T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/952 Esas
KARAR NO: 2018/945
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/10/2017
KARAR TARİHİ: 25/10/2018
Mahkememizde açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile Müvekkili şirketi ile davalı şirket arasında 18.05.2017 tarihli asansör sözleşmesi akdedilmiş olduğunu, sözleşme gereği davalı şirket tarafından 2 adet 630 kg tam otomatik asansörün sözleşmede yer alan teknik özellik, standartlar ve hükümler dairesinde imalatının ve gerekli montajının yapılarak çalışır vaziyette müvekkili şirkete teslim edilmesinin taahhüt altına alındığını, Söz konusu sözleşme uyarınca işin teslim zamanı 01.10.2017 olarak kesin vade ile tespit edildiğini, müvekkil şirketin,.....bank .... Şubesi'ne ait ... seri no.lu, 30.12.2017 keşide tarihli, 20.000-TL bedelli ve devamla.....bank .... Şubesi'ne ait .... seri no.lu, 30.03.2018 keşide tarihli, 10.000-TL bedelli toplam 30.000-TL bedelli 2 (iki) adet çeki davalı şirkete teslim ettiğini, taraflarca varılan anlaşma gereğince daha sonraki bir tarihte 10.000-TL bedelli çek üzerinde tadilat yapılarak çek bedeli müvekkili şirket yetkilisi tarafından elle 15.000-TL olarak düzeltildiğini ve paraflandığını, bu bağlamda, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete toplam 35.000-TL bedelli 2 (iki) adet çek teslim edildiğini, sözleşme gereği işin tamamlanması için öngörülen tarihin 120 iş günü ve en geç 01.10.2017 tarihi olduğunu, sözleşmede kesin vade ile öngörülen işin teslim süresi dolmuş olduğunu, 120 iş günü olarak öngörülen işe hiç başlanmamış olması nedeniyle bahse konu işin tamamlanıp müvekkiline teslim edilemeyeceğini, bu bağlamda, davalı şirketin Türk Borçlar Kanunu'nun 124.maddesi uyarınca temerrüde düştüğünü, müvekkili şirket tarafından davalıya teslim edilen toplam 35.000-TL bedelli iki adet çekin müvekkiline iadesi gerektiğini, müvekkilinin üstüne düşen sorumlulukları yerine getirip sözleşmede belirlenen tutardaki iki adet çeki davalı şirkete teslim etmiş olmasına rağmen davalının hiçbir edimini yerine getirmeyerek temerrüde düşmesi ve uhdesinde bulunan kambiyo senetlerini iade etmekten imtina etmesinin kötü niyetli olduğunu, bütün bu sebeplerden ötürü davalı şirket aleyhine açtıkları menfi tespit davasının kabulü ile muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalı şirkete herhangi bir davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının tespitini, dava konusu çeklerin müvekkili şirkete iadesine bunun mümkün olmaması halinde iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı usule uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara katılmamış, cevap dilekçesi de sunmamıştır.
Dava, davalının taraflar arasındaki sözleşme kapsamında edimini yerine getirmediği iddiasıyla avans olarak verilen çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine ilişkin İİK'nin 72. Maddesine istinaden açılmış Menfi Tespit davasıdır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde ve keşfen bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, davalının defterlerini ibraz etmemesi üzerine sadece davacı şirketin ticari defterleri üzerinde ve keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
SMMM ... ile makina mühendisi .... tarafından düzenlenen raporda, davacı şirketin 2017 yılı ticari defterlerinin zamanında ve usule uygun tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı belirtilmiştir. Raporda, davalı şirketin yapmış olduğu her hangi bir işin ve/veya imalatın bulunmadığı yani tarafların düzenlemiş oldukları akde göre davalı taraf edimlerinin İfa edilmediği , mevcut durumu ile gezilerek görülen 2 adet dava konusu adresin bulunduğu yerdeki inşaatta bulunan asansörlerin " ..... ASANSÖR" firması tarafından yapılmış olarak hizmet verdiği , dava dilekçesi ekinde yer alan ve taraflar arasında 08,05.2017 tarihinde imza altına alındığı görülen Sözleşmede işin teslim tarihinin 01.10.2017, Sözleşme toplam bedelinin ise KDV Dahil 76.000,00TL olarak belirlendiği; davacı şirket tarafından işbu Sözleşme kapsamında, sözleşme bedelinin yaklaşık yarısına isabet eden toplam 35.000,00TL bedelli 2 adet çekim davacı şirket tarafından ibraz olunan 2017 yık ticari defterlerine zamanında ve usulüne uygun olarak davalı adına Verilen Sipariş Avansları Hesabında kayıtlı olduğu; taraflar arasında yapılan Sözleşme gereğince, davalı şirketin edimini ifa etmediği yönünde mahkemece kanaat oluşması ve davaomn davasının kabulü halinde, davacı şirket tarafından davalı adına düzenlenen toplam 35.000,00TL bedelli 2 adet çekten dolayı davacının borçlu bulunmadığı belirtilmiştir. Bilirkişi raporu gerekçeli ve denetlemeye açık hazırlanmış olup, mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirildiğinde; kural olarak çek bir ödeme aracı olduğu için ve kambiyo senetleri soyut borç ikrarını içerdiği için çek nedeniyle borçlu olmadığının ispat külfeti bu iddiada bulunana borçluya aittir. Taraflar arasında 2 adet insan asansörü teslim ve kurulumuna ilişkin sözleşme olduğu, sözleşme kapsamında sözleşme bedeli olan 76.000,00 TL'nin yarısının peşin olarak ödeneceğinin belirtildiği, dava konusu 2 adet 35.000,00 TL'lik çekin avans olarak davalıya verildiğinin davacı defterlerinde kayıtlı bulunduğu, makine mühendisi bilirkişinin yerinde yaptığı incelemede dava konusu sözleşmede belirtilen 2 adet asansörün dava dışı 3. Şahıs olan .... Asansör Firması'nca yerine getirildiği, davalı şirketin edimini ifa etmediğinin tespit edildiği görülmekle davacının menfi tespit davasını ispatladığı kanaatine varıldığında, menfi tespit talebine ilişkin davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacı taraf, aynı zamanda dava konusu çeklerin kendisine iadesine, bu mümkün omladığı takdirde iptaline karar verilmesini talep etmişse de davacı vekilinin 24/04/2018 tarihli dilekçesinde belirttiği üzere; dava konusu çeklerin 3. Kişilere ciro edildiği anlaşılmakla çeklerin davalının elinde bulunmaması nedeniyle iadesine karar verilemeyeceği, dava dışı 3. Kişilerin dava konusu çekleri iktisatta kötü niyetli ve ağır kusurlu oldukları iddiasını içeren dava dışı 3. Kişilere yönelik açılan bir dava bulunmadığından çeklerin iptaline de karar verilemeyeceği anlaşılmakla bu taleplere ilişkin davanın reddine dair aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1- Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine;
.... bank .... Şubesi'ne ait ... seri no.lu, 30.12.2017 keşide tarihli, 20.000-TL bedelli ve.....bank .... Şubesi'ne ait .... seri no.lu, 30.03.2018 keşide tarihli, 15.000-TL bedelli toplam 35.000-TL bedelli 2 (iki) adet çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Dava konusu çekler ciro edilmiş olup davalıda bulunmadığından iadesi ve iptali talebinin reddine
2-Alınması gereken 2.390,85 TL harçtan, peşin alınan 597.72 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.793,13 -TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 629,12 TL, tebligat, müzekkere , bilirkişi sarf gideri ve keşif mahkeme yolluğu 1.776.20 olmak üzere toplam 2.405,32 -TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı yararına takdir edilen 4.200 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yokluğunda , kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 25/10/2018
Kaitp ..... Hakim ...