T.C.
BAKIRKÖY
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/337 Esas
KARAR NO: 2018/999
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 03/08/2009
KARAR TARİHİ: 25/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; .... numaralı nakliyat sigorta poliçesi ile müvekkilleri sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan.... Elektronik San.ve Tic.A.Ş.'ye ait Film .... Emteası ve, .... numaralı nakliyat sigorta poliçesi ile müvekkili sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan ....T.A.Ş.’ye ait ....emtiası 27.06.2007 tarihinde 1 .davalıya ait antrepoda meydana gelen yangın sonucu hasarlandığını, sigortalıların yaptığı hasar ihbarı üzerine müvekkili şirket tarafından Sigortacılık Kanununun 22. maddesi uyarınca bağımsız ve konusunun uzmanı eksper marifetiyle hasarın nedeni ve miktarının tespiti için eksper tayin edildiğini, 10.09.2007 tarihli ekspertiz raporuna göre sigortalı ....T.A.Ş.’nin zayii olan emtea hasar miktarının 92.630,51 TL olduğunu, 02.08.2007 tarihli ekspertiz raporunda Sigortalı.... Elektronik San.ve Tic.A.Ş.’ nin zayii olan emtea hasar miktarının 18.025,00 TL olduğunun tespit edildiğini, müvekkili Sigorta şirketi hasar tespiti uyarınca Sigortalısı . ...T.A.Ş.’ne 29.08.2007 tarihinde 92.631,00 TL, Sigortalısı ... San.ve TicAŞ.’ne 16.08.2007 tarihinde 18.025,00 TL olmak üzere toplam 110.656,00 TL ödeme yaptığını, bu nedenle T.T.K. 1301. maddesi uyarınca ödenen miktarlar kadar sigortalılarının kanunen halefleri oldukları nedeniyle ödeme yapılan 110.656,00 TL ödeme tarihleri olan 16.08.2007 tarihi ile 29.08.2007 den itibaren yasal faizleri ile talep etmişlerdir.
Davalı ... Sigora A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin sorumluluğunun ancak sigorta poliçesi ve ekli genel ve özel şartlarda belirtilen hallerde ve söz konusu hasarın poliçede teminat dışı bırakılan hallerden olmaması hallerinde doğduğunu, dava konusu olayla ilgili olarak Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının ....SR numarası ile soruşturma yürütüldüğünü, hasarın teminat içi veya yasa, genel ve özel şartlar gereği ödenmiş olduğu ispat edilemez ise taraflarına rücu hakkınında bulunmayacağından davanın husumet yokluğundan reddini talep ettiklerini, dava konusu zararın oluşmasına sebebiyet veren yangın hadisesinin oluşumu, çıkış yeri, nedeni, kusur ve kasıt değerlendirmeleri, ceza yargılaması sonucunda tam olarak belirlenecek olmakla beraber savcılık nezdinde ve asliye hukuk mahkemelerinden alınan tespit raporlarından anlaşıldığı kadarıyla davacının talep ettiği zararın poliçede açıkça belirtilen teminat dışı hallerden olduğunu, yangının sigortalısı iş yerinden çıktığı yönünden tespitler bulunmasına rağmen dava dışı ...firmasından başladığı yönünde de tespitler olup, kesin olarak henüz yangının çıkışındaki ve devamındaki sorumluluklar tespit edilmemiş olup, yangının ilk çıkışının sigortalısı iş yeri sorumluluk sahasında bir noktadan olduğu bir an için düşünülse bile yangının zararının bu nedenli büyük boyutları ulaşmasında dava dışı bina sahibi ve diğer kiracıların ve özellikle ...firmasının büyük kusur ve ihmallerinin söz konusu olduğunu, davacının hasar talebinin fahiş olduğunu, diğer taleplerinin kabul anlamına gelmemekle değer kaybı, kar iş kaybı talebinin sigorta teminat kapsamı dışında olduğunu , davayı kabul anlamına gelmemekle söz konusu olayda zarar görenlerin sayısı çok fazla olup, müvekkili şirketin sorumluluğun doğması halinde garameten paylaştırma gerekeceğini, bunun için de tüm taleplerin zaman aşımı sonuna kadar yapılabileceği düşünülerek ceza yargılamasındaki uzatılmış zaman aşımı sonuna kadar tüm taleplerinin toplanmasının beklenmesinin gerekeceğini, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini ve davacı trafın avas faiz talebinin reddi gerektiğini beyanla haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Nak. Dış. Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesi ile; binada çıkan yangında müvekkili şirketin hiçbir kusurunun bulunmadığını, bütün kusurun müvekkili firma ile aynı katta faaliyette bulunan dava dışı 3. Şahıs ... ... AŞ olduğunu, müvekkilii firmanın ardiyesinin bulunduğu zemin katta bu şirketin 15 tonluk....tankı, asit tankı , su deposu olduğunu, bu yakıt ve asit tanklarının bina yönetiminden izin almadan gizli olarak kullandığını, tarafların .....Üniversitesi ve .... Üniversitesinin ilgili bölümlerinden alınan bilimsel raporlar ve yapılan itirazları üzerine Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının ....SR sayılı dosyasında ek rapor alındığını ve alınan bu ek raporda da yangına hava şartlarının mevsim normallerinin üzerinde bulunması yangının meydana gelmesinde herhangi bir kasıt unsuruna rastlanmadığı, binada değişik iş türlerinin bulunduğunu ve bu iş yerlerinin iştigal konuları bakımından büyük ölçüde yangın yükü ve riski taşıdıklarını ve binayı yapan kooperatifin de binanın yapı malzemelerinin yangın hasarına elverişli olarak kullanıldığı kanaatine varıldığını, ayrıca raporda yapının projesine göre yapılmadığını, bu nedenle yapının tümünün göz önüne alınarak bir yangın güvenliği önlemlerinin tasarlanmadığını, binada birbirinden çok farklı iş kollarının çalışıyor olması nedeniyle bina yangın yükünün arttığını ve yer yer lokalize olup yangının temel nedenini genel bir bilinçsizlik savsaklama ve denetimsizlik olduğunu, yangının meydana gelmesinde ve bu derece ağır sonuç vermesinde bina maliki ....Kooporetifinin sorumlu olduğunu, ....AŞ'nin bina içinde 20 tonluk bomba yakıt deposu ve çorap sanayisinde kullanılan bir çok kimyasal madde depolamasına izin verdiğini ve bu konuda kusurlu ve sorumlu olduğunu, binanın projeye uygun yapılmadığını ve ağır yangın yükü taşıyan işletmelere binayı kiralandığı içinde sorumlu olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili sigorta şirketinin sigortalısı.... Elektronik San ve Tİc AŞ ve ....T.A.Ş.'ye ait emtialarının 27.06.2007 tarihinde 1. davalıya ait antrepoda meydana gelen yangın sonucunda hasar gördüğünü, sigortalıların yaptığı hasar ihbarı üzerine müvekkili şirketin hasar tespiti yaptırarak, sigortalısı.... Elektronik San ve Tic AŞ.'nin 92.630,51 TL, ....T.A.Ş.'nin 18.025,00 TL hasar miktarının olduğunu tespit ettiklerini, müvekkili şirketin hasar tespiti uyarınca sigortalı şirketlere toplam 110.656,00 TL ödeme yaptıklarını, ekspertiz ve İtfaiye yangın raporlarında sigortalılara ait emtiaların... Uluslaraarası Nakliyat Tic Ltd Ştine ait anrepoda 27/06/2007 tarihinde meydana gelen yangın nedeni ile hasara uğradıklarını ve bu nedenle bu şirkete ve sigortacısı ... ye karşı Bakırköy .... ATM nin ..... E sayılı dosya ile dava açtıklarını, bu davanın görülmesi aşamasında dosya kapsamına sunulan belgeler ve yangın olayı nedeni ile B.Çekmece sulh Ceza Mahkemesinde ... E sayılı dosya numarası ile açılan ceza dosyasındaki belgelerden, yangın olayının meydana geldiği binanın sahibi davalı .... Koop olduğunu öğrendikleri, davalı ... Teks. San. Tic. AŞ'nin binada kaçak yakıt tankı bulundurduğu ve yangının çıkması ve yayılmasında kusurlu bulunduğu, davalı .... Müdürlüğü'nünde yangın olayının çıkmasında ve yayılmasında etkisi bulunması ihtimali bulunan yanıcı, parlayıcı ve patlayıcı emtianın antrepoya alınmasına engel olmadığı ve denetimini yapmadığını ve bu nedenle bu davayı açmak zorunda kaldıklarını, bu dava konusu ile Bakırköy ... ATM nin ..... E sayılı davanın konusu aynı olduğunu ve her iki davanın davalılarının yangın olayından dolayı müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu ve bu nedenlerle davaların birleştirilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davalı ... ....San Tic AŞ vekili cevap dilekçesi ile; davacının sigortalılarına ait emtianın diğer davalı...e ait antrepolarda iken 27.06.2007 günü meydana gelen yangın olayında zarar ziyana uğradığını, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların tarafılarınca kabulünün mümkün olmadığını, zira olayla ilgili olarak tanzim edilen ....Başkanlığının 05.07.2007 günlü yangın raporunda, Büyükçekmce Cumhuriyet Başsavcılık dosyasında alınan bilirkişi raporunda, Büyükçekmce SHM'nin ..... D . İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ve diğer davalı ve davalı ... Sigortacısı ....Sigorta AŞ tarafından Büyükçekmece .... AHM'nin.... D. İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda müvekkili şirkete atfedilen herhangi bir kusur olmadığı gibi, düzenlenen bilirkişi raporları ile yangının davalı ... tarafından işletilen antrepodan çıktığına dair görüş bildirildiğini beyanla müvekkili şirket hakkındaki haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davalı ...vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin uhdesinde bulunan taşınmaz üzerinde kurulu bulunan taşınmazı tahsisli maliki olduğunu, başka bir ifade ile taşınmazın müvekkili kooperatife tahsis edildiğini ve üzerinde toplam 6 kattan oluşan ve yaklaşık 30.000 m2 bir alana sahip taşınmazın maliki olduğunu, taşınmazda bir çok kiracı faaliylet gösterdiğini, meydana gelen yangın sonucunda bina tamamen yanarak kullanılmaz durumda hasar oluştuğunu bu nedenle yangında zarar gören konumunda bulunduğunu, davacının talep ettiği zarar kalemlerinin ve miktarlarının hayal ürünü olduğunu, makine ve tesisat için ileri sürülen miktarların gerçekte halay ürünü olup soyut bir iddia olduğunu, yangın sonrası yapılan incelemelerde beyan edilen emtiaların var olduğuna ilişkin bir tespitin söz konusu olmadığını beyanla öncelikle usulü yönden eksikliklerin giderilmesine ve bu yönde davacı vekiline kesin süre verilmesine, haksız ve mesnetsiz davanın reddini savunmuştur.
Birleşen davada davalı .....vekili cevap dilekçesi ile; 4458 sayılı ....Kanunun 94. maddesinin 2. fıkrası hükmü ve yine aynı kanunun 95. maddesinin 1. Fıkrası hükmü gereğince işlemler 23981 sayılı 2 Mart 2000 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan .... sayılı 7 Şubat 2000 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı Eki ....Antrepoları Açılması ve İşletilmesine ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik Çerçevesinde yürütüldüğünü, antrepoya konulacak eşyanın iyi muhafazası , ....vergisi ile diğer vergi ve resimlerin korunması bakamında lüzumlu fenni tesisat ölçü ve aletleri usulüne uygun şekilde temin etmeyi, bunlarıda meydana gelecek arızaları tamir ettirmeyi ve ....haklarının emniyetle korunabilmesi için ....Müsteşarlığınca gerekli görülecek sair tesisat ve tadilatı yapmayı, ....mevzuatına ve taahhütlerine aykırı hareket görüldüğü takdirde ....Müstaşarlığının verdiği izni geri alabileceğni ve mevcut malları masrafı tarafından ödenmek şartıyla gösterecek başka antrepolara naklettirerek antrepoyu kapatacağını ve husustan dolayı zarar ve ziyan iddiasında bulunmaya hakının olmayacağını kabul ve taahhüt edildiğini, müvekkili idare tarafından antrepodaki eşyaların muhfazasında gerekli özen gösterildiğini ve diğer davalı ...... Şti'nin işlettiği A tipi antrepoda 4458 sayılı yasanın 93-107 maddeleri ile 4458 sayılı yasanın uygulanmasına dair yönetmeliğin 227-346 maddeleri çerçevesinde düzenli olarak denetim yapıldığını, ayrıca davacı şirket tarafından sigorta yapılırken emtiaların bulunduğu yerlerin durumunu, dışarıda ve sonradan meydana gelecek olumsuz koşullar karşısında gerekli tedbirlerin alınıp alınmadığının ve denetlendiğinin ispatı gerektiğini, aksi halde meydana gelen zararda kendi ihmal ve kusurlarından bahsedilemeyeceğini, bilirkişi incelemesinde yangının sebebi ile ilgili kesin sonuçlara varılmamış ve yangının çıkış yeri ve diğer hususların konusunda tatmin edici açıklama ve incelemeler yapılmadığını, varılan sonuçların son derece yüzeysel ve tahminler üzerine oluşturulduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Asıl ve birleşen dava; antrepoda bulunan ürünlerin çıkan yangında zarar görmesi nedeniyle davacının sigortalılarının uğradıkları zararın davacı tarafından ödenmesi nedeniyle sigorta halefiyet ilkesi kapsamında davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Dava konusu yangın olayıyla ilgili davalı ... Ltd.Şti.yetkilileri.... , ....ve ... hakkında taksirle yangına sebebiyet verme suçundan kamu davası açılmış, Büyükçekmece ... Sulh Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında görülen ceza davasında sanıkların taksirle yangına sebebiyet verme suçundan cezalandırılmasına kesin olarak karar verilmiş, karar yargıtay safahatından geçerek kesinleşmiştir.
Taraflar dayanmış oldukları delilleri dosyaya ibraz etmişlerdir.
Dosya arasına sunulan .... Daire Başkanlığının yangın raporunda, binanın zemin katında 3 ayrı firmanın bulunduğu alanda çıkan yangının daha sonra kapatılan hava boşluğundan yukarıdaki katlara yayıldığı, yangının çıkış sebebi olarakta kimyevi maddelerin bulunduğu yerde tutuştuğu ve sızıntı ve alevlenme halinde yangının yayılarak yukarı katlara sirayet ettiği şeklinde görüş belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkkememizce dava konusu yangın nedeni ile tarafların kusur ve sorumluluk durumları, meydana gelen zarara ilişkin hasar bedeli, davacının sigortalılarına yapmış olduğu ödemeler karşısında davacının davalılardan talep edebileceği tazminat var ise miktarı, meydana gelen yangının sigorta poliçesi kapsamında bulunup bulunmadığı vs hususlarında rapor alınmasına karar verilmiştir.
Tekstil bilirkişisi olarak ... , makine bilirkişisi olarak Prof Dr. .... , sigorta hukuk bilirkişisi ...., yangın konusunda uzman Kimya Mühendisi ....., Dr. ...'in ve antrepo bilirkişisi ..... tarafında düzenlenen raporda özetle ve sonuç olarak; Yangının çıkış yerinden dolayı... Ulus.Nak.Dış Tİc. Ltd.Şti. birinci derecede sorumlu olması nedeni ile %60, ....Müsteşarlığına izafeten İstanbul Muhakemat Müdürlüğünün, Tehlikeli Kimyasalar Yönetmeliğine (RG: 11/07/1993/.....) riayet etmeden Gümrüklü sahaya kimyasal madde aldığı ve süresi dolmuş kimyasalları imha etmediğinden dolayı %20 kusurlu olacağı, davacı ... şirketi olan ...nin, (“Sigorta şirketleri yaptıkları işler nedeni ile her ne kadar TTK ve BK’ na tabi olarak çalışıyorlarsa da ve sigortalamada beyanın esas olduğu ileri sürülse de, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin (12.6.2002-....) 5.inci maddesin de “Sigorta şirketleri, yangına karşı sigorta ettirme talebi aktıkları bina, tesis ve işletmelerde, bu Yönetmelik hükümlerine uyulup uyulmadığını kontrol etmek zorundadır".) Yönetmeliğine uymadıkları için %10 kusurlu olacağı, .... Koop. Binaya giren ve çıkan hammadde ve ürünlerin özellikle girişlerini ciddi bir şekilde kontrol etmedikleri için %10 oranlarında kusudu olacakları, buna göre davacı ... şirketi olan ...nin, nihai hasar tazminat bedeli olan 110.656,00 TL’nın,... Ulus. Nak. Dış. Tic. Ltd. Şti. ile Sigortacısı olan ....Sigorta A.Ş, nin 66.393,60 TL, ....Müsteşarlığı'nın 22.131,20 TL., Davacı ... şirketi ...'nin 11.065,60 TL., ....Yapı Kooparatifi'nin 11.065,60 TL sorumluluğu bulunduğu, davacının dava tarihinden itibaren T.C. Merkez Bankasının kısa vadelere uyguladığı reeskont faizi ile birlikte talep etme hakkının olduğu kanaati bildirilmiştir. Rapora itiraz sonucu aynı heyetten alınan ek bilirkişi raporuna göre bilirkişi heyeti kanaatlerinin değişmediğini bildirmiştir.
Mahkememizce aynı yangın olayından kaynaklanan dosyalarda verilen mahkeme kararların kesinleşmesi bir süre beklenmiş, daha sonra, davalı ... vekilinin proprosyon hesabı yapılmasına ilişkin yazıl ve sözlü beyanları , sunmuş olduğu Yargıtay kararları ve bilirkişi raporları dikkate alınmak suretiyle dosyanın önceki bilirkişi heyetinde bulunan sigortacı ....'a tevdi ile davalı ... vekilinin rapora yönelik beyanlarında ve itirazlarında belirttiği şekilde proprosyon hesabı yapılmak suretiyle ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi ....'ın 30.10.2017 tarihli dilekçesi ile proposyon hesabının uzmanlığında olmaması nedeniyle dosyadan affını talep etmesi üzerine, Bilirkişi Dilek Sarıalioğlu'nun seçilmesine karar verilmiştir.
26.01.2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dosya kapsamındaki 12.09.2013 tarihli bilirkişi heyet kök raporu ve 22.01.2014 bilirkişi heyet ek raporu incelendiğinde, davacımn talebi olan 110.656,00 TL tazminatın, “gerçek zarar” olduğunun kabul edildiği, yine anılan raporlarda, yangın hadisesinden; Davalı ... Uluslar arası nak. Firmasının %60, Davalı ....Müsteşarlığının %20, Davacı ... şirketinin %10 oranında kusurunun tespit edildiği, .. sayılı 10.10.2013 tarihli karan ile davalılardan ....Sigorta AŞ ve... Uluslarası Nakliyat ... Ltd Şti’nin hasar talebinden sorumluluğu olduğu, davalı ....Yapı Koop’un ise sorumluluğunun bulunmadığına dair hükmün, Yargıtay ..... HD’nin ....E. .....K sayısı ve 03.03.2016 tarihli karan ile onandığı, İstanbul ..... ATM’nin ....E, .....K sayılı ve 28.01.2013 tarihli karan ile de davalı ... Uluslarası Nakliyat ... Ltd Şti’nin talep konusu hasarın tamamından sorumlu olduğu hüküm altına alındığı ve işbu hükmün Yargıtay .....HD’nin 12.09.2014 tarih, .....E .....K sayısı ile onandığı, davalı ....' nin poliçe teminatı gereğince sorumluluğunun garame hesabına göre, Davalı .... Tarafından, davalı ... Uluslar arası Nak. Dış. Tic. Ltd Şti.’nin “..... .... Sitesi, ..... Cad. No: .... adresinde bulunan deposunu 03.05.2007/2008 vadeleri arasında, ..... sayılı Yangın Abonman Sigorta Poliçesi ile yangın ve ek rizikolara karşı sigorta teminatı vermiştir. İşbu poliçede “emtea” sigorta teminatının 3.000,000,00 USD olduğunu, Yangın rizikosu ile ilgili muafiyet kararlaştırılmadığını, Poliçede “işbu poliçe USD olarak tanzim edilmiş olup, prim ve hasar ödemesinin de USD olarak yapılacağı not edilmiştir. Bu herhangi bir sebeple gerçekleşmediği takdirde prim ve hasar ödemelerinde, ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınacaktır” özel şartı bulunduğunu, Davalı ..., 30.12.2011 tarihi itibariyle 1 USD nin ulusal para karşılığının 1.8876 TL olduğunu esas alarak, 3.000.000,000 USD sigorta bedelinin, 30.12.2011 tarihi itibariyle ulusal para karşılığının 5.662.800,00 TL den ibaret olduğunu belirleyerek, davaya konu yangın hadisesinde tüm zarar görenlerin taleplerini dikkate alarak, garameten paylaştırma/proporsiyon hesabı yaptığı ve bu hesaba ilişkin ....üzerinde liste tanzim ettiği ve bu kapsamda, davalı ... şirketinin, tarafından tanzim edilen garame hesabına ilişkin listede, davacı şirket için ayrılan miktarın 55.327,50 TL den ibaret olduğunun görüldüğünü, zarar görenlerin ve zarar miktarının fazlalığı, döviz cinsinden zararını talep edenlerin yanında, dava dosyasında olduğu gibi (TL) olarak talepte bulunanların bulunduğu görülmekle, davalı ... tarafından yapılan garame paylaşımı yerinde ve hakkaniyetli olduğunu, nitekim, dosya kapsamında bulunan diğer hasarlara konu dava dosyalarına ibraz edilen bilirkişi raporu ve Mahkeme ilamlarında, davalı ... şirketi tarafından yapılan paylaşımın dikkate alındığının görüldüğünü, dosya kapsamına alınan kesinleşmiş Yargıtay .... HD’nin kararları dikkate alınarak ve de bilirkişi heyet raporu ile yerindeliği tespit olunan 110.655,51 TL tazminat miktarından , davalı ... Uluslar arası Nak. Dış. Tic. Ltd Şti.’nin sorumlu olduğu ve bu miktarın 55.327,50 TL ndan davalı ...’nin davalı ... Uluslar arası Nak. Dış. Tic. Ltd Şti. ile birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi raporuna itirazlar üzerine alınan ek raporda özetle; Davalı ..., 30.12.2011 tarihi itibariyle 1 USD nin ulusal para karşılığının 1.8876 TL olduğunu esas aldığı, 3.000.000,000 USD sigorta bedelinin, 30.12.2011 tarihi itibariyle ulusal para karşılığının 5.662.800,00 TL den ibaret olduğunun belirlendiği ve böylece davacı tarafın zararı için garame yolu ile belirlenen 55.327,50 TL tazminat miktarı belirlemiş ve davacı için 55.327,50 TL teminat limiti ayırmış ise de, davalı ... nezdindeki Poliçede yer alan ve yukarıda da değinilen “hasar Ödemelerinde, ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınacaktır” özel şartı dikkate alındığında, davalı ... şirketinin, davacı taraf için 30.12.2011 tarihinde belirlediği 55.327,50 TL tazminatı ödemediği ve de tevdii mahalli tayin etmediği de görülmekle, davalının sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet vereceğinden, dosya kapsamında gelinen aşamada, Davalı ... şirketinin garame hesabı yaptığı tarihteki 55.327,50 TL tazminatın, Amerikan Doları karşılığının tespiti gerektiği, çünkü, garame hesabının yapıldığı tarih itibariyle esas alman dolar kuru ile devam eden zaman süreci içinde ülkemizde yaşanan yüksek enflasyon ve doların Türk lirası karşısındaki değer kazanmasının £ dikkate alınması gerektiği, bu nedenle, davalı ... şirketinin 30.12.2011 tarihi itibariyle, 1 USD nin ulusal para karşılığı 1,8876 TL olarak belirlendiği dikkate alınarak, bu defa, davacı için varlığı tespit olunan 55,327,50 TL nin yine 30.12.2011 tarihindeki USD karşılığının tespiti gerekeceği, 55.327,50TL : 1,8876 TL = 29.311,02 USD hesabına göre davalının Amerikan dolan cinsinden sorumluluğunun 29.311,02 USD olduğu anlaşılmakla, bugünkü kur değeri üzerinden yapılacak Türk Lirası karşılığının, davacının talep miktarının hayli üzerinde olduğu belirtilen sebeple, davacı ... şirketinin itirazı da dikkate alınarak, bilirkişi kök raporunda, davalı ... şirketinin sorumluluğunun döviz cinsinden belirlenmediğinden, bu belirlemenin yapılması zorunluluğu duyulduğu, davalı nezdindeki poliçede “hasar ödemelerinde, ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası döviz satış kum esas alınacaktır” özel şartının varlığı dikkate alındığında, riziko tarihinden bugüne kadar ülkemizde yaşanan yüksek enflasyon ve (TL) nin Amerikan doları karşısında kaybettiği değer ve nihayetinde davalı ... şirketi nezdindekİ poliçede döviz cinsînden (USD) teminatın yer alması sebebiyle, dava konusu dosyada, garame hesabı neticesinde davalı ... şirketine isabet eden sorumluluk miktarının 30.12.2011 tarihi itibariyle 55.327,50 TL ve döviz karşılığının ise 29.311,02 USD olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamından; dava, antrepoda bulunan emtianın çıkan yangın olayı nedeniyle zarar görmesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, öncelikle yangının çıkış nedeniyle kusur durumunun tespiti gerekmektedir.
Dosya arasına sunulan itfaiye raporu, mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporu, dosyaya ibraz olunan aynı antrepoda bulunan emtialara ilişkin açılmış davalarla ilgili ibraz olunan raporlar, ceza dosyası ve alınan beyanlar dikkate alındığında; yangının davalı ... Uluslarası Nakliyat Ltd.Şti.nin işletmiş olduğu antrepoda çıktığı anlaşılmaktadır. Antreponun giriş katında bulunup, giriş katla üst katlar arasında yangın olduğu sırada mevcut olup, yangından sonra tadilat sırasında kapatıldığı, keşif ve bilirkişi raporu ile tespit olunan üzeri şeffaf elyafla kaplı, diğer katlara geçişi kapatılan havalandırma alanında şeffaf malzemenin yanmasıyla kolayca üst katlara sirayet ettiği anlaşılmıştır. Bu hususlar dikkate alındığında, yangının davalı .....ltd.Şti.ne ait antrepoda meydana geldiği ve buradan genişçe havalandırma boşluğunda bulunan şeffaf malzeme ile kapatılmış olan alandan diğer katlara yayıldığı ve kontrol edilemez hale geldiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Yangının yayılması sonrasında, aynı binada bulunan dava dışı ... A.Ş.e ait parlayıcı kimyevi maddenin tutuşmasıyla yangının daha geniş alanlara yayıldığı anlaşılmaktadır. Bu hususlar dikkate alındığında, yangının çıkışında ve yayılmasında davalı ... Tic. Ltd.Şti.nin kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır. Dava konusu yangın olayıyla ilgili birçok mahkemede alınan raporlarda da davalı ... Uluslarası Nakliyat Ltd.Şti.nin sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır ve kararlar yargıtay denetiminden geçmiştir.(mahkememizin ...esas ve ...esas mahkememizin ... esas ve.... kararıyla mahkememizin ... esas, .... karar, Bakırköy ... ATM'nin ... Esas,... karar sayılı ilamlarında) Yangının çıkış sebebi dışında emtiaların istiflenmesindeki düzensizlik ve yangının yayılmasına müsait şekilde bir ortam oluşturulması nedeniyle de davalı antrepo işletmecisinin sorumluluğu bulunmaktadır.
Davalı ....yönünden kusur durumunu değerlendirdiğimizde; yukarıda belirtildiği üzere yangının davalının işlettiği antrepoda çıktığı, bulundurmaması gereken kimyevi maddelerin antrepoda bulundurulduğu, yangına bu kimyasal maddelerin sebep olduğu, kimyasal maddelerin istiflenmesinde ve saklanmasında özensiz davranıldığı, yangının çıkış sebebi dikkate alındığında ....müdürlüğünün kusuru bulunmadığı zira alınan raporlarda farklı görüşler bujlunamkta ise de ....Müdürülüğünün sorumluluğunu ....kanunu ve ileri yönetmelik dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği, bu yasa ve yönetmelik gereğince ....açılması sırasında izin verilirken gerekli koşulların sağlanması ve sonrasında da gerekli denetimlerin yapılmasıyla ....Müdürlüğünün sorumlıuluğunun sınırı olduğu, bu iznin verilmesinde bir eksiklik veya denetimde eksiklikten yangının çıktığına dair bir delil bulunmadığı, dolayısıyla sınırlı ve yasayla belirlenen izin ve denetim yükümlülüğü kapsamında değerlendirdiğimizde ....Müdürlüğünün yangının çıkmasında ve yayılmasında bir kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır.
Zararın miktarına gelince; davacı taraf 110.656,00 TL tazminat talep etmiş olup, alınan her iki raporda da talep edilen 110.656,00 TL tazminat miktarının piyasa rayici ile uyumlu olduğu belirtilmiş olup, zararın 110.656,00 TL olduğu kabul edilmiştir.
Diğer davalı ... ise, davalı ... Ulus.Nak.Dış Tic.Ltd.Şti. ile arasında bulunan sigorta sözleşmesi gereğince ve sigorta da belirtilen limite göre sorumluluğu söz konusudur. Dosya arasına davalı ... şirketi tarafından ibraz olunan garameten paylaşım pusulası ibraz olunan raporlar dikkate alındığında, 3.000.000,000 USD sigorta bedelinin, 30.12.2011 tarihi itibariyle ulusal para karşılığının 5.662.800,00 TL den ibaret olduğunu belirleyerek, davaya konu yangın hadisesinde tüm zarar görenlerin taleplerini dikkate alarak, .... paylaştırma/proporsiyon hesabı yaptığı ve bu hesaba ilişkin .... üzerinde liste tanzim ettiği ve bu kapsamda, davalı ... şirketinin, tarafından tanzim edilen garame hesabına ilişkin listede, davacı şirket için ayrılan miktarın 55.327,50 TL den ibaret olduğunun görüldüğünü, zarar görenlerin ve zarar miktarının fazlalığı, döviz cinsinden zararını talep edenlerin yanında, dava dosyasında olduğu gibi (TL) olarak talepte bulunanların bulunduğu görülmekle, davalı ... tarafından yapılan garame paylaşımı yerinde ve hakkaniyetli olduğunu, nitekim, dosya kapsamında bulunan diğer hasarlara konu dava dosyalarına ibraz edilen bilirkişi raporu ve Mahkeme ilamlarında, davalı ... şirketi tarafından yapılan paylaşımın dikkate alındığının görüldüğü anlaşıldığından davalı ... şirketinin 55.327,50 TL miktarı ile sorumlu tutulması gerektiği anlaşılmıştır. İkinci heyet bilirkişi ek raporunda her ne kadar, “hasar Ödemelerinde, ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınacaktır” özel şartı dikkate alındığında, davalı ... şirketinin, davacı taraf için 30.12.2011 tarihinde belirlediği 55.327,50 TL tazminatı ödemediği ve de tevdii mahalli tayin etmediği de nazara alındığında davalı ... şirketinin 55.327,50 TL nin 30.12.2011 tarihindeki USD karşılığından sorumlu olması gerektiği bildirilmişse de, davalı ... şirketinin garameten paylaşım tablosunu olaydan sonraki bir tarihte gelen toplam talepleri nazara alarak düzenlediği, 30.12.2011 tarihinde zaten USD cinsinden olan poliçe toplam limitini TL ye çevrilerek hesaplama yapıldığı, poliçe kapsamında zarar gören bir çok gerçek ve tüzel kişiye farklı tarihlerde ödeme yapma durumunun doğal olduğu, açılan davalarda hükmedilen miktarlara talep tarihlerine göre faiz işletildiği nazara alındığında ikinci heyet ek raporundaki bu değerlendirmeye itibar edilmemiştir.
Tüm bu hususlar dikkate alınarak, asıl davanın kabulü ile 110.656,00 TL'nin 18.025,00 TL'sine 16/08/2007 tarihinden itibaren kalanına 29/08/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, davalı ... şirketinin poliçe bedeli ve diğer hasar dosyaları ile birlikte garameten paylaşım dikkate alınarak 55.327,50 TL den sorumlu tutulmasına, birleşen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
A- Asıl Davanın kabulü ile 110.656,00 TL'nin 18.025,00 TL'sine 16/08/2007 tarihinden itibaren kalanına 29/08/2007 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte, davalı ...Ş.'nin sorumluluğu 55.327,50 TL ile sınırlı olmak üzere, davalılar ... Dış Tic. Ltd. Şti. ile ....Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
1-Alınması gereken 7.558,91TL harçtan, peşin alınan 1.493,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 6.065,01 -TL eksik harcın davalılar davalılar ... Dış Tic. Ltd. Şti. ile ....Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 1.507,90 TL, davetiye, müzekkere ve bilirkişi gideri 5.829,00 TL olmak üzere toplam 7.336,90 TL'nin birleşen davalılar için yapılan masraflarında bu toplamda olduğu dikkate alınarak 3.668,45 TL'nin davalılar ... Dış Tic. Ltd. Şti. ile ....Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı yararına takdir edilen 11.602,44 -TL vekalet ücretinin davalılar davalılar ... Dış Tic. Ltd. Şti. ile ....Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B-Birleşen Davanın reddine,
1-Birleşen davada karar ilam harcı 35,90 TL'nin peşin yatırılan 1.512,00 TL'den mahsubu ile fazla yatırılan 1.476,10 TL'Nin hüküm kesinleştikten sonra talebi halinde davacıya iadesine,
2-Davalı ... ....San Tic AŞ tarafından yapılan 6 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
3-Davalı ... tarafından yapılan 18 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
4-Davalı ..... tarafından yapılan 121,45 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
5-Birleşen davada davalılar kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre takdir olunan 11.602,44 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
C)-6100 Sayılı HMK'nun 333. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra mahkemece kendiliğinden, davacı tarafından yatırılmış olan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine, bu kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, asıl dava davalısı...... Ltd. Şti vekilinin yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/10/2018
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı