T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/339 Esas
KARAR NO: 2021/1048
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/05/2019
KARAR TARİHİ: 09/11/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davaya konu çeklerin keşidecisi ... arasında bir inşaatın çelik kapılarının takılması konusunda anlaşılmış ve anlaşma gereği ...'nun müvekkili lehine üç adet çek keşide ederek vermiş ve taraflar arasında anlaşma imzalanmış olduğunu, müvekkilinin ticari hayatına devam etmek amacıyla söz konusu çekleri cirolayarak kullanmak istemiş olduğunu, bu çekleri kullanarak ham madde almak isteyen müvekkilinin, kendisi şehir dışındayken elemanları vasıtasıyla ...Çelik Kapı Sistemleri ile anlaşmış ve bununla alakalı da gerekli anlaşmalarda yapılmış olduğunu, müvekkili şehir dışından döndükten sonra da anlaşmış olduğu ödemeleri yapmak istemiş ancak ... Bankası ... Şubesi'nin .... nolu, 30.03.2019 tarihli, 67.000,00 TL bedelli çek ile ... Bankası ... Şubesi'nin ... nolu 30.04.2019 tarihli 50.000,00 TL bedelli çeklerini bulamamış olduğunu, müvekkilinin evinde iş yerinde ve gittiği yerlerde yaptığı bütün aramalara rağmen çekleri bulamamış olduğunu, çeklerin bulunamaması nedeniyle durumun bir hırsızlık olayı olduğu anlaşılmış kendilerince suç duyurusunda bulunulmuş olduğunu, buna istinaden Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyasının açılmış olduğunu, ilgili çekin ödeme tarihinin 30.03.2019 ve 30.04.2019 tarihi olup ticari manada mağduriyet yaşanmaması ve müvekkili şirketin itibarının zedelenmemesi amacıyla çeklerin iptali istemiyle Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile dava açılmış, çeklerle ilgili olarak gerekli ödeme yasağı kararları alınmış olduğunu, ancak çeklerin daha sonraki süreçte davalının elinde olduğu ortaya çıkmış ve müvekkilinin bu durumu, davalının müvekkili hakkında Bursa .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından icra takibine geçmesi ile öğrenmiş olduğunu, davalı tarafından başlatılan söz konusu icra takibine süresi içerinde itiraz edilmiş ve Bursa .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası açılmış olduğunu, davalı tarafın söz konusu çekleri haksız ve hukuka aykırı olarak elinde bulundurmakta olduğunu, davalı tarafın çekleri bankaya ibraz ettikten sonra ödeme yasağını öğrendiği halde çekleri mahkemeye ibraz etmek yerine 67.000,00 TL bedelli çeki icraya koymuş ve müvekkiline zarar verme kastıyla hareket ettiğini göstermiş olduğunu, mevcut ciro zincirine göre çeki müvekkilinden cirantalardan ... Petrol İnş. Tic. A.Ş.'nin aldığının görünmekte olduğunu, müvekkilinin söz konusu bu şahıs ve şirketlerle hiç bir ticareti olmayıp çekleri hukuka aykırı yollarla ele geçirmişler ve müvekkilinden çek bedellerini tahsil ederek haksız kazanç elde etmek istemekte olduklarını beyanla; davanın kabulüne, dava dışı ciranta ... Petrol İnş. Tic. A. Ş. den çekleri nasıl ve ne şekilde elde ettiğinin sorulmasına, davalının haksız ve kötü niyetli olarak uhdesinde bulundurduğu ... Bankası A.Ş.'ye ait 30.03.2019 keşide tarihli ve 67.000,00 TL bedelli ve ... Bankası A.Ş.'ye ait 30.04.2019 keşide tarihli ve 50.000,00 TL bedelli çeklerin kendilerine iadesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı ... tarafından 3. kişi müvekkil ... uhdesinde bulunan ... Bankası A.Ş.'ye ait 30.03.2019 keşide tarihli ve 67.000,00 TL bedelli çekin iptali için Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyasından talep edilmiş olduğunu, ancak söz konusu çeklerin müvekkili ... tarafından ... Petrol İnş. Tic. A.Ş. tarafından ciro edilerek kendisine teslim edilmiş olduğunu, davaya konu çeklerin yetkili hamilinin talepte bulunan ... olmayıp yetkili hamilinin müvekkili ... olduğunu, müvekkilin söz konusu çekleri ciranta olarak bulunan ... Petrol İnş. Tic. A.Ş.'den ciro yoluyla devir almış olup, bu durumun çek örneklerinin incelenmesi sonucunda dahi görülecek olduğunu, davalı müvekkili ... ve dava dışı ... Petrol A.Ş. hakkında İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası başlatılmış olduğunu, iş bu dosya borcunun müvekkili tarafından ödenmiş olduğunu, hemen akabinde ise kendisinden önce bulunan ... A.Ş. tarafından TTK 724 ve 725. maddeleri uyarınca davalı müvekkiline davaya konu çekin teslim edilmiş olduğunu, bu durum dahi davalı müvekkilinin yetkili hamil olduğunun açıkça göstergesi olduğunu, yine davaya konu çeklerden ... seri no.lu 30.03.2019 keşide tarihli 67.000,00 TL bedelli çekin Bursa .... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile icra takibine konu edilmiş olduğunu, talepte bulunan ...'in çek iptalini kötü niyetli olarak istemekte olduğunu, söz konusu çeklerin iptali talep edilmeden önce dahi kimin elinde olduğunu bilmekte olduğunu beyanla; çek asıllarının müvekkili ...'te olduğunun ve müvekkilinin yetkili hamil olduğunun tespiti ile yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Dava, rıza dışında elden çıktığı iddia edilen çeklerin istirdatı istemine ilişkindir.
Bursa .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının uyap suretleri, Biga İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasının uyap suretleri, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosya aslı ve delil niteliğindeki tüm bilgi ve belgeler dosyamız içerisine aldırılmıştır.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde dava konusu çekler hakkında suç duyurusunda bulunulduğu, dosyada kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği görüldü.
Davacının iddiası, davalının savunması ve icra dosyasındaki itirazı, icra dosyası ile tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin davacının rızası dışında elinden çıkıp çıkmadığı, dava konusu çekin tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, davalının kendinden önceki cirantadan ticari ilişkisi kapsamında alıp almadığı, çekin ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, sonuçta dava konusu çekten dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığının tespiti için tarafların Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde 28/07/2020 günü, saat 15.00'da Mahkememiz duruşma salonunda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, SMMM bilirkişi .... 19/10/2020 tarihli raporunda özetle; davacı yana ait incelenen 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari defterlerinde, 2018 ve 2019 yılları ticari defterlerinin usulüne göre tutulmuş olduğunu, davacı ticari defterlerinde, davalı ..., çeki keşide eden 3.Kişi ..., sonrasında cirosu iptal edilmiş olduğu görülen ciranta ... Parke ve Orm.Ürünl.Tic.Ltd.Şti. ve diğer ciranta ... Petrol İnş.Tic.A.Ş. ile aralarında bir ticari ilişkinin mevcut olduğuna ilişkin bir ticari defter kaydının bulunmadığını, davacı tarafından dosyaya sunulmuş olan ve 07/12/2018 tarihinde 3.Kişi ... ile Davacı ... tarafından imzalanmış olduğu görülen İş Yapım ve Ücret Sözleşmesi yapılmış olduğunu, işbu sözleşmenin 3.Kişi ...'nun almış olduğu Esenler/İstanbul'daki inşaatın çelik kapılarının takılması işinin yapılması, ödeme planı ve malzeme listelerinin belirtilmesi amacıyla imza altına alındığının belirtilmiş olduğunu, ödemenin dava konusu ... Bankası ... şubesi ... Çek No.lu .... Hesap No.lu 30/03/2019 vade tarihli 67.000,-TL Bedelli çek ve Dava konusu olmayan diğer 2 çekle toplam olarak 134.000,-TL olarak yapılacağının imza altına alınmış olduğunu, davalı yan tarafından, ticari defterlerin inceleme günü, incelemeye sunulmamış olup, işbu nedenle davalı yan ile ilgili bir inceleme imkanı olmadığını, dava konusu 30.03.2019 tarihli ... numaralı 67.000,-TL tutarlı ve keşide edileni ... olan ... Bankası çekini Keşide eden ... tarafından mail ile sunulan 2018 ve 2019 yılları ticari defterlerinde, 103 Verilen Çekler hesabında işbu çek kaydına ve Çeki keşide etmiş olduğu Davacı ... ile ilgili bir cari hesap hareketine ilişkin muhasebe kaydına rastlanmamış olduğunu, davalı ... vekili tarafından 16.10.2020 tarihinde mahkememize sunulmuş dilekçesinde Çek keşidecisi ... tarafından çek bedeli, faiz,masraf ve vekalet ücretleri ile birlikte tüm dosya borcunun ödenmiş olup, 01.07.2020 tarihinde Bursa .... İcra Müdürlüğü ... E.sayılı icra dosyasının kapatılmış olduğununun belirtmiş olduğu görülmüş olup, tahsilatın nasıl yapıldığına ilişkin bir belgenin görülmemiş olduğunu, dava konusu çek keşide edileni davacı tarafından ciro edilip, sonrasında iptal edilen 3.Kişi Cirantalardan ... Parke ve Orm.Ürünl.Tic.Ltd.Şti. tarafından Ticari defterlerinin incelemeye sunulmuş olduğunu, 3.Kişi Cirantalardan ... Parke ve Orm.Ürünl.Tic.Ltd.Şti. tarafından incelemeye sunulan Ticari defterlerinde Davacı ... ile ilgili ve dava konusu çek ve cirantalardan ... Petrol İnş.Tic.A.Ş.'ait bir muhasebe kaydına rastlanmamış olduğunu, ... Parke ve Orm.Ürünl.Tic.Ltd.Şti.tarafından “işbu dava konusu çekin 15.12.2018 tarihinde davacı ...'ten siparişlere istinaden teslim alınmış olduğunu, çek ile alakalı istihbarat taraflarınca yapılıp, olumlu veya olumsuz yanıt alınmasına müteakip siparişin değerlendirileceğine” ilişkin davacı tarafından da onaylandığını gösteren belgenin fotokopisinin ve davacı ... tarafından teslim edilen ... No.lu 30.03.2019 keşide tarihli 67.000,-TL'lik çekin sipariş onayı alınmadığı için davacıya teslim edilmiş olduğuna ilişkin davacı tarafından da imzalanmış görülen belge fotokopisinin tarafına sunulmuş olduğunu, davalı ... vekili tarafından 16.10.2020 tarihinde mahkememize sunulmuş dilekçesinde, davalı ...'e davaya konu çekin, ciranta ... Petrol İnş.Tic.A.Ş. tarafından teslim edilmiş olunduğunun beyan edilmiş olduğunu, bu nedenle çekin cirantası olan, İstanbul ili dışındaki dava dışı 3.Kişi ... Petrol İnş.Tic.A.Ş.'nin ticari defterlerinin incelenmesi talebinin mahkememiz takdirinde olduğunu bildirmiştir.
Dava, çalındığı iddia olunan çeklerin istirdadı talebine ilişkindir. Rıza hilafına elden çıktığı ileri sürülen çeklerin istirdatına karar verilebilmesi için davacının dava konusu yaptığı çeklerin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu da ispat etmesi gereklidir. Bu durum karşısında davada ispat yükü çekin istirdatına karar verilmesini talep eden davacıya ait olup aksinin kabulü kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldırır. Somut olay bakımında dava konusu çeklerin yetkili hamilinin davacı olduğu ve davacı uhdesinde iken çalındığı kabul edilse dahi davalının çekleri iktisapta kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğu ispat edilebilmiş değildir. Yapılan yargılama aşamasında dava konusu çekler hakkında yalnızca Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası dosyasının bildirilmiş ve bu dosyada da kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir. Açıklanan bu nedenlerle davalının çekleri iktisapta iyi niyetli veya ağır kusurlu olduğu ispatlanamadığından davanın reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN REDDİNE,
1-Alınması gereken 59,30 TL harcın peşin alınan 1.998,07 TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 1.938,77 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
2-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 15.065,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/11/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸