T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/407 Esas
KARAR NO: 2018/518
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 28/04/2017
KARAR TARİHİ: 17/05/2018
Mahkememizde açılan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Bakırköy ..... AHM'nin .... Esasına kayden açtığı iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; davalıya ait olduğunu sonradan öğrendiklerini, .... plakalı aracın sigortalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait olan .... plakalı aracın arka kısımlarına çarparak hasar verildiğini ve olay yerinden ayrıldığını, oluşan hasar bedeli sigortalıya ödendikten sonra kısır oranına göre hasara sebebiyet veren ..... plakalı araç sahibinden rücuen tahsil için icra takibi açıldığını, davalının takibe kötüniyetli olarak itiraz ettiğini, beyanla icra dosyasına yapılan itirazların iptaline, takibin devamına, borçlu kötüniyetli olarak itiraz ettiğinden %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin maliki, dava dışı ..... Deniz Otobüsleri San. Ve Tic. A.Ş (...)'nin işleteni olduğu .... plakalı araç ile davacının sigortalısına ait ..... plakalı aracın 01.12.2014 tarihinde çarpışması nedeniyle sigortalısına ödediği 12.724,70 TL'nin 01.12.2014 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsili talebiyle davacı tarafından ikame edildiğini, dava konusu .... plakalı aracın müvekkil şirket ..... Turizm Otomotiv San. Ve Tic. A.Ş adına kayıtlı olmakla birlikte kazanın gerçekleştiği 19.11.2013 tarihindearaç kiralama faaliyetiyle iştigal eden müvekkil tarafından..... San. Ve Tic. A.Ş'ye kiralandığını, kira sözleşmesine istinaden dava konfusu ..... plakalı araç müvekkil tarafından kiracı ..... San. Ve Tic. A.Ş'ye teslim edildiğini, böylelikle kiracı kira ilişkisi süresince kullanmak üzere aracın zilyetliği devralarak aracın işleteni haline geldiğini, davacı yanın talepleri ZMSS poliçesi ve genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında olduğundan davanın müvekkile ait dava konusu .... plakalı aracı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta ve Genişletilmiş Kasko kapsamında sigortalayan ... Genel Sigorta A.Ş'ye ihbarını talep ettiğini beyanla davanın zamanaşımı nedeniyle ve esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, trafik kazasından kaynaklanan, sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin rücuen karşı taraftan tahsili amacıyla yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Bakırköy ....Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.03.2017 tarih ..... E- .... Karar sayılı görevsizlik kararı sonucu mahkememize tevzi edilmiştir.
Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasının tetkikinden davacı alacaklı tarafından davalı borçlu hakkında 10.925,00 TL asıl alacak, 1.799,70 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 12.724,70 TL üzerinden ilamsız takip yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır. Yargıtay ... . Hukuk Dairesinin ... E, ... K. ve 15.11.2017 tarihli ilamında da belirtildiği üzere; 2918 sayılı KTK.nun hükümlerine göre, trafik kaydı "işleten"i kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur. Aynı yasanın 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Aynı kanunun 85. maddesinde ise, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir. Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için bir başka kimseye devredilmesi halinde (kısa bir süre için kiralanmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekir. Bunun sonucu olarak da, araç maliki sorumlu tutulmamalıdır. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir.
Somut olayımızda, kaza tarihi 01.12.2014 olup, 30/10/2012 ve 19.11.2013 tarihli adi yazılı kira sözleşmelerine göre davaya konu kazaya neden olan davalı ...’nin maliki olduğu araç 36 ay süreyle ..... Deniz Otobüsleri San. ve Tic. A.Ş. tarafından kiralanmıştır. Söz konusu adi yazılı kira sözleşmesine ek protokole konu ve dava konusu kazaya karışan aracın davalı tarafından dava dışı .... .... Deniz Otobüsleri San. Ve Tic. A.Ş.'ye teslim edildiğine ilişkin 20/03/2012 tarihli teslim belgesi, kaza tarihinin denk geldiği aylarda yapılan kira bedeli ödemelerine ilişkin 01/08/2014,01/09/2014 ve 01/11/2014 tarihli faturalar, davalı ile dava dışı kiracı arasındaki cari hesap ekstreleri ve kira sözleşmelerine ilişkin damga vergisi beyannameleri sunulmuş, dava dışı ... Deniz Otobüsleri San. ve Tic. A.Ş'ye yazılan müzekkereye verilen cevapta da dava konusu aracın davalıdan 2012, 2013 ve 2104 yılları arasında kiralandığı bildirilerek 16/05/2013, 19/11/2013 ve 28/05/2012 , 30/10/2012 tarihli kira sözleşmeleri ile ilgili ek protokoller sunulmuştur. Tüm bu deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı tarafça sunulan kira sözleşmelerinin uzun süreli ve 3. kişileri bağlayacak güçte kira sözleşmesi olduğu, aracın teslim edildiği, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanmanın dava dışı kiracıda olduğu, kira sözleşmesinin ve kira bedelinin maliye ve vergi dairelerine bildirildiği anlaşılmakla, davalı şirketin işletenlik sıfatının bulunmadığı kanaatine varılarak davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1- Davanın reddine,
2-Karar ve ilam harcı olan 35,90 TL'nin peşin yatırılan 217,31 TL'den mahsubu ile fazla yatan 181,41 TL'nin hüküm kesinletikten sonra talebi halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça sarf edilen gider avansının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre takdir olunan 2.180,00 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-6100 Sayılı HMK'nun 333. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonramahkemece kendiliğinden, davacı tarafından yatırılmış olan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine, bu kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 17/05/2018
Katip
E-İMZALI
Hakim ...
E-İMZALI