T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/273
KARAR NO: 2019/140
DAVA: Faydalı Modele Tecavüzün Tespiti, Men'i, Tazminat
DAVA TARİHİ: 02/03/2016
KARAR TARİHİ: 16/04/2019
KARAR YAZIM TARİHİ : 14/05/2019
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ......sayı ile tescilli ".......", ....... sayılı "Koruma puntolarına sahip diz bölümünü içeren çorap" ve ...... sayılı "....." buluş başlığını taşıyan faydalı model belgelerinin sahibi olduğunu, müvekkilinin ayrıca TPMK'ya başvuruda bulunduğu ve tescil edildiği, ancak daha sonra müvekkili firma tarafından geri çekilen bir başvurusunun da bulunduğunu, bu başvurunun 12/12/2013 tarihinde ..... sayı ile "........." buluş başlığı ile yapıldığını, davalı yan adına ....... sayılı faydalı model belin buluş başlığının da müvekkilinin feragat ettiği ve geri çektiği faydalı modelde olduğu gibi "........." olduğunu, anılan faydalı modelin davalı tarafından başvuruya konu edilmesinin kötü niyetli olduğunu, davalının işbu faydalı modele dayalı olarak müvekkiline ihtarname keşide ettiğini, davalı yanın faydalı model başvursunun, müvekkilinin geri çektiği faydalı model ile kelime kelimesi ile aynı olduğunu ve ayrıca davaya konu faydalı modelin tescil müracaatına konu edildiği tarihte yenilik vasıflarını haiz olmadığını iddia ederek, davalı adına ....... sayı ile tescilli faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davaya konu olan faydalı model üzerinde müvekkilinin yıllarca çalıştığını ve tam emeklerinin karşılığını alacakkan davacı yanın haksız eylemi ile karşılaştığını, müvekkilinin bir buçuk yıl boyunca davacı için çeşitli tasarımlar yaptığını, söz konusu tasarımın örgüden oluşan çorabın ön, yan ve arka kısımlarına dayanıklı, sağlıklı ve soğuk geçirmeyen bir malzeme olan deriden oluşan farklı bir tabakanın dikildiği ve ayrıca çorabın tabanına dayanıklı, soğuğu geçirmeyen ve kaymayı engelleyen plastikten oluşan bir diğer farklı tabanın dikilmesiyle elde edilen ......... olduğunu, müvekkili tarafından tasarlanan ürünün daha önce hiçbir ticari üründe kullanılmadığını ve bu nedenle yenilik vasfılarına haiz olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Birleşen Mahkememizin ....... Esas sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile, ....... sayılı faydalı model belgesinin tescilinin müvekkiline ait olduğunu, davalının da ......sayılı ....... başlıklı faydalı model başvurusunun mevcut olduğunu, ancak kendi adına tescilli olan ....... yerine müvekkili adına tescilli olan faydalı model konusu plastik tabanlı .........nı sattığını, müvekkilinin faydalı model haklarının davalı taafından haksız kullanımının tespitine, tespit neticesinde tecavüz eylemlerinin durdurulmasına, haksız olarak piyasaya sürülen faydalı modele konu ürünlerin toplatılmasına, müvekkilinin faydalı modelin haksız kullanılması nedeniyle yoksun kaldığı kazancın 551 sayılı KHK 140/2-b hükmü uyarınca tespit ve tazminine, şimdilik 1.000 TL tazminatın davalıdan tahsiline, verilecek mahkeme kararının masrafı davalıdan alınarak ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Türk Patent Enstitüsünden faydalı model belgeleri celbedilmiş ve taraf vekillerince de deliller sunulduktan sonra dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi hazırlamış olduğu 19/06/2017 tarihli raporda sonuç olarak, davalı ürünün yenilik ve sanayiye uygunluk kriterine uygun olarak geliştirdiği, tarafların birlikte çalıştıkları dönem hazırlanan ....... sayılı faydalı modelin üretim ile basılan etiket tarihinin 30.10.2013 olduğu, davacının TPE başvuru tarihi olan 12.12.2013'ten 2 ay önce olması da bu kabulü desteklediğini, davacı yanın ....... sayılı faydalı model belgesini tescil öncesi kullanımının sebebinin bu ürünü geliştirme çalışmaları nedeniyle olduğunu, davacının söz konusu tescilinden vazgeçtiğini, ancak üretimini ve ticaritini yaptığını, davacının satışa sunduğu bu ürünlerin, kendisine ait olan ......nolu faydalı modelden çok farklı olduğunu ve davalıya ait ....... nolu faydalı modelin aynısı olduğunu, dosyada yer alan çorap/ayakkabının da davalının ....... sayılı faydalı model belgesi ile aynı özelliklerde, davacının ......nolu faydalı model belgesi ile farklı özelliklerde olduğunu, teknik inceleme kapsamında yapılan karşılaştırma ve açıklamalar doğrultusunda, davalı yana ait olan ....... tescil notu faydalı model belgesinin 2, 6, 7 ve 9 nolu istemlerinde "yenilik" ve "tekniğin bilinen yönünü aşma" kriterlerine sahip olduğu, yukarıda belirtilen yasa maddeleri söz konusu ....... nolu faydalı modelin bu şekilde yenilik ve farklılık içeren 1, 2, 3, 4, 6, 7, 8 ve 9 nolu istemleri yoluyla koruma sağlamakta olduğundan, birleşen ....... Esas sayılı dava açısından dosyadaki ürünle davacı......'e ait faydalı model belgesinin karşılaştırılarak tecavüzün varlığı saptandığı ve asıl davada ise hükümsüzlük koşulu oluşmadığı yolunda beyanda bulunulmuştur.
Aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 02/03/2018 tarihli ek raporda sonuç olarak, istemlerin yenilik ya da farklılığı gündelik hayattan bildiklerimiz, dosya içindeki bilgiler ve numune ürün incelemesi yanında google'dan binlerce çorap taramalarıyla doğrulanarak beyan edildiği, google'a ".......”, ".......”, ".......”, ".......", " ...... ” olarak girildiğini ve çıkan tüm görsellerin incelendiğini, ayrıca piyasada bilinen diğer çorap markalarının web sitelerindeki ürünlerin de tarandığını ve bu doğrultuda söz konusu ....... nolu faydalı modelin benzerinin bir tek .......olarak bulunduğu, bu modelin aynı zamanda dosyaya sunulan ve inclelenen numunenin aynısı olduğunu belirterek, kök rapordaki görüşlerini yinelemişlerdir.
Dosyaya bir Mali Müşavir bilirkişi de atanmak suretiyle yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş ve dosyanın tevdi olunduğu ikinci bilirkişi heyeti hazırlamış oldukları 06/02/2019 tarihli raporda sonuç olarak, ....... sayılı faydalı modelin koruma kapsamını içeren "plastik tabana (3) birleştirilen, suni ve orijinal deriden mamül ön yan kısım (4) ve suni ve orijinal deriden mamul arka topuk kısım (8)", ..... D.İş sayılı dosyada delil olarak bulunan kaymayan çorap ile aynı özelliklerde olduğu, dosyada bulunan ve davalı ile yapılan sulh ve ibraname sonrası davacı ..... Tekstil tarafından başvurusu geri çekilmiş olan ..... numaralı faydalı model ile davalıya ait çekişmeye konu ....... tescil numaralı faydalı modelin, noktası virgülü dahil birebir aynı olduğu, ....... tescil numarası ile plastik tabanlı çorap ayakkabısı faydalı model sahibinin.......... olduğu, .... tescil numaralı faydalı modelin bağımsız istemleri itibari ile yapılan karşılaştırma sonucu davacıya ait ......ve ...... tescil numaralı faydalı modellerden farklı olduğu, ....... tescil numaralı faydalı model bağımsız istemleri itibari ile yapılan karşılaştırma sonucu davacıya ait ......ve ...... tescil numaralı faydalı modellerden farklı olduğu yolunda görüş belirtildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, deliller ve aldırılan bilirkişi raporuna göre, ....... sayılı faydalı model davalı adına tescilli olup, taraflar arasındaki 17/03/2014 tarihli ...." başlıklı belgede de, davacı tarafın dava konusu faydalı modelin davalıya ait olduğunu kabul ettiği ve böylece davalının gerçek hak sahibi olduğu, keza dosyadaki deliller ve bilirkişi raporuna göre de faydalı modelin tescil başvuru tarihi itibariyle yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik kriterlerini taşıdığı anlaşılmakla, asıl dosdaya davacının hükümsüzlüğe ilişkin davasının reddi gerekmiştir.
Birleşen Mahkememizin ....... Esas sayılı dosyasındaki dava yönünden ise; dosya kapsamı, deliller ve yukarıda değinilen bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, birleşen dosya davalısının davacı adına tescilli faydalı model belgesi kapsamında üretim yapıp satışa sunduğu ve bu eylemin davacının faydalı modelden kaynaklı sınai hakarını ihlal ettiği anlaşılmakla, davanın kabulü ile, davalının davacı adına tescilli ....... tescil numaralı faydalı modelden kaynaklanan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, bu faydalı model kapsamında olan ürünlerin davalı tarafca her türlü yolla satışının durdurulmasına, ürünlerin varsa toplatılarak imhasına karar vermek gerekmiştir. Davacının tercih hakkına göre davalının ürün bazlı muhasebe kayıtları bulunmadığından, ihlalin ağırlığı ve halin icabına göre, davacı tarafça istenen 1.000,00 TL maddi tazminatın TBK 50 ve 51 maddeleri anlamında uygun görülerek kabul edilmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
ASIL DAVA YÖNÜNDEN :
1-Asıl dosyada davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 44,40 TL ilam harcından, 29,20 TL peşin harcın mahsubu ile, 15,20 TL bakiye karar harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 3.931,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 2.300,00 TL bilirkişi ücretinden ibaret yargılama giderinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN :
1-Birleşen mahkememizin ....... Esas sayılı dosyasında davacının davasının KABULÜNE, davalının davacı adına tescilli ....... tescil numaralı faydalı modelden kaynaklanan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, bu faydalı model kapsamında olan ürünlerin davalı tarafca her türlü yolla satışının durdurulmasına, ürünlerin varsa toplatılarak imhasına,
2-1.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Hüküm kesinleştiğinde masrafı davalı tarafdan alınarak hüküm özetinin ülke çapında yayınlanan bir gazete ile ilanına,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 68,31 TL ilam harcından, 29,20 TL peşin harcın mahsubu ile, 39,11 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihininde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 3.931,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 58,40 TL dava ilk masrafı ve 96,50 TL tebligat-tezkere gideri olmak üzere toplam 154,90 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Talep halinde kararın taraf vekillerine tebliğine,
6-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup anlatıldı.16/04/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır