T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1183 Esas
KARAR NO: 2019/353
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/12/2017
KARAR TARİHİ: 28/03/2019
Mahkememizde açılan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin inşaat işinde çalıştığını, ...... isimli şahsa yaptığı işçilik karşılığı olarak ...... keşideli....... Bankası ....... Şubesine ait ...... çek nolu 31.11.2017 keşide tarihli 19.000,00 TL bedelli çeki aldığını, iş bu çeki keşidecinin kardeşi ......'a cirolattığını, müvekkilinin çeki aldıktan sonra cep telefonuna fotoğrafını çektiğini ve sakladığını, çeki aldığı gün pazar yerinde dolaşırken cüzdanını kaybettiğini , dolayısıyla anılan çeki de kaybettiğini, bunun üzerine Bakırköy ..... ATM'nin ...... E sayılı dosyasında çek iptali davası açtığını, mahkemenin karar verdiği teminatı yatırarak çeke ödeme yasağı konulduğunu, ancak çekin 31.11.2017 keşide tarihli olduğu halde keşide tarihi değiştirilerek 01.11.2017 yapılarak ilgili bankaya davalı tarafından ibraz edildiğini ve müvekkilinin kaybolan/ çalınan çekinin bedelinin tahsil edemediğini beyanla anılan dava konusu çekin müvekkiline iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava konusu çeki ...... isimli şahıstan aldığını, bankada çekin ibrazında karşılığını alamadığında ilgili ......'la görüştüğünü ve çeki ......'a verilmek üzere .........'a teslim ettiğini, kötü niyetli olmadığını, çekin aslının ......'da olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DAVA;....... Bankası ....... Şubesine ait keşidecisi ...... olan ...... çek nolu 31.11.2017 keşide tarihli 19.000,00 TL bedelli çekin istirdatına ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Taraflar arasındaki uyuşmazlık dava konusu çekin davacının rızası dışında elinden çıkıp çıkmadığı, dava konusu çekin davalıdan alınarak davacıya teslim şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarındadır.
Mahkememizin ...... E sayılı dosyasının tetkikinden davacı ... tarafından....... Bankası ....... Şubesine ait keşidecisi ...... olan ...... çek nolu 31.11.2017 keşide tarihli 19.000,00 TL bedelli çeki kaybettiğini beyanla zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davası açıldığı ve çekin bankaya ibraz edilmesi nedeniyle davacıya istirdat açılması için süre verildiği , davacının da verilen kesin süre içerisinde bu davayı açması nedeniyle esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verildiği ve kararın kesinleştiği görülmüştür.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının......... sr sayılı dosya sureti dosyamıza celp edilmiş, tetkikinden müştekinin dosyamız davacısı, sanıkların dosyamız davalısı ... ile ...... ile ...... isimli soyadı bilinmeyen şahsın olduğu, konusunun dava konusu çekin kaybolması nedeniyle çekte tahrifat yapılarak bankaya ibraz eden sanıkların cezalandırılmasına ilişkin olduğu ve ceza dosyasının henüz sonuçlanmadığı anlaşılmıştır. Davacı vekilinin soruşturma dosyasına sunduğu beyan dilekçesinde, dava konusu çekin en son, Hakem adlı birinde olduğunu, onun da çeki...den aldığını, ona ulaşamadığını beyan ettiğini söylediği bildirilmiştir.
Davacı vekili duruşmadaki beyanında, dava konusu çekin bankaca ödenmemesi üzerine kendinden önceki cirantaya iade edildiğinin anlaşıldığını, dava konusu çekin tahrif edilmesi ve çalınması nedeniyle Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının ...... SR nolu dosyasında şikayetçi olduklarını, soruşturmanın durumuna göre diğer cirantalar hakkında dava açıp açmayacaklarını ve bu davayı takip etmeyeceklerini belirleyeceklerini beyan etmiş ve bir sonraki celse beyanında; davalı hakkında kötü niyet iddialarının önceki beyanlarında belirttikleri gibi olmadığını, fakat ceza dosyasındaki diğer şahıslarla ilgili yargılama sonucunda kötü niyetin ispatlanması halinde dava açılıp bu dava ile birleştirilmesi için ceza dosyasının beklenmesini talep ettiklerini beyan etmiştir.
Dava, 6102 sayılı TTK'nın 792. (6762 sayılı TTK'nın 704.) maddesi uyarınca rıza hilafına elden çıkan çekin istirdatı istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 792. maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir. Bu düzenleme uyarınca rıza hilafına elden çıktığı ileri sürülen çekin istirdatına karar verilebilmesi için davacının dava konusu yaptığı çekin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gereklidir. Bu durum karşısında davada ispat yükü çekin istirdatına karar verilmesini talep eden davacıya ait olup aksinin kabulü kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldırır.
Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından dava konusu çekin dava dışı ......'dan alındığı ve kaybedildiği ileri sürülmüştür. Dava konusu çekte davalıdan önce cirantalar vardır. Yukarıda belirtildiği üzere davalı davacının davalı tarafın çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gerekmektedir. Fakat davacı tarafça davalının kötü niyetli olduğu iddiasında olmadıkları beyan edilmiş, kaldı ki bu yönde bir delil de sunulmamıştır, soruşturma dosyasında da dava konusu çekin en son Hakem adlı birinde olduğunu, onun da çeki...den aldığı, ona da ulaşılamadığı anlaşılmış olup, davanın ispat edilemediği anlaşılmakla, davanın sübut bulmadığından reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1- Davanın REDDİNE,
2-Karar ve ilam harcı olan 44,40 TL'nin peşin yatırılan 324,48 TL'den mahsubuna, fazla yatırılan 280,08 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-6100 Sayılı HMK'nun 333. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra mahkemece kendiliğinden, davacı tarafından yatırılmış olan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine, bu kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına,
Dair davacı tarafın yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 28/03/2019 Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı