T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/171 Esas
KARAR NO: 2021/236
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/02/2018
KARAR TARİHİ: 09/03/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davalı .... San. Tic. A.Ş.'nin bayisi olan davalı .... Boru İnş. Yapı Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.den ... Projesinde kullanılmak üzere Pe90/10 ATÜ 2.300 metre borunun satın alınmış olduğunu, alınan bu borunun kullanılmaya başlandıktan bir buçuk yıl sonra arızalar vermeye başlaması üzerine durumun davalılara bildirilmiş olduğunu, davalı tarafından hiçbir şey yapılmamış olduğunu, ancak buna rağmen kendilerince 200 metre olan kısmın değiştirilmiş olduğunu, ancak bu arızaların artması üzerine bu kere de davalılara Eylül 2016 tarihinde yazılı olarak mail yolu ile bildirilmiş olduğunu ve halen bu problemin çözülememiş olduğunu, müvekkili tarafından noter kanalıyla davalılara durumun bildirilmiş olduğunu, ancak halen davalılar tarafından geçerli bir mazeret sunulmaksızın arızanın giderilmemiş olduğunu, bunun üzerine Bakırköy .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası ile tespit istenmiş ve ayıbın imalat hatasından kaynaklandığının ortaya çıkmış olduğunu, müvekkili firmanın söz konusu şantiyeye yaklaşık saatte 20 ton su gönderimi bulunduğunu, ancak bu borcunun ayıbından dolayı saatte 6 ton olmak üzere günde 144 ton gönderemediklerini, bu sebeple müvekkilinin söz konusu şantiye ile dahi işlerinin bozulma aşamasına gelmiş olduğunu, müvekkili şirketin bu işten günlük zararının 576,00 TL olduğunu beyanla; müvekkilinin zararının tespiti ile fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile ayıbın ilk bildirildiği günden itibaren işleyecek faizi ile birlikte 10.000,00 TL alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Boru İnşaat Yapı....Ltd. Şti. vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında bir ticari ilişki olduğunu, bazı ürünleri ... Plastikten alıp davacıya satmış olduğunu, ancak, dava konusu ilgili ürünlerin fatura konusu ürünler olup olmadığının tartışma konusu olduğu gibi, ayıp ihbarının da satıcıya derhal yapılması gerektiğini, aradan yıllar geçtikten sonra ayıba dayalı dava açılamayacağını, taleplerin zamanaşımına uğramış olduğunu, şirketleri tarafından ücretsiz değiştirilen yada değiştirileceği bildirilen herhangi bir ürün de bulunmadığını, davacının delil tespitine de itiraz ettiklerini, davacının dava konusu ürünlerin ayıplı olması nedenine dayalı taleplerinin de yasal temeli olmadığını, kabul etmediklerine, davalı üretici firmanın (.. Plastik), ülkemizin en önde gelen firmalardan birisi olduğunu, ürünlerinin kalitesinin de sektördeki tüm firmalar tarafından bilinmekte olduğunu, davacının ürünlerinde bir sorun oluşmuş ise, buna davacının hatalı uygulaması ve/veya kullanımının neden olduğunu, dava konusu iddianın, herhangi bir uzmanlık gerektirmeden hesaplanabilir olduğundan, 6100 sayılı yasa uyarınca belirsiz alacak davası açılamayacağını, bu nedenle de davacıya kesin süre verilerek, talebini net olarak belirlemesinin istenmesini talep ettiklerini beyanla; davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Plastik Boru....A.Ş. vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın Bakırköy ... sulh hukuk mah. .. D.İş tespit dosyasına dayandırılmış olduğunu, yapılan tespiti ve raporu kabul etmediklerini, delil tespitinin, müvekkilinin yokluğunda yapılmış olduğundan, konu ile ilgili açıklama ve lehe olan hususları ileri sürme imkanlarının olmadığını, tespit dosyasındaki raporun, sadece çıplak gözle yapılmış olan gözleme dayandırılmış olduğunu, raporun hiçbir bilimsel yanı bulunmadığını, borular üzerinde deneysel hiçbir inceleme yapılmadığının tespit raporundan da anlaşılmakta olduğunu, raporda mahallinde inceleme kısmının bir paragraflık bir açıklamadan ibaret olduğunu, bu paragrafta hangi ölçümler ve hangi bilimsel yöntemle boruların basıncı karşılamadığı sonucuna varıldığının anlaşılamadığını, boruların alt yapı borusu olmasına rağmen, kendilerince yapılan tüm uyarılara rağmen uygun koşullarda döşenmemiş, açıktan döşenerek dış ortam koşullarına maruz bırakılmış olduğunu, müvekkili şirket yetkililerince ... için 21 Nisan 2017 tarihinde ... AVM Outlet saha ziyareti yapılmış olduğunu, şikayete istinaden yerinde yapılan saha incelemesinde öncelikle 125 mm çapta sorun olduğu bildirimi ile gidildiğinde bu çaptaki soruna bakıldığında, bu çapta sorunlu borunun başka marka boru olduğunun, 230 mt lik değişim yapılan kısımda kullanılan borunun müvekkili şirkete ait sorunsuz çalışan 125 mm çapındaki borunun (22.10.2016 üretim tarihli) sorunsuz şekilde hatta çalışır durumda olduğunun, Hat değişim amaçlı açıkta olup normalde kapalı ve toprak altından giden bir hat olduğunun, boruların 1700 mt kadar miktarının bitmiş halde dışarda ve açıkta olduğunun ve siyah renkli bile olsa boruların dış ortamda güneş altında 2 yıldan sonra zarar görecebileceğinin, hatta sorun olan bölgeninde açıkta ve dışarıda olan 1600-1700 mt lik kısımdaki 300- 400 mt lik bölgenin olduğunun, boruların zemin üzerinde açıkta gitmekte olduğunun, alanın dere yatağı olmasından dolayı boruların açık güneş etkisi dışında başka dış etkilerden de zarar görmesinin muhtemel olduğunun saptanmış olduğunu, hattın 2300 mt lik kısmında açıkta olan bölgeler dışında toprak altında ve gömülü kısmında sorun olmadığını bu tarz boruların altyapı boruları olduğu için açıkta olmayıp kapalı toprak altı uygulamalar için üretildiğini bu sebeple bu sorunun oluşumda boruların dışarıda açıkta kalmasının etken olacağının davacılara bildirilmiş olduğunu, müvekiklinin bu etkileri dikkate almaksınız sorun olan 300-400 mt lik kısmı boruyu bedelsiz olarak vererek değişimini davacıya önermiş olduğunu, ayrıca sorun olmayan açıktaki kısımlarında risk oluşturduğunun, sorun olmayan toprak altında kalan boruların hem boruların amacına uygun kullanıldığının ve döşendiği için sorun oluşturmadığının, değiştirmeye gerek olmadığının davacıya bildirilmiş olduğunu, müvekkilinin boruların hatalı olduğu konusunda bir beyanları bulunmadığını, boruların açıktan döşenmiş, dere yatağının ve güneş ışığının aşındırıcı etkisine maruz bırakılmış olduğunu, ortaya çıkan arızaların tüm sorumluluğunun tüm uyarılara rağmen bu yanlışlığı gidermeyen davacı şirkette olduğunu beyanla; bilimsel bilgi ve tespitten tamamen uzak bilirkişi raporu doğrultusunda açılmış iş bu davaya konu edilen hasarlı borular, müvekkili şirkete ait olmadıgından davanın reddine, davacının müvekkiline ait olmayan, toprak altında kullanılması gereken boruları toprak üstünde AÇIKTA ve 1,5 sene açıkta bırakması nedeni ile dış kaynaklı zararlardan korumadığı için kusurlu davacının davasının reddine ve davacının haksız eyleminden dolayı 100.000 TL manevi tazminata hükmedilmesine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Dava, davacı tarafça, projede kullanılmak üzere satın alınan borularda meydana gelen arızadan kaynaklı alacak istemine ilişkindir.
Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafça, projede kullanılmak üzere satın alınan borularda meydana gelen arızaların, borudaki ayıptan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, boruların üretimden kaynaklı olarak ayıplı olup olmadığı, borulardaki ayıbın dış etkenlerden kaynaklanıp kaynaklanmadığı, taraflar arasında yapılan sözleşmede ya da projede uygun boru kriterlerinin ne olduğu, dış etkenlerden boru arızası meydana gelmiş ise, önlem alınmasının gerekip gerekmediği, ayıp sorumluluğunun kimde bulunduğu, dış etkenlerden sağlamlık ve dayanıklılık açısından değerlendirme yapıldığında borunun niteliğinden kaynaklı bir durumun bulunup bulunmadığı, borudaki ayıp nedenli zarar var ise miktarının ne olduğu hususlarında konularının tespiti için tarafların Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde öncelikli olarak davalı ... Plastik vekilinin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için merkezin bulunduğu yer ... olması dikkate alıanrak, ..'e talimat yazılmasına karar verilmiş olup, Çerkezköy ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyasına Mali Müşavir bilirkişi ... tarafından sunulan ve talimat mahkemesince mahkememize gönderilen raporda özetle; davalılardan ... San. Tic. A.Ş. ile davacı firma arasında mal/hizmet alım/satım sözleşmesi olmadığı, davalı firmalar (.. .San. Tic. A.Ş. - ... Boru İş.Yapı Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.) arasında ticari iş ilişkisi bulunduğu, davalı firma .. San. Tic. A.Ş.'nin diğer davalı ... Boru İş.Yapı Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'ye 2015 yılında 81.627,90 TL karşılığında 8.500 mt, 2016 yılında 22.434,16 TL karşılığında 2.176 mt olmak üzere 2015-2016 yılları toplamda (81.627,90 +22.434,16) = 104.062,06 TL karşılığında (8.500 + 2.176) = 10.676 mt dava konusu 90/10 YYPE Boru satış yaptığı, ortalama bir satış fiyatının (104.062,06/10.676)=9,75 TL olduğu, taraflar arasında KDV dahil 224.960,00 TL karşılığında mal teslimine ilişkin sözleşme olduğu bildirilmiştir.
Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafça, projede kullanılmak üzere satın alınan borularda meydana gelen arızaların, borudaki ayıptan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, boruların üretimden kaynaklı olarak ayıplı olup olmadığı, borulardaki ayıbın dış etkenlerden kaynaklanıp kaynaklanmadığı, taraflar arasında yapılan sözleşmede ya da projede uygun boru kriterlerinin ne olduğu, dış etkenlerden boru arızası meydana gelmiş ise, önlem alınmasının gerekip gerekmediği, ayıp sorumluluğunun kimde bulunduğu, dış etkenlerden sağlamlık ve dayanıklılık açısından değerlendirme yapıldığında borunun niteliğinden kaynaklı bir durumun bulunup bulunmadığı, borudaki ayıp nedenli zarar var ise miktarının ne olduğu hususlarında konularının tespiti için teknik kişiler vasıtasıyla bu aşamada 15/10/2020 günü, saat 15:00 itibariyle mahallinde teknik bilirkişiler vasıtasıyla HMK nun 278/ son maddesi uyarınca mahkeme heyetine katılım olmaksızın keşfen inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, İnşaat Mühendisi bilirkişi ... ve Kimya Mühendisi bilirkişi ... 02/11/2020 tarihli raporlarında özetle; davacı ve davalı beyanları, bilirkişi raporları ve dosyadaki belge ve bilgilerin incelenmesi sonucunda; davalı ... San. Tic. A.Ş.’nin ürettiği “... Plastik ....” borunun diğer davalı ... Boru İnş.Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından davacıya satıldığını, davacının söz konusu boruyu yüzeyden bir şantiyenin su ihtiyacını karşılamak için döşemiş olabileceği görüş ve kanaatine varılmış olduğunu, davalı tarafından ileri sürülen basınçlı boru hatlarının yüzeyden götürülmesi hususundaki iddiasında haklı olduğunu, yüzeyden basınçlı boru döşenmesinin standart dışı olduğunu, basınçlı borulama teknik şartnamelerine göre basınçlı boru hatlarının yaklaşık 1,00m toprak altında olması ve üzerinin toprakla kapatılması, dirsek ve eklentilerde ek tedbirler alınması gerektiğinden yüzeyden döşenen boru hatlarına basınçlı su verilmesi durumunda yer yer özellikle dirsek ve birleşme noktalarından patlamalar olabileceği görüş ve kanaatine varılmış olduğunu, heyetlerince değişik iş dosyasında belirtilen deliklerin imalat hatasından kaynaklandığı yönündeki değerlendirmenin yeterli teknik veriye dayanmadığı görüş ve kanaatine varılmış olduğunu, heyetlerince dava konusu boru patlamalarının nasıl ve ne şekilde olduğu yönünde yerinde tespit imkanı bulunulamadığından borudaki deliklerin hangi sebeple oluştuğu hususunda karar oluşturulamamış olduğunu, davacı tarafın delik olduğu iddia edilen boru numunesini TSE ‘ye akridite olan kuruluşlarda test yaptırarak dava dosyasına sunması halinde heyetlerince bu konuda görüş açıklanabileceği ve bu tespitten sonra davacının zararı varsa zarar miktarının hesaplanabileceği görüş ve kanaatine varılmış olduğunu, eğer test sonucunda boruda üretim hatası tespit edilmesi durumunda davacının zarar hesabının yapılabilmesi için satmış olduğu su satışı ile ilgili faturaların sunulması ve su alıcısının su ihtiyacının ne kadarının hangi sürede karşılandığını ve su alıcısının su ihtiyacını yetersiz kalındığında hangi kaynaktan ne zaman tedarik etmeye başladığını gösteren belgelerin sunulması gerektiği görüş ve kanaatine varılmış olduğunu bildirmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde, davacının talebinin davalı ... Plastik'in bayisi davalı ... Boru'dan satın alınan boruların ayıplı olması nedeni ile davacının zararının tespiti ile davalılardan tahsili istemine ilişkindir. Her ne kadar davacı taraf, satın alınan malların ayıplı olması sebebi ile alacak talebinde bulunmuş ise de, bilirkişiler aracılığı ile yerinde yapılan inceleme neticesinde dava konusu hasarlı veya sağlam boruya rastlanılmadığı, Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş dosyasında yer alan fotoğraflardan boruların yüzeyden döşenmiş olduğu, ne var ki yüzeyden basınçlı boru döşenmesinin standart dışı olduğu, basınçlı borulama teknik şartnamelerine göre basınçlı boru hatlarının yaklaşık 1,00m toprak altında olması ve üzerinin toprakla kapatılması, dirsek ve eklentilerde ek tedbirler alınması gerektiğinden yüzeyden döşenen boru hatlarına basınçlı su verilmesi durumunda yer yer özellikle dirsek ve birleşme noktalarından patlamalar olabileceği tespit edilmiştir. Hali ile davacı tarafın, davalı ... Boru'dan satın almış olduğu boruları kullanım şartlarına uygun kullanmaması nedeni ile davalılardan zarar tazminini istemesi dürüstlük ve hakkaniyet kullarına aykırıdır. Açıklanan bu nedenlerle açılan davanın reddine karar vermek gerektiği kanaati ile aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-AÇILAN DAVANIN REDDİNE,
2-Alınması gereken 59,30 TL harcın peşin alınan 170,78 TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 111,48 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden davalılar yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 4.080,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair davacı vekili ile davalı ... Plastik vekilinin yüzlerine karşı, diğerlerinin yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/03/2021
Katip ...Hakim ...
E-imzalıdır E-imzalıdır