T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1347 Esas
KARAR NO: 2021/355
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/09/2014
KARAR TARİHİ: 02/04/2021
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 28/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hamili olduğu dava konusu çeklerin rızası dışında elinden çıktığından dolayı iptalleri için açmış olduğu davanın Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ....... esas sayılı dosyası ile görüldüğü sırada ortaya çıktıklarını, bunun üzerine istirdat davası açılması hususunda mahkemenin süre verdiğini, çeki elinde bulunduran davalının çeki almış görüldüğü .......'un sahibi olduğu dava dışı....... Turizm Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketi ile müvekkili arasında 22/01/2014 tarihli eser sözleşmesi imzalanmışsa da dava dışı bu şirketin sözleşme kapsamındaki eseri kullanabilir vasıfta teslim etmediğini, müvekkilinin sözleşme kapsamındaki hak ediş bedelinin yarısı olan 94.875-TL'sini dava dışı bu şirkete ödediğini, müvekkili şirket yetkililerince imzalanmayan dava konusu çeklerin bir şekilde dava dışı bu şirket tarafından müvekkili şirketin çalışanından ele geçirilmiş olduğunu, dava konusu çeklerde ismi yazılı olan .....'un dava dışı bu şirket yetkilisi olduğunu ve çekleri davalıya ciro ettiğini, oysa söz konusu eser sözleşmesi kapsamında dava dışı....... Turizm taşımacılık Şirketi ile sahibi .......'un müvekkilinden bir bedel hak etmediklerini, buna ilişkin Beyoğlu .... Noterliği ile İstanbul ...... Suluh Hukuk Mahkemesinde tespit yaptırıldığını, dava konusu 2 adet çeke ilişkin iptal davası açılıp ödeme yasağı kararı alındıktan sonra dava dışı Mütahaip....... ... Şirketinin müvekkiline 4 adet fatura tanzim edip gönderdiğini, ancak Kartal ..... Noterliğinden çekilen ihtarnamelerle faturaların iade edildiğini, belirtilen eser sözleşmesinin feshedilip verilenlerin iadesinin talebinin yenilenmesine rağmen müteahhit dava dışı....... Şirketi tarafından iadenin yapılmadığı gibi müvekkilinin rızası hilafına elinden çıkan toplam bedelleri 47.200-TL olan 2 adet çeki de iade etmediğini ileri sürerek müvekkilinin rızası dışında elinden çıkan dava konusu çeklerin herhangi bir alacağı olmamasına rağmen eline geçiren kötü niyetli ve şekli hamil olan davalıdan istirdatına karar verilmesini talep etmiştir
CEVAP; Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile dava dışı....... Turizm Şirketi arasındaki husumetin hiçbir şekilde iyi niyetli olan müvekkilini ilgilendirmediğini, zira müvekkilinin iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olduğundan davacı ile dava dışı....... Şirketi arasındaki ilişkiyi bilebilecek durumda da bulunmadığını, ayrıca bilme zorunluluğunun da olmadığını, müvekkilinin çeki beyaz ciro ile aldığını, ciro silsilesi incelendiğinde diğer cirantalarında beyaz ciro ile işlem yaptıklarının görüldüğünü, diğer taraftan davacı söz konusu çeklerin iradesi dışında elinden çıktığını belirtip iptal davası açtığını belirttikten sonra Kartal ..... Noterliğinden çekmiş olduğu 27/02/2014 gün ve ...... yevmiye nolu ihtarname ile dava dışı olduğunu belirttiği firmadan dava konusu çeklerin iadesini istediklerinin de belirttiğini, bu durumun da davacının kötü niyetli olduğunu gösterdiği gibi kendi beyanları ile de çeliştiğini gösterdiğini, dava dilekçesinin incelenmesinden davacının diğer ciranta dava dışı ....... ile arasında yaşadığı hukuki ihtilafı ile ayıplı edim iddiasını tekrarladığının anlaşıldığını, dolayısıyla davacının iddialarının tamamen asılsız soyut ve varsayımlara dayalı ve kötü niyetli olduğunu ileri sürerek davanın reddine ve % 20 kötü niyet tazminatının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, TTK m. 818/1-s hükmü delaletiyle TTK m. 757 uyarınca açılan çek iptali davasının görülmesi sırasında dava konusu çeklerin ortaya çıkması üzerine 758. madde kapsamında açılmış olan istirdat davasına ilişkindir.
Kapatılan Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... esas sayılı dosyasında davacının hamili olduğunu ve rızası dışında elinden çıktığını belirttiği ......Bankası ...... Şubesine ait her biri 23.600-TL tutarında ve keşidecileri ....... olan ...... seri nolu 15/04/2014 keşide tarihli ve ....... seri nolu 15/03/2014 keşide tarihli çeklerin iptali için hasımsız olarak açmış olduğu davanın yargılaması sırasında ortaya çıktığı, bu nedenle de 06/05/2014 tarihinde karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, bu kararın 30/05/2014 tarihinde kesinleştiği, anılan mahkemenin 02/05/2014 tarihli ara kararına istinaden de iş bu istirdat davasının açıldığı, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasından dava konusu çeklerden ...... seri nolu olanının davalı tarafından takibe konulduğu, Bakırköy.... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasından ise dava konusu 15/04/2014 keşide tarihli diğer çekin yine davalı ........ tarafından takibe konulduğu görülmüştür.
Belirtilen takiplerin dayanağı olan dava konusu çeklerin ......Bankası .... Şubesi nezdindeki ....... nolu hesaba bağlı olarak verildikleri ve dava dışı ....... tarafından her biri 23.600-TL tutarında olmak üzere biri 15/03/2014 tarihli diğerinin ise 15/04/2014 tarihli olarak keşide edildiği, 15/04/2014 tarihinde keşide edilen ...... seri nolu çekin ilk cironun, ikinci cironun dava dışı ...ya, ikinci cironun dava dışı ...... Org. ve Turizm Şirketine, üçüncü cironun ise davacıya, dördüncü cironun kaşesinin okunaksız olduğu, beşinci cironun dava dışı ......'a ve altıncı cironun ise davalıya ait olduğu ve davalı tarafından bankaya ibraz edildiği, banka tarafından 14/04/2014 günü tedbir konulduğundan işlem yapılamadığına dair şerh verildiği, 15/03/2014 tarihinde keşide edilen ...... seri nolu çekteki ilk cironun yine dava dışı ..., ikinci cironun ...... Org. ve Turizm Şirketine, üçüncü cironun davacı şirket, dördüncü cironun Dava dışı .......'a, beşinci cironun ise davalıya, altıncı cironun ise ........... olduğu, bu çekin de 17/03/2014 de bankaya ibraz edildiği, banka tarafından tedbir nedeniyle işlem yapılamadığına dair şerh verildiği, çeklerdeki ciroların beyaz ciro oldukları görülmüştür.
Belirtilen Kartal ...... Noterliğinden çekilen 27/02/2014 gün ve ....... yevmiye nolu ihtarname ile davacının dava konusu çeklerin iadesini dava dışı....... Turizm Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketinden istediği anlaşılmıştır.
Deliller toplandıktan sonra davacı ile davalı dışı....... şirketi arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, bulunmakta ise ticari ilişki kapsamında dava konusu çeklerin dava dışı....... Şirketine verilip verilmediği, yine dava dışı....... şirketi ile davalı arasında ticari ilişki olup olmadığı, varsa dava konusu çeklerin dava dışı....... Şirketi tarafından davalıya verilip verilmediği hususlarının belirlenmesi için bir muhasebeci bilirkişi marifetiyle tarafların ve dava dışı....... Şirketi'nin ticari defter ve belgeler üzerinde inceleme yapılması cihetine gidilmiş, görevlendirilen bilirkişi ise davacı ile dava dışı....... Şirketi'nin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapmış olduğu incelemeye istinaden düzenlemiş olduğu 03/01/2016 havale tarihli raporunda, davacı ile dava dışı....... Turizm Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketi arasında ticari ilişki olduğunu, dava konusu çeklerin 31/12/2014 tarihi itibariyle dava dışı ...... Turizm Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketi'nin portföyünde görüldüklerini, çeklerin iadesi için davacı şirket tarafından dava dışı ...... Turizm Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketi'ne noter vasıtasıyla ihtar çekildiğini, ihtarda bedelsiz kalan çeklerin iadesinin istendiğini, dava dışı ...... Taşımacılık ...... Teknolojileri Sanayi ve Limited Şirketi ile davalı arasındaki ticari ilişkinin tespit edilemediğini belirtmiştir.
Yapılan yargılama neticesinde Mahkememizin 12/02/2016 tarih ve ....... Esas ...... sayılı kararı ile ispatlanamayan davanın reddine karar verildiği, kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ..... Hukuk Dairesinin 07/12/2016 tarih ve ...... Esas, ....... Karar sayılı ilamıyla onandığı, davacı vekilinin karar düzeltme başvurusu üzerine Yargıtay ..... Hukuk Dairesinin 03/10/2018 tarih ve ...... Esas, ....... Karar sayılı ilamı ile "Dava, zayi edilen çekler nedeni ile menfi tespit ve zayi edilen çekin davalıdan istirdatı davasıdır. Davacı çekin haklı iken çalışanları tarafından ele geçirildiği iddiası ile çek iptal davası açmış bu dava sırasında çekin davalının elinde olduğu anlaşılmakla hem ciro imzasının sahteliğine dayalı menfi tespit hemde çekin istirdatı için dava açmıştır. Mahkemece her iki talep yönünden dava reddedilmiştir. Son hamilin çeklerin birinde beşinci diğerinde altıncı ciranta olması nedeniyle kötüniyetli olduğu ispatlanamadığından çek istirdatı davasının reddi isabetli olmuştur ancak davacının imza incelemesine dayalı menfi tespit davasında imza incelemesi yapılmadan reddi doğru olmamıştır. Davacı tarafından cirantalardan........Ltd.Şti.'ne çekilen ihtarname içeriğinden ciro imzasının ikrarı anlamında bir beyan bulunmadığı gibi davacı şirketin kayıtlarında da bu iki çekin....... şirketine ödeme amacıyla verildiğine dair bir kayıt bulunmamaktadır. ....... şirketinin 2 çeke ilişkin kayıtları ise davacının imza inkarının incelenmesine engel değildir. Bu durumda yerel mahkemenin davacının iki talebinden biri olan menfi tespit talebinin reddi doğru olmamıştır. Mahkemece davacının itiraz ettiği imza üzerinde grafolojik inceleme yapılarak sonucunda göre karar verilmesi gerekir. Bu nedenle yerel mahkeme kararının onanması doğru olmayıp davacının karar düzeltme talebinin kabulü ile dairemiz onama kararının kaldırılmasına yerel mahkeme kararının yukarıda belirtilen nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir." gerekçelerine istinaden davacı vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile 07/12/2016 gün ve ....... Esas ...... Karar sayılı onama kararının kaldırılarak hükmün belirtilen nedenlerle bozulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar Yargıtay bozma ilamına uyulup uyulmaması bakımından Mahkememizce bir karar tesis edilmemiş ise de bozma ilamının usul ve yasaya uygun olduğunun Mahkememizce de değerlendirildiği, kaldı ki yargılamanın da bozma ilamında belirtilen hususlar gözetilerek bu doğrultuda yürüdüğü, buna göre eylemli olarak bozma ilamına uyulduğu anlaşılsada sehven bozma ilamına uyulması konusunda bir karar verilmemesi sebebiyle bu hususa belirtildiği şekilde değinilerek açıklık getirme gereği duyulmuştur.
Yargıtay ilamında davacının istirdat talebi ile ilgili herhangi bir bozma sebebinin bulunmadığı anlaşılmakla bu talep bakımından Mahkememizin 12/02/2016 tarih ve ...... Esas ...... sayılı kararı ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş olması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiştir.
Dosyanın gönderilmesinden sonra Mahkememizin yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapılmış olup usul ve yasaya uygun olan Yargıtay ..... Hukuk Dairesinin 03/10/2018 tarih ve ...... Esas, ..... Karar sayılı ilamı doğrultusunda yapılan yargılama neticesinde dava konusu iki adet çek üzerinde bulunan davacı şirkete atfen atılan imzanın davacı şirket yetkilisi .......'ın eli ürünü olup olmadığı hususunda ATK Fizik İhtisas Dairesi Adli Belge İnceleme Şubesinden alınan 15/03/2021 tarihli raporda inceleme konusu çeklerde ...... Gıda Turz. kaşesi üzerinde yer alan 3. ciro imzaları ile davacı şirket yetkilisi .......'ın mukayese imzaları arasında tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla .......'ın eli ürünü olmadığının belirtildiği anlaşılmakla buna göre dava konusu ......Bankası ........ Şubesine ait ...... nolu, 15/03/2014 keşide tarihli ve 23.6000 TL bedelli ve ......Bankası ....... Şubesine ait ....... nolu, 15/04/2014 keşide tarihli ve 23.6000 TL bedelli çekler nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava konusu ......Bankası ....... Şubesine ait ...... nolu, 15/03/2014 keşide tarihli ve 23.6000 TL bedelli ve ...... Bankası ..... Şubesine ait ....... nolu, 15/04/2014 keşide tarihli ve 23.6000 TL bedelli çekler nedeniyle DAVACININ BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-Davacının istirdat talebi bakımından bozma yapılmadığı anlaşılmakla bu talep ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına,
3-Alınması gereken 3.224,23 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 806,10 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 2.418,13 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça sarf edilen 806,10 TL peşin harç, 25,20 TL başvurma harcı, 2.213,90 TL bilirkişi, tebligat, müzekkere, posta masrafı ve ATK rapor ücreti olmak üzere toplamda 3.045,20 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 6.936,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde mahkememize müracaatla YARGITAY yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 02/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
İş bu evrak 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümleri uyarınca imzalanmış olup HMK Yönt. 8/5 maddesi gereği fiziki olarak imzalanmayacaktır