çok kirli tesliminden kaynaklı oto kuaför yansıtma bedeli ve KM aşım bedeli içerikli fatura kesilmiş olduğunu, işbu iki adet ödenmeyen faturaya ilişkin müvekkili firma tarafından Büyükçekmece İcra Dairesinde ...... Esas numaralı icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından icra takibine itiraz edilmiş, icra dairesi tarafından takip durdurulmuş olduğunu belirterek; Davanın kabulüne karar verilerek davalı firma tarafından, Büyükçekmece İcra Dairesinde ..... Esas numaralı icra takibine yapılan itirazın iptaline, davalı firmanın müvekkiline, dava bedelinin yüzde ellisi (%50) oranında icra inkar tazminatı ödemesine hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalı firma üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; Uzun süreli araç kira sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağına dayalı olarak yapılan icra takibine yönelik itirazın iptali talebidir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır.
Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir.
6102 Sayılı TTK'nin 4.maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlığın konusu işin her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde özel düzenleme olmalıdır. Yine Türk Ticaret Kanunun 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri içinde ticari iş sayılmasının görevin belirlenmesi yönünden bir etkisi bulunmamaktadır.
HMK 4/a maddesi gereğince "kiralanan taşınmazların İcra İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu olan davalar ile bu davalara karşı açılan davaların Sulh Hukuk Mahkemesinde" görüleceğinin düzenlenmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: davacı tarafça temel ilişkinin araç kiralama sözleşmesine dayalı olduğu iddia edilmiş olmakla, kira hukukundan doğan uyuşmazlıkların sulh hukuk mahkemelerinin görevi kapsamında olduğu, taraflar arasındaki temel ilişkinin araç kiralama ilişkisi olduğu, her türlü kira ilişkisinden doğan davalara bakma görevinin HMK'nun 4-(1) maddesinin (a) bendine göre Sulh Hukuk Mahkemelerine ait olduğu dikkate alınarak davanın 6100 Sayılı H.M.K'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddi ile mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın, HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2- 6100 Sayılı HMK nın 20/1. maddesi 1. cümlesi uyarınca, kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde, dosyanın ve eklerinin görevli mahkeme olan BAKIRKÖY NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3- 6100 Sayılı HMK nın 20/1. maddesi 1. cümlesi uyarınca, taraflardan herhangi birinin kararın kesinleşmesinden itibaren iki (2) haftalık yasal süre içerisinde Mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde, dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine,
4- 6100 Sayılı HMK nın 20/1. maddesi 2. cümlesi uyarınca, taraflardan herhangi birinin kararın kesinleşmesinden itibaren iki (2) haftalık yasal süre içerisinde Mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmemesi halinde, dava dosyasının re'sen ele alınarak, açılmamış sayılmasına karar verilmesine, bu hususun taraflara ihtaratına, (Gerekçeli hükmün tebliği ile ihtaratına)
5- 6100 Sayılı HMK nın 331/2.nci maddesi 1. cümlesi uyarınca, bu dava dosyasına ilişkin harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemede değerlendirilmesine,
6- Dava dosyasının kesinleşmesi üzerine, iki (2) haftalık yasal süre içerisinde, taraflardan herhangi birinin, ilgili mahkemeye dava dosyasının gönderilmesini talep etmemesi halinde, ilgili dava dosyasının mahkeme Yazı İşleri Müdürü tarafından mahkeme hakiminin önüne getirilmesine,
Dair 6100 sayılı HMK'nin 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 27/03/2025
Katip
Hakim.....