T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/161
KARAR NO: 2020/57
DAVA: Patent (Maddi Tazminat İstemli)
DAVA TARİHİ: 06/04/2018
KARAR TARİHİ: 21/02/2020
Mahkememizde görülmekte bulunan Patent (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin kurucularının 2005 senesinde ticari hayatına "..." markası ile İngiltere'de başladığı, davacı şirketin .... Holding bünyesinde faaliyet gösterdiğini, yurt dışında da çok sayıda şirketin holding bünyesinde faaliyet gösterdiği, davalının 05.09.2013 tarih .... başvuru numarası ile yaptığı başvurunun inceleme aşamasında olduğunu, .... başvuru numaralı bölünmüş başvurunun da araştırma raporunun geldiği, dosyanın incelemeye gönderildiğini, davacının büyük emek ve masraf sarf ederek uzun yıllar süren Ar-ge çalışmaları akabinde "...." etken maddesine kullanarak geliştirdiği ".... 500mg/500 mg tablet" isimli ilacın Sağlık Bakanlığı'nın 27.06.2014 tarih ve ... ruhsat numarası ile ruhsatlandırıldığı ve halen de satıldığını, davalı tarafın davacının ... adlı ilaç ruhsat dosyalarına referans göstererek kısaltılmış ruhsat başvurusunda bulunduğunun ve 13.04.2016 tarihinde ruhsat aldığının tespit edildiğini, davalının ruhsat dosyasını ve diğer tüm bilgileri davacı şirkette hizmet ilişkisi ile teknoloji transfer müdürü olarak çalışan ....'dan para karşılığında yasa dışı yollarla aldığını bu nedenle ruhsat dosyası, KÜB ve KT bilgilerinin aynı olduğunun öğrenildiğini, bu belgelerin ruhsat dosyasının kopyalandığını ve davacının patentlerine tecavüz edildiğini doğruladığını, davacının ruhsat dosyası içinde yer alan etkin madde (3.2.S), Müstahzarın Tanımı ve Kompozisyonu (3.2.P.1), üretim Prosesinin ve Proses Kontrollerinin Tarifi (3.2.P.5.2), Analitik Prosedürlerin Validasyonu (3.2.P.3.5), kısa ürün bilgisi ve kullanma talimatı (1.3.1) gibi bilgilerin aynısının davacı şirketten alınarak davalı şirkete satıldığını, davalı tarafından da aynısının kullanıldığını iddia ederek, Davalının .... 500 mg/500 mg film kaplı tablet isimli ilacın ruhsat dosyasının davacının ... isimli ilacının ruhsat dosyasıyla aynı olup olmadığının tespitini, davalının ... 500 mg/500 mg film kaplı tablet isimli ilacının ruhsat dosyası, KÜB ve KT bilgileri incelenerek, davacının başvurusu devam eden ... ve .... sayılı patent haklarına tecavüzün olduğunun ve haksız rekabetin tespitini ve söz konusu ilacın hazırlanması, üretimi dağıtımı ve tanıtımı da dahil herhangi bir ticaret mevkine konulmasının tecavüz haksız rekabetin önlenmesini ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını, davalının "Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazancı" hesaplanarak fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL maddi tazminatın haksız fiilin yapıldığı tarihten itibaren en yüksek reeskont faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, davalı tarafından 60.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesine, davalı yanın dava konusu ürünlerinin SGK'nun geri ödemesi yapılacak ilaçlar listesinden ve SGK tarafından kullanılan elektronik geri ödeme provizyon sisteminden çıkarılmasına, davalı tarafından üretilmiş, depolanmış, dağıtılmış veya satışa sunulmuş ürünlerin, bu ürünleri üretmeye yarar alet ve makinelerin ve bu ürünlerin tanıtımı için hazırlanmış basılı malzemelerin, sair tanıtım malzemelerinin ve araçlarının bulundukları yerlerden toplanmasına, ruhsat dosyasının devrinin tedbiren engellenmesine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
ÇEVAP:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacının açmış olduğu davanın hem usule ve hem de esastan hukuka aykırı olduğunu, davacının ihlal iddialarının, 551 sayılı KHK 75/f bendi ile 6769 SMK'nın 85/3-c bendi gereğince usul ve hukuka aykırı olduğunu, davalıya ait ürünün ruhsatlandırılması fiilinin satış izni alınmasından önceki tüm sürecin patentin sağladığı hakkın kapsamı dışında kaldığından davanın usulden reddinin gerektiğini, 6769 SMK'nın 141/4 bendi (551 sıyılı KHK'nın 136 md.) uyarınca , açılan davada davacının ileri sürdüğü iddialara ilişkin karar verilmesinin mümkün olmadığını, patent başvurularının sonuçlanmasının ne kadar süreceği belli değilken, davacının patent başvurularının varlığı gerekçesiyle ileri sürdüğü ihlal ve devamındaki iddialarının değerlendirilmesi ve bir karar verilmesinin mümkün olmadığını, davalının .... 500 mg isimli ürünün davacı yana ait ... ve .... sayılı patent başvurularına tecavüz etmediği, davacının patent başvurularının istemlerinde bahsedilen "en az iki süper dağıtıcı/ en az iki dağıtıcı" unsurlarının davalı ürününde bulunmadığını, davalının ruhsatlarına ilişkin 210 günlük ruhsatlandırma sürecinin 11.01.2013'te başladığı, ruhsat başvuru tarihinin davacının ihlal edildiğini iddia ettiği her iki patentinin de başvuru tarihinden önce olduğunu bu durumda önceden yapılan ruhsat başvurusunun sonradan yapılan bir patent başvurusunu ihlal ettiği iddiasının kabul edilemeyeceğini, davalının bu ruhsat başvurularına dayanak olarak ... ve .... sayılı patentlerin de söz konusu olduğunu, her iki patent başvuru da davacının ihlal edildiğini iddia ettiği patent başvurularından önce yapıldığını, bu durumda önceden yapılan bir patent başvurusunun sonradan yapılan bir patent başvurusunu ihlal ettiği iddiasının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davalının ruhsat dosyası ve diğer tüm bilgileri davacı şirket çalışanı aracılığı ile aldığı iddialarının ispata muhtaç ve dayanaksız olduğunu, KÜB ve KT bilgilerinin kopyalandığı ve haksız rekabet yaratıldığı iddiasının hukuki dayanağının bulunmadığını bu nedenle davacının davasının ve tüm taleplerinin usule ilişkin nedenlerle reddine, aksi takdirde davanın esastan reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yargılama sırasında deliller toplanmış; Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan davaya konu patent tescil belgeleri ile ilgili dosya evrakları celp edilmiş, Sağlık Bakanlığı'ndan dava konusu ilaçların ruhsat bilgilerinin, kısa ürün bilgisinin ve kullanma talimatları istenilmiş ve ilgili evraklar celp olunmuş, Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Kurumu'na yazı yazılarak, davacının "...." isimli ilacını referans göstererek ruhsat başvurusunda bulunup bulunmadığı, bulunmuş ise bu ilaçlara ait KÜB-KT bilgilerinin kayıtları istenilerek celp olunmuş, SGK Genel Müdürlüğü'ne yazı yazılarak "... 500 MG/500 MG Film Kaplı Tablet, 20 adet" ve "... 500 MG/500 MG Film Kaplı Tablet, 30 adet" isimli ilaçlarının geri ödeme listesine alınıp alınmadığı hususlarında bilgi istenilmiş ilgili evraklar celp edilmiştir.
Mahkememizce toplanan tüm deliller ve taraf iddiaları ışığında dosya talimatla Ankara FSHHM'ne gönderilerek, taraflara ait ilaç ruhsat dosyalarının bulunduğu Sağlık Bakanlığı ve Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu nezdinde inceleme yetkisi de verilerek, davacı .... A.Ş adına olan ... 500 mg. İlaç ile davalı Bilim İlaç San. Tic. A.ş'ye ait .... 500 mg. Olan ilaç ruhsat dosyaları da incelenerek, keza davalı tarafça ibraz edilecek teknik mütaala da incelenerek, davalı şirketin davacı şirketin patent haklarına herhangi bir tecavüzü olup olmadığı, ilaç ruhsat evraklarında herhangi bir kopyalanma, ayniyet bulunup bulunmadığı, ruhsatlar nedeni ile haksız rekabet olup olmadığı yönünden rapor tanziminin istenilmesine, davalı Bilim İlaç San. A.ş tarafından bildirilen patentlerde incelenerek, davalı adına olan .... 500 mg ilacının hangi patent kapsamında olduğu yönünden rapor tanzim etmek üzere bir marka patent uzmanı ve iki eczacılık fakültesinden(farmosetik teknoloji ve farmasetik kimya ana bilim dallarından)'dan oluşacak bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiştir.
Ankara .... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin .... Talimat sayılı dosyasında düzenlenen ayrıntılı ve gerekçeli bilirkişi raporunda özetle; davalının ".... 500 mg/500 mg film tablet" isimli ürününün, davacının .... ve ... sayılı patent başvurularının kapsamına girmediğini, davacının ruhsat dosyası ile davalının ruhsat dosyalarının karşılaştırıldığında, ilaç ruhsat evraklarında herhangi bir kopyalama, ayniyet bulunmadığı, ruhsatlar nedeniyle haksız rekabet olmadığını, davalı tarafından bildirilen patentler yönünden yapılan incelemede, "... 500mg/ 500 mg film tablet" isimli ürününün davalının .... sayılı incelemesiz patentinin kapsamına girdiği fakat, .... sayılı patent başvurusu kapsamına girmediği, düşünce ve kanaatine ulaştıkları hususlarını bildirmişlerdir.
Davacı vekilinin rapora yönelik itiraz dilekçesinde özetle; Kroskarmelloz ve Mikrokristalin selüloz için aynı işle, aynı yöntem/ usul, aynı sonuç özellikleri ile eşdeğer doktrin uygulaması için belirlenen 3 unsur da karşılanmakta olduğunu işlev, yöntem, sonuç karşılaştırmaları ile eşdeğer olduğu iddia edilen unsurların, istem konusu buluş ile aynı sonuca ulaşmak için aynı işlevi, aynı yolla gerçekleştirdiği belirlenmiş olduğunu, kural olarak herhangi iki unsur aynı etkiyi doğruyor, aynı sonuca ulaşılmasını sağlıyor ise söz konusu iki unsurun eş değer olduğu kabul edileceğini, eşdeğer doktrin uygulamasında, karşılaştırılan iki unsurun aynı işlevi yerine getirdikleri, istenildiği zaman birinin yerine diğeri kullanılabilecekleri teknikte alanında uzman bir kişi tarafından fark edilebilir olmalı ve önemsiz bir fark olarak algılanmalıdır kuralı mevcut olduğunu, bu alanda uzman bir kişi tarafından; Kroskarmelloz ve Mikrokristalin selüloz aynı işlevi yerine getirdiklerini, birbirlerinin yerine kullanılabileceklerini fark edeceğinin açık ve net olduğunu, bu nedenlerle dosyanın yeni bir heyete tevdi ile yeni bir rapor aldırılmasına, aksi kanaat durumunda haklı ve hukuka uygun davanın kabulünü talep etmiştir.
Davalı vekilinin rapora yönelik beyan dilekçesinde özetle; Bilirkişi raporu, davada ileri sürdükleri tüm savunmaları doğrular nitelikte olup, davacı yanın ileri sürdüğü tüm taleplerinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, açılan davanın tüm talepler yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
6769 Sayılı SMK'nın 141 Maddesi ile, patent veya faydalı model sahibinin izni olmaksızın buluş konusu ürünü kısmen veya tamamen üretme sonucu taklit etmek, kısmen veya tamamen taklit suretiyle meydana getirildiğini bildiği ya da bilmesi gerektiği halde tecavüz yoluyla üretilen buluş konusu ürünleri satmak, dağıtmak veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak ya da bu amaçlar için ithal etmek, ticari amaçla elde bulundurmak, uygulamaya koymak suretiyle kullanmak veya bu ürünle ilgili sözleşme yapmak için öneride bulunmak, patent sahibinin izni olmaksızın buluş konusu usulü kullanmak veya bu usulün izinsiz olarak kullanıldığını bildiği ya da bilmesi gerektiği hâlde buluş konusu usulle doğrudan doğruya elde edilen ürünleri satmak, dağıtmak veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak ya da bu amaçlar için ithal etmek, ticari amaçla elde bulundurmak, uygulamaya koymak suretiyle kullanmak veya bu ürünlerle ilgili sözleşme yapmak için öneride bulunmak, patent veya faydalı model hakkını gasp etmek ve patent veya faydalı model sahibi tarafından sözleşmeye dayalı lisans veya zorunlu lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmenin, patent ve faydalı model belgesine tecavüz oluşturacağı belirtilmiştir.
6102 Sayılı TTKnın 54. Maddesi ile, haksız rekabete ilişkin bu kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır. 55. Maddesinin 4. fıkrasında ise, iyi niyetle bağdaşmayan, haksız rekabete ilişkin eylemlere örnek olarak, başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak gösterilmiş ve haksız rekabet halleri hüküm altına alınmıştır.
Dava dilekçesi, mevcut deliller, yukarıda değinilen yasal düzenlemeler, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı topluca değerlendirildiğinde; Sağlık Bakanlığı İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü'nde bulunan taraflara ait ruhsat dosyaları üzerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan bilirkişi raporu neticesinde, davalının "... 500 mg/500 mg film tablet" isimli ürününün, davacının ... ve ... sayılı patent başvurularının kapsamına girmediği, ilaç ruhsat evraklarında herhangi bir kopyalama, ayniyet bulunmadığı, ruhsatlar nedeniyle haksız rekabetin oluşmadığı, davalı tarafından bildirilen patentler yönünden yapılan incelemede ise, ".... 500mg/ 500 mg film tablet" isimli ürününün davalının ... sayılı incelemesiz patentinin kapsamına girdiği, ancak ... sayılı patent başvurusu kapsamına girmediği, bu durumda da, davalının "... 500 mg/500 mg film tablet" isimli ürününün, davacı patentlerine tecavüz etmediği gibi, haksız rekabetten de söz edilemeyeceği anlaşılmakla, davacının davasının reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Alınması gereken 54,40 TL harçtan, peşin yatırılan Peşin yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 18,50 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davalı kendisini vekille temsil ettirmekle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 4.910,00 TL ücret takdirine, bu ücretin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/02/2020
Katip ...
Hakim ...