T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/180
KARAR NO: 2021/80
DAVA: Patent Haklarına Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti, Maddi ve
Manevi Tazminat İstemli
DAVA TARİHİ: 18/04/2018
KARAR TARİHİ: 23/03/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 07/04/2021
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, Müvekkilinin 29.12,2017 tarihinde ...... numara İle ...... başvurusunda bulunduğunu, bu başvuruya konu ...... sayılı geliştirilmiş beklometazon dipropiyonat içeren ölçülü doz .......... sprey formülasyonu konulu patentin, alerjik rinit durumunda burun mukozasında avantajlı bir etkiye sahip olan antibakteriyel özelliklere sahip film oluşturucu polimer, antibakteriyel ajan, viskozite arttırıcı ajanı kapsayan sprey formülasyonu şeklinde sağlanan .......... bileşimle ilgili olduğunu; önceki teknolojinin bileşimleri, uygulama alanı içindeki ilaç moleküllerinin nüfuzunu azaltmaya yol açan sözü edilen bakteri biyofilmlerinden ilaç moleküllerinin yeterli şekilde önlenmesini sağlayan yer arasındaki alerjik rinit sırasında antibakteriyel aktivite bakımından iyileştirmelere ihtiyaç duyulduğunu, bu duruma müvekkilinin buluşuyla çare bulunduğunu; ..... SPREY ilacının, solunum yollarında iltihap giderici etkiye sahip bir kortikosteroîd olduğunu, pereniyal (yıl boyu süren) alerjik rinit, mevsimsel alerjik rinit ve vazomotor rinitin semptomatik tedavi ve profi (aksisinde endiken olduğunu, müvekkilinin "......" etken maddesini kullanarak geliştirdiği ...... isimli ilacın Sağlık Bakanlığında 12/06/2017 tarihinde ...... numara ile müvekkili adına ruhsatlandırıldığını ve halen satıldığını, ancak hal böyle iken davalının, ....... Sprey adlı ilaç ruhsat dosyalanna referans göstererek kısaltılmış ruhsat başvurusunda bulunduğunu ve 31 Mayıs 2017 tarihinde ruhsat aldığının tespit edildiğini, davalının ruhsat dosyasını ve diğer tüm bilgileri müvekkili şirkette teknoloji transfer müdürü olarak çalışan ......'dan para karşılığında yasa dışı yollarla aldığını; ruhsat dosyasının, Kısa Ürün Bilgisinin ve Kullanma Talimatının aynı olduğunu, davalı tarafından müvekkilinin ruhsat dosyasının kopyalandığını ve müvekkilinin patent hakkına tecavüz edildiğini iddia ederek, davalı eyleminin müvekkilinin patentten doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet tespitini, önlenmesini ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını, 10.000,00 TL maddi ve 60.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacının dilekçesinde belirttiği ....... numaralı patent müracaatının Türk Patent sitesinde yapılan sorgulama neticesinde bulunamadığını, başvurunun içeriğini ve kapsamını görmeden sadece iddia ile patent başvurusu ihlali teşebbüsünden bahsedilmeyeceğini, bahse konu patent müracaatının yapılmış olsa dahi davacının iddia ettiği ve ....... İlaç Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından geliştirilmesi yapılarak ruhsatlandırılan ve satılan ........ spreyi süspansiyonu ile ilgili olduğunun ileri sürülemeyeceğini, davacıya ait patent ile müvekkiline ait ürünün ilişkılendirilemeyeceğini, davacıdan ziyade asıl kendisinin daha önce ar-ge çalışmasına başlayarak pilot üretimleri bitirdiğini, müvekkilinin davacıdan 8 ay önce ar-ge çalışmalarına başladığını ve 10 ay önce PV çalışmalarını tamamladığını, dolayısıyla kendisinden sonra üretilen bîr ürünü kopya etmesinin imkansız olacağını; davacının başvurduğunu iddia ettiği patentle koruma altına alınan bileşenlerden hiçbirinin müvekkili tarafından kullanılmadığını, yine ...... numaralı patent ile koruma altına alınan bileşenlerden sadece potasyum sorbatın davacı şirket tarafından ...... Spreyde kullanıldığını, dolayısıyla ihlal edildiği iddia edilen patent başvurusunun davacıya ait ürünün içeriğinde bile tamamen bulunmadığını ; Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu Ruhsatlandırma Dairesi Kısa Ürün Bilgisi/Kullanma Talimatı bölümünün jenerik ilaçların Kısa Ürün Bilgilerinin ve Kullanma Talimatlarının orijinal ilaca göre düzenlenmesini istediğini, bu nedenle davacı ile müvekkili ürününün Kısa Ürün Bilgilerinin ve Kullanma Talimatlarının aynı olacak şekilde düzenlendiğini ve Kurum tarafından onaylandığını, müvekkiline ait ....... Spreyinin orijinal ürün ....... Sprey ürününün jeneriği olduğunu, davacı ürününün de aynı şekilde orijinal ürünün jeneriği olduğunu, müvekkiline ait ..... Spreyi ürününün ruhsat tarihinin 31.05.2017 olduğunu, davacı firmanın ürününün ruhsat tarihinin ise 12.06.2017 olduğunu, aynı grupta yer alan ,...... Sprey adlı ürünün 24.05.2017 tarihinde ..... İlaç Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından jenerik olarak ruhsatlandırıldığını ve davacının Kısa Ürün Bilgisinin ve Kullanma Talimatının ......'dan para karşılığı alındığı iddiasının mesnetsiz olduğunu, ilacın ruhsat sürecinin yaklaşık 2 yıl olduğunu, bu bağlamda ilgili şahsın çalıştığı tarihlerde iddia edilen ürünle alakalı hiçbir ruhsat başvurusunun olmadığını, kaldı kİ ürün geliştirme bölümünde çalışmayan ...... 'm bu bilgilere erişim İmkanının olmadığını ve davacının ar-ge çalışmalarına başladığını belirttiği tarihten 9 ay önce anılan şahsın davacı firmadan İstifa yoluyla ayrıldığını savunarak müvekkili aleyhine açılan haksız davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalının "..... SPREY" isimli ürününün, davacının ...... sayılı patente tecavüz ve haksız rekabetinin tespiti, men ve ref'i ile maddi ve manevi tazminat taleplidir.
6102 Sayılı TTKnın 54. Maddesi ile, haksız rekabete ilişkin bu kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır. 55. Maddesinin 4. fıkrasında ise, iyi niyetle bağdaşmayan, haksız rekabete ilişkin eylemlere örnek olarak, başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak gösterilmiş ve haksız rekabet halleri hüküm altına alınmıştır.
6769 Sayılı SMK'nın 141 Maddesi ile, patent veya faydalı model sahibinin izni olmaksızın buluş konusu ürünü kısmen veya tamamen üretme sonucu taklit etmek, kısmen veya tamamen taklit suretiyle meydana getirildiğini bildiği ya da bilmesi gerektiği halde tecavüz yoluyla üretilen buluş konusu ürünleri satmak, dağıtmak veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak ya da bu amaçlar için ithal etmek, ticari amaçla elde bulundurmak, uygulamaya koymak suretiyle kullanmak veya bu ürünle ilgili sözleşme yapmak için öneride bulunmak, patent sahibinin izni olmaksızın buluş konusu usulü kullanmak veya bu usulün izinsiz olarak kullanıldığını bildiği ya da bilmesi gerektiği hâlde buluş konusu usulle doğrudan doğruya elde edilen ürünleri satmak, dağıtmak veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak ya da bu amaçlar için ithal etmek, ticari amaçla elde bulundurmak, uygulamaya koymak suretiyle kullanmak veya bu ürünlerle ilgili sözleşme yapmak için öneride bulunmak, patent veya faydalı model hakkını gasp etmek ve patent veya faydalı model sahibi tarafından sözleşmeye dayalı lisans veya zorunlu lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmenin, patent ve faydalı model belgesine tecavüz oluşturacağı belirtilmiştir.
Taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de toplandıktan sonra, bilirkişi incelemesine karar verilmiş olup, bilirkişiler hazırlamış oldukları 21/01/2021 havale tarihli raporlarında sonuç olarak, ..... numaralı Türk patent başvurusunun, ...... numaralı uluslararası patent başvurusunun yerel evre başvurusu, yani devamı olarak kabul edilmesinin hatalı bir yaklaşım olacağı değerlendirilmiş olmakla birlikte, bu husustaki takdirin Mahkemeye ait olduğunu, Mahkeme, ....... numaralı başvurunun ...... numaralı uluslararası patent başvurusunun devamı olarak kabul edilemeyeceği kanaatinde ise, dava dilekçesinde dayanak olarak gösterilmiş olan ...... numaralı uluslararası patent başvurusunun, başvuru sahibi olan Davacı firmaya sağladığı patent hakkı Türkiye'de "....." sayılacak şekilde sonlanmış olduğu için, ..... numaralı uluslararası patent başvurusu bakımından davacının patentten doğan haklarına tecavüzün belirlenmesine yönelik bir inceleme yapılmasının mümkün olmadığını, Mahkeme, ...... numaralı başvurunun ....... numaralı uluslararası patent başvurusunun devamı olarak kabul edileceği kanaatinde ise, mevcut dava dosyasına sunulmuş bulunan deliller bakımından, Davalıya ait ...... isimli ürünün davacıya ait ....... numaralı patent başvurusundan doğan patent hakkına tecavüz ve eşdeğer tecavüz oluşturmadığını, taraf ürünlerinin Kısa Ürün Bilgilerinin ve Kullanma Talimatlarının arz ettiği benzerliklerin, her iki ürünün de jenerik ürün olup, orijinal ilaca-ürüne göre düzenlenmiş olmalarından kaynaklandığı ve her iki ürünün de orijinal ürünün jeneriği olmalan dolayısıyla kullanma talimatları ve kısa ürün bilgilerinde zorunlu olarak benzerlik olacağı belirtmiştir.
Dosya kapsamı deliller ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davalıya ait ürünün davacıya ait patent başvurusundan doğan hakkına tecavüz ve eşdeğer tecavüz oluşturmadığı anlaşılmakla davacının patente dair davasının reddi gerekmiştir. Yine taraf ürünlerinin kısa ürün bilgilerinin ve kullanma talimatlarının arz ettiği benzerliklerin her iki ürünün de jenerik ürün olup, orijinal ilaca-ürüne göre düzenlenmiş olmalarından kaynaklandığı ve her iki ürünün de orijinal ürünün jeneriği olmaları dolayısıyla kullanma talimatları ve kısa ürün bilgilerinde zorunlu olarak benzerlik olacağından, bu hususun haksız rekabete yol açmayacağı sonuç ve kanaatine varılarak davacının haksız rekabete ilişkin talebinin de reddi gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin yatırılan 1.195,43 TL harçtan, 59,30 TL ilam harcının mahsubu ile, fazla alınan 1.136,13 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 5.900,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat talebi yönünden hesaplanan 5.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup anlatıldı.23/03/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır