T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/702 Esas
KARAR NO: 2025/882
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 28/07/2025
KARAR TARİHİ: 04/08/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/08/2025
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının yetkilisi ve tasfiye memuru olduğu şirketin tasfiye edilmiş, tasfiye işlemlerinin tamamlanması üzerine ticari defter ve diğer mali evrakları yedinde bulunduran mali müşavirin davacıya tasfiye işlemlerinin tamamlandığını bildirmiş, tasfiye işlemlerinin tamamlanması sebebiyle davacının şirkete ait ticari defter ve sair evraklarla kendisinin bir işi kalmadığını beyan ederek ilgili evrakları kendisinden teslim alınmasını talep etmiş olduğunu, davacının, şehir dışında olması sebebiyle yeğeni olan dava dışı ...'ten evrakları mali müşavirinden teslim almasını istediğini, dava dışı ... de evrakları mali müşavirden davacıya teslim etmek üzere ticari defterleri teslim aldığını, dava dışı ...'in evrakları teslim aldıktan sonra kullanmakta olduğu arkadaşına ait olan aracın arka camının park halinde iken kırık olduğunu fark etmiş ve aracı kontrol ettiğinde araç içerisinde bulunan elektronik eşyalar, bir miktar nakit para ve şirkete ait ticari defter ve sair evrakların da bulunduğu klasörlerin çalındığını fark etmiş olduğunu, olay üzerine polise haber verilmesi neticesinde hırsızlık konusuna ilişkin olarak olay yeri inceleme ekipleri gerekli incelemelerini yapmış, dava dışı ... ise karakola giderek konu olay nedeniyle şikayetçi olduğunu, Suça konu olay nedeniyle halihazırda .... P.M.A. Nezdinde ... olay numarası ile tahkikatın devam ettiğini, davacının işbu durumu öğrenmesi üzerine henüz saklama yükümlülüğü devam eden şirket defter ve kayıtlarına ilişkin TTK madde 82/7 uyarınca yasal süresi içerisinde mahkemenizden zayi belgesi talep etme zorunluluğu doğduğunu belirterek;
İlgili mevzuat hükmü uyarınca henüz saklama yükümlülüğü devam eden davacının yetkilisi olduğu Tasf. Hal. ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.ye ait, davacının tasfiye memuru olduğu ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'ye ait olan ve TTK m. 544 uyarınca saklamakla yükümlü olduğu,
2018,2019,2020,2021,2022 ve 2023 yıllarına ait ticari defterler (Yevmiye Defteri, Defter-i Kebir ve Envanter Defteri) ve alış-satış faturalarının Zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava ; TTK'nın 82.maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesine göre; Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.(1/7/2022 tarihli ve 7417 sayılı Kanunun 55 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan ‘’onbeş’’ ibaresi ‘’otuz’’ şeklinde değiştirilmiştir.)
Ticari defterlerin zayi olması davalarında; ticari defter sahibinin, defterinin kaybolduğunu ve defterin muhafazası hususunda gerekli özeni gösterdiğini ispat etmesi gerekir.
Somut olay dosya kapsamındaki mevcut deliller çerçevesinde değerlendirildiğinde; Mahkememizce İTO'ya müzekkere yazılmış ve gelen evraklar incelenmiş olup, davacının talepte bulunduğu zayi belgesi verilmesi talep edilen ticari defterlerin ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş'ye ait olduğu, gelen İTO kayıtlarına göre ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin tasfiyesinin sonlandığı ve ticaret sicilden terkin edildiği anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin tasfiye memuru olduğu bu sebeple ticari defterler yönünden zayi belgesi verilmesi talep edilmiş ise de davacının tasfiye memurluğunun tasfiyenin sonlanması ve ticaret sicilden terkin ile sona erdiği, davacının dava dışı ... Sistemleri Bilişim Taahhüt Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. Adına bu şirkete ait defterler için zayi belgesi verilmesini talep edemeyeceği zira defterlerin davacı gerçek kişiye ait olmadığı, davacı tarafından öncelikle şirketin ihyasının talep edilmesi ve sonrasında ihya kararı alınarak zayi belgesi talep edilmesi gerektiği anlaşılmakla davacının kendisine ait olmayan terkin edilmiş dava dışı şirket yönünden zayi belgesi verilmesi talebine yönelik davasının aktif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
Nitekim İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi ... E., ... K. Sayılı kararında aynı nitelikteki bir dava yönünden aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır:
"Dava dışı ... Lojistik Danışmanlık Reklam Hizmetleri Ltd.Şti'nin 04.11.2019 tarihinde tasfiyesinin sona erdiği ve tasfiyenin sona erdiğinin 05.11.2019 tarihinde tescil edildiği, ...'ın tasfiye memuru olarak atandığı anlaşılmaktadır. Eldeki davanın 05.04.2022 tarihinde ... tarafından verilen vekaletnameye istinaden; terkin olunan şirket adına değil, ...'ın kendisi adına açıldığı görülmüştür. Dava dışı şirketin karar tarihinden önce ticaret sicilden terkin edildiği davacının, sözkonusu şirkete zayi belgesi verilmesi talebiyle kendi adına dava açamayacağı sebepleriyle, ilk derece mahkemesinin, davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar vermesinde herhangi bir hukuka aykırılık yoktur.
Yukarıda bahsi geçen sebeplerle ilk derece mahkemesinin kararı isabetli olduğundan HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, dair aşağıdaki karar verilmiştir."
Yukarıda detaylıca açıklanan gerekçeler kapsamında aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının aktif husumet dava şartı yokluğundan 6100 sayılı Kanun'un 115. Maddesinin 2. Fıkrası gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 04/08/2025
Katip ...
¸¸
Hakim ...
¸¸