T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/126 Esas
KARAR NO: 2018/396
DAVA: Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/07/2017
KARAR TARİHİ: 11/12/2018
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/01/2019
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilini dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adem .... plastik firması'nın 1997 yılında Ankara' da kurulmuş olduğunu, başta plastik sandalye olmak üzere yüzlerce çeşit plastik ürün üreten ve satan bir firma olduğunu, müvekkilinin işbu davaya konu ...... tescil no ile tescili " .... " tipi plastik sandalyeleri 2010 yılından beri üretmekte ve sattığını, müvekkilinin bu ürünlerle ilgili Türkiye çapında geniş bir pazarı olup, bu ürünü daha çok ortaöğretim okullarına satmakta olduğunu, müvekkil hiçbir zaman bahse konu "...." tipi plastik sandalyelerin tasarım tescilini almak gibi bir girişimde bulunmadığını, alman menşeili conen ... firması bu sandalyeleri uzun bir süredir üretmekte ve satmakta olduğunu, bu bakımdan her türlü fikri ve sınai hakka saygılı olan müvekkil kendisine ait olmayan bir tasarımı tescillemekten kaçındığını, davalı .... tescil nolu plastik sandalyenin tasarım tescili için 12.05.2016 tarihinde başvurduğunu ancak aynı tasarımlı sandalyenin gerek müvekkili, gerekse alman.... firmasınca 12.05.2016 tarihinden daha önce üretilmekte ve satılmakta olduğunu, müvekkili şirketin http://.....com.tr/u..../ adresli web sitesinde dava konusu tescili ürünle "birebir" aynı tasarıma sahip ... sandalyelere " ... lina. ... betina, ... nature," gibi isimlerle satılmakta olduğunu, ayrıca müvekkilin http://www....com/watch?vP=rf...c adresinde yer aldığını, conen ... firmasının köln kentinde 16-20 şubat 2016 tarihleri arasında düzenlenen ".... " isimli fuara katıldığını, dava konusu ürünü bu faturada sergilediğini http://www....com/watch?v=a.... adresinde görüldüğünü belirtmiş ve davalı adına Türk Patent ve Marka kayıtlarında 12.05.2016 başvuru tarihi ve ... tescil no ile kayıtlı tasarım tescilinin "yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olmaması" nedeniyle Hükümsüzlüğünü ve Türk Patent ve marka kurumu kayıtlarından terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle: Davacının, tasarımı kendisinden ve müvekkilinden önce Alman ... firmasının tasarladığı ve sunduğu, gerek c.... firmasının kataloglarında sunduğu tasarımların hepsinde ... olarak tabirin edilen sandalye modeli görüldüğünü, müvekkilin tecavüz iddiaları davacının ... sandalye üretmesi sebebi ile değil, bu sandalye modeli üzerindeki tasarımsal detayları birebir rengi ile birlikte müvekkilinden kopyalayarak piyasaya sürmesi olduğunu, müvekkil tasarımında sandalyenin ön ve arka tarafında tırtıklı bir yüzey deseni kullanıldığını, tırtıklı desenin aralarına yer yer desensiz ince yukarıdan aşağıya çizgiler yerleştirildiğini, bunun yanında müvekkilinin tasarımınn bir diğer özelliği ise sandalyenin sırt yerleştirme kısmının üzerinde " damla formunda" bir boşluk bırakıldığını bu boşluk müvekkilinin tasarımının en ayırt edici özelliklerinden biri olduğu gibi aynı zamanda mücekkilin damla şeklinde tescilli markası olması sebebi ile özellikle yerleştirildiğini, damla formu müvekkil ürünlerinde sıklıkla kullanılmakta olduğunu, müvekkilinin tasarımlarında ve markasında bu şekli sıklıkla kullanması sonucu müvekkil sunduğu mal ve hizmetler söz konusu damla formu ile özdeşleşmiş durumda olduğunu, hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan videolardaki ürünlerinin tamamının tasarımı aynı olup bu tasarımın müvekkili tasarımı ile bir ilişkisi bunumadığını, müvekkil tasırmında yukarıda bahsedildiği üzere sandalyenin ön ve arka tarafında tırtıklı bir yüzey deseni kullanıldığını, tırtıklı desenin aralarına yer yer desensiz ince yukarıdan aşağıya çizgiler yerleştirildiğini, bunun yanında müvekkil tasarımının bir diğer özelliği ise sandalyenin sırt yerleştirme kısmının üzerinde damla formunda bir boşluk bırakılmıştır. Bu boşluk müvekkilinin tasarımının en ayırt edici özelliklerinden bir olduğu gibi aynı zamanda mücekkilin damla şeklinde tesvili markası olması sebebi ile özellikle yerleştirildiğni, alman firmasının ürünlerinde kullandığı tasarımda sandalyelerin oturma kısılarının ön taraflarının deseni düz olup, arka kısımlarında kalın kabartmalarla oluşturulan desenler yer aldığını, yine sandalyenin sırt kısmında yer alan boşluk da dikdörtgen şeklinde olup boyut ve oranları açısından da müvekkil tasarımında yer alan şekilden farklı olduğunu, davacının önceki tarihli kullanım iddialarının tamamı ... sandalyeleri kendisinin daha önce üretip sattığına ilişkin olduğunu, Müvekkilinin tasarımı ise ... sandalye modeline ilişkin değil bu sandalyelerde kullanılan tasarımsal detaylarla ilgili olduğunu, davaya konu olan tasarım ile korunan ve müvekkilin ihtarında koruma altına almaya çalıştığı fikrı sınai haklar ... sandalyelerle veya bunlar üzerinde bir tekel hakkı kurmaya ilişkin olmadığını, davacının delillere sunduğu 2013 tarihli kataloglarında yer alan ... sandalyelerin müvekkil tasarımları veya kendi tecavüz oluşturan ürünleri ile hiçbir ilgili bulunmadığını davacının sunduğu katalogdaki monolog sandalyeler daha çok .... firmasının tasarımlarına yakın tasarımlarda üretilmiş olup muhtemel davacı bu firmanın tasarımlarını kopyalayarak oluşturduğu ürünlere 2013 yılındaki kataloglarında yer verdiğini, davacı her ne kadar kötü niyetini gizlemeye çalışsa da mücekkil tasarımını ... sandalye olarak kullanmamamakta en ince ayrıntısına kadar kopyalayarak kullandığını, davacıların, mücekkilinin tasarım belgesinden doğan haklarına tecavüz etmekte, ancak mücekkilinin bunu önlemeye yönelik hukuki girişimlerini de bertaraf etmeye çalışmakta olduğunu beyan etmiş ve davacının haksiz ve yasal dayanaktan yoksun davasının, ihtiyati tedbir dahil tüm talaplerle beraber reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin haksız olan davacıya yületilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Dava, davalı adına TPMK kayıtlarında .... tescil no ile kayıtlı tasarım tescilinin yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olmaması sebebi ile hükümsüzlüğüne ve kayıtlardan terkinine ilişkindir. Dava konusu tasarıma ilişkin TPMK tescil evrakları getirtilerek incelenmiş taraf delilleri toplanarak bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Tüm dosya kapsamı deliller ve dosya kapsamı ile uyumlu görülen bilirkişi raporuna göre dava konusu tasarımın başvuru tarihi itibariyle koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici niteliklere sahip olmadığı, tescilden çok önce gerek yurt içinde gerekse yurt dışında bir çok firma tarafından üretilip satışa sunulduğu anlaşılmıştır.
SMK 77 maddesinde belirtilen hallerde tasarımın hükümsüz sayılmasına mahkeme tarafından karar verilir. Aynı kanunun 78 maddesi uyarınca tasarımın hükümsüzlüğü, ikinci fıkrada sayılan haller dışında menfaati olanlar tarafından istenebilir. Olayımızda dava konusu tasarımın kanunda 56. Maddesinde belirtilen şartları taşımadığı ve davacının aynı sektörde faaliyet göstermesi sebebi ile hükümsüzlük talebinde bulunmada menfaati bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davacının davasının kabulüne, davalı adına TPMK kayıtlarında 12.05.2016 başvuru tarihi ve .... sicil no ile kayıtlı tasarım tescilinin HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE VE TPMK KAYITLARINDAN TERKİNİNE,
2-Davacı tarafça peşin yatırılan harcın mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan 62,80 TL harç gideri 313,00 TL (tebligat ve müzekkere gideri), 2.100,00 TL bilirkişi ücreti toplam 2.475,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Kendisini vekil ile temsil ettiren davacı yararına yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 3.145,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Artan avans gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair İlgili Hukuk Dairesinde kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 11/12/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır