T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/72 Esas
KARAR NO: 2018/272
DAVA: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/04/2016
KARAR TARİHİ: 12/07/2018
KARAR YAZMA TARİHİ : 19.07.2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı taraf dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin 1994 yılında kurulmuş olduğu atölyesinden bugüne tekstil sektöründe lider firma haline geldiğini her zaman kaliteli hizmet sunduğunu, davalı firmanın 556 sayılı kHK. Hükümlerine göre marka olma kriterlerine uymayan .... markası ve 554 sayılı kHK. Hükümlerine göre yenilik ve ayırt edicilik özelliği bulunmayan .... tasarımları için aldığını, bu haksız tescillerden dolayı müvekkili firmata tespit yaptırıp tazminat davası açtığını, davalı adına .... tescil numarası ile tescilli ... ... tescil numarası ile tescilli .... .... sayı ile tescilli .... ibareli markaların 556 sayılı KHK.nın 5. Maddesindeki marka olma şartlarını taşamadığı ve 7. Maddesinin e ve d bentlerinde belirtilen mutlak red sebepleri kapsamına girdiğinden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, davalı adına ... tescil nolu endüstriyel tasarımın 554 sayılı KHK.nın 5-6-7 maddelerindeki şartları taşamadığından hükümsüzlüğüne TPMK kayıtlarından terkinine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle ; müvekkiline tescil ettirdiği ..... tül ve diğer tüm markaların kendisinin yarattığı piyasaya tanıttığı markalar olup davacı taraf tecavüzünü meşrulaştırmak için hükümsüzlük talepli dava açtığını , müvekkilinin markasına yönelik tecavüze ilişkin tespitler ve suç duyurusu yapıldığını. İstanbul mahkemelerinde buna yönelik tedbir kararları verildiğini ve yargılamaların devam ettiğini deliller ile müvekkilinin markaları ilk yaratan kişi olduğunu ve buna yönelik piyasada tanınırlığını ispat edeceklerini, endüstriyel tasarım yönünden ilk defa müvekkili tarafından kullanıldığını , yenilik vafsına haiz olduğunu, yerinde olmayan tüm talepler yönünden davacı tarafın davasının reddine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davaya konu hükümsüzlük talep edilen marka kayıtları celp edilmiş ... ..... tül şekil markasının 24.sınıfta , ... sanal tül şekil markasının 24. sınıfta ,.... ..... tül markasının 24.sınıfta davalı taraf adına tescilli olduğu tescilin halen geçerliliğini koruduğu yine ... sayılı tasarım tescil belgesinin 18.04.2013 tarihinde 5 yıl süre ile tescil edildiği tescilin geçerliliğini koruduğu celp edilen kayıtlardan anlaşılmıştır.
Dosyaya ibraz edilen tüm delil ve belgeler ile birlikte dosya 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti yaptığı inceleme ve değerlendirme çerçevesinde tasarım hükümsüzlüğü yönünden davalıya ait tasarımın seçenek özgürlüğünün kısıtlı olmasından dolayı daha önce kamuya sunulduğuna ilişkin delile rastlanmadığı yenilik ve ayırt edicilik özelliğini taşıdığı beyan edilmiş, markaların hükümsüzlük talebi yönünden yapılan değerlendirmede söz konusu markaların genel ifadeler olduğu tasviri nitelik taşıdığı markaların ürün ilavesi ile tescil edildiği bu nedenle ayırt ediciliği sağlamayan sektörel ifadeler olarak kabulünün gerektiği beyan edilmiş, rapora itiraz edilmiş itirazlar dikkate alınarak dosya tekrar bilirkişi heyetine ek rapor için tevdii edilmiş bilirkişi heyeti dava konusu markasal ibarelerin tül çeşidini gösteren uzun zamandır kullanılan ve bilinen sözcükler olduğu bu nedenle marka tescil şartları taşımadığı beyan edilmiş rapora itiraz üzerinde dosya tekrar 2. Bilirkişi heyetine gönderilmiş 2. Bilirkişi heyeti yaptığı inceleme ve değerledirmede davaya konu ..... tül,..... tül, sanal tül ibarelerinin tül kumaş sektöründe bilinen ibareler olup ürün adı belirlediği ayırt edici bir marka olmadığı tasarımın ise yenilik ve ayırt edicilik vasfı taşıdığı beyan edilmiş her iki bilirkişi raporu dikkate alındığında, birbirlerini doğrular nitelikte olduğundan raporlar hükümde dayanak yapılmıştır.
Dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporu, marka kaydı, tasarım kaydı, tüm deliller dikkate alındığında; dava ayırt edici olmayan markalara yönelik hükümsüzlük ve tasarıma yönelik yenilik ayırt edicilik vasfı bulunmama nedenine dayalı hükümsüzlüğe ilişkin olup dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 556 sayılı KHK. Nın 7. Maddesinde mutlak tescile engel haller düzenlenmiş olup mutlak red nedenleri genellikle toplumun ortak menfaatleri ve kamusal özellikler dikkate alınarak düzenlenmiştir.
Ticret alanında cins çeşit, vasıf kalite, miktar,amaç ,değer ,coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği hizmetlerin yapıldığı zamanı gösteren veya malların ve hizmetlerin karakteristlik özelliklerini belirten işaret veya adlandırmalar münhasıran veya esas unsur olarak içeren yani tanımlayıcı markaların tescili mümkün değildir. Bir markanın tanımlayıcı olup olmadığı incelenirken önce bu işaretin tescili istenen mal veya hizmetlerin diğer firmaların mal veya hizmetlerinden ayırt edip etmediğine bakılmalı daha sonra markanın tescilinin istendiği mal veya hizmete nihayet hitap edilen ortalama tüketicinin bu işareti ne şekilde algılayacağına bakılmalıdır.
Somut olayda davalı tarafa ait markalar ..... tül ,sanal tül,..... tül olarak tescil edilmiş olup tekstil sektöründe bunların tül cinsi ürünlerin bir çeşiti olarak algılandığı marka olarak algılanmadığı sektörde bilinen herkesin kullandığı ürün türlerine ilişkin olup ayırt edici vasıf ve özellikte bulunmadıklarından ortalama tüketici nezdinde de bunların bir ürün çeşidi olarak algılanma ihtimali söz konusu olup 556 sayılı KHK.nın 7. Maddesi kapsamında marka ayırt ediciliği taşımayan söz konusu ifadelerin marka olarak tescili mutlak red nedeni sayıldığından hükümsüzlüğüne TPMK. Dan terkinine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
Endüstriyel Tasarım hukuku açısından hükümsüzlük 554 Sayılı KHK'nin 43. Maddesinde düzenlenmiş olup sebeplerden birinin varlığı halinde tasarımın tescili ile adına Tescil yapılan kişinin ad veya hesabına oluşan hakları kaybı ve bu bağlamda TPE nezdinde tutulan sicilden kaydın silinmesidir. Hükümsüzlük sebepleri;
A) Tasarımın yeni ve ayırt edici nitelikte olmaması,
B) Teknik fonksiyonun tasarım şekillendirmesi,
C) Tasarımın kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı olması,
D) Tasarımın gerçek hak sahibinin başkası olması,
E) aynı veya benzer başka bir tasarımın sonradan kamuya açıklanmakla birlikte başvuru tarihinin hükümsüzlüğe konu tasarımdan daha önce olması olarak sayılmıştır.
Bir tasarımın yeni olduğunun kabulü için tasarımın aynısının başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın hiçbir yerinde kamuya sunulmamış olması gerekir . Küçük ayrıntılar ile farklılık gösteren tasarımlar aynı kabul edilir.
Somut olayda ,tasarımın niteliği dikkate alındığında daha önce kamuya sunulduğunu yenilik ve ayırt edicliik vasfı taşımadığı hususu ispat edilemediğinden bu talep yönünden davanın reddine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
HÜKÜM:Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle
1-Davacı tarafın davasının kısmen kabul ,kısmen reddi ile davaya konu ... ..... tül , .... sanal tül, ........ tül markalarının hükümsüzlüğüne,
2-TPMK. Dan terkinine,
3-2013/03184 tasarıma yönelik hükümsüzlük ispat edilemediğinden bu talep yönünden davanın reddine,
4-Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvuru, 29,20 TL peşin harç, toplam 58,40 TL harcın davalıdan tahsili davacı tarafa ödenmesine, bakiye 6,70 TL karar ve ilam harcı harç tahsil sınırı altında kaldığından harç konusunda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan 3.145,00 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili, davacı tarafa ödenmesine,
6-Red edilen kısım yönünden davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan 3.145,00 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili, davalı tarafa ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 3.455,00 TL tebligat ,müzekkere ve bilirkişi ücreti yargılama giderinin davanın kabul oranına isabet eden % 75i 2.591,00 TL nin davalıdan tahsili davacı tarafa ödenmesine,
8-Davalı tarafından yapılan 2.250,00 TL bilirkişi ücretinin davanın red oranına isabet eden %25 i 562,00 TL nin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
8-Artan avans giderinin taraflara iadesine,
Dair kararın taraflara tebliğinden itibaren ilgili hukuk dairesinde 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 12/07/2018 Katip ...
Hakim ...