T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/102 Esas
KARAR NO: 2024/445
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/02/2022
KARAR TARİHİ: 07/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı ...'ın, 02/03/2021 tarihinde davalılara ait aracın, kırmızı ışık ihlali yaparak müvekkilinin ... plaka sayılı davacı ...'in şoförü olduğu hatlı münübüs'e kafa kafaya çarparak hasara neden olduğunu, davalıya ait aracın kaza tarihi itibariyle ... nolu poliçe kapsamında davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalanmış olduğunu, sigorta şirketine tazminat taleplerinin karşılanması için başvuruları üzerine ticari davalarda zorunlu arabuluculuk yolunun düzenlenmesi nedeniyle Bakırköy Arabulucuk Bürosuna başvurulmuş görüşmeler neticesinde uzlaşma sağlanamamış olduğunu, mağdur olan davacı müvekkillerinin maddi ve manevi zararları ile hasar nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybı ile aracın tamir süresince kullanılamamasından kaynaklanan zararlarının davalılarca karşılanması gerektiğini, müvekkili ....'e ait ... plaka sayılı araçda meydana gelen kaza nedeniyle oldukça yüksek miktarlı bir hasar meydana gelmiş olduğunu, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirilmiş, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarılmış olup, aracın gördüğü işbu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi ve TRAMER kayıtlarına işlenen hasar kaydı sebebiyle ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi bir düşüş yaşanacağının kaçınılmaz bir gerçek olduğunu, müvekkili ...'e ait aracın ticari bir araç olduğunu, müvekkilinin bu aracı aktif iş hayatında kullanmakta olduğunu, trafik kazası sebebiyle hasar gören aracın onarım süresince çalıştırılamaması sebebiyle oluşan kazanç kaybı bedelinin ve müvekkillerinden, şoför olan ...'in gelir kaybının davalılardan tahsilini talep ediyor olduklarını, aracın onarım süresinin iki aydan fazla sürmüş olduğunu, aracın, kaza tarihinden sonra sigorta şirketinin hasar bedeli ödemesinin yaklaşık 2 ay sonra gerçekleşmiş olduğunu, hasar bedeli ödendikten sonra başlayabilen tamirat sürecinin ortalama 1 ay sürmüş olduğunu, ödeme tarihinden anlaşılacağı üzere aracın tamir süreci 1 ay sayılır ise müvekkilinin aracının 3 ay tamir süreci olduğunun ortada olduğunu, müvekkili ... ve şoför ...'in bu süre boyunca aracı kullanamamasından kaynaklı müvekkillerinin zararının karşılanmasını talep ediyor olduklarını, davacı ... yönünden; müvekkilinin kaza yapan aracı ticari hatlı minibüs olduğunu, müvekkilinin gelir getiren iş yeri olduğunu, aracın hurdaya çıkma ihtimali nedeniyle sigorta şirketinin ilk önce böyle değerlendirmiş olduğunu, aracın hurdaya çıkma ihtimali nedeniyle teknik raporlar aldırmış hasar bedeli ödemesini kaza tarihinden yaklaşık 2 ay sonra ödemesini yapmış olduğunu, tamirin de geçen bir aylık süre ile müvekkilinin gelir kaybına uğramış ekonomik sıkıntılar yaşamışlar aracın tamir sürecinin sıkıntılı geçmiş müvekkilinin psikolojik olarak etkilenmiş olduğunu, müvekkilinin bu manevi zararının davalılar araç sürücüsü ve işletenince karşılanmasını talep ediyor olduklarını, her iki aracında ticari nitelikte bulunması nedeniyle maddi tazminat talepleri yönünden kaza tarihi itibariyle avans faizine hükmedilmesini talep ediyor olduklarını, davalı sigorta şirketinin, müvekkiline kaza tarihinden yaklaşık 2 ay sonra ödeme yapabilmiş, üstelik bu ödemeyi kendi hazırladığı matbu ibraname belgesini müvekkilinin imzalaması şartını ön koşul olarak sunmuş olduğunu, aracı çalışmayan tamir sürecini bekleyen müvekkilinin ödemeyi alabilmek için ibraname belgesini imzalamak zorunda kalmış, ancak bunun hukuka, ahlaka ve iyi niyet kurallarına aykırı bir uygulama olduğunu, Hukukumuza göre geçersiz olduğunu, böyle bir sözleşmenin kesinlik kazanabilmesi için hukukumuzda ara buluculuk müessesi getirilmiş olduğunu, tüketicinin korunması ve ilgili hukuki mevzuatımızda hukuk şirketinin bu uygulamasının geçersiz olduğunu beyanla; trafik kazasında ... plaka sayılı aracı hasar gören ve değer kaybına uğrayan ...'in 6100 sayılı Yasa’nın 107. maddesi uyarınca toplanacak delillere göre, BELİRSİZ ALACAK OLAN araç değer kaybı bedelinin, daha sonra bedeli artırılmak üzere şimdilik 1.000 TL'nin (fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere) işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, sigortacı yönünden temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme sorumlu olarak davalılara ödetilmesine, trafik kazasında ... plaka sayılı aracı hasar gören ...'in 6100 sayılı Yasa’nın 107. maddesi uyarınca toplanacak delillere göre, BELİRSİZ ALACAK OLAN aracın onarım süresince çalıştırılamaması ve mahrum kalınması sebebiyle oluşan kazanç kaybı bedeli olarak daha sonra bedeli artırılmak üzere şimdilik 500 TL'nin (fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere) işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, sigortacı yönünden temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme sorumlu olarak davalılara ödetilmesine, davacı ... için 10.000 TL manevi tazminatın, olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme işleten ve sürücüden alınarak davalılara ödetilmesine (sigorta şirketi haricindekiler), davacı ... için BELİRSİZ ALACAK OLAN aracın onarım süresince çalıştırılamaması ve mahrum kalınması sebebiyle oluşan aracın günlük hasılatına göre şoförün günlük hasılattan aldığı pay bedeli olarak daha sonra bedeli artırılmak üzere şimdilik 1.000 TL maddi tazminatın, olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme işleten ve sürücüden alınarak davalılara ödetilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacılara ait ... plakalı araç ile müvekkili şirketin Trafik Sigortalısı .... plaka sayılı aracın, 02.03.2021 tarihinde maddi kazaya karışmış olduklarını, davacının müvekkil sigorta şirketinden sigortalılarının kusurlu olduğu bahisle, aracının uğradığı değer kaybı, araç mahrumiyeti, manevi tazminat, işten kalma tazminatı .. kaza tarihinden itibaren avans faizi ile tahsilini talep etmekte olduğunu, iddia ve talep edilen tazminat bedelinin ve diğer taleplerin kabul manasında olmamak üzere, başvuru sahibinin müvekkili tarafından tazminini talep ettiği tazminat miktarının tam olarak belirlemiş, söz konusu talep miktarına arabuluculuk dilekçesinde açıkça yer vermiş olduğunu, bu halde, işbu başvuruda fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kısmi dava niteliğinde 100.-TL tazminat talebinde bulunulmuş ise de; davacının kısmi dava açmasında hukuki yarar bulunmadığını, bu nedenle başvurunun reddine karar verilmesi gerektiğini, konu davanın ZMMS sigortasından kaynaklanmakta olup, müvekkili şirketin ancak azami teminat ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olabileceğini, müvekkili şirketin azami teminat oranı 43.000,00 TL ödemeyi yapmış olup, teminatın tükenmiş olduğunu, dava konusu itilafın, Trafik Zorunlu Sigortasından kaynaklanmakta olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun ancak sigortalısının KUSURU oranında ve AZAMİ TEMİNAT miktarı ile söz konusu olabileceğini, davacı tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulü mümkün olmayıp, söz konusu hususun tespiti için inceleme yapılması gerektiğini, hasar tazminatı ödenmiş olup, teminatın tükenmiş olduğunu, başvuranın işbu talebinin mesnetsiz olduğunu, kabul sayılmamakla beraber her durumda değer kaybının genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun ancak gerçek zarar ilkesi ile sınırlı olduğunu, asla kabul anlamına gelmemekle beraber araç mahrumiyeti ve gelir kaybının dolaylı zararlardan olup, sigorta teminatında olmadığını, avans faiz isteminin yerinde olmadığını, faiz sorumlulukları söz konusu olur ise hükmedilecek faizin temerrüt tarihinden ve yasal faiz olabileceğini beyanla; azami poliçe limiti tükenmiş olup, müvekkili şirket açısından davanın reddine, müvekkil şirketin vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasına, fazlaya ilişkin taleplerin reddini talep etmiştir.
Davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'ne usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak davaya cevap verilmediği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasına ilişkin olup, uyuşmazlık; dava konusu trafik kazasının oluşumunda tarafların kusur durumları, dava konusu araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluştuysa talep edilebilecek miktarın ne olduğu ve kaza sebebiyle kazanç kaybı oluşup oluşmadığı, kazanç kaybının tespiti bakımından aracın kaza sonucu hasarının giderilmesi için makul tamir süresinin ne olduğu ve bu süre esas alındığından talep edilebilecek kazanç kaybının ne olduğu, davacı ... yönünden gelir kaybının bulunup bulunmadığı ve miktarı, davacı ... yönünden manevi tazminat şartlarının oluşup oluşmadığı, davalıların talep edilen kalemler bakımından bir sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davalı sigorta şirketi yönünden teminat limitinin tüketilip tüketilmediği hususlarının tespitine ilişkindir.
Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek, uyuşmazlık konularında dosya üzerinden GÜNSÜZ bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, Makine Yüksek Mühendisi Kusur Hasar Değer Tespit Uzmanı bilirkişi ...., Makine Mühendisi bilirkişi ... ve Sigorta Uzmanı bilirkişi ... 23/11/2023 tarihli raporlarında özetle; davalı tarafa sigortalı (.... plaka sayılı araç) araç sürücüsü dava dışı ...’in %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğunu, dava konusu araç sürücüsü (... plaka sayılı .... araç sürücüsü) dava dışı ....’ın kusursuz olduğunu, 02/03/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu, olaya ait dosya kapsamındaki
ekspertiz raporu-parça-malzeme kalemleri, hasar fotoğraflarındaki hasarın şekli niteliği
dikkate alındığında, ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğunu,
dava konusu ... plaka sayılı, .... marka/tip, 2014 model araçta oluşan değer kaybı için davaya konu
edilen ve tazmin edilmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının (Aracın serbest piyasa
koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki
2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında 12.000,00 TL olabileceği takdir edilmiş olup, sürücünün kusur oranı da (%100) dikkate alındığında;
(12.000,00 TL Değer Kaybı Tutarı x %100 Kusur oranı) 12.000,00 TL olabileceğinin değerlendirilmiş olduğunu, dava konusu aracın “....” Minibüs hattında çalıştığı, araç
üzerinde inceleme yapan sigorta eksperinin tespitleri, hasarlı parça-malzeme-işçilik
kalemlerinin şekli-niteliği ve Ticari Araç olduğu da dikkate alındığında makul onarım
süresinin 15 gün olabileceği sonucuna varılmış olup yapılan hesaplamada
(15günX600TL net kazanç/gün) kaza tarihi itibariyle aracı kullanamamaktan doğan
zararının 9.000,00 TL olabileceğini, davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 43.000 TL poliçe teminatının ödendiğinin ve
davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığının sonucuna varıldığını bildirmişlerdir.
Davacılar vekili 13/02/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; Trafik kazasında ... plaka sayılı aracı hasar gören ve değer kaybına uğrayan ...'in 6100 sayılı Yasa’nın 107. maddesi uyarınca bilirkişi raporuna, toplanan delillere göre, araç değer kaybı bedelinin, 12.000 TL'nin işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme sorumlu olarak davalılara ödetilmesine, Trafik kazasında ... plaka sayılı aracı hasar gören ...'in 6100 sayılı Yasa’nın 107. maddesi uyarınca toplanan delillere göre, aracın onarım süresince çalıştırılamaması ve mahrum kalınması sebebiyle oluşan kazanç kaybı bedeli olarak 9.000 TL'nin işleten yönünden olay tarihinden, işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme sorumlu olarak davalıya ödetilmesine, davacı ... için 10.000 TL manevi tazminatın, olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme sorumlu davalıdan alınarak davacıya ödetilmesine (Sigorta Şirketi Haricindekiler), dava dilekçesinde davalı şirket ... Sigorta A.Ş' ye davada toplanan deliller sonucu dava konusu araç değer kaybı, kazanç kaybı yönünden bilirkişi raporuna göre talepleri bulunmadığını, bu talepler yönünden Sigortacı şirket yönünden karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesini talep ediyor olduklarını, davada kusurları olmadığı gerekçesi ile vekalet ücreti ve yargılama masraflarına bu davalı yönünden müştereken, zincirleme sorumlu olmak üzere karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı ... yönünden açılan dava trafik kazasına bağlı olarak aracın çalıştırılamamasından kaynaklı kazanç kaybı istemine ilişkindir. Dava dilekçesindeki anlatım uyarınca davacı ...'in davacı ...'e bağlı olarak çalıştığı belirtmiş ise de, davacı vekilince davacı ...'in davacı ...'in sigortalı çalışanı olduğuna dair SGK kaydı veya maaş ödemesi yapıldığına dair dekont veya maaş bordrosu sunulamadığı gibi kaza sırasında da davacı adına kayıtlı aracın dava dışı ... kullanımında olduğu tespit edilmiştir. Davacı ... yönünden kazanç kaybı oluştuğu hususu davacı tarafça ispatlanamamıştır. Açıklanan bu nedenlerle davacı ... yönünden açılan davanın reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.
Davacı ... yönünden açılan dava ise, trafik kazasına bağlı olarak kendi adına kayıtlı araçta meydana gelen değer kaybı, kazanç kaybı ve manevi tazminat talep edilmiştir. Davacı tarafa, dava açılmadan önce poliçe teminat sınırı olan 43.000,00 TL ödeme yapılmış olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekili sunmuş olduğu ıslah dilekçesinde davanın yalnızca diğer davalı ...'e yöneltiği beyan edilmiş ise de, ıslah yolu ile talep sonucu azaltılamayacağı ve daraltılamayacağı için davacının ıslah dilekçesinde yer alan bu talebi yerinde görülmemiştir. Davalı sigorta şirketi yalnızca poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olduğundan ve dava açılmadan önce poliçe teminat limiti tüketilmiş olduğundan davalı sigorta şirketine karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir. Davalı ... ... A.Ş. aleyhine açılan dava yönünden yapılan incelemelerde ise, kazanın oluşumunda davalı tarafa ait araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu ve davacı ...'e ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı tespit edilmiştir. Aracın serbest piyasa
koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki
2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark 12.000,00 TL tespit edilmiş olup talep edilebilecek değer kaybı tazminatı da 12.000,00 TL olacaktır. Kazanç kaybı yönünde ise, aracın işletilmesinden kaynaklı net kazancın ( yapılması zorunlu masraflar düşülerek ) 600,00 TL olduğu tespit edilmiş olup serviste kaldığı süre boyunca 9.000,00 TL kazanç kaybı oluşabileceği hesap edilmiştir. Her ne kadar davacı vekilince manevi tazminat talebinde bulunulmuş ise de, davacı tarafın kaza nedeni ile manevi zararının oluştuğuna dair dosya kapsamına sunulabilmiş bir delil mevcut değildir. Açıklanan bu nedenlerle davacı ... yönünden açılan davanın reddine, davacı ... yönünden davalı sigorta şirketi aleyhine açılan davanın reddine, davalı Davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi aleyhine açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, 12.000,00 tl araç değer kaybı ve 9.000,00 tl kazanç kaybının 02/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Tekstil Sanayi Ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine, manevi tazminat talebinin reddine, karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
A-Davacı ... yönünden açılan davanın reddine,
B-Davacı ... Yönünden
1-Davalı Sigorta şirketi aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi aleyhine açılan davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, 12.000,00 TL araç değer kaybı ve 9.000,00 TL kazanç kaybının 02/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Tekstil Sanayi Ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden tahsili ile davacı tarafa VERİLMESİNE,
3-Manevi tazminat talebinin REDDİNE,
4-Alınması gereken 1.434,51 TL harçtan peşin alınan 213,47 TL peşin harç ile 320,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 533,47 TL harcın mahsubu ile bakiye 901,04 TL eksik harcın davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden alınarak hazineye gelir KAYDINA,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinden kabul oranı ret oranı dikkate alınarak hesaplanan 1.023,83 TL'nin davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden, 536,17 TL'nin davacılardan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
6-Davacı ... tarafından sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 294,17 TL ile ıslah harcı 320,00 TL olmak üzere toplam 614,17 TL'nin davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden alınarak bu davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı ... tarafından sarf edilen bilirkişi, tebligat ve posta masrafı 9.165,15 TL yargılama giderinden kabul oranı (%65,63) ret oranı (%34,37) dikkate alınarak hesaplanan 6.015,09 TL'nin davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden alınarak bu davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın bu davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
8-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 17.900,00 TL ücreti vekaletin davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketinden alınarak bu davacıya VERİLMESİNE,
9-Davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 10.000,00 TL ücreti vekaletin davacı ...'dan alınarak bu davalıya VERİLMESİNE,
10-Davalı ... Tekstil Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 1.000,00 TL ücreti vekaletin davacı ...'dan alınarak bu davalıya VERİLMESİNE,
11-Davalı ... Sigorta A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 17.900,00 TL ücreti vekaletin davacı ...'dan alınarak bu davalıya VERİLMESİNE,
12-Davacılar tarafından yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara İADESİNE,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, (e-duruşma ortamında) davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.07/05/2024
Katip ...
¸
Hakim ...
¸