T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/83
KARAR NO: 2018/664
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 19/01/2018
KARAR TARİHİ: 02/07/2018
KARARIN YAZIM TARİHİ: 04/07/2018
DAVA;Davacı vekili tarafından ibraz edilen dava dilekçesinde özetle; davalı şahsın emlak işiyle uğraştığını, müvekkilinin talip olduğu daireye davalının aracılık yaptığını, dairenin 215 ada 17 parsel 6 numaralı bağımsız bölüm olan ... olduğunu, müvekkilinin daireyi 50.000-TL peşin kalanını ise banka kredisi mukabili olarak tamamı 242.500-TL'ye alacağını ve buna dair davalı şahısla ekte sunulan kredi sözleşmesini yaptıklarını, aracı sıfatıyla davalıya aracı komisyon bedeli 5.000-TL'lik senet imzaladığını, senedin vade kısmının boş olduğunu, müvekkilinin ... Bankası A.Ş.'nden 200.000-TL'lik kredisinin onaylanmadığını, alım satımın gerçekleşmediğini, yapılan sözleşmenin 6. maddesinde 200.000-TL konut kredisinin bankaca onaylanmaması karşısında sözleşmenin kendiliğinden fesih olacağı ve evrakların (senet) teslim edileceği maddesinin geçtiğini, davalının elinde bulunan senedin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, aksi halde senet bedelinin müvekkiline mevduat faiziyle birlikte ödenmesini, yargılama gideri ve varsa ücreti vekaletin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin emlak sektöründe faaliyet gösterdiğini, davacının müvekkiline gelerk gayrimenkul almak istediğini beyan etmiş, bunun üzerine müvekkil portföyünde bulunan talebine uygun daireleri davacıya gösterdiğini,, davacı gösterilen dairelerden sözleşmede belirtilen gayrimenkulü beğendiğini, bunun üzerine gayrimenkulün ilgilisi de müvekkiil şirketin işyerine çağrılarak 17/11/2017 tarihinde gayrimenkulün satış şartları konusunda tarafların anlaştırıldığını, taraflarla birlikte sözleşme imzalandığını, iş tapuda imza aşamasına geldiğinde davacı tarafın hiçbir gerekçe ve sebep göstermeden daire almaktan vazgeçtiğini bildirdiğini, bunun üzerine kendisine sözleşmeden kaynaklanan cezai şart bedeli ile hizmet bedeli alacaklarının ödenmesi gerektiğini müvekkil şirket yetkilileri tarafından davacıya hatırlatıldığı, davacının nakit parası olmadığını borcunu bono ile ödeyebileceğini belirtmiş ve buna ilişkin cayma beyanını içerir evrakı imzalamak suretiyle müvekkiline verdiğini, davacı verdiği bonoyu süresinde ödemediğini, bunun üzerine icra takibi başlatıldığını, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının icra takibine konu senet nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı dosyası celbedilmiş, incelenmesinde takip alacaklısı ... tarafından takip borçlusu ...'a karşı 5.000-TL bedelli asıl alacak üzerinden takip başlatıldığı, ödeme emrinin takip borçlusuna tebliğ edilmediği anlaşılmıştır.
Taraflar arasında "Taşınmaz Alım-Satım ve Komisyon(Simsarlık) sözleşmesi" başlıklı belgenin imzalandığı hususunda herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Tellallık(simsarlık) sözleşmesi 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 520-525 maddelerinde düzenlenmiştir. TBK. 520. maddesinde “Simsarlık sözleşmesi, simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkanının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması halinde ücrete hak kazandığı sözleşmedir.Simsarlık sözleşmesine kural olarak vekalet hükümleri uygulanır Taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz.” Hükmü düzenlenmiştir. Ücret başlıklı TBK.nın 521. Maddesinde ise Simsarın ancak yaptığı faaliyet sonucunda sözleşme kurulursa ücrete hak kazanacağı düzenlenmiştir. TBK.nın bu düzenlemesine göre simsarlık sözleşmelerinde simsar; konusu özel olarak belirlenmiş bir vekalet edimi üstlenmiştir. Simsarlık faaliyetinin konusu, sözleşmelerin kurulması için aracılık etmek, taraflara bir sözleşme kurma fırsatı vermek ya da sözleşme görüşmesi için aracılık etmektir. Ancak TBK .521/1. maddesinde simsarın ücrete hak kazanması için yaptığı faaliyetin sonucunda sözleşmenin kurulması gerektiği açıkça belirtilmiştir.
Simsar kanunda yazılı simsarlık sözleşmesi şartlarını taşıyan sözleşmeye göre gösterilip tanıtılacak taşınmazın satış bedeli üzerinden tellaliye ücretinin ödenmesinin kararlaştırıldığı hallerde emlak komisyoncusunun devre dışı bırakılarak taşınmazın satın alınması halinde komisyoncu sözleşmede belirtilen ücreti isteyebilir.
Davacı dava konusu olayda; davacıya gösterilen taşınmaz için düzenlenen komisyon(simsarlık) sözleşmesi gereği cayma bedeline ilişkin olarak verildiği iddia olunan senetin, sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle ve yine sözleşme gereğince iptali gerektiğinden borçlu bulunmadığının tespitini talep etmektedir. Simsarlık sözleşmesi gereğince; simsarın ücrete hak kazanması için gerekli olan davalı komisyoncu tarafından “alıcı ile satıcının bir araya getirildiği, gayrimenkulün satımı konusunda aracılık yapıldığı, alım-satım bedeli ve diğer şartlar konusunda görüşme sağlandığı, bunlara rağmen davacının geçerli bir yasal neden (örneğin hata, hile, gabin, mücbir sebep vs.) olmaksızın alım-satımdan caydığı hususu iddia ve ispat edilmemiştir. Yani simsarın ücrete hak kazanabilmesi için sözleşmeye aykırı olarak, simsar tarafından yapılan aracılıktan sonra simsarın aradan çıkarılmış olması hali mevcut değildir. Davalı taraf, cayma talep formu başlıklı belge ibraz ederek senedin cayma bedeli olarak verildiğini iddia etmiş ise de, sözleşmede açıkça kredinin onaylanmaması halinde sözleşmenin feshedileceği, davalının cezai şart bedelini talep edemeyeceği, davalı tarafça cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanılmış olması nedeniyle yemin teklifinde bulunulmadığı hususu da nazara alınarak davanın kabulü ile 1-Bakırköy .... İcra müdürlüğünün .... esas sayılı icra dosyasına konu 17/12/2017 tanzim, 10/01/2018 vade tarihli, 5000-TL bedelli bono nedeniyle borçlu bulunmadığının tespitine karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M;Yukarıda açıklanan nedenlerle;
AÇILAN DAVANIN KABULÜNE,
1-Bakırköy ... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına konu 17/12/2017 tanzim, 10/01/2018 vade tarihli, 5000-TL bedelli bono nedeniyle borçlu bulunmadığının tespitine,
2-Alınması gereken 341,55-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 85,39-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 256,16-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 121,29-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça sarf edilen tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 154-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.02/07/2018
Katip ...
Hakim ...