T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/294
KARAR NO: 2019/3
DAVA: FSEK-Tazminat
DAVA TARİHİ: 25/09/2017
KARAR TARİHİ: 15/01/2019
KARAR YAZIM TARİHİ : 04/02/2019
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ülkemizde mühendislik üzerine bilgisiyar yazılımı üreten sayılı firmalardan biri olduğunu, müvekkilinin lisans hakkı kendisine ait olan "...." isimli bilgisayar yazılımının FSEK mevzuatı uyarınca eser sahibi olduğunu, müvekkilinin söz konusu ibareyi TPMK nezdinde marka olarak da tescil ettirdiğini, müvekkilinin sahip olduğu programların kullanılması ve sair şekilde çoğaltılması, değiştirilmesi ve işlenmesi hususunda hiçbir konuda ülkemizde veya dışarıda hiçbir kişi veya kuruluşa izin ya da yetki vermediğini, müvekkiline gelen ihbarlar ve şikayetler neticesinde Bakırköy .... FSHHM'nin ....D.İş sayılı dosyasından, davalı şirketin ... İnşaat şantiyesinde yapılan keşif neticesinde tanzim edilen bilirkişi raporu ile, mali hakları müvekkiline ait olan .... yazılım ile ...., ...., ..., ...., ...., ...., ...., ..., ..., ...., ..., ...., ...., ...., ..., ...., ...., .... ve .... modüllerinin davalı işyerine ait .... isimli bilgisayarlarda kurulu ve aktif olarak çalışır durumda olduğu ve netcad ile çizilmiş dosya örneklerinin bulunduğu hususunun tespit edildiğini, davalıların bu yolla haksız kazanç elde ettiklerini ve FSEK mevzuatına aykırı haraket etmek suretiyle müvekkilinin mali haklarına tecavüz ettiklerini iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 16.00,00 TL'nin, haksız eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir. Bilahare Davacı vekili 08/06/2018 tarihli dilekçesi ile, harcını yatırarak 16.000,00 TL olan tazminat talebini 50.286,50 TL artırırak, 66.286,50 TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP : Davalılar vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili şirketin adresinde yapılan incelemede, bir adet taşınabilir bilgisayar bulunduğunu ve bu bilgisayarda davacının kendisine ait olduğunu iddia ettiği "...." yazılımının olduğunun ve bilgisayarın kullanıcısının .... olduğunun tespit edildiğini, müvekkili tarafından kullanılan bütün programların lisanslı olduğu ve müvekkilinin bu duruma özellikle hassasiyet gösterdiğini, tespit edilen bilgisayarın müvekkili çalışanı ....un şahsi bilgisayarı olduğunu, bu hususun bilirkişi tarafından da tespit edildiğini, müvekkilince söz konusu programın kullanılmaması yönünde çalışanın uyarıldığını, tespit yapılan bilgisayarın müvekkili şirkete ait olmadığını ve bu nedenle bigisayarda bulunan lisanssız programların kullanılmasında müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalıya ait iş yerinde davacının eser sahibi olduğu isimli bilgisayar yazılımının lisansız olarak kullanılıp kullanılmadığı, lisansız kullanımın yapıldığı bilgisayarın davalıya ait olup olmadığı, davalıların bu yazılımı kullanıldığı faaliyet alanında bulunup bulunmadığı, yazılımın davalı şirketin işlerinde kullanılıp kullanılmadığı, üçüncü şahıs tarafından şahsi kullanım olup olmadığı ve telif haklarına tecavüz var ise telif tazminatının hesaplanması taleplidir.
Bakırköy .... FSHHM'nin .... D.İş sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporu incelendiğinde sonuç olarak, Mahalde yapılan inceleme sonucunda talep edene ait yazılımların karşı tarafça kullanıldığının tespit edildiğini, 1 adet taşınabilir bilgisayarda kurulu olan ".... ...." .... : .... seri numaralı yazılımın satın alındığına dair bir fatura var ise de Mahkemeye sunulması gerektiği yolunda tespit yapıldığı anlaşılmıştır.
Dosya ... FSHHM'de iken yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan 16/05/2017 tarihli raporda sonuç olarak, yapılan tespit sonucu... A.Ş çalışanı ...'nun şahsi kullanımındaki bilgisayar olduğu, programın çalışır ve kullanılabilir durumda olduğu, ancak programın lisanslı olup olmadığı hususunda dosyada ve daha önceki bilirkişi incelemesinde herhangi bir kanaatin ve sonucun mümkün olmamasından dolayı telif tecavüzü olup olmadığı sonucuna varılamadığı ve bu nedenle telif hesabının yapılamadığı yolunda görüş belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce tespit edilen uyuşmazlıkla ilgili bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve dosyanın tevdi olunduğu bir FSEK Uzmanı ve bir Bilgisayar Mühendisi bilirkişi heyetinin hazırlamış oldukları 19/12/2017 tarihli raporda sonuç olarak, dava konusu uyuşmazlıktaki .... isimli yazılım programının FSEK 2/1. Maddesi kapsamında hususiyet taşıyan eser niteliğinde olduğu, davacının mali hak sahibi sıfatıyla işbu davayı açmaya yetkisinin bulunduğu, işyerinde tespit edilen bilgisayarın davalının eski çalışanı olan dava dışı ....'a ait olduğu, bu kişinin tespitten önce kendi kullanımına yönelik olarak davacı yazılımı için fiyat almış olduğu, bu çerçevede eylemin davalı şirketçe gerçekleştirildiğinin net olarak ortaya konulamadığı, Mahkemece davalı şirketin kendi çalışanının bilgisayarında yüklü program nedeniyle sorumlu olduğu yönünde kanaatinin olması ihtimalinde yazılımın lisans belgeleri davalı tarafça ibraz edilmediğinden FSEK 22. Maddesi gereğince çoğaltma ihlali olabileceği, 2015 yılına ilişkin (KDV hariç) birim rayiç bedelleri olup bu hesaba göre ....yazılımı ile ...., ...., ....(....) yazılımlarının toplam rayiç bedeli 22.095,50 TL + %18 KDV olarak hesaplandığı, bu rakam üzerinden uygulanacak indirim veya üç misli tazminat uygulaması konularında takdirin mahkemeye ait olduğu, davacının üç misli tazminat uygulanması talebi uygun bulduğu takdirde tazminat tutarının 22.095,50 TL + %18 KDV'ye tekabül edeceği, ancak hükmedilen bedelin ferileriyle birlikte fiilen ödenmesi halinde Yargıtay yerleşik içtihat kararları uyarınca taraflar arasınad FSEK 68/4. Maddesi kapsamında bir sözleşmenin kabulü paralelinde söz konusu eser nüshasının yasal hale geleceği ve bu eser nüshalarının davalı tarafından kullanılabileceği yolunda görüş belirtildiği anlaşılmıştır.
Rapora itiraz nedeniyle aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişilerce hazırlanan 24/04/2018 tarihli ek raporda, kök raporda tespit edilen hususların yinelendiği anlaşılmıştır.
FSEK'in 2/1. Maddesi, herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade olunan eserler ve her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımlarının ilim ve edebiyat eseri sayılabileceği, FSEK'in 68. Maddesinde ise, izin alınmamış eser sahibinin sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya emsal veya rayiç bedel itibariyle uğradığı zararın en çok üç kat fazlasını isteyebileceği belirtilmiştir. Dosya kapsamı ve delillere göre, dava konusu bilgisayar programının FSEK 2/1 maddesi anlamında eser sayılan yazılımlardan olduğu, davalı şirket çalışanı dava dışı ..'nun çalıştığı dönemde işyerindeki bilgisayarında tespit edildiği, davalı gerçek kişilerin davalı şirketin yetkilileri olup, haksız fiilden müteselsilen sorumlu oldukları, davalı vekili her ne kadar çalışan ....'nun bilgisayarının şahsi bilgisayarı olduğunu belirtmiş ise de, bu kişinin Harita Teknisyeni olup, bu iş nedeniyle davalı şirkette çalışıp şirket işlerinde dava konusu programı kullandığı, getirtilen Bakırköy ... İş mahkemesi'nin.... Esas sayılı dosyası içerisindeki bir kısım tanık beyanlarına dahi şirket yetkililerinin bilgisi dahilinde bu programı yükleyip kullandığı, ayrıca TBK 66. Maddesi uyarınca davalı şirketin çalışanının eyleminden sorumlu olduğu, bilirkişi raporu ile tespit edilen lisans bedelinin üç katının 66.286,50 TL olup, davacı talebinin de bu yönde olduğu anlaşılmakla, davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davacının davasının kabulüne, 66.286,50 TL tazminatın 11.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek reskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 4.528,03 TL ilam harcından, 273,24 TL peşin harç ve 858,76 TL ıslah harcının mahsubu ile, 3.396,03 TL bakiye karar harcının davalılardan müteselsilen tahsiline,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan, 7.641,48 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilne alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 306,74 TL dava ilk masrafı, 463,50 TL tebligat-tezkere ve 2.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.370,24 TL yargılama giderinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
6-Gider Avansından kalan miktarın 6100 Sayılı yasanın 333 maddesine göre karar kesinleşince davacıya iadesine,
İlgili Hukuk Dairesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar, açıkça okunup anlatıldı.15/01/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır