T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/406 Esas
KARAR NO: 2021/1069
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/05/2019
KARAR TARİHİ: 12/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; .... Fabrikası AŞ.'nin .... firmasından 31 kap Refraktör emtiası satın aldığını, müvekkili şirketin bu ürünlerin nakliyat sigortasını yaptığını, bu emtiaların İtalya'dan, Zonguldak/Ereğliye nakliyesinin davalı tarafından kamyon ile yapıldığını, emtianın net ağırlığının 9.586 kg ve Brüt ağırlığının 11.488 kg olduğunu, emtiaların konteynıra yüklenmeden önce naylon ile sarılarak sandık içerisine konulduğunu ve etrafının da plastik şerit ile ayrıca ambalajlandığını, emtiaların taşımasının .... plakalı araç vasıtasıyla fcl olarak yapıldığını, bu tip yüklemelerde konteynerin tamamının müşteriye kiralanacağı ve emtianın hacminin çok küçük olsa dahi bu konteynıra başkaca mal koyulamayacağını, emtiaları taşıyan konteynır Karadeniz Ereğlisi Gümrük Müdürlüğünde açıldığı zaman 31 kaptan oluşan emtiların iki kabında hasar olduğunu ve kullanılamaz durumda bulunduklarının görüldüğünü, durumun 16.05.2017 tarihli belge ile tutanak altına alındığını, müvekkili sigorta şirketine ve taşımayı yapan davalı şirkete bildirildiğini, müvekkili şirketin, sigortalısının 12.805,71 USD zararını ödediğini ve sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalının davaya konu hasarı ödememesi sebebiyle Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, ancak borçlunun 07.06.2019 tarihli itirazı ile takibin durduğunu, davalı icra dosyası kapsamında davanın 1 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açılmadığından bahisle itirazda bulunmuş ise de CMR 32/1-2. cümlesi uyarınca taşımanın fcl olarak kararlaştırılmasına rağmen davalının buna aykırı davrandığından ağır kusurlu olması sebebiyle zamanaşımı süresinin 3 yıl olduğunu beyanla davalının Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kaldırılmasına, takibin reeskont avans faizi üzerinden devamına, davalının %20 inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama gideri ve kanuni vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacının, sigortalısına yapmış olduğu 12.276,92 USD'lik rücuen tazminat alacağından bahisle müvekkili şirket hakkında Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borca itiraz edilmesi üzerine itirazın iptali davası açıldığını, davacının tüm talep ve iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, dava konusu yapılan ve hasara uğradığı bildirilen malların taşımasının CMR konvansiyonuna tabi olduğunu, buna göre davanın 1 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açılmadığını, davacının davaya dayanak olarak sunduğu ekspertiz raporunun denetime elverişsiz, zararın boyutunu belirlemeden uzak ve somut veriler içermediğini, emtiada bir hasar bulunmadığını, davacı tarafça sigortalısına yapılan ödemenin bir lütuf ödemesi olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere davacı tarafın, müvekkili şirketin bilerek kötü niyetli hareket ettiği ve emtianın hasarlanmasına sebebiyet verdiği iddiasının kabul edilemeyeceğini, iddia edildiği gibi ortada fcl tipi bir yükleme veyahut bu hususta bir anlaşmanın bulunmadığını beyanla açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının sigortalısına ait emtianın davalı tarafından nakliyesi sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasar sebebiyle davalının kusurunun bulunup bulunmadığı, hasar sebebiyle davacı tarafından sigortalısına ödenen bedelin davalıdan talep edilip edilemeyeceği, talep edilebilecekse miktarının ne olduğu hususlarında olduğunun tespitine ilişkindir.
Büyüçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine fatura alacağına dayalı toplamda 61.837,98 TL üzerinden takibe geçildiği, davalı borçlu tarafından süresinde itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşıldı.
Dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup bilirkişi raporunda özetle; dava konusu eşya taşımasının CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğunu, davacı sigorta şirketinin, dava dışı sigortalısı ... Fabrikası AŞ.'nin taşımaya konu emtiasını taşımadan kaynaklı risklere karşı 14/04/2017 tanzim tarihli ve 01/04/2017-01/10/2018 başlangıç ve bitiş tarihli ... numaralı Emtia Blok Abonman Poliçesi kapsamında sigortaladığını, taşıma konusu emtiada meydana gelen hasarın sigorta teminatı kapsamında olduğunu, davacı sigorta şirketinin hasar bedeli olan 12.805,71 USD'yi dava dışı sigortalısına 20/06/2017 tarihinde banka aracılığıyla ödediğini ve ayrıca sigortalısından alacağı da temlik aldığından TTK. 1472 ve TBK. 183 maddeleri uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu ve işbu davayı açabileceğini, 16.06.2017 tarihli Nakliyat Hasar Ekspertiz Raporunun Ekspertiz Bulguları kısmındaki tespitlere göre "Sandık kasalarının birbiri üzerine konulmuş ve araç içerisinde kaymış olması nedeni ile üstteki kasaların kenarlarının alttaki kasanın üstündeki tahtaları kırarak alttaki emtiaya hasar vermiş olduğu" denilerek hasarın istifleme kaynaklı olduğunun ve 2 kap içindeki toplam 23 adet emtianın hasara uğradığının tespit edildiğini, CMR m. 17/4b ve c uyarınca taşıyıcının, gönderen tarafından gerçekleştirilen yetersiz ambalaj, istifleme ve sabitlemeden kaynaklanan hasardan sorumlu olmayacağını, CMR senedi ve diğer belgelerde taşımanın fcl/Full Container Load-tam konteyner yükleme şeklinde yapılacağı ve aktarma yapılamayacağı yönünde bir kayıt veya talimat bulunmadığını, aksi yöndeki Ekspertiz Raporundaki hasarın davalı taşıyıcının "ilk yüklemeden sonra bilinmeyen bir ara noktada başka bir firmaya ait konsolide kargo yüklemiş olduğu ve bu nedenle aslında araç tabanına yayılması gereken bazı yüklerin yer açmak amacıyla üst üste yükleniği anlaşılmakta olup" şeklindeki değerlendirilmesinin dosya içeriğindeki bilgi ve belgelerle örtüşmediğini, davacı sigorta şirketinin bu yöndeki iddiasını ispatlaması gerektiğini, davalı taşıyıcının taşıma konusu yükte meydana gelen hasardan sorumlu olduğu kanaatine varılırsa davalı taşıyıcının 2 kaptaki hasara uğrayan 23 adet emtia için CMR m. 23/1 uyarınca hesaplanacak zararı tazmin etmesi gerektiğini ve söz konusu zararın ... firmasının 26/04/2017 tarih ve .... nolu faturasında bir adet ürünün bedeli 215,00 Euro belirtilmiş olduğundan toplam 23 adet hasarlı ürün için 4.945,00 Euro olarak hesaplandığını, sovtaj bedeli düşüldüğünde toplam zarar bedeli olarak hesaplanan 4.651,72 Euro'nun davacı tarafından talep edilebileceğini, söz konusu zarar tutarının CMR m. 23/3'teki kg başına 8,33 SD'lik sorumluluk sınırının altında kaldığını, somut uyuşmazlığa uygulanacak zamanaşımı süresi ile davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı hususunda takdirin mahkemede olduğunu bildirmiştir.
Mahkememizin 09/10/2020 tarihli celsesinde 07/02/2020 tarihli raporu tanzim eden bilirkişi ile birlikte sigorta ve metalurji mühendisinin de bulunduğu bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş olup bilirkişi heyeti tarafından sunulan 28/01/2021 tarihli raporda, 07/02/2020 tarihli raporda yapılan tespit ve değerlendirmelerden farklı bir sonuca varılmadığı, sadece hasar tutarının 8.600,00 EURO olarak hesaplandığı ve davalı taşıyıcının sınırlı sorumluluk limitleri içerisinde kaldığının bildirildiği görülmüştür.
Davacının, sigortalısına ait emtianın davalı tarafından nakliyesi sırasında hasara uğrayıp uğramadığı, hasar sebebiyle davalının kusurunun bulunup bulunmadığı, hasar sebebiyle davacı tarafından sigortalısına ödenen bedelin davalıdan talep edilip edilemeyeceği, talep edilebilecekse miktarının ne olduğu hususlarından önce davalının, davanın 1 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açılmadığına ilişkin itirazını değerlendirmek gerekmiştir.
Davacı sigorta şirketinin, dava dışı sigortalısı ... Fabrikası AŞ.'nin taşımaya konu emtiasını taşımadan kaynaklı risklere karşı 14/04/2017 tanzim tarihli ve 01/04/2017-01/10/2018 başlangıç ve bitiş tarihli ... numaralı Emtia Blok Abonman Poliçesi kapsamında sigortaladığı, taşıma işinin davacı sigorta şirketinin, dava dışı sigortalısı .... Fabrikası AŞ.'nin İtalya'da bulunan .... firmasından satın aldığı emtianın İtalya'dan, Zonguldak/Ereğliye nakliyesine ilişkin olduğu, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ... Fabrikası AŞ.'nin taşıtan, davalının ise taşıyan olduğu, taraflar arasında yazılı olmayan bir anlaşmanın bulunduğunun sabit olduğu, dosya kapsamında bulunan CMR senedine 16/05/2017 tarihinde 2 kabın hasarlı olduğu notunun düşüldüğü, yine 16/05/2017 tarihli şoför .... ve antrepo sorumlularının imzasını taşıyan "Tutanak" başlıklı belgede ".... Uluslararası Nak. Ve Tic. AŞ. Firmasına kayıtlı ... plakalı araçla getirilmiş .... no güvenlik mühürü sağlam görülerek araç açılmıştır. .... firmasının göndermiş olduğu 31 kap eşyanın 2 kabında hasar tespit edilmiştir..." yazılı olduğu, hasara ilişkin 29/05/2017 tarihili nakliyat hasarı ön ekspertiz raporunun sunulduğu, akabinde 16/06/2017 tarihli nakliyat hasarı ekspertiz raporunun sunulduğu, buna göre tespit olunan hasar miktarının 12.805,71 USD olduğu, davacı sigorta şirketinin hasar bedeli olan 12.805,71 USD'yi dava dışı sigortalısına 20/06/2017 tarihinde banka aracılığıyla ödediği davacının Büyüçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında alacağını tahsil etmek için 04/06/2018 tarihinde takip talebinde bulunduğu, davalının 06/06/2018 tarihinde ödeme emrine itiraz etmesi üzerine 07/06/2018 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği, CMR 32/1.cümlesi hükmüne göre yapılan taşımalardan doğacak davaların 1 yıl içerisinde açılması gerektiğinin ve bu sürenin teslim tarihinde başlayacağının düzenlendiği, alıcıya teslim tarihinin 16/05/2017 olduğu, CMR 32/1 maddesi uyarınca bir yıllık zamanaşımı süresinin bu tarihten itibaren başlaması gerektiği, bu tarihten itibaren zamanaşımı süresi işlemeye başlamış iken davacı tarafından Büyüçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında alacağın tahsili için 04/06/2018 tarihinde takip talebinde bulunulduğu, buna göre davacı tarafından, davalıya karşı CMR 32/1 maddesi uyarınca bir yıllık zamanaşımı süresi içerisinde takip başlatılmadığından davalının zamanaşımı itirazının yerinde olduğu, CMR Konvansiyonu 32/1.2. cümlesinde bilerek kötü hareket olarak kabul edilen kusurlarda zamanaşımı süresinin 3 yıl olduğu düzenlenmiş ise de Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda yapılan tespitlerde de yer verildiği üzere CMR senedi ve diğer belgelerde taşımanın fcl/Full Container Load-tam konteyner yükleme şeklinde yapılacağı ve aktarma yapılamayacağı yönünde bir kayıt veya talimat bulunmadığı, 16/06/2017 tarihli ekspertiz raporunda nakliyeci ile anlaşmanın fcl olduğunun sigortalı yetkililerinden alınan bilgiye dayandığı ve raporun bu doğrultuda hazırlandığı, hasarın meydana gelişine ilişkin yapılan değerlendirmenin de dosya kapsamı ve delil durumuna uygun düşmediği, bu nedenle davalı şirketin bilerek kötü hareket olarak kabul edilebilecek bir kusurundan söz edilemeyeceği, dolayısıyla CMR Konvansiyonu 32/1.2. cümlesinde yer alan hükmün somut olayda uygulanma imkanı bulunmadığı kanaatine varılarak zamanaşımı süresinde açılmayan davanın reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
ZAMANAŞIMI SÜRESİNDE AÇILMAYAN DAVANIN REDDİNE,
1-Alınması gereken 59,30 -TL'nin harcın davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1056,03 TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 996,73 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
2-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 8.838,81 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan 50,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Taraflarca dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/11/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
İş bu evrak 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümleri uyarınca imzalanmış olup HMK Yönt. 8/5 maddesi gereği fiziki olarak imzalanmayacaktır