T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/84
KARAR NO: 2018/303
DAVA: Tasarıma Tecavüzün Tespiti, Haksız Rekabet ve Tecavüzün Men'i,
Maddi-Manevi ve İtibar Tazminatı
DAVA TARİHİ: 17/05/2017
KARAR TARİHİ: 18/10/2018
KARAR YAZIM TARİHİ: 12/11/2018
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA; Davacı taraf dava dilekçesinde özetle ;müvekkilinin, bayan dış giyim konusunda sektöründe oldukça tanınmış, tüketiciler tarafından tercih edilen bir markaya ve tasarımlara sahip olduğunu, müvekkili adına tescil ettirdiği, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'ndan doğan haklara sahip olduğu tasarımlardan birinin huzurdaki dava olduğunu, davalının müvekkilinin tescilli modelini, aynı şekilde, hak sahibinden herhangi bir izin almadan taklit ettiğini ve tecavüz konusu ürünün piyasada satışını gerçekleştirdiğini, davalının bu basiretli tacir ilkesine aykırı davranışı sebebiyle müvekkilinin satışlarının etkilendiğini, müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğradığını, bu nedenlerle davalının tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden fiilin önlenmesine, durdurulmasına, bu kapsamda öncelikle verilecek kararın kesinleşmesine kadar geçerli olacak şekilde ve teminatsız olarak, ihtiyati tedbir kararıverilerek; tecavüz ve haksız rekabet konusu ürünlere, bunların yer aldığı kataloglara ve her türlü tanıtım vasıtasına, şayet davalı tarafça ürünün üretimi varsa ürünün yapımında kullanılan kalıplara el konulmasına, bunların muhafaza altına alınmasına, mümkün olmazsa imhalarına, varsa ürünün üretiminin imhalarına, varsa ürünün üretiminin durdurulmasına, internet dahil olmak üzere satışının, satış için icapta bulunulmasının ve ihracatının durdurulmasına, HMK m.107 çerçevesinde fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak açtığımız işbu davada şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın, 20.000,00 TL manevi tazminatın ve 500,00 TL marka hakkına verilen zarara ilişkin tazminatın davalı tarafın tecavüz ve haksız fiilinin vuku bulduğu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ayrıca 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu gereğinde tasarımın itibar kaybından ötürü sayın Mahkemenizce takdir edilecek itibar tazminatına, verilecek kararın masrafı davalıdan alınmak şartıyla, başlangıç ve gerekçe bölümlerinin bir özetinin ve hüküm fıkrasının tamamının Türkiye'de yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde ilanına ve Bakırköy ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş, 2017/17 K. sayılı dosyası Sayılı dosyada yapılanlar dahil yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafın sunmuş olduğu cevap dilekçesi süresinde olmadığından yok sayılmasına karar verimiş, davayı inkar ettiği kabul olunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLERİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacı adına...sayı ile tescilli .... sıra nolu endüstriyel tasarıma vaki tecvüzün ve haksız rekabetin önlenmesi, durdurulması, 1.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi ve 500,00 TL itibar tazminatı ile hüküm özetinin ilanı taleplidir.
Davacı vekili 12/07/2018 tarihli dilekçesi ile, 1.000,00 TL olan maddi tazminat talebini, 4.375,25 TL artırarak, 5.375,25 TL olarak ıslah etmiştir.
TPMK Tasarımlar Dairesi Başkanlığı'ndan gelen kayıtlardan, .... sayı tasarım tescil belgesinin, 05/02/2016 tarihinden itibaren 5 yıl süre ile davacı adına tescilli olduğu tespit edilmiştir.
Dosya arasına alınan Mahkememizin ...D.İş sayılı dosyasında talep üzerinde mahallinde bilirkişi marifetiyle tespit yaptırıldığı ve alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak, davalı yana ait mağazada yapılan incelemer sonunda, TPMK nezdinde 05/02/2006 tarih ve ... sayı ile davacı adına koruma altına alınmış olan .... nolu pardösü tasarımının, kullanıcının ayırt edemeyeceği kadar birebir benzerinin, davalıya ait hazır giyim işletmesi içerisinde yer alan hazır giyim ürünleri içerisinde tespit edildiği yolunda mütalaada bulunulduğu anlaşılmıştır.
Davaya dayanak deşkil eden işbu değişik dosyasında tasarım yönünden rapor alındığından, esas dosyada yeniden tasarımla ilgili rapor alınmasına gerek görülmeyerek, taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de celbedildikten sonra dosya, maddi tazminat talebinin hesaplanması açısından bir muhasip bilirkişiye tevdi olunmuş ve bilirkişi hazırlamış olduğu raporda sonuç olarak, davalı tarafından satışı gerçekleştirilen 1 adet ürünün, şayet davacı tarafından satılmış olsaydı, davacının elde edeceği muhtemel gelirin 119,45 TL olabileceği, davalının mal iadesinden gelir elde etmesinin, Mahkeme tarafından satış olarak değerlendirilmesi halinde, davalı tarafından satışı gerçekleştirildiği kabul edilecek olursa 45 adet ürün, davacı tarafından satılmış olsaydı, davacının elde edeceği muhtemel gelirin 5.375,25 TL olabileceği yolunda görüş belirttiği anlaşılmıştır.
Mahkememize yapılan yargılama ve toplanan delillere göre davanın dayanağı davacı adına tescilli bulunan tasarıma tecavüz olup olmadığı noktasında uyuşmazlık söz konusudur.
Dosyaya celp edilen tasarım kaydı, delil tespit dosyası, yaptırılan bilirkişi incelemesi ve tüm delillere göre dava tasarım hakkına yönelik tecavüzün tespiti ,men'ine yönelik olup 6769 sayılı SMK ya göre tasarım sahibi kendi tasarımına kıyasla ayırt edici niteliği sahip olmayan tasarımlara karşı bu kanundan doğan hakları kullanabilir , koruma kapsamının değerlendirilmesinde tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır.
Tasarımdan doğan haklar münhasıran tasarım sahibine aittir. 3. kişiler tasarım sahibinin izni olmadan koruma kapsamında tasarım veya tasarımın uygulandığı ürünü üretemez ,piyasaya sunamaz ,satamaz, ithal edemez ticari amaç ile kullanamaz ve bu amaçlarla elde bulunduramaz veya tasarımın uygulandığı ürün ile ilgili sözleşme yapmak için öneride bulunamaz, 6769 SMK. 81 maddesi uyarınca tasarım sahibinin izni olmaksızın bu kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısının veya genel izlenim itibariyle ayırt edilemeyecek kadar benzerlerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak sözleşme yapmak için öneride bulunmak , ticari amaç ile kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak , ithal işlemine tabi tutmak tasarım hakkına yönelik tecavüz olarak değerledirilmiştir.
Somut olayda, davalı tarafın www....com. isimli internet sitesinde satışa sunduğu ve davacı tarafa ait tescilli tasarım ile benzer olduğu anlaşılmış, bu nedenle tasarım hakkına yönelik tecavüz olduğunun tespiti ve men'ine davalı tarafın kullanımının engellenmesine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
Sınai Mülkiyet Kanunu 150. Madde Sınai Mülkiyet hakkına tecavüz sayılan fiilleri işleyen kişiler hak sahibinin zararlarını tazmin etmek ile yükümlüdürler. Sınai Mülkiyet hakkına tecavüz edilmesi durumunda hak sahibinin bunu engelleme ve tazminat talep etmek hakkı mevcuttur. Sınai Mülkiyet kanunu 151. Madde de hak sahibinin uğradığı zarar fiili kaybı veya yoksun kalınan kazancı kapsar.
Yoksun kalınan kazanç zarar gören hak sahibinin seçimine bağlı olarak yasada düzenlenen usullerden birinin seçimine göre belirlenir. Davacı taraf sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasa idi, hak sahibinin elde edeceği muhtemel gelire göre tazminat talebinde bulunmuş bilirkişi heyetinin yaptığı inceleme ve değerlendirme sonucunda davalının ciro tutarları üzerinden söz konusu ürünlerin farazi satış ve karları dikkate alındığında 5375,25 TL maddi tazminatın olabileceği kanaatine varılmış bu miktar tazminatın davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
Manevi tazminat yönünden davacıya ait ürünlerin kullanım şekli, ürünlerin değeri , izinsiz kullanımın şekli dikkate alınarak borçlar kanunu ve hakkaniyet gereği 7500 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, itibari tazminat yönünden ise davacı talebini atiye bıraktığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına ve hükmün kesinleştikten sonra ilanına karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle ;
1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ İLE,
Davacı adına tescilli .... tescil nolu tasarıma yönelik davalının ürünlerine yönelik kullanımlarının davacı tasarım hakkına yönelik tecavüz olduğunun tespiti ve haksız rekabet ve tasarıma tecavüzün men'ine,
2-Ürünlere el konulmasına, tanıtım evrakına el konulmasına, masrafı davalıdan alınmak suretiyle ürünlerin ve tanıtım evrakının imhasına,
3-Islah edilen değer ile birlikte 5.375,25 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren değişen oranarda ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 7.500,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5-Davacının itirabari tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
6-İnternet üzerinde ürünlerin satışa sunulmasının erişimin engellenmesine,
7-Hükmün kesinleştikden sonra masrafı davalıdan alınmak suretiyle 5 büyük gazeteden birinde ilanına,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 879,51 TL ilam harcından, 31,40 TL peşin harç ve 80,00 TL ıslah harcının mahsubu ile, 768,11 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsiline,
9-Davacı tarafından yapılan 67,60 TL dava ilk masrafı, 165,00 TL tebligat-tezkere ve 750,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 982,60 TL ve Mahkememizin 2017/17 Değişik İş sayılı dosyasında yapılan toplam 821,80 TL tespit gideri olmak üzere toplam 1.804,40 TL yargılama giderinin, davanın kabul-red oranına göre, 1.317,21 TL.'sinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 3.145,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
11-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince manevi tazminat yönünden hesaplanan, 3145,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
12-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat yönünden hesaplanan, 3145,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
13-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen itibar tazminat yönünden hesaplanan, 500,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine
,-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine
-Gider Avansından kalan miktarın 6100 SY nın 333 md göre karar kesinleşince davacıya iadesine,
Kararın taraflara tebliğinden itibaren ilgili Hukuk Dairesinde, 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar, açıkça okunup anlatıldı.18/10/2018
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır