T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/125
KARAR NO: 2022/285
DAVA: Tasarımın Hükümsüzlüğü
DAVA TARİHİ: 20/02/2017
KARAR TARİHİ: 27/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 29/12/2022
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ticaret hayatına başladığı 1972 yılından bu yana özellikle metal ambalajlar, kavanoz kapakları ve plastik ürünler ve saklama kapları alanında geniş ve etkin üretim ağına sahip olduğunu, müvekkilinin kurum nezdinde ... sayılı tasarımın tescili için başvuruda bulunduğunu, davalı taraf ... (9) ve ... tescil numaralı tasarımlarını gerekçe göstererek yapmış olduğu itiraz neticesinde müvekkilinin başvurusunun reddedildiğini, davalı tasarımlarının aynı teknik özelliklere sahip ve neredeyse aynı form yapısı, Dart Industrıes ... tarafından yıllar önce kamuya sunulmuş tasarımlar olduğunu, ... tarafından sunulan tasarımlardan da anlaşılacağı üzere davalı adına olan ... (9) ve ... tescil numaralı tasarımların yeni ve ayırt edici özelliklere sahip olmadığını, bu nedenle bu tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini iddia ederek, davalı adına ... (9) ve ... tescil numaralı tasarımların hükümsüzlüğünü talep ve dava etmiştir.
CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili şirketin yıllardan beri plastik ambalaj sektöründe faaliyet gösteren Türkiye'nin önde gelen firmalarından biri olduğunu, müvekkilinin aynı zamanda birçok endüstriyel tasarım tescil belgesinin de sahibi olduğunu, müvekkilinin tescilli tasarımlarının ikisini bu dava konusu olan ... (9) ve ... tescil numaralı tasarımların oluşturduğunu, müvekkilinin tescilli tasarımlarını usul ve yasalara uygun olarak da kullandığını, bu sırada davacı ... sayılı tasarım tescil başvurusunda bulunduğunu, ilgili başvuruya taraflarınca itiraz edildiğini ve kurum nezdinde yapılan inceleme ile davacı tasarım başvurusunun reddedildiğini, müvekkili tasarımlarının SMK kapsamında korumadan yararlanabilmesi için gereken tüm unsurlara sahip olduğunu, müvekkili adına tescilli tasarımların yeni ve ayırt edici niteliklere haiz olduğunu, davacının bu yöndeki iddialarının haksız ve mesnetsiz olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 22/03/2018 Tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile, "Davacı tarafın davasının kabulü ile davalı tarafa ait ... ve ... sayılı tasarımlar tescil başvuru tarihinden önce daha önce kamuya sunulmuş tasarımlara benzer olduundan yenilik ve ayırt edicilek vasfı bulunmadığından hükümsüzlüğüne, TPMK'dan terkinine" dair verilen karar, davalı vekilinin istinaf talebi üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .. Hukuk Dairesi'nin 17/03/2022 Tarih, ... Esas - .... Karar sayılı ilamı ile, "KHK'nın 3/a. maddesine göre göre tasarım bir ürünün tamamını veya bir parçasını çizgi, şekil, renk, biçim, doku, malzemenin eksikliği ve/veya süslemesi gibi insan duyuları ile algılanabilen çeşitli unsur veya özelliklerinin oluşturduğu görünümdür. Tasarım mevzuatının ürünün görünümünü koruduğu, buluşun tasarım mevzuatı ile korunmayacağı, bir ürünün nasıl çalıştığı sorunuyla tasarım mevzuatının ilgilenmediği, bu hususun Patent ve Faydalı Model Mevzuatı ile korunduğu, Yargıtay'a göre 554 Sayılı KHK'nın 6. maddesinde mutlak yeniliğin kabul edildiği, mutlak yeniliğin bulunup bulunmadığının incelemesinin bilirkişi aracılığı ile yapılması gerektiği, bilirkişilerin tarafların dosyaya ibraz ettikleri delillerin yanında yapacakları araştırma sonucunda elde ettikleri bilgi ve bulgulara göre rapor düzenlemesi gerekmektedir. Somut olayda davacı vekili, davalı adına tescilli ... ve ... nolu çoklu tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığını ileri sürerek davalıya ait tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesini istemiştir. Mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişiler tasarımlarının yenilik ve ayırt ediciliği bulunmadığı belirtmiş ve bilirkişi görüşü kabul edilerek hükümsüzlüğüne karar verilmişse de davalı şirketin tasarımına konu gıda kutusu ve kapağının seçenek özgürlüğünün sınırlı olduğu da dikkate alındığında hükümsüzlüğü istenen tasarımın farklı geometrik şekilleri içermesi sebebiyle bilirkişilerin bu konularda yeterli açıklama yapmadıkları, bilirkişi heyeti içerisinde endüstriyel tasarımlar konusunda uzman bilirkişinin de bulunmadığı, anılan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmadığı, tüm deliller birlikte değerlendirildikten sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. İşbu sebeple davalı vekilinin bu yöndeki istinaf talebinin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Açıklanan sebepler gereğince davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince kaldırılmasına" gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılarak, dosya mahkememize iade edilmiştir.
UYAP üzerinden yapılan kontrolde, önceki teknik bilirkişilerin listede olmadıkları anlaşıldığından, dosya kapsamı deliller, önceki raporlar ve Bölge Adliye Mahkemesi kararı değerlendirilerek, davanın niteliğine göre resen de araştırma yapılarak, dava konusu her bir endüstriyel tasarım yönünden tescil başvuru tarihi itibarıyla yeni ve ayırt edici nitelikte olup olmadıkları, hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı yönünden dosyada resen seçilen yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 18/10/2022 havale tarihli raporda sonuç olarak,
... (9) tasarım tescilinin, başvuru tarihi olan 07/12/2010 tarihi itibarı ile koruma
şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı, yine ... tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 08/11/2012 tarihi itibarı ile koruma şartı olan
yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı belirtilmiştir.
Buna göre dosya kapsamı deliller, Bölge Adliye Mahkemesi kararından önce alınan rapor ve daha sonra alınan bilirkişi raporlarına göre; dava konusu her iki tasarımın da tescil başvuru tarihi itibariyle tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda yeni ve ayırt edicilik nitelikte olmadıkları, basit nitelikte harc-ı alem oldukları anlaşılmakla, davanın kabulü ile hükümsüzlüğe karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına tescilli ... (9) nolu tasarım ile ... tescil nolu tasarımların yeni ve ayırt edici olmamaları nedeniyle hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 80,70 TL ilam harcından, 31,40 TL peşin harcın mahsubu ile, 49,30 TL bakiye karar harcının, davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 15.000,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 62,80 TL dava ilk masrafı, 404,00 TL tebligat - tezkere masrafı ve 6.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.066,80 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
6-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı.27/12/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır