T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/428 Esas
KARAR NO: 2018/254
DAVA: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/04/2017
KARAR TARİHİ: 05/07/2018
KARAR YAZMA TARİHİ: 23.07.2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacının dava dilekçesinden özetle, davacı vekili davalı şirketin ticaret unvanının çekirdek kısmını oluşturan ".... Ltd Şti." yanında yer alan "...Üniversitesi" ibaresinin ticaret unvanına ek mahiyetinde olduğunu. ...t Ltd Şti.tüzel kişi tacir olması sebebiyle, Yüksek Öğrenim Kanununa göre yüksekokul ve üniversite faaliyetini gerçekleştirmesinin ticaret unvanında yer alan ve faaliyet konusunu gösteren "üniversite" ibaresinin de ticaret unvanında kullanılmasının yasak ve imkansız olduğunu, terkin edilmesi gerektiğini, üçüncü kişilerce yanlış bir görüşün oluşmasına yol açacağını, müvekkil şirketinin unvanında yer alan "...." ve "...." ibarelerinin müvekkilin unvanının birebir aynısı olduğun, davalı şirketin marka hakkına tecavüz, korjnan haklarına tecavüz oluşturduğunu belirterek davalı şirket ortağının kötü niyetli olduğuu, haksız kazanç elde etmeye çalıştığını dolayısıyla davalı adına tescilli markalarına ihtiyati ve diğer tedbirlerin uygulnmasını, hükümsüzlüğüne karar verilmesini vekalet ve yargılama giderlerinin davalıya tahmiline, .... sayılı "a... şekil", ....ayılı "...şekil", ... sayılı ".... şekil", .... sayılı ".... şekil", .... sayılı "....", .... sayılı "...", .... sayılı "i....", "....sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı ".... sürekli eğitim merkezi", .... sayılı "....üniversitesi", .... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "...", .... sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı "....", ... sayılı ".... ...", .... sayılı "....", .... sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı "....t", .... sayılı "...", .... sayılı "....", ....sayılı "....", .... sayılı "...", .... sayılı "....", .... sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", ...sayılı "...", .... sayılı "....", ... sayılı "...", ....sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "...", .... sayılı "...", ... sayılı "...", .... sayılı "gü ...", ... sayılı "....", ....sayılı "....", .... sayılı "....", .... sayılı "...", ....sayılı "....", ....sayılı "....", ....sayılı "...., .... sayılı "....", ....sayılı "....", ....sayılı "....", .... " ...", ...sayılı "....", ... sayılı "....", .... sayılı "....",.... sayılı "...." markalarının hükümsüzlüğüne karar verilerek, terkin edilmesine, talep etmiştir.
Davalının beyan ve itirazlarından özetle. Müvekkilinin 1985 senesinde kurulmuş olduğunu "..." nin KKTC'nin ilk vakıf üniversitesi olduğunu, uluslar arası bir misyon doğrultusunda öğrencilere hizmet verdiğini, yöneltilen suçlamaların ana sözleşmenin tamamı okunmadan kötü niyetli olarak beyan edildiğini ve firmanın eğitim öğretim hizmetleri vermesi münasebetiyle vakıf kurabileceğinin ana sözleşmede yer aldığını, müvekkilinin firma adına tescilli markaların hükümsüzlüğü istemli talebin 5 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı, davalı tarafın müvekkil firmanın bağlı olduğu üniversiteden 32 yıl, ticaret unvanının tescil edilmesinden 6 yıl sonra, müvekkil adına tescilli ilk markanın müracaatının yapılmasından 4 yıl sonra faaliyete başladığını, müvekkil firmasının bağlı olduğu Girne amerikan Üniversitesi'nin markalarına tecavüz eden yanın davacı taraf olduğunu, işbu dayanaksız davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davaya konu marka tescil kayıtları celp edilmiş, celp edilen kayda göre ...., .... markasının 16, 41.sınıfta ... 16, 41.sınıfta, ...i 16, 41.sınıfta, ... 42, 44.sınıfta, .... 42, 44.sınıfta, ..... .... 16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... 16, 41.sınıfta, ....16.sınıfta,.... 16,41.sınıfta, ..., ... 16,41.sınıfta, .... 16, 41.sınıfta, .... 35, 16, 41.sınıfta... şekil markası 30, 31, 35, 41, 42,44.sınıfta, .... 16, 41.sınıfta, .... 16,41 sınıfta .... 16, 41.sınıfta, ....şekil markası 16, 35 ,39, 41.sınıfta, .... 16, 41, 35.sınıfta, .... markanın müddet olduğu, .... markasının 16.sınıfta, ....markasının 16, 41.sınıfta, .... 16, 41.sınıfta, ...16, 41.sınıfta, ....16, 41.sınıfta,.... 16,41 sınıfta, ... 16,41.sınıfta, ....markasının 16, 41.sınıfta, .... 16, 41 sınıfta, ... 16, 41.sınıfta, .... 16, 41.sınıfta, .... 16.sınıfta, .... 16.sınıfta, ...16.sınıfta, .... markasının müddet olduğu, .... 16, 41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, ... 16,41.sınıfta, ... ... 16,41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta,... 16,41.sınıfta, .... ... 16,41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, ....şekil markası 16,41.sınıfta, ....i 16,41.sınıfta, .... 16, 35, 41, 43.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... 41.sınıfta, .... 41.sınıfta, .... 41.sınıfta, ....16,41.sınıfta, ....16, 41.sınıfta, .... 16,41.sınıfta, .... şekil markasının 16, 41.sınıfta tescilli olduğu hüküm ifade etmeyen markalar dışındaki markaların geçerliliklerini koruduğu celp edilen kayıt ve belgelerden anlaşılmıştır.
Dosyaya celp edilen tüm delillerle birlikte dosya üç kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti yaptığı inceleme ve değerlendirme sonucunda TTK 46.maddesine göre tacirin kimliği, işletmesinin genişliği, önemi ve finansal durumu hakkında 3.kişilerde yanlış bir görüşün oluşmasına sebep olacak nitelikte bulunmaması gerektiği, gerçeğe ve kamu düzenine aykırı olmamak şartıyla her ticaret unvanına işletmenin özelliklerini belirten veya unvanda yer alan kişilerin kimliklerini gösteren ya da hayali adlardan ekleme yapılabileceği davalı şirketin çekirdek unvanının ....i olduğu ancak mevzuatta Yükseköğretim Kanunun gereği üniversite düzeyindeki eğitim kuruluşları ancak vakıf tüzel kişileri tarafından kurulabilir. Kazanç ve ticari amaca özgülenemezler dolayasıyla bir şirketin üniversite kurmaya ana sözleşmesinde amaç ve faaliyet konusu olarak göstermesi mümkün olmayacağı gibi ticaret unvanında bu yöndeki bir ibare kullanması 3.kişilerde yanlış bir görüşün oluşmasına sebep olacak nitelikte olduğundan ayrıca TTK 54/2 maddesine göre rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı ve dürüstlük kuralına aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır.
6769 SMK nun 25. Maddesinde marka hükümsüzlüğüne gerekçe olabilecek durumlar, 5. Ve 6. Maddede sayılan hallerinin birinin mevcut olması olarak düzenlenmiştir.
Davalının Üniversite kurmadığı ancak esas önemlisi kuramıyacağı mevzuat hükümlerinin kamusal sebepler ile buna engel olduğu mal ve hizmetin niteliği, kalitesi veya coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaretler kapsamında davalının üniversite, üniversiteler birliği, university, akademi, academy, ibarelerinin markaların halkı hizmetin kaynağı konusunda bir yanıltma doğurması, muhtemel olduğu buna karşılık kolej, collage, hastane ibaresi taşıyan markaların dosya kapsamında davalının halkı yanıltacağının söylemenin mümkün olmadığı beyan edilmiş. Rapor mahkememizce verilen göreve uygun teknik değerlendirme yapılmış olup itiraz edilen hususlar hukuki değerlendirmeye ilişkin olup itirazların reddine uygun olan raporun hükümde dayanak yapılmasına karar verilmiştir.
Dosyaya celp edilen marka kayıtları, yaptırılan bilirkişi incelemesi, taraf beyanları ve tüm deliller dikkate alındığında dava halkı yanıltıcı ibarelerin marka olarak tescili nedeniyle hükümsüzlüğe ilişkin olup 6769 sayılı SMK da marka tescilinde mutlak suret nedenleri 5.maddede düzenlenmiş olup 5.maddenin f bendinde mal veya hizmetin niteliği kalitesi veya coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak nitelikteki işaretler marka olarak tescil edilemez hükmünü düzenlemiştir. Hukuk düzeni bir taraftan Sınai hakların bahşettiği temel hakkı korurken diğer taraftan da rekabet düzeninin bozulmasına engel olarak hak ve düzeninde korunması gerekmektedir. Kamu menfaati nedeniyle bazı işaretler üzerinde tek el hakkının kurulmasına mani olunmuştur. Yanıltıcı işaretlerin marka olarak tescili yasaklanmıştır. Mal ve hizmetin niteliği, kalitesi, üretim yeri, coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaretlerin marka olarak tescili mümkün değildir.
Somut olayda davacı tarafın dava konusu yaptığı markalardan davalı tarafın üniversite, üniversity, akademi , academiy, üniversiteler birliği ibareleri taşıyan markaları dikkate alındığında, yüksek öğretim kanunu gereği üniversite düzeyindeki eğitim kuruluşları ancak vakıf tüzel kişilikleri tarafından kurulabilir. Üstelik kazanç ve ticari amaç güdemezler.
Her ne kadar davalı ticari faaliyet konusunda üniversite kurmayı amaç olarak belirtmiş isede söz konusu amaç kanunen gerçekleştirilmesi mümkün olmayan bir amaç olup ortalama tüketici nezdinde davalı tarafın dürüstlük kuralına uymayan sanki bir üniversite faaliyeti yetkisine sahipmiş gibi söz konusu ibareleri kullanması halk nezdinde bu tür faaliyetlerin yapılabileceği algısı uyandırabileceğinden yasal olmayacak şekilde bu ibarelerin kullanılması, halkın kandırılmasına neden olabileceğinden 6769 SMK 5f bendi gereği davalı tarafın üniversite, akademi, üniversiteler birliği ibarelerini taşıyan ...sayılı markaların yanıltıcı ve aldatıcı nitelik taşıdığından hükümsüzlüğünü, kayıtlardan terkinini,
.... sayılı markalar yönünden davalı tarafın faaliyetleri ve ticaret unvanı dikkate alındığında markaların mevzuat hükümlerine uygun tescili söz konusu olup herhangi bir aldatıcı ve yanıltıcı nitelik söz konusu olmadığından bu markalar yönünden yerinde olmayan talebin reddine,
....sayılı markalar yönünden dava tarihi itibariyle markalar sicilden terkin edilmiş olup müddet olduğundan sahibi adına geçerliliği olmadığından bu markalar yönünden yerinde olmayan talebin reddine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
Davalı taraf her ne kadar İstanbul Adliyesi .... FSHM nin.... sayılı dosyasında tecavüzün tespiti meni yönünden dava açtığını, beyan etmiş isede mahkememizde açılan davanın hükümsüzlüğe ilişkin olup birleştirilmesi zorunlu olmadığından bu yöndeki talep yerinde görülmemiş davanın esasına girilmek suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
HÜKÜM:
Davacı tarafın davasının kısmen kabul kısmen reddi ile ....sayılı markalar yönünden markalar sahibi adına geçerliliği olmayan müddet olduğundan hukuki yarar olmayan davanın reddine,
.... sayılı markalar yönünden herhangi bir yanıltıcılık söz konusu olmadığından yerinde olmayan davanın reddine,
Bunun dışında kalan ....sayılı markaların gerekçeli kararda gösterilecek markalar yönünden markaların yanıltıcı nitelikte ve aldatıcı nitelikte olup hükümsüzlüğüne, TPMK kayıtlarından terkinine,
Davacı taraf tarafından yatırılan 31,40 TL başvuru, 31,40 TL peşin olmak üzere toplam 62,80 TL harcın davalıdan tahsili davacı tarafa ödenmesine bakiye harç tahsil sınırı altında kaldığından karar verilmesine yer olmadığına,
Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan kabul olunan hükümsüzlük yönünden 3.145,00 TL ücreti vekaletin davalı taraftan tahsili, davacı tarafa ödenmesine,
Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan red olunan hükümsüzlük yönünden 3.145,00 TL ücreti vekaletin davacı taraftan tahsili, davalı tarafa ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 2.550,00 TL bilirkişi ücreti, 303,10 TL tebligat ve müekkere gideri toplam 2.853,10 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına isabet eden % 85'i 2.425,00 TL giderin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
Artan avans giderinin taraflara iadesine,
Dair İlgili Hukuk Dairesinde kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 05/07/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır