T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1287 Esas
KARAR NO: 2021/118
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 19/12/2018
KARAR TARİHİ: 05/02/2021
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket nezdinde dava dışı ... Uluslararası Nakliyat Turizm ve Tic. AŞ'nin .... sayılı poliçe ile Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesinin mevcut olduğunu, sigortalısı tarafından ...'dan ... 'ye gönderilen hazır giysi emtiasının ...- ... plakalı araç ile taşıma işinin üstlenildiğini, 28.06.2018 günü araç şoförü ....nun aracı dinlenme amaçlı olarak davalıya ait ... Tır Parkına park ettiğini ve istirahate çekildiğini, davalı tarafından fatura kesilerek ücret tahsilatı yapıldığını ve gözetim yükümlülüğünün üstlenildiğini, araç sürücüsünün sabaha karşı uyanıp arkaya baktığında siyah ... marka minibüs ve içinde iki kişi gördüğünü, yanlarına gitmeye kalktığında "gelme öldürürüz" diyerek kaçtıklarını, aracı kontrol ettiğinde dorsede ki mührün kırılarak 6-7 kolinin çalınmış olduğunu gördüğünü, çalınma nedeni ile müvekkili tarafından sigortalısına 703.05 Euro ödeme yapılarak sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalıya ait işletmede bırakılan araçta gerçekleşen hırsızlığa ilişkin olarak davalının sorumlu bulunduğunu, davalı aleyhine Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip yapıldığını takibe davalı tarafça itiraz edildiğini belirterek haksız itirazın iptali ile takibin devamına, %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Sözleşmesi Genel Şartları kapsamında sigorta şirketi tarafından tazmin edilen bir zararın olup olmadığının öncelikle tespitinin gerekeceğini, Sigorta Genel Şartları kapsamında alınması gereken önlemlerden biri olan "ya sadece aracı terk ederken ikisinden birinin yüklenmiş olan malın gözetimiyle görevlendirileceği iki şoförün istihdam edildiği yada hırsızlığa karşı araç üreticisi tarafından tavsiye edilen, işlevsel bir emniyet ile donatılrmş olan araçlar kullanmaya ( kapı kilidi, direksiyon kilidi veya seri kontak anahian bunlardan sayılmamaktadır) emniyet düzeneğinin aracın her terk edilişinde çalıştırılacaktır” yükümlülüğünü ihlal eden sigortalı veya araç sürücüsünün bu ihmalinin sorumluluğunun tazmin yükümlülüğünü bertaraf edip etmediğini araştırılması gerektiğini, müvekkilinin hukuki sorumluluğunun bulunmadığını, hırsızlığın gerçekleştiği aracın müvekkilinin muhafazasına terk edilmiş olmadığını, sürücü araç içerisinde iken hırsızlık olayı meydana geldiğini, otoparkın çeşitli noktalarında ve müşterilere verilen giriş fişlerinde " görevliye teslim edilmeyen eşya- yük tarzı mallardan otopark işletmesinin sorumlu olmadığı’' hususunun yazılı bulunduğunu, davaya konu zarar miktarının neye göre belirlendiğinin ortada olmadığını beyanla, davanın reddine, haksız olarak başlatılan icra takibi sebebiyle %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davacıdan tahsili ile davalı müvekkiline ödenmesine, yarıgılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, TTK 1472 maddesi uyarınca sigortalının haklarına halef olarak açılan rücuen tazminat talebine ilişkin olup, uyuşmazlık ....- .. plakalı tırın davalının işlettiği otoparkta iken tırdan çalınan mallar sebebiyle tarafların meydana gelen olayda ki kusur durumları, davacı tarafından bu sebeple sigortalısına ödenen bedelin rücuen tazminine ilişkin şartların oluşup oluşmadığı, bu bağlamda söz konusu tutarın davalıdan talep edilip edilemeyeceği, davalının bu tutarı ödemek zorunda olup olmadığı hususlarında olduğunun tespitine ilişkindir.
Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusuna karşı 703,05 Euro rücu alacağının tahsiline ilişkin yürütülen takipte davalı takip borçlusunun süresinde itiraz etmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği görüldü.
Güvenlik uzmanı bilirkşisi .... tarafından tanzim edilen 24/10/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalıya ait tır parkında gerçekleşen hırsızlık olayına ilişkin olarak tır garajını işleten davalı ...'ın koruma, kollama, gözetim, denetim ve sorumluluk alanında bulunan mal ve can güvenliği bakımmdan asgari alınması gerekli güvenlik önlemlerini almadığını, kendilerinin sorumluluk sahasına park edilen araçların korunması bakımından tır parkına giriş ve çıkışların denetim ve gözetim altında tutulması, sahadaki olağan ve olağanüstü hareketliliklerin izlendiği güvenlik kamera sistemiyle 7/24 denetlenmemesinin gerektiğini, kısaca, davalı yanın özen yükümlülüğünü tam olarak yerine getirmemesi sonucu dava dışı sigortalının aracından hırsızlık olayının gerçekleştirildiğinin değerlendirildiğini, uyarı levhalarının mekân sahibini sorumluluktan kurtarmayacağını, bu durumda davalının hırsızlık olayının meydana gelmesinde %100 ve tam kusurlu olacağını, araç sürücüsünün aracını tır parkına güvenli olacağına inandığı için park ettiği, araç dorsesinin arka kapısının mühürlü ve kilitli olduğu ve aracını terk etmeyerek araç içinde istirahate çekildiği vb. bilgiler irdelendiğinde araç sürücüsü ...’nun başkaca bir ilave herhangi bir önlem ve tedbir alamayacağı değerlendirilerek kendisine her hangi bir kusur izafe edilmediğini, davacı yanın sigorta poliçesinin başlangıç ve bitim tarihleri arasında (vadesinde) hırsızlık olayının meydana geldiği anlaşıldığından ayrıca sigorta eksperi tarafından çalınan ürünlerin 703,05 Euro olarak değer tespiti yapıldığından yine bahse konu hırsızlanan ürünler yurtdışından döviz cinsinden ödenerek getirildiğinden 703,05 Euro rücuen tazminat bedelinin davacı tarafından 08.12.2017 tarihinde dava dışı sigortalısına ödendiği tespit edildiğinden tespit edilen tazminat tutarının davalı yanca davacı ... şirketine ödenmesi gerektiğini bildirmiştir.
Sigorta ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 13/02/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ... tarafından düzenlenen ... sayılı Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesinin 8.1.2 maddesinde hırsızlığa karşı özel şartın yer aldığı ve bu özel şart gereğince sigortalının hırsızlığa karşı işlevsel bir emniyet ile donatılmış olan araçlar kullanması ( kapı kilidi- seri kontak anahtarı- direksiyon kilidi bunlardan sayılmamaktadır) zorunluluğunun mevcut olduğunu, davaya konu hırsızlık hadisesinin gerçekleştiği ... - ... plakalı araçta işlevsel bir emniyet tedbirinin bulunduğuna ilişkin herhangi bir delil ve sürücü beyanının mevcut olmadığını, bu nedenle özel şarta aykırı araçla taşıma yapan sigortalısına davacı şirket tarafından yapılan ödemenin lütuf-ex-gratia ödemesi olduğunu ve lütuf ödemesinden dolayı davalıya rücu imkânının mevcut bulunmadığını bildirmiştir.
Dr. Öğr. Üyesi Bilirkişi... tarafından tanzim edilen 25/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı sorumluluk sigortacısının davalıya ait otoparkta meydana gelen hırsızlık sebebiyle dava dışı sigortalısı taşıyıcıya hırsızlık olayı nedeniyle dava dışı taşıma işleri komisyoncusuna/organizatörüne ödediği 703,05 Euro’yu 08/12/2017 tarihinde banka aracılığıyla havale ettiğini, ayrıca 06.12.2017 tarihli ibra ve temlik beyanı ile sigortalısının bütün hak ve alacaklarını devraldığını, böylece TTK m. 1472 ve TBK m. 183 vd. uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, işbu rücu davasını açabileceğinin söylenebileceğini, davalı otopark işletmecisinin dava dışı sigortalı ... Uluslararası Nakliyat Turizm ve Ticaret A.Ş. ile arasındaki sözleşme ilişkisi de dikkate alındığında özen ve koruma yükümlülüğünü yerine getirmemesi sebebiyle otoparkta meydana gelen hırsızlık sonucu oluşan zararı tazmin etmesi gerektiğini, dosyada bulunan 17/01/2018 tarihli Hasar Ekspertiz Raporunda çalınan mallarla ilgili ayrıntı belirtilmediğini ve tazminat hesabı da yapılmadan hasar tutarının ‘‘Tahmini Muallak: 703,5 EUR” şeklinde yazılı olduğunu, bu yönüyle ekspertiz raporunda belirlenen değerin yerinde olduğunun söylenemeyeceğini, davacı ... şirketinin CMR m. 23/1 uyarınca taşıma konusu mallara ilişkin satış faturasını da dosyaya ibraz ederek çalınan kısmi zayi durumundaki 7 kap hazır giysi nedeniyle oluşan gerçek zararı ispat etmesi gerektiğini bildirmiştir.
Davanın TTK 1472 maddesi uyarınca davacı ... şirketinin, sigortalısının haklarına halef olarak açtığı rücuen tazminat talebine ilişkin olduğu, ...'dan ...'ye gönderilen hazır giysi emtiasının taşınması işinin davacı sigortalısı dava dışı ... Uluslararası Nakliyat Turizm ve Ticaret AŞ tarafından ...-... plakalı tır ile gerçekleştirildiği, tırın dava dışı ... isimli kişi tarafından sevk ve idare edildiği, emtianın taşınmak üzere yüklendiği tırın yola çıktıktan sonra davalının işlettiği otoparka bırakıldığı esnada iddia edilen hırsızlık olayının yaşandığı ve emtiaların CMR senedine göre 7 kap eksik teslim alındığının belirtilmesine göre bu miktarın çalınması sebebiyle davacı tarafın dava dışı sigortalısına yaptığı ödemeyi davalıdan rücu hakkı kapsamında talep ettiği, yaşanan hırsızlık olayına ilişkin soruşturmanın yürütüldüğü Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsavcılığının 01/11/2017 tarihli ve ... soruşturma numaralı kararı ile evrakın daimi aramaya alınmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta başlangıçta çözülmesi gereken husus tarafların meydana gelen olaydaki kusur durumlarıdır.
"Garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenlerin sorumluluğu" başlıklı TBK 579 maddesinin "Garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenler, kendilerine bırakılan veya çalışanlarınca kabul edilen hayvan, at arabası, bunlara ait koşum ve benzeri eşya ile motorlu taşıt ve eklentilerinin yok olmasından, zarara uğramasından veya çalınmasından sorumludurlar. Ancak işletenler, zararın saklatan veya ziyaretçisi ya da beraberinde veya hizmetinde bulunan kimseye yükletilebilecek kusurdan, mücbir sebepten ya da eşyanın niteliğinden doğduğunu ispat etmekle, bu sorumluktan kurtulurlar. Ancak, garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenlerin sorumluluğu, kendilerine veya çalışanlarına bir kusur yüklenmedikçe, saklananların her biri için alınan günlük saklama ücretinin on katını aşamaz. İşleten böyle bir sorumluluk üstlenmediğini veya sorumluluğu bu Kanunda gösterilmemiş olan bir koşula bağladığını, herhangi bir yolla ilan etse bile, sorumluluktan kurtulamaz." hükmünü ihtiva ettiği, hükme göre garaj veya otopark işletenin sorumluluğunun motorlu taşıt ve eklentileri ile sınırlandırıldığı, bunun dışında motorlu taşıt ve eklentilerinde bulunan eşyaların çalınmasından, yok olmasından veya zarara uğramasından garaj veya otopark işletmecisinin bu eşyaların saklanmasını özel olarak üstlenmedikçe sorumluluğunun doğmayacağı, buna göre yapılan açıklamalar uyarınca somut olayda tırda bulunan emtianın özel olarak saklanması veya korunmasının davalı tarafından üstlenildiğine dair dosya kapsamında bir bilgi ve belgenin dolayısıyla ispatın bulunmadığı, kaldı ki tırın içerisinde eşya olup olmadığını, eşya var ise ne olduğunu bilmediğinin anlaşıldığı bu durumda davalının sorumlu tutulmasının ve kendisine bir kusur atfetmenin hem söz konusu hüküm hem de hayatın olağan akışına göre mümkün olmadığı, Mahkememizin kabulüne göre davalının meydana gelen olayda kusurlu olmadığının değerlendirildiği, bu durumda davacının, davalıdan rücu hakkı kapsamında dava dışı sigortalısına ödediği bedeli talep edemeyeceği sonuç ve kanaatine varılmış olmakla davanın reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalı tarafın kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gereken 59,30- TL peşin harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,26-TL ile icra dosyasında yatırılan ve dava açılırken mahsup edilen 19,03 TL'nin toplamından oluşan 73,29 TL'den mahsubu ile fazla alınan 13,99 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.05/02/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
İş bu evrak 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümleri uyarınca imzalanmış olup HMK Yönt. 8/5 maddesi gereği fiziki olarak imzalanmayacaktır