T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/92
KARAR NO: 2019/24
DAVA: FSEK-Tazminat
DAVA TARİHİ: 01/06/2017
KARAR TARİHİ: 05/02/2019
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/02/2019
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin ülkemizce mühendislik üzerine bilgisayar yazılımı üreten sayılı firmalardan biri olduğunu ve lisans hakkı kendilerine ait olan .... isimli bilgisayar yazılımının FSEK mevzuatı uyarınca eser sahibi olduğunu, TPE nezdinde "..." isim hakkını marka olarak tescil ettirdiğini, müvekkilinin sahip olduğu programların kullanılması ve sair şekilde çoğaltılması, değiştirilmesi, işlenmesi vb.hiç bir konuda ülkemizde veya yurt dışında hiç bir kişi ya da kuruluşa izin ya da yetki vermediğini, müvekkili şirkete gelen ihbarlar üzerine İstanbul ...Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ....D.İş numaralı dosyasında yapılan tespit neticesinde alınan bilirkişi raporuna göre mali hakları müvekkili şirkete ait olan...isimli bilgisayarda ....yazılımı ile .... modüllerinin, yine davalılara ait ...isimli bilgisayarda ....modüllerinin bilgisayarda kurulu ve aktif olarak çalışır durumda olduğunun tespit edildiğini, bu şekilde müvekkili şirket yazılımlarının izinsiz olarak yüklenerek kullanılmakta olduğunun belirlendiğini, bu olay üzerine şahıslar hakkında İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığında ... soruşturma numarası ile şikayette bulunulduğunu, davalıların söz konusu eylemleri ile davacının mali haklarına tecavüz ettiklerini belirterek, davalılar tarafından davacıya ait bilgisayar programlarının izinsiz ve lisanssız kullanımı nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla şimdilik 16.000,00 TL'nin, eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, davacı vekili 06/01/2019 tarihli dilekçesi ile tazminat talebini, 134.000,00 TL artırarak 150.000,00 TL olarak ıslah ettiği ve ıslah harcını yatırdığı anlaşılmıştır.
CEVAP ; Davalılar vekili cevap dilekçesi ile, davalıların şahsi olarak dosya ile ilgilerinin bulunmadığını, davada taraf olarak ...Ltd.Şti.'nin gösterilebileceğini, diğer müvekkilleri ..., ... ve ... açısından husumet yöneltilemeyeceğini, İstanbul ...Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ....D.İş sayılı dosyası ile yapılan bilirkişi incelemesine itiraz ettiklerini ve raporu kesinlikle kabul etmediklerini, bilirkişi tarafından bilgisayarlarda yapılan inceleme sırasında programa ait aktif olmayan linklerin açılmaya çalışıldığını, ancak kullanılmaması ve güncel olmaması nedeniyle açılamadığını ve hata verdiğini, ancak iş bu hata görüntülerinin rapora konulmadığını, raporda programın aktif olarak kullanıldığına ilişkin herhangi bir görüntü de bulunmadığını ve rapordaki görüntüler ve evrakların davalı şirkete ait olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davacıya ait bilgisayar prgramlarının davalılar tarafından izinsiz ve lisanssız kullanılması nedeniyle tazminat taleplidir.
Davanın başta İstanbul Anadolu .... FSHHM'ye açıldığı, Mahkemenin ... Esas,.... Karar sayılı ve 30/03/2017 tarihli ilamı ile yetkisizlik kararı verildiği ve kararın kesinleşmesi üzerine dosyanın Mahkememize intikal ettiği anlaşılmıştır.
Dosyaya celbedilen İstanbul .... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin .... D.İş sayılı dosyası incelendiğinde, dosyamız davacısı tarafından, dosyamız davalılarından...Ltd.Şti aleyhine açılan tespit talepli dosyada bilirkişi incelemesi yaptırıldığı ve alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak, şirket faaliyetlerinde kullanıldığı anlaşılan 3 adet bilgisayar üzerinde inceleme yapıldığı ve bu bilgisayarların ikisi üzerinde ....programının kurulu ve çalışır olduğu yolunda rapor tanzim edildiği ve bu programların kurulu olduğuna dair görüntülerin rapora eklendiği anlaşılmıştır.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden davalılardan....Ltd.Şti'nin sicil kayıtları istenilmiş ve gelen kayıtlardan, şirketin aktif olduğu ve diğer davalıların da şirketin yetkilileri olduğu tespit edilmiştir.
Taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de toplandıktan sonra dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 16/04/2018 tarihli raporda sonuç olarak, İstanbul ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin....D.İş sayılı dosyası ile yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda yer alan ve ....yazılımının olduğu bildirilen iki adet bilgisayarın 11/04/2018 tarihi itibariyle davalı adresinde mevcut olduğu ve inceleme yapılan bilgisayarlarla aynı olduğu, bilgisayarların işletim sistemlerinin söz konusu değişik iş dosyasında yer alan bilirkişi raporundaki incelemeler esnasında yüklü olan işletim sistemi ile aynı olmadığı, bu bilgisayarların işletim sisteminin 11/04/2018 tarihli tutanakta da yer aldığı şekliyle her ikisinin de 07/12/2017 tarihinde yeniden kurulduğu, dolayısıyla 08/09/2016 tarihinde yapılan incelemedeki bilgisayarlarda yer alan tüm dosyaların 11/04/2018 tarihinde yapılan incelemedeki dosyalarla aynı olmayacağı, söz konusu iki bilgisayar üzerinde 11/04/2018 tarihli incelemede, ....uygulaması veya modullarine ait herhangi bir kayıt, dosya veya ize rastlanmadığı, ancak değişik iş dosyasında alınan bilirkişi raporundaki tespitler dikkate alınacaksa, dava konusu programın eser kapsamında olabileceği ve FSEK uyarınca korunduğundan davacı hakkının ihlalininin söz konusu olabileceği yolunda görüş belirtildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin rapora itirazları nedeniyle önceki bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve aynı bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 01/08/2018 tarihli ek raporda sonuç olarak, ....isimli yazılımın hem ana modülün hem de diğerek modüllerinin ayrı ayrı FSEK 2. Maddesi kapsamında ilimi ve edebiyat eserinin bir türü olan bilgisayar programı olarak koruma altında olduğu, ....isimli yazılımının dava konusu olaydan çok daha önce davacı tarafından bakanlık nezdinde tescilinin yapıldığı, piyasada satımının yapıldığı ve bu kapsamda da FSEK 11. Maddesi uyarınca eser sahibinin davacı olduğu, davacının izni olmaksızın davalı tarafından işyerinde bulunan 2 adet bilgisayarda ....isimli yazılımın yüklendiği, davalının bu eyleminin davacıya ait mali haklardan olan çoğaltma hakkını ihlal ettiği, davalının lisanssız kullanımındaki ilk ve ikinci bilgisayarlardaki yazılımlara ait toplam rayiç değerin 14.841,60+19.993,60=34.835,20 TL olarak hesaplandığı, davacının FSEK 68/1. Maddesine istinaden davalıdan bedelin üç katı fazlasına kadar yani 34.835,20 x 3 = 104.505,60 TL talep edebileceği, bu hususun Mahkemenin takdirinde olduğu ve davacının Mahkemece hükmedilecek bedeli haksız fiil tarihi olan 01/09/2016 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte talep edebileceği yolunda görüş belirttikleri tespit edilmiştir.
FSEK'in 2/1. Maddesi, herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade olunan eserler ve her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımlarının ilim ve edebiyat eseri sayılabileceği, FSEK'in 68. Maddesinde ise, izin alınmamış eser sahibinin sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya emsal veya rayiç bedel itibariyle uğradığı zararın en çok üç kat fazlasını isteyebileceği belirtilmiştir. Buna göre, davacının hak sahibi olduğu bilgisayar programlarının FSEK anlamında eser olup, koruma kapsamında olduğu, davalıların herhangi bir lisans bedeli ödemeden bu programları bilgisarlarında ve işlerinde kullandıkları tespit edildiği, programların emsaline göre bilirkişi raporuna göre FSEK 68/1. Maddesi uyarınca istenebilecek maddi tazminat tutarının üç katı üzerinden toplam 104.505,60 TL olup, davalı şirketin yöneticisi olan diğer davalıların haksız fiil mahiyetindeki bu eylemden müteselsilen sorumlu oldukları anlaşılmakla, davanın kısmen kabulü ile, toplam 104.505,60 TL tazminatın haksız fiil tarihi olan 01.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilşikin talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davasının kısmen kabulüne, toplam 104.505,60 TL tazminatın haksız fiil tarihi olan 01.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilşikin talebin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 7.138,77 TL ilam harcından, 273,24 TL peşin harç ve 2.289,00 TL ıslah harcının mahsubu ile, 4.576,53 TL bakiye karar harcının davalılardan müteselsilen tahsiline,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan, 11.110,45 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davanın kısmen reddi sebebiyle, karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan, 5.354,38 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Davacı tarafından sarfedilen 273,24 TL peşin harç, 29,20 TL başvuru ve 2.289,00 TL ıslah harcının toplamı 2.591,44 TL.'nin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 463,50 TL tebligat-tezkere ve 2.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.063,20 TL yargılama giderinin, davanın kabul-red oranına göre 2.134,13 TL.'sinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalılardan....Ltd.Şti tarafından sarfedilen 33,00 TL giderin, davanın kabul-red oranına göre 10,00 TL.'sinin, davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
5-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
6-Gider Avansından kalan miktarın 6100 Sayılı yasanın 333 maddesine göre karar kesinleşince taraflara iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup anlatıldı.05/02/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır