T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/58
KARAR NO: 2020/325
DAVA: Patente Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti, Men ve Ref'i
KARŞI DAVA: Patentin Hükümsüzlüğü
DAVA TARİHİ: 09/07/2009
KARŞI DAVA TARİHİ: 14/09/2009
KARAR TARİHİ: 12/11/2020
KARAR YAZIM TARİHİ: 07/12/2020
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı taraf vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin imalatını yapıp sattığı "....... " başlıklı 22.06.2009 tarih, ...... sayı ile tescilli patentin sahibi olduğunu, müvekkilinin Türkiye' de ilk defa "....... ve "....... adlı makinelerin de imal edelirek ticaret mevkine sunulduğunu, davalı ...' nun ortağı olduğu ...... Makine bünyesinde hiç bir hak ve yetkisi olmamasına rağmen müvekkilinin patentine konu ve sair makinelerin taklitlerini yaptığını ve ticariet mevkinee sunduğunu ve müvekkilinin piyasaya sunduğu makineler ile ilgili servis verdiğini, patente tecavüz ve haksız rekabete sebep olduğunu, davalılardan ...' nun müvekkilinin bünyesinde çalıştığı dönemde haksız rekabet eylemlerine başladığını elde ettiği ve öğrendiği imalat veya ticaret sırlarından haksız yere faydalandığını ve başkalarına yaydığını, davalılardan ...... Firmasının www...... com adresli arama motorunun bir reklam mecrası olarak ilgililerin dikkatine sunduğu ...... sisteminde kötü niyetli faydalanarak müvekkilinin "...... " sözcüğünü ......... olarak satın aldığını ve ......... arama motoru üzerinde müvekkilinin adı ile yapılan tüm aramalarda müvekkilinin web sitesinin de üstünde kendi sitesinin çıkmasına sebebiyet verdiğini böylece haksız rekabetin türü parazit rekabet yaptığını ve marka tescilinden doğan haklarına tecavüz ettiğini iddia ederek, davalıların patente tecavüz teşkil eden fiillerinin tespitini, durdurulmasını, giderilmesini, haksız rekabetin tespiti ile önlenmesini, yasaklanmasını, müvekkilinin "....... " ve "....... " adlı makinelerin TTK 57/5 anlamında haksız rekabete sebebiyet verecek şekilde tüm davalılar tarafından müvekkilinin izni olmaksızın kopyalanması, satılması ve kullanılması nedeniyle ortaya çıkan haksız rekabet ile davalıların müvekkilinin imalat ve ticaret sırlarının kötü niyetle elde etmesi sebebi ile yaratılan haksız rekabetin tespitini, önlenmesini ve yasaklanmasını, kararın Türkiye genelinde yayın yapan tirajı en yüksek 3 gazeteden birinde ilanını talep ve dava etmiştir.
Davalı-karşı davacılar vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle, davalı ...... Makine Kontrol Test Cihazları bir unvan olmadığını, hukuken tüzel kişiliğinin olmadığını, davalı ...... yönünden davanın sıfat yönünden reddini, dava konusu makinenin tescil için başvurulmadan önce yıllardır tüm dünyada kullanıldığını, ......... arama motorunda ...... yazıldığında davacının unvanı devotrans sayfanın başında görüldüğünü, davacının "ambalaj koli basma deney makinesi" başlığı altında 07.03.2007 başvuru tarihli ...... başvuru numaralı patent belgesinin 551 sayılı KHK' nın 5 ve 7 maddesinde aranan şartları barındırmadığını, müvekkili ...' nun söz konusu iş yerinde bir çalışan olduğunu herhangi bir haksız rekabete sebep olmadığını bu nedenle davanın reddine, karşı dava olarak dava konusu patent belgesinin 551 sayılı KHK' nın 5 ve 7 maddesinde aranan şartları barındırmadığı için hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...... Oluklu Mukavva ve Ambalaj San.ve Tic.A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkilinin davacının patentten doğan haklarına ne şekilde tecavüzde bulunulduğu hususunda davacının hiçbir beyan ve iddiasının bulunmadığını, müvekkilinin imalatında kullanacağı makineyi diğer davalıdan hiçbir hak ve yetkisi olmadığını bilmeden ve bilebilecek durumda olmadan fatura ile satın ve teslim aldığını, müvekkilinin şirketine mahkeme heyeti geldiğinde söz konusu makineyi kimden ve ne suretle satın aldığını belirttiğini ve gerekli evrakları gelen heyete ibraz ettiklerine, müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 08/12/2015 Tarih, ....... Esas ve ...... Karar sayılı kararı ile, "Karşı davanın kabulü ile ...... incelemeli patentin tekniğin bilinen durumunu aşmaması nedeniyle hükümsüzlüğüne, TPE kayıtlarından terkin edilmesine, asıl dava yönünden davacı tarafa ait patent hükümsüz sayılmakla hükümsüzlük kararı geçmişe etkili olup, buna dayalı hak elde edilmesi mümkün olmadığından haksız rekabet ve marka kullanımına yönelik tüm talepler yönünden ispat edilemeyen asıl davanın reddine" dair verilen karar, davacı/karşı davalı vekilinin temyiz talebi üzerine, Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin 01/11/2017 Tarih, ....... Esas ve ..... Karar sayılı ilamı ile, "Karşı davada hükümsüzlüğe konu edilen patent önceden incelemeli patent niteliğinde iken sonra incelemeli patente dönüştürülmüştür. Mahkemece, incelemeli patentin kapsadığı istemler bakımından değerlendirme yapılması isabetlidir. Ancak dava konusu patentin patentlenebilirlik kriterlerine sahip olmadığına ilişkin olarak karşı davalı tarafça ileri sürülen dökümanların esasen incelemeli patent başvurusu aşamasında da araştırma kuruluşu tarafından değerlendirildiği ve patent verilmesine engel oluşturmadığı, buna karşın mahkemenin görüşüne başvurduğu bilirkişiler tarafından ise bu dökümanların tescile engel oluşturduğu yönündeki mütalanın çelişki oluşturduğu ileri sürülerek rapora itiraz edilmiştir. Bu durumda, söz konusu incelemeli patent başvurusunun incelemesinin yapıldığı araştırma kuruluşu görüşü ve bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi için mahkemece içlerinde patent uzmanınında bulunduğu yeni bir bilirkişi heyetinden görüş alınmaksızın patentin hükümsüzlüğüne karar verilmesi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir. Öte yandan, asıl davada davacı tarafça davaya sunulan internet arama motoru çıktılarında davacıya ait ''......'' tanıtıcı işareti ile yapılan arama karşılığında, davalı ''...... Şirketi'' sonucunun ortaya çıktığı anlaşılmaktadır. Her ne kadar, yargılama sırasında bu durumun sona erdiği belirtilmiş ise de davacıya ait tanıtma işaretinin iltibasa yol açılacak şekilde davalı tarafından bu şekildeki kullanıcının tespiti ve önlenmesini istemekte davacının hukuki yararı bulunmaktadır. O halde, dosyada mevcut internet çıktıları dikkate alınarak söz konusu kullanımın haksız rekabete yol açtığının tespit ve önlenmesine karar verilmesi gerekirken bu davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş" gerekçesi ile bozularak Mahkememize iade olunmuş, Mahkememizce bozma ilamına uyularak yargılama yapılmıştır.
Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 27/06/2018 havale tarihli raporda sonuç olarak, TR ...... nolu "..... Makinesi" buluş başlıklı patent belgesinin dava dosyasında çevirisi olmadığı için ...... nolu patent belgesi ile teknik karşılaştırmasının yapılamadığı, dava dosyasına sunulmuş olan diğer katalog ve görsellerin hükümsüzlük delili niteliği taşımadığı, mevcut incelemeler sonucunda TR ...... nolu "...... Makinesi" buluş başlıklı patent belgesinin başvuru tarihi itibariyle yenilik ve tekniğin bilinen durumunu aşmadığına dair herhangi bir delilin dava dosyasında bulunmaması nedeniyle, TR ...... nolu patent belgesinin hükümsüz kılınamayacağı belirtilmiştir.
Bilirkişi raporunda patent belgesinin tercümesi bulunmadığından inceleme yapılamadığı belirtilmiş olduğundan, davalı-k.davacı tarafça sunulan patent tercümelerinin bilirkişi heyetince yeniden incelenerek, kök raporun sonuç kısmında tescil edilen hususlara göre yeniden inceleme ve değerlendirme yapılması için ek rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 24/04/2019 tarihli ek raporda sonuç olarak, TR ...... nolu patent belgesinin, ..... nolu patent belgesinin dava dosyasına sunulmuş olan Türkçe çevirisi karşısında, TR ...... nolu "....... Makinesi" buluş başlıklı patent belgesinin başvuru tarihi itibariyle yenilik unsuru taşıdığı ve tekniğin bilinen durumunu aştığı belirtilmiştir.
Dosyada alınan ilk rapor ile bozma sonrası alınan rapor arasında çelişki bulunduğundan ve davalı/karşı davacılar vekilinin ciddi itirazları bulunduğundan, yeni heyet oluşturulmak suretiyle dosyada yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve dosyanın tevdi olunduğu ikinci bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 19/06/2020 havale tarihli raporda sonuç olarak, hükümsüzlüğü talep edilen TR ...... nolu patent belgesinin istem takımının, en yakın belge olarak değerlendirilen ...... sayılı Alman patent başvurusu ve dava dosyasına sunulan belgeler karşısında yenilik ve buluş basamağı kriterini koruduğu ve bu nedenle hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı belirtilmiştir.
Buna göre öncelikle karşı dava yönünden; davacı adına tescilli patentin tescil başvuru tarihi itibariyle yenilik ve buluş basamağı kriterlerini koruduğu hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla hükümsüzlüğe dair karşı davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Asıl dava yönünden ise; dosya kapsamı deliller, mahallinde yapılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporuna göre davalı kullanımlarının davacı adına tescilli patent koruma kapsamında olmadığı, farklı olduğu dolayısıyla patentten doğan haklara tecavüze ilişkin davacının tüm davalılara yönelik davasının reddi gerekmiştir. Ancak davacının davalılar ...... ve ......'na yönelik haksız rekabete ilişkin davasının ise bu davalıların davacıya ait "......" tanıtıcı işareti ile internette arama motorunda arama yapıldığında "...... makine şirketi" çıkmasını sağlamak şeklindeki fiilleri haksız rekabet teşkil ettiğinden bu talepleri yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN :
1-Asıl dosya yönünden davacının davalı ...... Oluklu Mukavva Ambalaj Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine yönelik davasının REDDİNE,
Davacının davalılar ...... ve ...'na yönelik davasının kısmen kabulüne, bu davalıların davacıya ait "......" tanıtıcı işareti ile internette arama motorunda arama yapıldığında "...... makine şirketi" çıkmasını sağlamak şeklindeki fiillerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine ve önlenmesine,
Karar kesinleştiğinde masrafı davalılar ...... ve ...ndan alınarak hüküm özetinin Türkiye çapında yayınlanan trajı en yüksek üç gazetenin birinde ilanına,
Davacının patent ihlaline dair, bu davalılara yönelik davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 54,40 TL ilam harcından, 15,60 TL peşin harcın mahsubu ile, 38,80 TL bakiye karar harcının davalılar ...... ve ...'ndan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 4.910,00 TL vekalet ücretinin, davalılar ...... ve ...'ndan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davanın kısmen reddi sebebiyle, karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 4.910,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak, davalılar ...... ve ...'na verilmesine,
5-Dava, davalılardan ...... Oluklu Mukavva Ambalaj Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden reddedildiğinden, karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 4.910,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 15,60 TL peşin ve 15,60 TL başvuru olmak üzere toplam 31,20 TL harç giderinin, davalılar ...... ve ...'ndan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 721,75 TL tebligat-tezkere ve 8.900,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 9.621,75 TL yargılama giderinin, davanın kabul-red oranına göre 3.848,70 TL.'sinin, davalılar ...... ve ...'ndan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin üzerinde bırakılmasına,
B-KARŞI DAVA YÖNÜNDEN :
1-Hükümsüzlüğe dair davalılar ...... ve ...'nun karşı davalarının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 54,40 TL ilam harcından, 15,60 TL karşı dava harcının mahsubu ile, 38,80 TL bakiye karar harcının davalı/karşı davacılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 4.910,00 TL vekalet ücretinin, davalı/karşı davacılardan alınarak, davacı/karşı davalıya verilmesine,
4-Davalı/karşı davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
C-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
D-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 15 gün süre içerisinde Yargıtay Hukuk Dairesi nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı.12/11/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır