T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/1137
KARAR NO: 2023/1215
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ: 01/02/2023
KARAR TARİHİ: 28/11/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 29/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket ile 04/04/2012 tarihinde satış vaadi sözleşme gereğince ... İli, ... İlçesi,... Pafta, ... Ada, ... parselde kayıtlı ... Projesi, ... Blok, ... Numaralı daireyi satın aldığını, sözleşme uyarınca 90.000-TL bedelin 04/04/2012 tarihinde 67.500-TL peşin, 22.500-TL'yi ise 2 ayrı 02/06/2012 vadeli 10.000-TL senet ve 15/07/2012 tarih vadeli 12.500-TL tutarlı senetlerle ödediğini, davalı şirketin mevcut proje hakkında televizyon ve internette yoğun reklamlarının olması, inşaa edilen projenin edindiğim dönemde, projedeki ... ve ... Blokların %80 oranında zaten bitmiş olması, benim gibi yüzlerce kişinin projeden yer almaları ve davalının Esenyurt bölgesinde ... projesi haricinde; ... İli ... İlçesi ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar üzerinde inşa edilecek "..." ve yine ... İli, ... İlçesi ... parselde inşa edilen "... Projesinin de müteahhidi olması bende güven duygusu oluşturduğunu, haricen yapmış olduğu araştırmada davalı şirketin benim gibi yüzlerce kişiye muhtelif satışlar yaptığını, uzun süredir projenin durağan halde beklediğini, davalının mevcut projeyi terk ettiğini, davalı şirketin yüzlerce icra dosyası ile borçlu olduğunu, şirket yöneticileri aleyhine yüzlerce kişinin suç duyuruları neticesinde; 1764 yıl hapis istemli iddianame Bakırköy .... Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edilmiş ve ... Esas sayılı dosyasıyla yargılanmalarına başlandığını öğrendiğini, diğer taraftan, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas dosyasıyla 26.06.2019 tarihinde iflasına karar verildiğini, iflas kararının feragat neticesinde geri çekildiğini, ayrıca Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ile iflasına karar verildiğini ve Bakırköy .... İflas müdürlüğü ... sayılı iflas dosyası ile tasfiyeye girdiğini ve ayrıca Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyaları ile Davalı şirketin İflasının istendiğini ve davaların derdest olduğunu, bu süreçte davalı şirket yöneticilerine mağduriyetinin giderilmesi amacıyla ulaşmaya çalışmasına rağmen kendileriyle görüşme imkanın olmadığını beyan ederek öncelikle, ... İli, ... İlçesi, ... Pafta ... Ada, ... Parsel numarasında kayıtlı bulunan, ... Blok ... Nolu daire üzerine 3, Kişilere devir ve temliki önlemek amacıyla Davalıdır Şerhi ve İhtiyati Tedbir konulmasını, davanın konusu mülkiyet hakkına ilişkin olması sebebiyle İcra Yoluyla Satışların Tedbiren Durdurulmasını, mahkeme tarafından ... İli, ... İlçesi,... Pafta ... Ada, ... Parsel numarasında kayıtlı bulunan, ... Blok ... Nolu dairenin sözleşme tarihinden sonra 3.Kişi!er lehine konan haciz ve ipoteklerin terkin ettirilmesini, tapu iptallerinin yapılarak tarafına tescil edilmesini, tapu iptal ve tescilinin yapılması mümkün olmaz veya uygun görülmez ise, dava konusu taşınmazın rayiç bedelinin tespit edilerek dava tarihinden itibaren davalının tacir olmasından dolayı en yüksek ticari faizi ile birlikte, rayici belli olmadığı takdirde satış bedellerinin şimdiye kadar işleyen tüm faizi ile birlikte davalıdan tahsili için karar verilmesini, sözleşmeye göre teslim tarihi olan 30.06.2012 tarihinden itibaren, bilirkişi marifetiyle rayiç kira bedeli belirlenerek bedelin faiziyle birlikte davalıdan tahsili için karar verilmesini, davaya konu olan bağımsız bölümün ilan ve taahhüt edilen şekli ile şimdiki durumu arasında eksikliklerin maddi değerinin tespit edilmesini ve tespit edilen bedelin güncel değeriyle davalıdan alınarak tarafıma verilmesini, yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İflas İdare vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; Müflis şirket ... İnşaat ile ilgili olarak Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ... tarihi itibarı ile iflasına karar verildiğini, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyadan da tasfiye işlemlerinin devam ettiğini, İflas Kararının kesinleştiğini ancak ikinci alacaklılar toplantısının henüz yapılmadığını, tasfiye işlemlerini yürüten iflas idaresinin 12/10/2021 tarihli karar gereğince 1. Alacaklılar toplantısında alınan karar gereği, İflas İdaresinin yetisi ve bu yetkilerle sınırlı olmak üzere, arabuluculuk görüşmelerine katılmak, iflas masası leh ve aleyhine açılmış ve açılacak dava ve takiplerle ilgili olarak sulh, ibra, feragat ve ahz-u kabz yetkisi hariç olmak üzere İflas İdaresine İflas Masasını temsilen İflas İdaresi arasında 26.10.2021 tarihli avukatlık sözleşmesi imzalandığını, davanın tapu iptali ve tescili davası olduğunu ve gayrimenkulün aynına ilişkin olduğunu, bu davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, bu nedenle dava şartı olan görev yönünden davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafın eksik yatırılan harcı tamamlaması gerektiğini, müflis şirket ile davacı arasında gerçekleştirilen sözleşmenin geçersiz olduğundan davacı taleplerinin reddi gerektiğini, müflis şirketin taşınmazın geç tesliminde herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyan ederek davanın öncelikle usulden reddini, mahkemenin aksi kanaatte ise esastan reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dosyanın mahkememize Bakırköy .... Tüketici Mahkemesi'nin 13/09/2023 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kesinleşmiş görevsizlik kararı ile tevzi edildiği anlaşıldı.
Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. 6100 Sayılı HMK'nun 114/c maddesi gereğince mahkemelerin görevi dava şartı olup, yasanın 115. maddesi gereğince mahkeme dava şartının bulunup bulunmadığını res'en araştırmakla yükümlüdür.
6102 Sayılı T.T.K.'nun 4. maddesinin 1. fıkrası 6335 Sayılı Yasanın 1. maddesi ile değiştirilerek ticari davalar her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları, T.T.K.'nun 4. Maddesinin a bendi gereğince T.T.K.'nun dan kaynaklanan davalar, T.T.K.'nun 4. maddesinin b, c, d, e, f bentlerinde sayılan davalar ve diğer özel kanunlarda Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu kararlaştırılan davalar ticari dava olarak Ticaret Mahkemelerinde görülecektir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5.maddesinde ticaret mahkemelerinin kuruluşu ve hangi mahkemelerin ticaret mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir.
Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.
Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.
Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.
Ticaret Mahkemesinin iflasa karar vermesi anında borçlu hakkında iflas açılmış olur. Bundan sonra müflisin masaya giren mal ve hakları üzerindeki tasarruf yetkisi kısıntıya uğrar ve masaya geçer. Müflis masaya giren bir mal ve hak üzerinde tasarrufta bulunmuşsa bu işlem geçersizdir. İflas kararından önce müflisin temlik sözleşmelerinden doğan borçları taşınmazın tapu kaydı henüz müflis üzerinde bulunduğundan masaya geçmekle iflas nedeniyle asıl akit (satım akti) yapılamamaktadır.
Kural olarak sözleşmeler taraflardan birinin iflas etmesiyle son bulmazlar. Bu halde iflas etmemiş olan taraf sözleşmenin ifasını isteyebilir. Ancak sözleşmenin ifasını talep hakkı bir iflas alacağıdır. Davaya konu temlik iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdendir. Bu bakımdan sözleşmenin alacaklısı olan taraf iflastan önce yapılan sözleşmedeki bütün borçlarını müflise karşı yerine getirmiş ise alacağı para borcundan başka bir şey olduğundan alacağını para alacağına çevirerek masaya yazdırabilir. (İ.İ.K. m. 198)
Somut olayda davacının öncelikli talebi tapu iptali ve tescile yönelik olup bedelin tahsili için sıra cetveline kayıt talebi terditli taleptir. Öncelikli talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmayıp, müflis şirketin aktifinde yer alan bir hakkın masadan çıkartılarak, tapuda adına tescili istemine ilişkindir. Davacının talebi gayrimenkul satış sözleşmesi ile satın aldığını iddia ettiği bağımsız bölümün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile adına tesciline ilişkin olduğundan davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan tapu iptali ve tescil talepleri yönünden İİK'da özel düzenleme yer almadığından taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, 7.Hukuk Dairesi, 12/11/2020 tarih, 2020/1886 Esas, 2020/1689 Karar, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi, 3.Hukuk Dairesi, 2020/1317 Esas, 2020/830 Karar, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 2019/1010 Esas, 2019/1164 Karar Sayılı ilamı, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 2020/275 Esas, 2020/302 Karar Sayılı ilamları)
Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya bunun adına veya hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık ve benzeri sözleşmelerde dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem 6502 sayılı yasa 3/l maddesine göre tüketici işlemi niteliğindedir.
Somut olayda; davanın mutlak ya da nispi ticari dava niteliği taşımadığı, dava konusu edilen satış işlemine konu bağımsız bölümün konut vasfına sahip olduğu, davacının bu nedenle tüketici olarak kabulü gerekmektedir. Davalı şirketin iflasına karar verilmiş olması ve davacının asıl talebi dikkate alındığında davacı tarafın açmış olduğu iş bu davanın kayıt kabul davası olarak da görülmesi mümkün değildir. Yukarıda açıklanan nedenlerle iş bu davaya bakmakta Mahkememiz görevli olmadığından, HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı noksanlığı davanın usulden reddine karar verilmiş, iş bu karar karşı görevsizlik mahiyetinde olduğundan aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın davaya bakmaya mahkememiz görevli olmadığından HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı noksanlığı nedeniyle Usulden Reddine,
2-Davaya bakmaya Bakırköy ... Tüketici Mahkemesinin görevli ve yetkili olduğuna,
3-Mahkememizce verilen görevsizlik kararı karşı görevsizlik mahiyetinde olup, verilen kararın davacı vekilince yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde dosyanın merci tayini için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, masrafların davacı yanca karşılanmasına,
4-Yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olamak üzere karar verildi. 28/11/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır