T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/922 Esas
KARAR NO: 2023/298
DAVA: Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 12/10/2022
KARAR TARİHİ: 06/04/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH:19/04/2023
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket .... San. ve Tic. Ltd. Şti.nin, ürün haline gelmemiş "yarı
mamul" halindeki tekstil ürünlerinin emprime baskı işi ile iştigal etmekte ve bu sektörde faaliyet
göstermekte olduğunu, müvekkili şirketin davalı şirket ile ticari ilişkisinin bu minvalde olduğunu, davalı
şirket tarafından 2021 yılı ile 2022 yılının 1. ve 2. aylarında müvekkil şirkete yönlendirilen numune
koleksiyonu için müvekkili şirketçe yapılan kalıp çalışmalarına ilişkin kalıp bedeli olarak düzenlenen 586
adet Desen Kalıp Film Çalışması için 05.03.2022 tarihli .... nolu 345.740,00 TL b
edelli fatura ile 1.138 Adet Desen Kalıp Film Çalışması için 07.03.2022 tarihli ....
no.lu 671.420,00 TL bedelli fatura Keşide edilerek davalı tarafa gönderildiğini, ancak davalının her iki
faturada da yer alan desen, film, kalıp bedellerini ödemeyerek, faturaları haksız ve mesnetsiz şekilde
davacı şirkete iade ettiğini, davalı yanın iade olarak düzenlediği, 07.03.2022 tarihli ... nolu 345.740,00 TL. Bedelli iade faturası ile 08.03.2022 tarihli
... no.u 671.420,00 TL. Bedelli iade faturasına; Bakırköy .... Noterliği'nin 14.03.2022
tarihli .... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itiraz edildiğini, ancak davalının, davacı şirketin kalıp bedeline ilişkin düzenlediği faturaları, haksız şekilde kayıtlarına işlemekten imtina etmeye devam
ettiğini, davalının, Bakırköy .... Noterliği'nin 07.03.2022 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile " Öte yandan kalıp bedelinin tarafınıza ödeneceğine dair müvekkil şirket tarafından tarafınıza verilmiş bir
taahhüt bulunmadığı gibi, tekstil piyasasindaki örf ve adet gereğince baskı siparişlerinde kalıp bedelinin
yüklenici firmaya ait olacağı yönündeki yaygın uygulama gereğince de kalıp bedeli talebinizin kabulü
mümkün değildir." Beyanında bulunduğunu, yine Bakırköy ... Noterliği'nin 10.03.2022 tarihli ...
yevmiye numaralı ihtarnamesinde "Desen+kalıp+film bedelinin tarafınıza ödeneceğine dair müvekkil
şirket tarafından tarafınıza verilmiş bir taahhüt bulunmadığı gibi, tekstil piyasasındaki örf ve adet
gereğince yapılan baskı işlemlerinde desen, kalıp, film bedeli adı altında herhangi bir bedelin talep
edilebilmesi mümkün değildir." Beyanında bulunduğunu; müvekkili şirketçe keşide edilen kalıp bedeli
faturalarına, haksız ve mesnetsiz iddialar ileri sürerek itiraz ettiğini, işbu beyanlarından da anlaşıldığı
üzere; davalı şirketin, davacı şirketçe kendilerine desen, kalıp, film çalışmaları yapıldığını inkar
etmeyip kabul etmiş olmasına rağmen desen, kalıp, film bedeli adı altında herhangi bir bedelin
kendilerinden talep edilebilmesinin mümkün olmadığını iddia ettiğini, ancak ticari iş ve teamüle göre;
desen, kalıp, film baskısı yapılan yarı mamullerin ihracatçı firma tarafından üretime gönderilmesi halinde
kalıp bedeli, ürünün birim fiyatına/maliyetine eklenmekte olduğunu, yarı mamullerin üretime
gönderilmemesi halinde ise kalıp bedeli için ayrıca fatura keşide edilerek kalıp bedeli tahsil edildiğini, işbu
hususun, ekte sunulan müvekkili şirketçe geçmişte düzenlenen ve davalı yanca ödenen emsal kalıp bedeli
faturaları ve irsaliye faturalarından açıkça anlaşıldığını, zira emsal faturaların içeriği de davalı şirketçe
üretime gönderilmeyen yarı mamullere yapılan baskı çalışmalarında ortaya çıkan kalıp bedeli için ayrıca
düzenlenmiş olup davalı şirketçe işbu faturaların itiraza uğramadan ödendiğini, huzurdaki davaya konu
edilen faturaların da; desen, film ve kalıp çalışmaları yapılan ancak davalı şirketçe üretime gönderilmeyen
yarı mamuller bakımından ortaya çıkan kalıp bedelinin tahsili amacıyla düzenlendiğini, davalı şirketin, davacı şirkete gönderdiği numune koleksiyonu için yapmış olduğu kalıp çalışmalarının bir bedeli olduğu ve talep edilebileceği hususunun ticari teamül gereği kabul edilmekle birlikte, davalı yanca da daha
önce bu bedelin ödendiği sabit olduğu halde; davaya konu edilen faturaların müvekkili şirkete iade
edilmesi ve gönderilen ihtarnamelerde baskı işlemlerinde desen, kalıp, film bedeli adı altında herhangi bir
bedelin talep edilebilmesinin mümkün olmadığının ileri sürülmesinin çelişkili ve mesnetsiz olduğunu, davacı şirketçe düzenlenen 05.03.2022 tarihli ... nolu 345.740,00 TL. Bedelli
fatura ile 07.03.2022 tarihli ... no.lu 671.420,00 TL. Bedelli faturaların davalı şirketçe
haksız ve kötü niyetli şekilde ödenmemesinin asıl sebebinin ise davalı şirketle müvekkili şirket arasında
Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... E. Sayılı dosyasında görülen itirazın iptali davasından
kaynaklandığını, davalı şirketin huzurdaki davaya konu kalıp bedeli faturalarını haksız şekilde ödemediği
gibi, tarafımızca Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün .... E. sayılı icra takibi ile talep edilen fatura
alacaklarını da ödemediğini, davalı şirketin icra takibine yaptığı haksız itirazına karşı tarafımızca Bakırköy
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasından itirazın iptali davası açıldığını, davalının
ürünleri ihraç ettiği yurt dışı firma ile arasında oluşan reklamasyon kaynaklı zararını haksız şekilde
müvekkili şirkete yansıtma çabasına girdiğini ve müvekkili şirketin tüm alacaklarını haksız ve kötü niyetli
şekilde ödemediğini, ancak müvekkili şirketten kaynaklanmayan problemlerin haksız şekilde davacı şirkete yüklenmeye çalışılması ve işbu davanın konusu kalıp bedellerinin de ödenmemesi, davalı şirketin
basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı şekilde keyfi hareket ettiğini gösterdiğini, müvekkili
şirketçe düzenlenen kalıp bedeli faturalarının dayanağı olan kalıp çalışmalarının, davalı şirket çalışanı
tarafından müvekkili şirkete "kalıp açılması"(kalıp çalışması yapılması anlamında kullanılmaktadır.)
talebiyle iletilen e-mailler ve davalı şirket talimatları doğrultusunda gerçekleştirildiğini, bu nedenle
davalının kalıp bedellerini ödenmemesinin ticari teamüle ve yasaya aykırı olup kötü niyete dayandığını,
arabuluculuk görüşmesinin anlaşamama şeklinde sonuçlandığını, ileri sürerek, davacı şirket lehine
ortaya çıkan kalıp bedeline ilişkin düzenlenen; 05.03.2022 tarihli ... nolu 345.740,00 TL. Bedelli fatura ile 07.03.2022 tarihli .... no.lu 671.420,00 TL. Bedelli faturanın,
ticari temerrüt faiziyle birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
CEVAP; Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin, yurt dışından aldığı siparişlerin üretiminde fason üreticilere imalat yaptırdığını, bu kapsamda ihraç edeceği tekstil ürünlerinin bir kısım baskı işlemlerini davacı şirkete yaptırdığını, 2017
yılından başlayan ticari ilişkide müvekkili şirketin aldığı her sipariş için üretim talimatlarını davacıya
bildirmekte davacı da almış olduğu imalat talimatına göre kendisine gönderilen ürünlere baskı işlemleri
yaparak ürünleri iade ettiğini, akabinde de yapmış olduğu baskı hizmetine karşılık anlaşılan bedel
üzerinden faturasını kesmekte ve fatura karşılığı da müvekkili şirket tarafından kendisine ödenmekte
olduğunu, davacı şirket ile 2017 yılından 2022 yılı Şubat ayına kadar yaklaşık 2.324.000 adet baskı işlemi
yaptırılmış olup davacı tarafa yaklaşık 8 milyon TL baskı ücreti ödendiğini, taraflar arasında baskı
ücretinin dışında ayrıca baskı kalıp, desen, film bedelinin ödeneceğine dair bir anlaşma olmadığı gibi böyle
bir uygulama dahi olmadığını, bugüne kadar kalıp bedelinin ismi dahi geçmediğini, davacıya geçilen
siparişlerin tamamının üretime dönüşmüş ve yukarıda arz edildiği üzere davacı tarafa bugüne kadar
2.324.000 adet baskı işlemi yaptırıldığını, bugüne kadar seri üretime dönüşmeyen 4 adet numune çalışması
talebi olduğunu, dava dilekçesinin ekinde sunulan 4 adet faturaya konu numune çalışması, seri üretime
geçmediği için bedelleri ödenmediğini, davacının sunmuş olduğu bu 4 adet faturadan 04.11.2021 tarihli 20
adetlik one piece mco2 ön arka kalıp bedeli faturası, davacının 20.08.2021 tarihli fatura ile ... model ürüne yapmış olduğu baskı işlemindeki hata nedeniyle davacının yurt dışı
müşterisinin aynı üründen tekrardan numune istemesi üzerine davacıya yaptırılan numune çalışması olup,
bu numune işleminin üretime dönüşmeyeceği için bu işlem için düzenlenen 20 adetlik kalıp çalışması
faturasının davalı şirket tarafından ödendiğini, yine dava dilekçesinin Ek'4te sunulan 08.01.20219,
17.02.2019 ve 22.08.2019 tarihli pano kalıp çalışması için düzenlenen faturaların da üretime
dönüşmeyecek numune çalışması olduğu için davacı tarafından faturasının kesilmesi üzerine ödemesinin
yapıldığını, bunun dışında davacıya yaptırılmış bir numune çalışması olmadığını, bu nedenle 2017 yılından
2022 yılına kadar süre gelen ticari ilişkide hiç bir zaman baskı kalıp, desen film bedeli gibi ilave bir ücretin
ödeneceği yönünde bir anlaşma olmadığından davacının da bunları fatura etmesinin aklına dahi
gelmediğini, ta ki davacının 2021 Ağustos ve 2022 şubat ayında ayında yapmış olduğu baskı işlemindeki
hata nedeniyle davalı şirkete sebebiyet verdiği 18.289 Euro'luk zararın davacıya fatura edilmesine
kadar, zira davacının 22.09.2021 tarihli imzalı taahhüdü ile zararı karşılayacağını taahhüt etmesine rağmen
kendisine kesilen bu faturaları ödememesi üzerine davacı ile çalışmaya son verildiğini, uğranılan zararın
tazmini için Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinde ... E. Sayılı dosya ile dava açıldığını ve
... E. Sayıyı dosya ile birleştirildiğini, davacı ile çalışmaya son verilmesi üzerine davacı tarafın,
baskı kalıp, desen film çalışması adı altında tek taraflı olarak iş bu davaya konusu olan iki adet faturayı
kesip gönderdiğini, ancak gerek taraflar arasında böyle bir anlaşma olmaması ve gerekse yerleşik teamül
gereğince kalıp bedeli yapılan baskı birim fiyatının içinde olduğundan söz konusu faturalara itiraz edildiğini, kaldı ki 213 sayılı yasının 231/5 maddesi gereğince malın teslimi veya hizmetin yapıldığı
tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenmeyen faturaların hiç düzenlenmemiş sayılacağından davacının talebinin reddine karar verilmesi gerektini, gerçekleşen ticari ilişkide davacıya baskı ücreti
dışında desen, kalıp, film ücreti ödeneceğine dair bir anlaşma veya taahhüt bulunmadığını, baskı işlemi için
yaptırılan kalıp, şablon ve desen bedellerinin baskı ücretinin içinde olduğunu, ayrıca
ücretlendirilemeyeceğini, bu hususun Ticaret hayatında yaygın bir teamül olduğunu, nitekim dava
dilekçesinde de " ticari iş ve teamüle göre desen kalıp film baskısı yapılan yarı mamüllerin ihracatçı firma
tarafından üretime gönderilmesi halinde kalıp bedelinin ürünün birim fiyatına/maliyetine eklendiğini, yarı
mamüllerin üretime gönderilmemesi halinde ise kalıp bedeli için ayrıca fatura edilerek kalıp bedeli tahsil
edilmekte olduğunun beyan edildiğini, davaya konu edilen iki adet faturanın da desen, film ve kalıp
çalışması yapılan ancak, davalı şirketçe üretime gönderilmeyen yarı mamüller için ortaya çıkan kalıp
bedelinin tahsili amacıyla düzenlendiği iddiasının gerçek dışı olduğunu, taraflar arasındaki cari hesap
incelendiğinde davacı ile çok yoğun ve yüklü miktarda bir çalışmanın olduğunu, başka bir ifadeyle
davacıya geçilen siparişlerin tamamının üretime dönüştüğünü, 421 adet desen örneklerinin müvekkili şirket
ile bir ilgisi olmadığını, davacı tarafın bilgisayar hafızasında bulunan ilgili ilgisiz tüm desen çalışmalarını
delil olarak sunulduğunu, bu desenlerin müvekkili şirketin talimatı ile üretildiğini ortaya koyan hiç bir delil
sunulmadığını, bu nedenle sunulan desen görsellerine itiraz ettiklerini, yine sunulan e-mail yazışmaları
incelendiğinde toplam 19 adet model ve 35 adet desen göründüğünü, bu e-mail yazışmalarının, davacıya
yaptırılan ve yukarıda bahsedilen 2.324.00 adet gibi yüksek adetli baskı çalışmasında baskı işlerinin çok
küçük bir kısmı ile ilgili imalat yazışmaları olup bunların tamamının üretime dönüştüğünü, davacının, söz
konusu e-mail yazışmalarındaki işlerin baskı işlemlerini yaptığını, faturasını kesip bedelini tahsil ettiğini,
davacı ile yukarıda belirtilen 4 adet fatura dışında hiç bir zaman salt kalıp çalışması yapılması gibi bir talep
olmadığını, dava dilekçesinde belirtilen ve bir kısım e-mailllerde yer alan " kalıp açılması" ibaresi ile
davacıya bir kalıp siparişi verilmediğini, bunun yapılacak baskı işleminin hazırlık aşamasının bir parçası
olduğunu, bu kapsamda davacıya geçilen siparişlerin tamamı üretime geçmiş ve davacı tarafça da kabul
edildiği üzere kalıp bedeli baskı hizmeti içinde olduğu için baskı hizmeti faturaları kesilmiş ve davacıya
ödenmiş olduğunu, dolayısıyla dava dilekçesinde yer alan ve bir kaç e-mailde yer alan kalıp açılması
ifadesinin davacıya gönderilen sipariş talimatı üzerine çalışmaya başlanması bir başka deyişle baskı
işleminin olmazsa olmazı olan kalıp çalışmasına başlanması için olduğunu, bu talimatların tamamının
üretime dönüştüğünü, sunulan e-mail yazışmalarından örneğin 10.04.2021 ile 11.06.2021 tarihleri
arasındaki ... konulu maillerde de görüleceği üzerine "kalıbını açalım" şeklinde geçilen e-mailden
sonra her iki taraf kayıtlarındaki faturalardan da tespit edilebileceği üzere çok sayıda baskı işlemi yapılmış
olduğu dolayısıyla bir numune çalışması olmadığını, bunun gibi 29.06.2021, 05.07.2021 ve 06.07.2021
tarihli .... konulu e-mailllere konu sipariş talimatı üzerine davacı tarafça 80.000 adedi aşkın baskı
işlemi yapıldığını, bunun gibi sunulan e-mailler arasında bulunan ..., ..., ..., ...,
..., ..., ..., ...vb. konulu e-mailler ile sunulan e-mailler arasında yer almayan
bir çok modelin siparşinin geçilmiş ve baskı üretimi yapılarak bedellerinin davacıya ödenmiş olduğunu,
davacının dava konusu ettiği faturaların 2021-2022 yıllarına ait çalışmalardan kaynaklandığını belirtmesine
rağmen .... konulu bir çok e-mail ise 2020 yılı ve öncesi ile ilgili çalışmalar olup
bunların zaten talep konusu edilen dönem ile bir ilgisi olmadığını, kaldı ki bir kısım e-maillerde ise hiç bir
talimat yer almadığını, davalı şirketin iç yazışmalarında yer alan linkte bulunan model ile ilgili davacı
taraftan baskı birim fiyatı almak için davacıya bilgi mahiyetinde gönderilmiş e-mailller olduğunun göründüğünü, davacı şirketin, öncelikle fatura konusu ettiği 1724 adet baskı kalıbını Mahkemece yapılacak
incelemeye sunması gerektiğini, yapmış olduğu bu baskı kalıplarından hangilerini, müvekkili şirketten
gelen talimat üzerine hazırladığını ancak üretime dönüşmediğini kanıtlaması gerektiğini, ancak dava
dilekçesi ekinde buna dair hiç bir delil sunulmadığını, HMK.319 maddesi gereğince iddianın genişletilmesi
veya değiştirilmesi yasağı davanın açılmasıyla başladığından bundan sonra sunulacak delillere muvafakat
etmediklerini, davacı tarafın bilgisayarındaki ilgili ilgisiz tüm desenlerin çıktısını dava dilekçesine
ekleyerek ya tutarsa hesabıyla talepte bulunduğunu, nitekim ortada talep konusu edilebilecek 1724 adet bir
baskı kalıbı olmadığından davacı tarafın 1.017.160 TL bedelli faturalardan sadece 10.000 TL gibi bir bedeli dava ederek davasına olan inancını gösterdiğini, davacının müvekkili şirketin talimatı ile sadece
numune için bir çalışma yaptığını kanıtlaması halinde teamül gereğince söz konusu kalıpları davacı şirkete teslim etmeden bedelini talep edebilmesinin mümkün olmadığını, davacıya özel olarak bir kalıp
siparişi verilmediğini, davacıya siparişi geçilip de üretime gönderilmeyen hiç bir çalışma olmadığını, bu
nedenle davacı tarafça tek taraflı olarak kesilen baskı kalıp, desen film bedeline dair iki adet faturaya noter
ihtarnameleri ile itiraz edilerek iade edildiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep
etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, alacak davası olup ilişkin olup, uyuşmazlık; taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davaya konu 05.03.2022 tarihli .... no.lu 345.740,00-TL bedelli fatura ile 07.03.2022 tarihli .... no.lu 671.420,00-TL bedelli fatura kaynaklı alacaklı olup olmadığı alacaklı ise miktarı hususlarına ilişkindir.
Davacı vekili 06/03/2023 tarihli dilekçesi ile taraflar arasında 15/02/2023 tarihli sulh protokolü imzalanarak anlaştıklarını ve sulh olduklarını, davadan feragat ettiklerini, yargılama ve vekalet ücretinin ödenmesi taleplerinden vazgeçtiklerini, bu nedenle feragat yönünde karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili 06/03/2023 tarihli dilekçesi ile tarafların anlaşarak sulh olduklarını, sulh protokolü gereğince davacı tarafça verilen feragat dilekçesinden dolayı taraflar arasındaki sulh protokolü gereğince davacı taraftan herhangi bir yargılama gideri ve vekalet ücreti taleplerinin olmadığını, feragat nedeniyle gereğinin yapılmasını talep etmiştir.
Davaya son veren taraf işlemlerinden olan davadan feragat, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.(HMK.307/1) Feragat, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. (HMK.309/1) Feragatin hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. (HMK.309/2)
Davacı taraf 06/03/2023 tarihli dilekçesi ile davadan feragat ettiğini belirttiği, vekaletnamesinde de davadan feragat yetkisinin bulunduğu anlaşıldığından davanın feragat nedeniyle reddine karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
1-Alınması gereken 179,90 TL harçtan peşin alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 9,12 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
2-Taraflarca yapılan yargılama giderlerinin kendileri üzerinde bırakılmasına,
3-Taraflarca dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
4-Tarafların karşılıklı vekalet ücreti talebi olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Küçükçekmece Arabuluculuk bürosunun ... numaralı arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davadan feragat eden davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair, tarafların yokluğunda, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 02/02/2023
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır