T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/239 Esas
KARAR NO: 2019/1405
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 03/04/2019
KARAR TARİHİ: 19/12/2019
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 16/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili şirket nezdinde Kurumsal Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ..... Holding A.Ş.’nin ... Mah. ..... Cad. No:... ..../... adresinde 27/09/2018 tarihinde hırsızlık meydana gelmiş olduğunu, hırsızlık olayının meydana geldiği sigortalı mahalin .... Hizmetleri Limited Şirketi tarafından korunmakta olduğunu, yönetim işlerinin ise .... Konut Hizmet Yönetim İşletmeciliği ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılmakta olduğunu, davalıların hırsızlık girişimlerine karşı tüm önlemleri almak ve etkisiz kılmakla, hırsızlık girişimlerini azaltıcı şekilde işyeri sahipleri ile etkin koordinasyon kurmakla görevli olduğu gibi bütün bunlar üstlenilen işin doğasının zorunlu gerekli kapsamında olduğunu, davalıların bu yükümlülüklere aykırı davrandığını davaya konu hasar meydana gelmiş olup, davalıların bu hasardan sorumlu olduğunu, müvekkili şirkete hasar ihbarına istinaden yapılan ekspertiz raporuna binaen toplam 8.875,00-TL hasar bedelinin 26/10/2018 tarihinde müvekkili şirketçe sigortalısına ödenmiş olduğunu, yapılan bu ödeme neticesinde TTK 1472 gereği sigortalısının haklarına halef olduğunu, müvekkili şirket tarafından, sigortalıya hasar tazminatı ödedikten sonra hukuki halefıyet gereği davalılardan rücu yazısı ile meydana gelen hasarın karşılanması talep edilmiş olduğunu, ancak davalılar tarafından hasara ilişkin olarak her hangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkili şirketçe iş bu hasarın karşılanmasına yönelik arabuluculuk müracaatlarının sonuçsuz kalmış olması nedeniyle iş bu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile, rücuen tazminat alacağı olan 8.875,00-TL ödeme tarihi olan 26/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile, yargılama harç ve giderleri, vekalet ücreti ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi dava ve talep etmiştir.
CEVAP:.... Konut Hizmet Yönetimi İşletmeciliği A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkemenin taraflar arasında dava konusu hakkın esası hakkında bir karar verebilmesi için, bu kişilerin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatlarına sahip olmaları gerektiğini, müvekkili firmanın davaya konu kazanın yaşandığı siteye danışmanlık hizmeti vermekte olup, bu alanda, alanın önde gelen firmalardan biri olduğunu, vermiş olduğu hizmet dahilinde her hangi bir kaza karşısında sorumluluğu bulunamamakta olup, bu sorumluluğunun yöneltilmesi gereken tarafın müvekkili firmanın değil, site yönetimi ya da kusursuz sorumluluk ilkesi gereği malik yada müteahhit firma olacağını, kazanın meydana geldiği site içerisinde site yönetimi bulunmakta olup, site yönetiminin dışarıdan anlaşmalı olarak hizmet aldığı firmaya husumetin yöneltilmiş olmasının hatalı olduğunu, anılan sebeplerle davanın husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, kısaca arz ve izah ettikleri nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, haksız ve kötü niyetli davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. ..... Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hırsızlık olayının meydana gelmesinde her hangi bir kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin belirtilen şantiyede 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Kanunu’nun tanıdığı yetkiler çerçevesinde hizmet vermekte olduğunu, müvekkili şirketin gerekli sayıda ve tecrübede eleman çalıştırdığını ve gerekli denetimleri yaptığını, TBK’nın 66. maddesinin 2. fıkrasında “Adam çalıştıran, çalışanını seçerken, işiyle ilgili talimat verirken, gözetim ve denetimde bulunurken, zararın doğmasını engellemek için gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse, sorumlu olmaz.” hükmünün yer aldığını, müvekkilinin dava konusu olayda özel sorumluluğuna uygun davrandığını, zararın doğmaması için gerekli özeni gösterdiğini, kusur ve sorumluluğunun söz konusu olmadığını, yukarıda açıklanan gerekçelerle müvekkili yönünden davanın reddine, yargılama giderleriyle ücreti vekâletin davacı yanda bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, dava konusu hırsızlık nedeniyle sigorta şirketinin sigortalısına ödendiği bedelinin rücuen tazminine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacının sigortalısına ait iş yerinde meydana gelen hırsızlık olayı neticesinde davacının sigortalısına ödediği 8.875,00 TL hasar tazminatının davacının sigortalısına ait iş yerinin bulunduğu sitede güvenlik hizmeti veren davalıya ve diğer davalıya rücu edilip edilemeyeceği, hırsızlık sonucu meydana gelen zarardan davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davalı güvenlik şirketinin hırsızlık olayında güvenlik hizmetinin gereği gibi yerine getirmemesinin söz konusu olup olmadığı, bu anlamda kusurunun bulunup bulunmadığı, varsa kusur durumu ve sorumluluk miktarı, diğer davalının müteselsil sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, husumet itirazının yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularında keşif günü belirlenerek sigorta hukuk bilirkişisi, güvenlik uzmanı bilirkişisi ve sektör bilirkişilerinden keşfen bilirkişi incelemesi yapılarak rapor alınmasına karar verilmiş, alınan bilirkişi heyeti raporunda özetle; Kusur ve Sorumluluk Yönünden Yapılan İrdeleme yönünden; ..... Site Yönetimi 09.06.2014 tarihli yazıları ile; ... Mah .... Cad. No: ... ..../.... adresinde bulunan Sitenin güvenliğinin sağlanabilmesi için özel güvenlik izni verilmesi ve özel güvenlik şirketlerinden hizmet satın almak suretiyle (40) kişilik özel güvenlik personel kadrosu tahsis edilmesi taleplerini İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Komisyonu Başkanlığına bildirmeleri üzerine, Özel Güvenlik Komisyonu tarafından (40) kişilik silahsız özel güvenlik personel kadrosu tahsis edilmiş, aynı zamanda ..... İnşaatı ile ..... Sitesinin dış alanlarında bulunan dükkanlar haricinde kalan sitenin kurulu bulunduğu etrafı çevrili alanın “Görev Alanı” olarak belirlendiği, İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Komisyonu tarafından alınan 17/07/2014 tarih ve .... nolu kararı incelendiğinde; Özel Güvenlik Personeline teçhizat olarak plastik jop ve kelepçe kullandırılmasına, güvenlik hizmetlerinin daha etkin sağlanabilmesi için fiziki önlemlere ve güvenlik cihazlarına öncelik verilmesine karar verildiği, davalılardan ...... Hizmetleri Ltd. Şti. yönetimi ile yine dava dışı ..... Site Yönetimi arasında 01/01/2018-31/12/2018 tarihleri arasında geçerli olan Güvenlik Sözleşmesi akdedildiğinin anlaşıldığı, Sözleşmenin 3. maddesi yüklenicinin yapmakla sorumlu olduğu konular başlığı altında; bahse konu sözleşmenin 3.1.8 maddesinde, site çevresindeki sınırlarda, tel çit yada site duvarlarında rutin güvenlik kontrollerini yapmak, olumsuz bir durumda gerekli tedbirleri almak ve işverene rapor etmek, 3.1.10 maddesinde devriye tom kalemi ve tur sistemini site müdürü talimatları doğrultusunda uygulamak, 3.3.1 maddesinde bloklarla ilgili olanlar; başlığı adı altında ise, 3.3.1 daire ve ortak alanlarda hırsızlık hadisesi olmaması için tüm tedbirleri alma, şüpheli gördükleri şahısları engellemek, gerektiğinde böyle şahısları site dışına çıkarmak şeklinde hüküm kurulduğu, keza sözleşmenin 6. maddesi Personel Miktarı başlığı altında; 6.1 maddesi, site içinde işveren ve yüklenicinin karşılıklı anlaşarak güvenliğinin sağlanması için toplam 30 özel güvenlik görevlisiyle hizmet vereceği, 9.5 maddesinde ise, iş bu sözleşmenin yürürlüğe girmesiyle birlikte güvenlik hizmetinin tam olarak verilebilmesi amacıyla yüklenici yetkilileri siteyi inceleyeceği ve ayrıca sitenin risk analiz raporunu hizmet başlangıcından en geç bir ay sonra işverene sunacağı, analizde hususlarda mutabık kalınması halinde yapılan tavsiyelere uyma ve önerileri karşılama sorumluluğu işverene ait olacağı, risk analizi ile sabitlenmiş kusur ve eksikliklerin yerine getirilmemesi sebebiyle oluşan zararlardan işveren sorumlu olacağı, bahse konu sözleşme 01/01/2019 ile 31/12/2019 tarihleri arasını kapsadığı, esasen 5188 Sayılı Kanun ve uygulanmasına ilişkin olarak İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Komisyonu tarafından ...... Sitesine verilen Özel Güvenlik İzin Belgesi komisyon kararı irdelendiğinde; görev alanı olarak belirlenin yerlerin sitenin dış alanlarında bulunan dükkânların hariç tutulduğu, yani konutlar ofisler görev alanı dahilinde olduğu, her ne kadar güvenlik amiri tarafından düzenlenen 18/01/2018 tarihli durum tespit tutanağında; “Konu ile ilgili tarafımızca yapılan kontrolde bahsi geçen mevkiinin site güvenlik alanımızda olmadığı ve bölgede mevcut bir güvenlik personelimizin yada mobil devriyemizin bulunmadığını yine olay mahallini görüp kayıt altına alacak site otomasyonuna entegre her hangi bir güvenlik kamerası bulunmadığı” belirtilmiş ise de K blok isimli binanın Özel Güvenlik Komisyonunun görev alanı olarak belirlendiğinden davalı güvenlik şirketinin sorumluluğu ve uhdesinde olduğunun açık olduğu, K blok otopark giriş kapısının sağ yan tarafından sabit güvenlik kulübesi yer almakta ve olay yerinde yapılan inceleme sırasında kulübede güvenlik personelinin aktif olarak görev yaptığının belirlendiği, dosya kapsamında kapsamında yapılan incelemelerde, olay tarihinde hırsızların girdiği garaj kapısının kepenk sistemi yaptırılmadığından, bahse konu açıklığın Plywood plakalarda kapatıldığı, ancak üst kısmının açık olduğu dikkate alındığında, hırsız/hırsızların bu açıklıktan girdiğinin değerlendirildiği, davalılardan güvenlik şirketince tanzim edilmiş her hangi bir fizibilite raporu olup olmadığı dosya kapsamında yer almadığından, hırsızlık eyleminin gerçekleştirildiği alanın ne şekilde korunacağına dair bir risk değerlendirilmesi olup olmadığının bilinemediği, Davalı ..... Konut Hizm. Yön. İşletmeciliği A.Ş. yönetiminin hırsızlık olayı ile ilgili her hangi bir sözleşme veya taahhüdü bulunmadığı, esasen 5188 sayılı Kanun ve uygulamasına ilişkin yönetmelik gereğince ...... Site Yönetimi ile diğer davalı ...... Hizmetleri Ltd. Şti. arasında güvenlik sözleşmesi akdedilmiş olup, Davalı ..... Konut Hizm. Yön. İşletmeciliği A.Ş. yönetimine dava konusu hırsızlık olayı ile ilgili her hangi bir sorumluluk ve kusur izafe edilmemesi gerektiği, dava dışı ...... Konutları yönetiminin güvenlik firması ile sözleşme imzalayarak kendi sorumluluk alanında bulunduğu K Blok tarafından bodrum kata giriş yapılan otopark kapısının yabancılar tarafından girilemeyecek konumda kapatılmadığı ve Plywood plakalarla kapatılmış ise de üst tarafı açık kaldığından kötü niyetli kişi/kişilerin bu noktadan içeriye sızma yaptıkları anlaşıldığından ve de ayrıca 40 kişilik özel güvenlik kadrosu tahsis edilmesine rağmen 30 kişilik kadro ile (kadro azaltılarak) hizmet sunulması güvenlik zafiyetine sebebiyet verdiği, davalı güvenlik şirketi yönetimi ise; kendi görev alanına giren sahada olay tarihinde garaj (otopark) kapısının Plywood plakalarla kapatılması ve üst kısmının girilebilecek açıklıkta bırakıldığını görerek site yönetimine iletmesi ve bahse konu açıklığın muhkem şekilde kapatılmasını sağlaması beklenirken, sahada alman güvenlik tedbirinin yeterli olmadığı, diğer bir deyişle güvenlik hizmetinin nitelik ve niceliği ile olaşı risk ve tehlikeleri öngören, önleyici ve koruyucu vasfının yetersiz olduğu anlaşıldığı, Sigorta Yönünden İnceleme: davacı ... Sigorta A.Ş nezdinde dava dışı sigortalısı ..... Holding A.Ş.’nin ..... sayılı poliçe ile Modüler Kurumsal sigortası mevcut olup, poliçede hırsızlık teminatı bulunduğu, 27/09/2018 tarihinde sigortalı mahalde meydana gelen hırsızlık neticesi eksper raporu ile tespit edilen 8.875,00-TL hasar bedeli 26/10/2018 tarihinde davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalısına ödendiği, davacı ..... Sigorta A.Ş yaptığı ödeme gereğince TTK 1472 madde uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğu, neticeten; ..... Sitesi dahilinde bulunan K blokta meydana gelen hırsızlık olayı ile ilgili olarak kollukta beyanı alınan ....., olay tarihinde bahse konu sitenin güvenlik hizmetleri davalılardan ..... Hizmetleri Ltd. Şti. eliyle yürütüldüğü, olayın meydana gelmesinde güvenlik şirketinin yeterli denetim, gözetim ve koruma hizmetlerini yerine getirmediğinden olayın meydana gelmesinde % 60 oranında sorumlu ve kusurlu olduğu, diğer yandan dava dışı ..... Site yönetiminin bahse konu alanda yeterli şekilde fiziki önlemleri almadığı, otopark giriş kapısının kapatılması için yaptırdığı Plywood plakaların üzerinde açıklık bıraktırdığı, 40 kişilik özel güvenlik personel kadrosunu 30 kişiye düşürülerek güvenlik zafiyetine sebebiyet verdiği, hizmet aldığı güvenlik şirket elemanlarını yeteri kadar denetlemediği değerlendirilmiş ve olayın meydana gelmesinde %40 oranında kusur takdir edildiği, diğer Davalı .... Konut Hizm. Yön. İşletmeciliği A.Ş. yönetimin ise, olayla ilgili her hangi bir illiyet bağının bulunmadığı saptanmış olup, hırsızlık olayı nedeniyle her hangi bir sorumluluk veya kusur izafe edilemediği, davacı Sigorta Şirketi tarafından sigortalısı ..... Holding Anonim Şirketi adına 26/10/2018 tarihinde ..... nolu makbuz ile 8.875,00-TL ödeme yaptığının saptandığı, davacı yanca ödenen hasar/zarar miktarı sigorta eksperi tarafından detaylı araştırma sonucunda belirlendiğinden 8.875,00-TL’nin kadri maruf olduğunun değerlendirildiği, davacı sigorta şirketinin TTK 1472 madde uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğu ve davalı .... Hiz. Ltd. Şti’nin meydana gelen zarardan ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte kusuru oranınca sorumlu olacağı kanaati bildirilmiştir.
Dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirilmiştir. Davacı sigorta şirketi sigortalısına ait iş yerinde meydana gelen hırsızlık sonucunda sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği tazminatın rücuen iş yerinin güvenliğinden sorumlu güvenlik şirketinden ve sitenin yönetim işlerinden sorumlu olan diğer davalıdan tahsilini talep etmiştir. Keşfen yerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen ve mahkememize hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilen bilirkişi heyet raporunda ayrıntılı olarak tespit edildiği üzere olayın oluş biçimi, iş yerindeki fiziki koşullar, iş yerinin bulunduğu sitedeki güvenlik hizmetlerinin yerine getiriliş biçimi, güvenlik personeli sayısı ve özel güvenlik şirketi arasındaki sözleşme hükümleri incelenerek yapılan değerlendirmede; dava konusu iş yerinin bulunduğu sitenin güvenlik hizmetleri davalılardan ..... Hizmetleri Ltd. Şti. eliyle yürütüldüğü, olayın meydana gelmesinde güvenlik şirketinin yeterli denetim, gözetim ve koruma hizmetlerini yerine getirmediğinden olayın meydana gelmesinde % 60 oranında sorumlu ve kusurlu olduğu, diğer yandan dava dışı ....Site yönetiminin bahse konu alanda yeterli şekilde fiziki önlemleri almadığı, otopark giriş kapısının kapatılması için yaptırdığı Plywood plakaların üzerinde açıklık bıraktırdığı, 40 kişilik özel güvenlik personel kadrosunu 30 kişiye düşürülerek güvenlik zafiyetine sebebiyet verdiği, hizmet aldığı güvenlik şirket elemanlarını yeteri kadar denetlemediği değerlendirilerek olayın meydana gelmesinde %40 oranında kusur takdir edilmiş olup, davacının müterafik kusuru olmadığından, davalı güvenlik şirketi ile dava dışı site yönetiminin müteselsil sorumlulukları bulunmakla, davalının kusur oranı %60 ise de sorumlular arsındaki iç ilişkide kusur oranları esas olmakla birlikte davacının sigortalısının tüm zararından sorumlu olduğundan ve davacı sigorta şirketinin poliçe teminat ve vadesi kapsamında gerçekleşen hasarı sigortalısına ödemesi sonucu TTK'nun 1472. maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olması nedeniyle davalı ..... Şirketinden rücuen talep edebileceği anlaşılmakla davalı güvenlik şirketi yönünden davanın kabulü gerekmiştir. Diğer davalı Davalı .... Konut Hizmet Yönetim İşletmeciliği Ve Tic. A.s.vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı vekilinin iddiasının aksine, davalı müvekkil şirket ..... Konut Hizmet Yönetim işletmeciliği ve Ticaret A.Ş. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında Yönetici değil, Site Yönetimlerine konut yönetim hizmetleri konusunda profesyonel olarak danışmanlık ve işletme yönetim hizmetleri veren bir ticari şirket olduğunu ileri sürmüş, Yargıtay 13. Hukuk dairesi E. 2015/37496 K. 2018/481 T. 23.1.2018 esas sayılı kararını emsal olarak göstermiştir. Bilirkişi raporunda davalı ....'nin sorumluluğunun bulunmadığı yönünde kanaat bildirilmiş olup, benzer dosyalara ilişkin Yargıtay 13. Hukuk dairesi E. 2015/37496 K. 2018/481 T. 23.1.2018 esas sayılı ilamı, İstanbul BAM 19. Hukuk Dairesinin 2018/617 E. , 2019/1672 K. ve 12/07/2019 tarihli kararları da esas alınarak, davalının savunmasına itibar edilmiş, davalı ..... Konut Hizmet A.Ş.'nin 634 sayılı yasa kapsamında seçilmiş ya da atanmış site yönetimi sıfatına haiz olmadığı, dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlıkta davalı şirketin taraf sıfatı bulunmadığı anlaşılmakla, bu davalıya karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Davalı ..... Konut Hizmet Yönetim İşletmeciliği ve Ticaret Anonim Şirketi'ne karşı açılan davanın reddine,
Davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'ne karşı açılan davanın kabulü ile; 8.875,00 TL'nin ödeme tarihi olan 26.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
1-Alınması gereken 606,25-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 151,57-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 454,68-TL'nin davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2-6235 sayılı Hukuk uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13 maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri olarak) davalı ..... Hizm. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına
3-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 195,97-TL'nin davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça sarf edilen tebligat ve müzekkere gideri ile bilirkişi sarf gideri olmak üzere toplam 2.366,00-TL'nin davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalı .... Hizm. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ..... Konut Hizmet Yönetim İşletmeciliği Ve Ticaret Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 2.725,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 1 19/12/2019
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır