T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/12
KARAR NO : 2024/249
DAVA : Markanın Hükümsüzlüğü, Tecavüzün Tespiti, Önlenmesi
DAVA TARİHİ : 30/08/2019
-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN .... ESAS SAYILI DOSYASI-
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 20/07/2022
KARAR TARİHİ : 10/12/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/12/2024
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin “...” ve “... ...” ibareli markalarını uzun yıllardır kullandığını, 26. ve 44. emtia sınıflarında “...” ibareli markanın 23/10/2017 tarih ve ... başvuru numarası ile “... ...” ibareli markanın ise 22/11/2017 tarih ve ... başvuru numarası ile müvekkili adına koruma altında olduğunu, davalıların “...” ibareli markayı 26. ve 44. sınıflarda ... başvuru numarası ile ve “...” ibareli markayı ise 24. ve 44. sınıflarda ... başvuru numarası ile adına tescil ettirdiklerini, müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösteren davalıların müvekkiline ait tescilli markayı kullanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalılara ait tescilli markanın müvekkiline ait “...” markasıyla iltibas yarattığını ve aynı zamanda müvekkilinin marka haklarına tecavüz teşkil ettiğini iddia ederek, davalılar adına ... sayılı markanın hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini, markaya tecavüzün tespitini, önlenmesini ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını ve verilecek hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir.
CEVAP ; Davalılardan .... cevap dilekçesi ile, "..." ibaresinin bir bilim ve teknoloji adı olduğunu, herkes tarafından kullanılan bir ibare olduğunu ve kimsenin tekeline bırakılamayacağını, markalarında "..." ibaresinin tamamlayıcı unsur olarak kullanıldığını, markalar arasında ayniyet bulunmadığını ve karıştırma ihtimali olmadığını beyan etmek sureti ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Her iki davalı da bilahare kendilerini vekille temsil ettirmişlerdir. Vekilleri bilirkişi raporlarına itiraz ile birlikte davanın reddini istemişlerdir.
Diğer davalı ... asıl dosyada davaya cevap vermemiştir.
BİRLEŞEN DAVA ; Birleşen mahkememizin ... esas sayılı dosyasında Davacı vekili dava dilekçesi ile, davalı adına ... sayı ile tescilli markanın hükümsüzlüğü ve ve müvekkilinin tescilli markası olan “...” ifadesinin davalının markasından çıkarılmasına ilişkin davalılar aleyhine mahkememizin .... Esas (bozma öncesi .... Esas) sayılı dosyasında dava açıldığını, müvekkilinin tescilli markalarına dayanarak hem SMK’daki marka hakkına tecavüz hükümleri hem de TTK’daki haksız rekabet hükümlerine dayanarak dava açma hakkına sahip olduğunu, bu nedenle de davalılardan tazminat taleplerinin olduğunu ileri sürerek, şimdilik 1.000,00 TL maddi, 100.000,00 TL manevi ve 100.000,00 TL itibar tazminatının haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek en yüksek reeskont faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 27/12/2023 tarihli dilekçesi ile 1.000,00 TL olan maddi tazminat talebini 217.683,90 TL tutarına ıslah ederek harcını yatırmıştır.
BİRLEŞEN CEVAP ; Birleşen mahkememizin ... esas sayılı dosyasında davalı ... vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin diğer davalı ile birlikte mülkiyetine sahip olduğu "..." ibareli markası üzerinden ticari faaliyette bulunduğunu, davacının bu dosyadaki taleplerine dayanak yaptığı mahkememizin ... Esas (bozma öncesi .... Esas) sayılı dosyanın henüz kesinleşmediğini, davacının ihlal edildiği iddiasındaki "..." ibareli markasının ve müvekkilimizin de sadece bu ibareyi kullanmış gibi bir değerlendirme yaparak ihlalin derecesini ve tazminatın tutarını belirlemek hakkaniyete uygun düşmeyeceğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN CEVAP ; Birleşen mahkememizin ... esas sayılı dosyasında davalı ... vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde gerekli tescil işlemlerini gerçekleştirmiş olup yasal tescilli başvurusuna dayanarak olan "..." ibaresinin de bulunduğu "...." markasını kullandığını, evrensel ibareyi içinde barındıran "...." markası kullanımı maddi taminat davasına esas teşkil edemeyeceğini, davalıarın, "...." ibareli marka sahibi olup işbu marka üzerinden ticari faaliyette bulunduğunu, davacının kullanım haklarının kendisine ait olduğu iddiasında olduğu "..." ibaresi evrensel bir ibare olduğunu, müvekkil olası bir iltibasın önüne geçmek için markanın tüm ögelerini bitişik olarak tescil ettirdiğini, davacının tazminat taleplerinin haksız kazanç kapısı oluşturma gayesinden ibaret olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 01/10/2024 Tarih, ... Esas - .... Karar sayılı "Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına tescilli ... tescil nolu markanın hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine, davalıların davacıya ait "..." esas unsurlu marka benzeri "...", veya "..." şeklinde ki kullanımların davacı marka haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına , karar kesinleştiğinde masrafı davalı tarafça karşılanarak hüküm özetinin ülke çapında yayımlanan bir gazete ile ilanına," dair verilen kararı davalı ... vekilinin istinaf talebi üzerine dosyanın gönderildiği İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 25/11/2022 Tarih, ... Esas - .... Karar sayılı ilamında belirtilen "Davacı vekilinin dava dilekçesinde, davalıların her iki markasının hükümsüzlüğünün talep edildiği, mahkemece alınan bilirkişi raporunun 3. Sayfasında da, davacı tarafça neticei talebinde, ... ve ... markasının hükümsüzlüğü talep edilmişse de, mahkemece görevlendirmenin ... tescil nolu marka yönünden yapılması nedeniyle, ... tescil numaralı marka ile ilgili değerlendirme yapılmadığının beyan edildiği anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verildiği ancak davalılar adına tescilli ... markasının hükümsüzlüğüne ilişkin talep yönünden olumlu olumsuz hüküm kurulmadığı anlaşılmıştır. HMK’nun 297/2 maddesi uyarınca, Hükmün sonuç kısmında "Gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin gerekli olduğu" düzenlenmekle, mahkemenin davanın kabulüne karar vermesine rağmen .... markasının hükümsüzlüğü talebi hakkında olumlu olumsuz karar verilmemesi yerinde görülmemiş, bu husus kamu düzeniyle ilgili olmakla resen dikkate alınmıştır. Mahkemenin kabulüne göre de; davacının hükümsüzlüğünü talep ettiği ... numaralı marka tescil kaydı ile, hükümsüzlüğe dayanak gösterdiği markaların tescil kayıtları getirtilmeden karar verilmesi, davalı tarafın, markaların tüketici kitlesi ve zayıf marka iddiasına yönelik bilirkişi raporuna itirazlarının bulunduğu gözetilmeksizin, itirazları giderecek rapor alınmaksızın ve gerekçeli kararda tartışılmaksızın karar verilmesi de usul ve yasaya uygun olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın marka tescil kayıtları getirtildikten sonra, sektör bilirkişisinin de bulunduğu heyetten rapor alınarak, davacının neticei talebinde hükümsüzlüğünü istediği her iki marka yönünden ayrı ayrı incelenerek ve diğer talepler değerlendirilerek karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine" gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılmış ve dosya yeniden yargılama yapılmak üzere mahkememize iade edilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı doğrultusunda, ... , ... , ... ve ... sayılar ile tescilli marka tescil evraklarından birer suret Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan celp edilmiş, akabinde rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, heyet tarafından hazırlanan ve ibraz olunan 20/06/2023 tarihli rapor ile, ... tescil nolu ,
... tescil nolu ... ve ... tescil
nolu ... markalarının davacı adına Türk Patent nezdinde
tescil edilmiş olduğu,
... no ile tescilli ... ile ... no ile tescilli .... markalarının davalı adına Türk Patent nezdinde tescil edilmiş olduğu,
Davalı adına - ... no ile tescilli .... ile ... no ile tescilli .... markalarının SMK 6/1 ve 25. Maddeleri gereğince hükümsüzlük koşullarının
mevcut olduğu,
davalının kullanımlarının davacının tescilli markalarından doğan haklarına tecavüz teşkil eder
mahiyette olduğu belirtilmiştir.
Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları üzerine dosya davalı itirazlarını karşılar ve özellikle marka tecavüzü yönünden her bir davalı yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak ek rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heyet tarafından hazırlanan ve ibraz olunan 07/12/2023 tarihli rapor ile, ... tescil nolu ...,
... tescil nolu ... ve ... tescil nolu
... markalarının davacı adına Türk Patent nezdinde tescil
edilmiş olduğu,
... no ile tescilli .... ile ... no ile tescilli .... markalarının davalı adına Türk Patent nezdinde tescil edilmiş olduğu,
davalılar adına - ... no ile tescilli .... ile ... no ile tescilli .... markalarının SMK 6/1 ve 25. Maddeleri gereğince hükümsüzlük koşullarının
mevcut olduğu,
davalıların kullanımlarının davacının tescilli markalarından doğan haklarına tecavüz teşkil eder
mahiyette olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizin 16/01/2024 Tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile mahkememizin ... Esas sayılı dosyasının işbu dosya ile birleştirilmesine ve yargılamaya birleşen dosya üzerinden devamına karar verilmiş olmakla dosyanın birleşen dosya yönünden rapor tanzim eden bilirkişiler ..., ... ve ....'a dosya kapsamındaki delillere göre marka başvurusu 11/02/2019 tarihi olup, birleşen davanın tarihi ise 20/07/2022 tarihli olmakla bilirkişinin yapacağı bu dönemler arası ile sınırlı olmak gerektiği, davalı tarafın marka kullanımı sonucu genel giderler hesaba katılmaksızın elde ettiği net kazancın ne olduğu ve SMK 151/3 maddesi de gözetilerek markanın kazanca katkısının ne olduğunu belirtir şekilde ek rapor tanzimi için tevdi edilmiş, heyet tarafından hazırlanan ve ibraz olunan 09/08/2024 tarihli rapor ile, davalıların, dava konusu markaya yönelik kullanımların olduğu dönemde, .... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ünvanlı şirkette ortak
oldukları, ancak ...’ ın 2020 yılında, ...’ un 2022 yılında şirket
ortaklığında ayrıldığının beyan edildiği, bu nedenle ticari defter ve kayıtların incelemeye
sunulamadığı,
Mahkeme tarafından verilen görev doğrultusunda, davalıların ticari defter ve
belgeleri üzerinde inceleme yapılamadığından, 11.02.2019 – 20.07.2022 dönemine ait
muhtemel kazanç hesabının yapılamadığı, davacı tarafın maddi tazminat talebinin Türk
Borçlar Kanununun 50. ve 51. Maddelerine göre belirlenmesi hususunun mahkemenin takdirinde olduğu belirtilmiştir.
Birleşen dosya yönünden dosya kapsamı deliller, mahkememizin ... esas sayılı dosyası, TPMK kayıtları ve davacının bildireceği maddi tazminata dair seçeneği de gözetilerek her bir davalı yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak davalıların davacı marka haklarına tecavüzünün olup olmadığı, marka tecavüzü nedeniyle maddi, ve itibar tazminatı tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı ve istenebilecek miktarın ne olduğu konusunda rapor tanzimi için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, heyet tarafından hazırlanan 10/05/2023 tarihli rapor ile, yapılan mali inceleme neticesinde tarafımıza sunulan bilgi ve belgelere istinaden dava
tarihi olan 30.08.2019 tarihinden 01.10.2022 tarihi itibariyle tecavüzden kaynaklı maddi
tazminat hesabı yapılmış olup, rapor tarihine kadar hesaplanan anapara ve faiz tutarının
162.244,02 TL olduğu;
manevi tazminat bedelini takdirin Mahkemeye ait olduğu;
davalı şahısların vergi mükellefi ve tacir olmadıklarının kendi beyanlarından anlaşıldığı,
davalıların ilişkilendirildiği ... Sanayi
Ticaret Limited Şirketi’nin dava dışı olması nedeni ile bu şirketin verilerine ait
hesaplamaların esas alınıp alınmamasının Mahkemenin takdirinde olduğu,
dosya kapsamında, davalının "..." esas unsurlu marka altında sunduğu
malların kalitesi konusunda bir delil veya tespit bulunmadığından itibar tazminatına
yönelik bir değerlendirme yapılamadığı belirtilmiştir.
Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna itirazı üzerine dosya itirazları karşılar ve özellikle maddi tazminat hesabı yönünden ilk ihlalin başladığı tarihten dava tarihi olan 20/07/2022 tarihine kadar olan dönemle sınırlı olarak davalıların sorumlu olduğu maddi tazminat tutarını gösterir ek rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heyet tarafından ibraz olunan 30/11/2023 tarihli rapor ile, tazminata ölçü alınabilecek toplam tutarın 217.969,13 Türk Lirası olduğu tespit
edildiği ve kar oranının %20 olarak temel alınması gerektiğine karar verildiği, öte yandan, davacı ve davalılar vekilinin, kök rapordaki hukuki açıklamalara karşı beyan ve
itirazları değerlendirilmiş olup, söz konusu itirazların kök raporda varılan hukuki sonuçlarda
değişiklik yapılmasını gerektirecek nitelik taşımadığı belirtilmiştir.
12/09/2024 tarihli duruşmada davalılar ... ve ...vekillerinin beyanlarında dava konusu edilen marka başvurularının gerçi çekildiğinin belirtilmesi üzerine ... ve ... tescil nolu marka başvurularının geri çekilip çekilmediği, bu markaların halen sicilde kayıtlı olup olmadığına dair bilgi verilmesi için Türk Patent ve Marka Kurumu'na müzekkere yazılmış, gelen cevabi yazıdan ... ve ... sayıyla kayıtlı markaların geri çekilme işlemi gerçekleşmiş olup, sahipleri adına geçerliliğini yitirdiği anlaşılmıştır. Buna göre, asıl dosyadaki hükümsüzlük talebi yönünden dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek, davalılar davanın açılmasına sebebiyet verdiklerinden ve davadaki haklılık durumuna göre davacı yararına yargılama gideri ile vekalet ücretine hükmedilmiştir. Asıl dosyadaki davacıların marka haklarına tecavüze ilişkin talepleri yönünden ise, dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davalıların müştereken daha sonra geri çektikleri markayı tescil ettirerek ortağı oldukları şirket üzeriden kullandıkları, markalar arasında görsel, işitsel ve anlamsal benzerlik bulunduğu gibi, tescil sınıflarının da aynı olduğu anlaşılmakla, tecavüze ilişkin talep yönünden de dava kabul edilmiştir.
Birleşen mahkememizin ... esas sayılı dosyasındaki tazminat talepleri yönünden yapılan değerlendirmede, asıl dosyada davalıların davacı marka haklarına tecavüzü sabit olup, taraf kayıtları ve aldırılan bilirkişi raporları ile davacının tazminat seçeneği olan net gelir hesabına göre davalıların ne kadar kazanç elde ettikleri tam olarak tespit edilemediğinden, markanın niteliği, tecavüzün süresi, kullanıldığı hizmetin özelliği gözetilerek TBK 50 ve 51 maddeleri kapsamında davacı yararına 100.000,00 TL maddi tazminat takdir edilmiştir. Davalıların eylemi aynı zamanda davacının markadan doğan manevi haklarını ihlal ettiğinden, ihlalin niteliği, süresi , tarafların ekonomik durumu ve manevi tazminatın amacı gözetilerek davacı yararına 50.000,00 TL manevi tazminat takdir edilmiştir. Dosya kapsamı delillere göre itibar tazminatı koşulları oluşmadığından itibar tazminatına dair talep yönünden dava reddedilmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
A-ASIL DOSYA YÖNÜNDEN;
1-Davacının davalılar adına olan ... ve ... tescil nolu markaların hükümsüzlüğüne dair talebi yönünden dava konusuz kaldığından ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davalıların davacı adına tescilli önceki tarihli "..." esas unsurlu marka benzeri "..." veya "..." şeklindeki kullanımlarının davacı marka haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına,
3-Karar kesinleştiğinde masrafı davalılara ait olmak üzere hüküm özetinin ülke çapında yayınlanan bir gazete ile ilanına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince 427,60 TL ilam harcından, 44,40 TL peşin harcın mahsubu ile 383,20 TL bakiye karar harcının davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Karar tarihininde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince konusuz kalan hükümsüzlük davası nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihininde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen tecavüz davası nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 88,80 TL dava ilk masrafı, 953,10 TL tebligat-tezkere ve 11.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 12.541,90 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
B-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN ... ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, takdiren 100.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
2-Fazlaya dair maddi ve manevi tazminat ile itibar tazminatı taleplerinin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 10.246,50 TL ilam harcından, 3.432,58 TL peşin ve 3.700,42 TL ıslah harcının toplamı 7.133,00 TL'nin mahsubu ile, 3.113,50 TL bakiye karar harcının, davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen maddi tazminat davası nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat davası nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen maddi ve itibar tazminatı davası kısmı nedeniyle (itibar tazminatı maddi tazminatın bir bölümü olmakla) 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak alınarak davalılara verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat davası kısmı nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak alınarak davalılara verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru, 3.432,58 TL peşin ve 3.700,42 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 7.213,70 TL harç giderinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan 845,00 TL tebligat - tezkere masrafı ile 9.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 9.845,00 TL yargılama giderinin, davanın kabul - ret oranına göre hesaplanan 3.544,20 TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin üzerinde bırakılmasına,
10-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
11-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/12/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır