T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/78
KARAR NO: 2021/138
DAVA: Tasarıma Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti, Durdurulması,
Önlenmesi, Giderilmesi
DAVA TARİHİ: 26/02/2020
KARAR TARİHİ: 17/06/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 17/06/2021
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin müşterilerini ve tüketicilerine kaliteli hizmet vermeyi prensip haline getiren bir kuruluş olduğunu, müşterilerin ve piyasanın ihtiyaçları doğrultusunda tasarımları ile kolaylık sağladığını, nitekim müvekkilinin tasarımlarını TPMK nezdinde tescil ettirdiğini, müvekkilinin kendi adına ...... nolu "....... " başlıklı tasarımı tescil ettirdiğini, davalı tarafın müvekkilinin izin ve icazetini almaksızın söz konusu ürünlerin birebir aynılarını veya ayırt edilemeyecek kadar benzerlerinin imalatını yaptığını, her türlü ticaretini yaptığını, davalı tarafa bu eylemleri neticesinde noter aracılığıyla ihtarname gönderildiğini, ancak davalının ihtarnameyi tebliğ almasına rağmen eylemlerine devam ettiğini, bunun üzerine Mahkememizin ...... D.İş sayılı dosyası ile davalı aleyhinde tespit ve tedbir talebinde bulunulduğunu ve alınan rapor neticesinde davalı aleyhinde tedbir kararı verildiğini, müvekkili tarafından atılan tüm bu adımlara rağmen, davalının eylemlerine devam ettiğini ve davalı yanın söz konusu eylemlerinin müvekkilinin tescilli tasarımdan doğan haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, ihlal teşkil eden ürünlerin imhasını, davalı tarafın müvekkilinin tescilli ...... nolu "......" tasarımından doğan haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitini, durdurulmasını, önlenmesini, giderilmesini ve hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir.
CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin hiçbir şekilde tasarım ihlali oluşturmadığını, haksız rekabet içine girmediğini, yıllardır bu sektörde faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, bu zamana kadar hep kendi özgün ürünlerini ürettiğini ve tasarımların hakkını elde ettiğini, nitekim bu eylemler neticesinde müvekkili şirket sahibi ve yetkilisi tarafından ...... başvuru numarası ile tasarım tescil talebinde bulunulduğunu, müvekkili adına tescilli tasarımların yeni, kendine özgü ve ayırt edici özelliği olduğunu,davaya konu ürüne benzer ürünlerin asla piyasaya sürülmediğini ve ticari hayata konu edilmediğini, benzerlerinden farklılıklar arz ettiğini, teknik zorunluluk sebebi ile dış görünüş açısından birbirine yakın görüntü olmasına rağmen bilgili kullanıcılar açısından ürünün ayırt edici özellikleri dikkate alındığında hem tasarım hem de haksız rekabet ihlalinin gerçekleştirilmediğini savunarak müvekkili aleyhine açılan haksız davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davacının tescilli ....... nolu "...... " tasarımdan doğan haklara tecavüzün ve haksız rekabetin tesipiti, durdurulması, önlenmesi, giderilmesi, ihlal teşkil eden ürünlerin imhasını ve hüküm özetinin ilanı taleplidir.
Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlardan, ....... sayılı "....... " ürün adlı tasarım tescil belgesinin, 21/03/2018 tarihinden itibaren 5 yıl müddetle davacı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilince davaya dayanak yapılan Mahkememizin ....... D.İş sayılı dosyası dosya arasına alınmakla incelendiğinde, dosyamız davacısı tarafından, yine dosyamız davalısı aleyhinde yapılan tespit başvurusu sonucu aldırılan bilirkişi raporunda sonuç olarak, "..... Menteşe San. ve Ticaret İthalat ve İhracat Limited Şirketi olarak şikayetçi firmaya ait, TPMK nezdinde tescilli; ..... ) tasarımının, aleyhine tespit istenen ...... Metal Ürünlerisanayi İç ve Dış Ticaret Anonim Şirketi firmasına ait ticari işyerinde, tescilli tasarımı taklit eden ürünün, tasarımdaki vurgulayıcı nitelikteki alt yapı dizayn şeklinin iltibasa yol açacak nitelikte benzer yapıda tasarlandığını, ürün alt dizayn yapı olarak, seçenek özgürlüğü bulunduğunu, benzer ürünlerden 11 adet teşhir amaçlı ürün olduğunu, ürünlere ait kullanım dışı kapalı bir adet kalıp olduğunu, ayrıca ürüne ait bir adet katalog ve benzer ürün şirket yetkililerinin rızası ile alındığını, aleyhine tespit istenen firmaya ait ürün tasarımın, tescilli tasarıma iltibas oluşturacak nitelikte benzer olduğunu, bilgilenmiş genel kullanıcı izlenim algısında küçük farkların öne çıkmadığını, ürün tasarımının genel izleniminde yeterli ayırt edici özelliklerinin bulunmadığını, taklit tasarım ürünlerin, mevcut haliyle tescilli tasarım hakkına muhalefet oluşturacak nitelikte benzer olarak kullanılmış olduğu" belirtmiştir.
6102 Sayılı TTKnın 54. Maddesi ile, haksız rekabete ilişkin bu kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır. 55. Maddesinin 4. fıkrasında ise, iyi niyetle bağdaşmayan, haksız rekabete ilişkin eylemlere örnek olarak, başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak gösterilmiş ve haksız rekabet halleri hüküm altına alınmıştır.
6769 Sayılı SMK'nın 81/1. Maddesi ile, tasarım sahibinin izni olmaksızın bu kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için öneride bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, tasarım sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek, tasarım hakkını gasp etmenin tasarım hakkına tecavüz sayılan fiiller gösterilmiştir. Yine aynı maddenin devamında ise, başvuru, 65 inci maddeye göre tescil edilerek yayımlandığı takdirde, tescil sahibi, tasarım hakkına yönelik olarak bu maddede sayılan tecavüzlerden dolayı hukuk davası açma hakkına sahip olduğu, tecavüz eden, başvurudan ve kapsamından haberdar edilmişse başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmayacağı, tecavüz edenin kötüniyetli olduğuna mahkeme tarafından hükmolunursa yayımdan önce de tecavüzün varlığı kabul edileceği ve koruma kapsamındaki tasarımın tescilli olduğuna ilişkin kaydın ürün, ambalaj veya fatura üzerine konulmamış olması, bu maddede sayılan fiilleri tasarım hakkına tecavüz olmaktan çıkarmayacağı belirtilmiştir.
Taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de toplandıktan sonra dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi hazırlamış olduğu 20/04/2021 tarihli raporda sonuç olarak, davacı tarafa ait ....... nolu tasarım tescili ile davalı tarafa ait katalogda yer alan " ....... " isimli ürünlerde yer alan aynalar ve iş yerinde tespit edilen ürünler arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları belirtmiştir.
Buna göre, davalının davacı adına tescilli ...... nolu tasarım ile ayniyet derecesinde benzerini üreterek piyasaya sunduğu, bu eylemin davacının tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüz teşkil ettiği gibi, TTK 54 ve devamı maddeleri anlamında haksız rekabet teşkil ettiği anlaşılmakla davanın kabulü gerekmiştir. Davalı vekili davacı adına tescilli tasarımın yeni olmadığını iddia etmiş ise de ortada bir hükümsüzlük davası bulunmadığından bu yöndeki savunmaya itibar edilmemiş ve bu doğrultuda inceleme yapılmamıştır. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davacının davasının kabulüne, davalının davacı adına tescilli ..... nolu tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabetinin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine ve giderilmesine,
-Davalı tarafça davacı adına tescilli ....... nolu tasarım tescili kapsamında aynısı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerleri olan ürünleri üretmesinin ve satmasının durdurulmasına, önlenmesine, ihlal teşkil eden ürünlere ve münhasıran bu ürünlerin üretiminde kullanılan kalıplara el konularak imhasına, (metal değeri olduğundan şekli tamamen değiştirilerek davalıya iadesine),
-Karar kesinleştiğinde masrafı davalı tarafça karşılanarak hüküm özetinin triajı en yüksek bir gazete ile ilanına,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 59,30 TL ilam harcından, peşin yatırılan 54,40 TL harcın mahsubu ile, 4,90 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihide yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücreti tarifesi gereğince hesaplanan 5.900,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 108,80 TL dava ilk masrafı, 70,50 TL tebligat-tezkere ve 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.200,80 TL tespit gideri olmak üzere toplam 2.380,10 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
6-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, Açıkça okunup usulen anlatıldı.17/06/2021
Katip ...... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır