T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/268
KARAR NO: 2021/186
DAVA: FSEK Tecavüzün Men'i, Ref'i Maddi ve Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ: 28/08/2019
KARAR TARİHİ: 16/09/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 16/09/2021
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, davalılardan ..... Filmcilik ile müvekkili arasında ....... müzik bestecisi olarak 05/07/2018 tarihli sinema film yapımı ve hak sahipliğinden doğan mali hakların devri sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre sinema filminin isminin ".....", yapımcısının davalı "..... Filmcilik" ...... müzik bestecisinin de müvekkilinin olduğunu, müvekkilinin sözleşme gereği üzerine düşen bütün yükümlülükleri yerine getirdiğini, müvekkilinden ...... film müziklerinde değişiklik yapması istenilmesi üzerine üç kez revize ettiğini ve her defasında onayladığını, filmin 02/08/2019 tarihinde gösterime girdiğini, filmin internette yayınlanan fragmanlarının müzik kısmında, yayınlanan afişlerde, sinemalara giden kopyalarda müvekkilinin adı yazılı omlasına karşın, müvekkilinin hazırlamış olduğu müziklerin tamamının değiştirilmiş olduğunu, internetten indirilen müziklerin kullanılmış olduğunu, bu durum üzerine noter aracılığıyla "....." filminin değiştirilmiş şekilde çoğaltılmasının, yayınlamamasını ve tedavülde bulunan şekillerinin geri istenilmesi ve toplatılması şeklinde ihtarname keşide ettiklerini, dava konusu film afişlerinde ve sinemalara giden kopyalarda yapımcı olarak davalı ..... Filmcilik'in tek ortağı ve yetkilisi olan diğer davalı .... olarak gözüktüğünü, bu nedenle de her iki davalının müteselsilen sorumlu olduğunu iddia ederek, müvekkilinin birlikte sahibi olduğu "....." isimli esere yönelik tecavüzün men'ini, ref'ini, değiştirilmiş şekilde tedavülde bulunan çoğaltılmış şekillerinin geri istenilmesini, çoğaltılmamasını ve toplatılmasını, satış faaliyetlerinin durdurulmasını, yayımlanmamasını, sözleşmenin 7.2 maddesi gereğince ...... müzik bestecisine ödenecek tutarın 10 katı olan 250.000,00 TL cezai tazminatın, 23/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden aşağı olmamak üzere avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalılar vekili cevap dilekçesi ile, davacının iddialarının asılsız olduğunu, zira filmde davacı dışında başka bir ...... müzik bestecisiyle çalışılmadığını, dava dilekçesi incelendiğinde, müvekkili .... tarafından başka bir ...... müzik bestecisi ile çalışıldığına dair hiçbir delil sunulmadığını, ispat külfetinin yerine getirilmediğini, müvekkili ....'ın dosyada taraf sıfatı bulunmadığını savunarak, öncelikle bu müvekkili yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddilmesi gerektiğini, diğer müvekkili ..... Filmcilik yönünden ise, davacının film müziklerinin 4 defa revize edildiğinin, müziklerin değiştirildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, filmin ve film müziklerinin son hallerinin davacı tarafından hazırlanmış ve film davacının bilgisi ve görgüsü dahilinde vizyona girdiğini, davacı tarafından davanın hukuki dayanaktan yoksun bir şekilde açıldığını, müvekkili ile davacı arasında imzalanan sözleşmenin müvekkili tarafından ihlal ettiği iddiasını ispat edemediğini savunarak, müvekkilleri aleyhinde açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davacının hak sahibi olduğu eserden doğan haklarına tecavüzün, men'i, ref'i, ihlale konu ürünlerin toplatılarak, satış faaliyetlerinin durdurulması ile ceza-i şart bedelinin tahsili taleplidir.
5846 sayılı kanunun 4 maddesi, estetik değere sahip olan güzel sanat eserlerinin eser niteliğinde kabul etmiş ve ayrıca eserin tanımlandığı 1/B maddesinde ise sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar ve sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsullerinin eser olarak tanımlamıştır. Taraf delilleri toplanmış, bildirilen tanıklar dinlenmiştir.
Taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de toplandıktan sonra dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi heyeti hazırlamış oldukları 27/05/2021 havale tarihli raporlarında sonuç olarak, davacı tarafın dosyaya sunmuş olduğu flash bellekteki görüntülerin incelenmesi sonucunda, davacı tarafın filmin müziklerini yaptığı halde bu müziklerin kullanılmadığını, başkalarına ait müziklerin film müziği olarak kullanılıp tanıtımlarda filmin müziklerini yapan kişi olarak kendi adının kullanıldığı, sözleşmenin 4.8. maddesinde her ne kadar önceden haber vermek koşuluyla davacı müziklerinin kullanılmama yetkisi davalıya verilmiş ise de, önceden davacıya haber verildiğine dair dosyada bir delil olmaması, ayrıca önceden haber verilse ve başka müzikler kullanılsa bile davacının sinema filminde müzik eseri sahibi olarak gösterilmesinin TMK 26 çerçevesinde kişilik hakkı ihlali sayılabileceğini ve bu durumun sözleşmeye de aykırılık teşkil etmesi sebebiyle davacının sözleşmenin 7.2 maddesi çerçevesinde cezai şart talep edebileceğini, sözleşmenin 5 inci maddesine göre davacıya ödenecek telif bedeli 25.000,00 TL olarak belirtilmiş olup, davacının bu bedelin 10 katı tutarında cezai tazminatı talep konusundaki takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı deliller, tanık beyanları, sözleşme ve taraf beyanları birlikte değerlendirildiğinde; davalı şirket ile, davacı arasında 05/07/2018 tarihli " ...... " başlıklı sözleşme düzenlendiği, sözleşme ile, davalı şirketin yapımcısı olduğu "....." isimli sinema eserinin ...... müziklerinin davacı tarafından oluşturulmasının öngörüldüğü, davacının sözleşme kapsamında edimi yerine getirerek ...... müzikleri besteleyip, sözleşme kapsamında film montajının yapıldığı, ancak davalı tarafça davacının onayı alınmadan davacıyla ilgisi bulunmayan başka müziklerin sinema eserine eklenerek, eserde davacının adının ...... besteci olarak yazılarak davacının sinema filminde müzik eseri sahibi olarak gösterildiği, bu durum taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olduğu gibi, davacının kişilik haklarını da ihlal ettiği ve böylece sözleşmenin 7/2 maddesi çerçevesinde davacının ceza-i şart bedelini talep edebileceği, sözleşmenin beşinci maddesine göre davacıya ödenecek telif bedelinin 25.000,00 TL olup, sözleşmeye aykırılık halinde bu bedelin on katının ceza-i şart olarak ödenmesinin ön görüldüğü anlaşılmıştır.
Buna göre; dava sözleşmeye dayalı olup, davalı .... sözleşmenin tarafı olmayıp, sözleşme davalı şirket ile yapıldığından, davacının davalı ....'a yönelik davasının pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı şirket yönünden ise, oluşan nihai eserde davacının ismi ...... müzik bestecisi olarak belirtilmiş ise de, kendisine ait olmayan başkaca müziklerin kullanılması sebebiyle davacının söz konusu filmde müzik eseri sahibi olmadığı, bu haliyle FSEK'ten kaynaklı men, ref talepleri yerinde görülmemiş, ancak davacının kendisine ait olmayan müziklerin kullanılması sebebiyle, kişilik hakları zedelendiğinden ..... Filmciliğin yapımcısı olduğu "....." isimli sinema eserinden ...... müzik besteleyicisi olarak davacı ..... adının çıkarılmasına, çıkarılmadığı takdirde çoğaltılmış şekillerinin toplatılmasına ve yayılmasının önlenmesine karar vermek gerekmiştir. Davacının sözleşmeye aykırılık nedeniyle olan ceza-i şart bedeline ilişkin talebine gelince; yukarıda değinildiği üzere, sözleşmeye aykırılık nedeniyle davacının isteyebileceği ceza-i şart bedelinin davacıya ödenecek telif bedeli olan nin 25.000,00 TL'nin on katı olan 250.000,00 TL ise de, "Hâkim, aşırı gördüğü ceza koşulunu kendiliğinden indirir" şeklindeki TBK'nın 182/3 maddesi gözetilerek, takdiren ceza koşulundan yarı oranında indirim yapılarak, davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı davadan önce karşı tarafa ihtarname tebliğ edip süre verdiğinden, verilen sürenin dolduğu, 23/08/2019 tarihi itibariyle temerrüt gerçekleştiğinden, bu tarihten itibaren faize hükmedilmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davalı ....'a yönelik davasının pasif husumet yokluğu sebebiyle usulden reddine,
2-Davacının davalı ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri Sanayi Ticaret Anonim Şirketine yönelik davasının KISMEN KABULÜNE, ..... Filmciliğin yapımcısı olduğu "....." isimli sinema eserinden ...... müzik besteleyicisi olarak davacı ..... adının çıkarılmasına, çıkarılmadığı takdirde çoğaltılmış şekillerinin toplatılmasına ve yayılmasının önlenmesine,
3-Toplam 125.000,00 TL ceza-i şart bedelinin, 23/08/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden aşağı olmayacak kaydıyla avans faizi ile birlikte bu davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair taleplerin reddine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 8.538,75 TL ilam harcından, 44,40 TL peşin ve 4.225,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile, 4.269,35 TL bakiye karar harcının, davalılardan ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri San.Tic.A.Ş'den tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince 15.825,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri San.Tic.A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davanın kısmen reddi sebebiyle, karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 15.825,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalılardan ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri San.Tic.A.Ş'ye verilmesine,
7-Davalı ....'a yönelik davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddi sebebiyle, karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 5.900,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL peşin, 44,40 TL başvuru ve 4.225,00 TL tamamlama olmak üzere toplam 4.313,80 TL harç giderinin, davalılardan ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri San.Tic.A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan 354,40 TL tebligat-tezkere ve 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.354,40 TL yargılama giderinin, davanın kabul-red oranına göre 2.236,30 TL'sinin, davalılardan ..... Filmcilik Reklam Maden İşletmeleri San.Tic.A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin üzerinde bırakılmasına,
10-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgililerine iadesine,
11-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı.16/09/2021
Katip ....
e-imzalıdır
Hakim ...