T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/417 Esas
KARAR NO: 2021/22
DAVA: FSEK
DAVA TARİHİ: 02/10/2018
KARAR TARİHİ: 22/01/2021
K. YAZILDIĞI TARİH : 12/02/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan FSEK davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesi ile, davacı Şirketin, ülkemizde mühendislik üzerine bilgisayar yazılımı üreten sayılı firmalardan biri olduğunu, bu konuda yaptığı çalışmalara Dünya standartlarıyla rekabet edebilen ve ülkemizde bu alandaki boşluğu dolduran bir firma olduğunu, davacı firma lisans hakkı kendilerine ait olan ....... isimli bilgisayar yazılımının FSEK mevzuatı uyarınca eser sahibi olduğunu, davacı firmanın, yazılım sektörünün kendine has özellikleri nedeniyle öncelikte yapılan üretim işinin TürkPatent nezdinde "......." isim hakkını marka olarak aldığını ve tescil ettirdiğini, olay tarihinde davacı şirkete gelen ihbarlar ve şikâyetler dikkate alınarak. Bakırköy ....... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ....... D.İş dosyasından yapılan tespit sonucunda düzenlenen 20/07/2018 tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere davalıların işyerindeki masaüstü bilgisayarda ....... yazılımı ile ...... modüllerinin 24/01/2018 tarihinden itibaren bilgisayarda kurulu ve aktif olarak çalışır durumda olduğunu, ayrıca program kullanılarak çizimler üzerinde çalışıldığının tespit edilmiş olduğunu, bu şekilde davacı şirket yazılımlarının izinsiz olarak korsan diye tabir edilen biçimde yüklenmiş ve kullanılmakta olduğunun tespit edildiğini, somut olaya ilişkin tespit tutanağı ve bilirkişi raporu ile PC ekran görüntüleri dilekçe ekinde yer aldığını, açıklanan nedenlerle davalıların davacı şirketin sahibi olduğu bilgisayar yazılımlarını herhangi bir sözleşme ve izne tabi olmaksızın, şifre kırmak suretiyle bilgisayarlarında kullandığını, davalıların işi ve faaliyet alanı gereği bu programlardan haksız kazanç elde ettiğini, davalıların FSEK mevzuatına aykırı hareket etmek suretiyle davacı şirketin mali haklarına tecavüz etmiş olduğunu, davalılar aleyhine FSEK 68.maddenin 2.fıkrası uyarınca, davaya konu bilgisayar programının satımı konusunda sözleşme olması halinde belirlenecek mutad 3 katı tutarında tazminat talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalılar vekili cevap dilekçesi ile şifre kırma iddiasının haksız olduğunu, davacının programı pazarlamak için fiyat görüşmeleri sürerken yapılan işlemleri, suçlamaları, bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Türk Patent ve Marka Kurumundan davacı adına kayıtlı markanın tescil belgesi celp olunmuştur.
Bakırköy ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...... d.iş sayılı dosyası dosya arasına alınmış, dosyanın tetkikinde; talep edenin ...... Yazılım A.Ş, karşı tarafın ...... Yapı İnşaat Eml. Tur. Sanayi Ticaret Limited Şirketi olduğu, tespit sonucu düzenlenen 20/07/2018 havale tarihli bilirkişi raporu ile, işyerinde incelemesi yapılan 6 (altı) adet bilgisayardan yalnızca 1 (bir) adet bilgisayarda tespit talep edene ait "....... " isimli yazılım programının bulunduğu, tespit edilen yazılımın bilgisayara 24/01/2018 tarihinde "...... " seri numarası ile kurulduğu ve çalışır durumda bulunduğu, versiyonun "........." sayılı olduğu ve ....... sürüm olmadığı, bahsi geçen yazılım programının bilgisayarda çizim yapılabilir durumda olduğu, bilgisayarda adı geçen yazılım programı ile oluşturulmuş birçok proje çizim dosyalarının ve örnek çizimlerin mevcut olduğu, bu tespitler ışığında; aleyhine tespit istenilen işyerinde hazır bulunan 1 adet bilgisayarda programın lisanssız olarak kullanıldığı, inceleme esnasında işbu kullanılan yazılım programının lisans sertifikasının ya da faturasının ibraz edilmediği hususlarını tespit ve rapor ettiği görülmüştür.
Davalı tanıkları duruşmada dinlenilmiş, tanık ... alınan beyanında; davalı şirkette 2017 Aralık ayından 2019 Ağustos ayına kadar şantiye şefi olarak çalıştığını, 6-7 ay kadar önce tam olarak hatırlayamadığı bir tarihte ismini şuanda hatırlamadığı davacı firmanın bir çalışanı davalı firmaya geldiğini ve davaya konu bilgisayar yazılımını satmak istediğini söylediğini, iki çeşit alternatif sunduğunu satın alma ve kiralama şeklinde alternatifler için fiyat verdiğini, kendisinin de bu konuda söz sahibi olmadığımı patrona sormak istediğini söylediğini, kendisinin işyerinden ayrıldığını, ancak bu çalışanın firmaya geldiği tarihte halihazırda söz konusu yazılım programını firmada kullandıklarını, hangi hukuki gerekçeyle ve nasıl kullanılıyordu bilmediğini, firmaya gelen davacı firmaya ait çalışanın bu kullanımdan bilgisi olup olmadığını da bilmediğini, bu görüşmeyi yaptıktan sonra öğrendiğine göre davacı firma davalı firmadan şikayetçi olduğunu beyan etmiştir.
Tanık ... beyanında; davalı şirkette 2018 Ocak ayından 2019 Ağustos ayına kadar Harita Mühendisi olarak çalıştığını, 2018 yılının Mart-Nisan aylarında tam olarak hatırlayamadığı bir tarihte davacı firmanın bir çalışanı kendilerinin firmaya geldiğini, davaya konu yazılımı satmayı ya da kiralamayı teklif ettiğini, kendisinin de buna ancak patronun karar vereceğini söylediğini, ancak bu kişi firmaya geldiğinde zaten satmaya çalıştığı ...... isimli bilgisayar yazılımını kullandıklarını, haritacının başka kullanacağı program zaten olmadığını, kendilerinin de bu programı kullandığını, hangi hukuki gerekçeyle kullandıklarını bilmediğini, ilk firmaya başladığında söz konusu programın kullanılmadığını, ancak 2018 yılının Mart ayı civarında bu programın şirkette kullanılmaya başlandığını, tarihi tam olarak hatırlayamadığını beyan etmiştir.
Dosya davaya konu yazılımın FSEK anlamında eser olup olmadığı, hak sahipliği, tecavüz iddiaları ve tecavüz vuku bulmuşsa tazminat talebi hususunda rapor tanzim etmek üzere bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişiler 05/05/2020 tarihli ayrıntılı ve gerekçeli raporlarında; "dava konusu uyuşmazlıktaki ...... isimli yazılım programının FSEK m.2/1 kapsamında hususiyet taşıyan eser niteliğinde olduğu, davacının mali hak sahibi sıfatıyla işbu davayı açma yetkisinin bulunduğu, davalının bilgisayarlarında kurulu/yüklü olan ...... yazılım programları ile ilgili gerek keşif incelemesi esnasında gerek sonrasında davalı tarafça herhangi bir fatura/belge sunulmadığı, tüm dosya kapsamında inceleme ve değerlendirmeler sonucunda davalının 1 adet bilgisayarlarında tespit edilmiş olan yazılım programlarının davalı tarafça lisanssız yani izinsiz kullanıldığı, vaki durumun FSEK çerçevesinde çoğaltma hakkının ihlali olduğu, davalı tarafa ait 1 adet bilgisayarda bahsi geçen ....... yazılımın kurulu ve çalışır durumda olduğu ve ilgili programın rayiç bedelinin 25.150,00 TL olduğu, FSEK 68 kapsamında 3 katı talebinin taktirinin mahkemeye ait olduğu" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.
Davacı vekili 10/07/2020 tarihli dilekçesi ile davanın başında talep edilen 10.000,00 TL'yi 50.360,00 TL'ye arttırmak suretiyle 60.360,00 TL'nin haksız eylemin gerçekleştiği, yazılımın bilgisayara kurulduğu 24/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davalıların davacıya ait lisanslı programı izinsiz kullanmasından kaynaklanan tazminat talebine yöneliktir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; FSEK'in 2/1. Maddesi, herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade olunan eserler ve her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımlarının ilim ve edebiyat eseri sayılabileceği, FSEK'in 68. Maddesinde ise, izin alınmamış eser sahibinin sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya emsal veya rayiç bedel itibariyle uğradığı zararın en çok üç kat fazlasını isteyebileceği belirtilmiştir. Buna göre, davacının hak sahibi olduğu bilgisayar programlarının FSEK anlamında eser olup, koruma kapsamında olduğu, davalıların herhangi bir lisans bedeli ödemeden bu programları bilgisayarlarında ve işlerinde kullandıkları tespit edildiği, programların rayiç değerinin bilirkişi raporuna göre FSEK 68/1. Maddesi uyarınca istenebilecek maddi tazminat tutarının üç katı üzerinden toplam 75.450,00 TL olduğu, ancak taleple bağlılık ilkesi gereğince ıslah yoluyla arttırılan 60.360,00 TL tazminatın haksız fiil tarihi olan 24/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Davacının davasının KABULÜ ile;
-FSEK 68.madde hükmü karşısında 60.360,00 TL tazminatın 24/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 4.123,20 TL harçtan, alınan 170,78 TL peşin harç, 860,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 3.092,42 TL harcın davalılardan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekille temsil ettirmekle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 8.646,80 TL ücret takdirine, bu ücretin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından bu dava nedeniyle yapılan 170,78 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı, 860,00 TL ıslah harcı, 258,40 TL posta/tebligat ücreti ve 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.325,08 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı.22/01/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸