T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/284
KARAR NO: 2023/258
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/03/2022
KARAR TARİHİ: 29/03/2023
KARARIN YAZILDIĞI
TARİH: 03/04/2023
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu, müvekkilinin proforma bedeller üzerinden iplik alımını kabul ettiğini, buna istinaden 22/03/2021 tarihinde 140.069,93 USD bedelin borçlu şirkete gönderildiğini, bu ödemenin müvekkilinin ticari defterlerine işlendiğini, davalı tarafından edimlerin yerine getirilmediğini, malların tam ve eksiksiz olarak teslim edilmediğini, davalı şirketin sadece 24.756,42 USD bedelli mal teslimi yaptığını, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyası üzerinden 115.313,51 TL’nin iadesi için icra takibi başlatıldığını belirterek davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının davaya ekli proformanın kendisine gönderildiğini iddia etmekte ise de imzasız olduğunu, davacı şirket yetkilisi ile müvekkili şirket yetkilisi arasında husumet bulunduğunu, davalıya bir çok para çıkışının olduğunu, davacı tarafından Bakırköy ... İcra Müdürlüğü’nün .... esas sayılıı ile son cari hesap bakiyesine istinaden başlatılmış icra takibi bulunduğunu, sonraki takibin mükerrer olduğunu belirterek davanın reddi ile davacı aleyhine tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVABA CEVAP; Davacı vekili tarafından sunulan cevaba cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafça davanın esasına ilişkin bir açıklama yapılmadığını, iki icra takibi arasında bağlantı bulunmadığını, mükerrerlik iddiasının borca itiraz mahiyetinde olduğunu, başlatılan icra takibinde “tahsilde tekerrrür olmamak üzere” ibaresinin bulunduğunu, Bakırköy ... İcra Dairesinde başlatılan icra takibinin TL, işbu davaya konu icra takibinin ise USD bedelli olduğunu, her iki icra dosyasının takip dayanağı belgelerinin farklı olduğunu belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İKİNCİ CEVAP; Davalı vekili tarafından sunulan ikinci cevap dilekçesinde özetle; delillerin toplanmasını, davanın gerek derdestlik, gerekse usul ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Davanın ilamsız icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olup, uyuşmazlığın taraflar arasında iplik alım satımına ilişkin ticari ilişki bulunup bulunmadığı, davacı tarafça davalıya 22/03/2021 tarihinde gönderildiği belirtilen 140.069,93 USD bedelli ödemenin karşılığında mal tesliminin yapılıp yapılmadığı, davacı tarafça teslim edildiği kabul edilen 24.756,42 USD bedelli malın dışında mal tesliminin yapılıp yapılmadığı, davacının alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı hususlarında olduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlığın tespiti amacıyla tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.
SMMM .... tarafından düzenlenen raporda, dava konusunun, davacının davalı ile olan ticari ilişki dolayısıyla oluşan cari hesap alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacı tarafından sunulan 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerin T.T.K. ve V.U.K. Hükümleri doğrultusunda sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğu, takibe ve davaya konu edilen cari hesap özetinde kayıtlı belgelerin davacı defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı tarafından sunulan 2020 ve 2021 yılı ticari defterlerin T.T.K. ve V.U.K. Hükümleri doğrultusunda sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğu, takibe ve davaya konu edilen cari hesap özetinde kayıtlı belgelerin davalı defterlerinde kayıtlı olduğu, tarafların inkâr tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin sayın mahkemenizin takdiri içinde kaldığı, neticeten, incelenen ticari defterler, faturalar ve tüm dosya içeriği çerçevesinde 28.06.2021 cari hesap tarihi itibari 116.450,61 USD alacak hesaplansa da taleple bağlılık ilkesi nazara alınarak davacı şirket, davalı şirketten 115.313,51 USD alacağının bulunduğu belirtilmiştir.
Davalı vekili aynı alacağa ilişkin mükerrer takip yapıldığını ileri sürmektedir. İtirazın iptali davası takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı). İİK'nın 67/1 maddesi uyarınca takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Aynı yasanın 67/4 m. uyarınca ise birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. Bununla birlikte İİK'nın 68/1 maddesi uyarınca alacaklı itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde itirazın kaldırılmasını isteyebilir. Bu süre içerisinde itirazın kaldırılması istenmediği takdirde yeniden ilamsız takip yapılamaz. Usulüne uygun yapılmış bir takip bulunması ise itirazın iptali davasının görülmesi için dava şartıdır.
Davacı tarafça, işbu davaya konu icra takibinden önce Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün .... esasına kayıtlı olarak cari hesap bakiyesinden kaynaklanan alacağın TL cinsinden tahsili için icra takibi başlatılmıştır. İşbu dava konusu icra takibinin dayanağı olarak proforma fatura gösterilerek USD cinsinden alacağın tahsili, tahsilde tekerrür olmamak üzere talep edilmiştir. Davalı vekili aynı alacağa ilişkin mükerrer takip yapıldığını ileri sürmekle öncelikle çözümü gerekli uyuşmazlık, ... icra takibinin mükerrer olup olmadığıdır.
Tarafların ticari defter ve belgeleri incelenmek suretiyle tanzim olunan bilirkişi raporunda taraflar arasındaki ticari ilişkinin cari hesap altında takip edildiği, davacı tarafın ticari defterlerinde davacının davalıdan 1.019.024,36 TL, davalı ticari defterlerinde davacı tarafın davalıdan 1.016.032,19 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, işbu davanın konusu icra takibine dayanak proforma fatura bedeli olan 140.067,79 USD'nin 22/03/2021 tarihinde davacı tarafından davalıya EFT yapılmak suretiyle gönderildiği, yapılan ödemenin her iki taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, tespit edilmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık ve her iki icra takibine konu alacak tutarı esasen proforma fatura bedelinden kaynaklanmaktadır. Zira davacı taraf, ödenen proforma fatura bedeline karşılık malların kendisine teslim edilmediğini iddia etmekte ve cari hesap alacağı da bu fatura bedelinden doğmaktadır. Davacı tarafça, taraflar arasında başkaca bir ticari ilişki nedeniyle alacaklı olduğu da iddia edilmemektedir. Davacı tarafça başlatılan önceki icra takibinde cari hesaba dayalı olarak başlatılan icra takibine itiraz vaki olması halinde de cari hesap alacağının dayanağı olan proforma fatura bedelinden kaynaklı alacağın tahsiline karar verilip verilemeyeceği ve dolayısıyla davacının iddiası doğrultusunda malların teslim edilip edilmediği olgusu araştırılacaktır. Bu durumda, icra takipleri aynı konudan doğmuş olup icra takiplerinden birinin TL, diğerinin USD cinsinden başlatılması ve "tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla" ibaresinin eklenmesi takibin derdest olduğu olgusunu değiştirmeyecektir. İcra takiplerinin ilkinde cari hesaba istinaden, diğerinde proforma faturaya istinaden başlatıldığının, dayanak olarak farklı ibarelerin eklenmesinin de sonucu değiştirmeyeceği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü alacaklının hem cari hesaba, hem de cari hesap içerisindeki her bir kalem alacağa istinaden, takip dayanaklarına farklı isimler verilmek suretiyle sayısız takip başlatılmasının önünde bir engel bulunmadığının kabulü anlamına gelecektir.
Mevcut bir icra takibi devam ederken alacaklının alacağı için ikinci icra takibi yapmasında korunmaya değer bir hukuki menfaati bulunmamaktadır.( Arslan, Ramazan / Yılmaz Ejder / Taşpınar, Ayvaz, Sema / Hanağası Emel, İcra ve İflas Hukuku. S.B. Ankara 2019, s. 147). Bu durumda menfaati ihlal edilen taraf olarak borçlunun korunması söz konusu olacaktır. Hukuki yarar kavramı sadece bir dava şartı değil, Medeni Usul ve İcra İflas Hukuku başta olmak üzere hukuken talep hakkının ileri sürüldüğü her alanda aranan bir şarttır. Talep edilen subjektif hak bakımından tercih edilen talep usulü gereksiz, fazla emek ve zaman gerektiren bir yol ise talep sahibinin hukuki yararı olmadığı kabul edilir. Bu itibarla dava konusu icra takibinin mükerrer takip olduğu anlaşılmakla, mükerrer takip nedeniyle davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı (Yargıtay 19.HD'nin 18/12/2019 tarih, 2019/2549 E., 2019/5602 Karar sayılı emsal ilamı). kabul edilerek açılan davanın mükerrer takip nedeniyle hukuki yarar dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiş ve aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Açılan davanın mükerrer takip nedeniyle hukuki yarar dava şartı yokluğundan reddine,
1- Alınması gereken 179,90 TL'nin davacı tarafça peşin alınan 21.622,98 TL'den tenzili sonucu fazla yatırılan 21.443,08 TL'nin hüküm kesinleştikten sonra talebi halinde davacıya iadesine,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzre oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.
29/03/2023
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır