T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/358 Esas
KARAR NO : 2025/966
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 19/04/2024
BİRLEŞEN BAKIRKÖY .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
... ESAS SAYILI DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN;
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 29/07/2024
KARAR TARİHİ : 16/10/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 23/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA:
DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Fiilin .... İlçesi’nde gerçekleştiğini, Bahçelievler ilçesinin, Bakırköy İcra Daireleri ile Bakırköy Mahkemelerinin yetki alanı içinde bulunduğunu, müvekkili firması tarafından, davalı sigortalı ... Anonim Şirketi'nin maliki olduğunu, sevk ve idaresi kaza tarihinde ...'da bulunan ... plakalı araç için 18.08.2021-18.08.2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... no.lu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, Bahçelievler/İstanbul'da 01.11.2021 tarih, saat 14.10 sıralarında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının, sevk ve idaresinin kaza tarihinde ...'da bulunduğunu, ... plakalı aracın, .... yolunda .... mevkiinde Edirne istikametinde seyir halinde olduğunu, ... karşısına geldiği esnada aracının ön kısımları ile yine aynı yön ve istikamette önünd doğmasında davalının %100 kusurlu olduğunu, tutarın tamamını ödemekle yükümlü olduğunu, bu sebeplerle Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyadan başlatılan icra takibine konu alacağın aslı ile ferilerine ilişkin olarak davalı muteriz borçlular tarafından yapılan itirazın iptali ve icra takibindeki miktar üzerinden takibin devamı ile, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminat ödenmesini ve tüm yargılama giderleri ile ücreti vekaletin de davalılara yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
CEVAP; Davalı ... Kiralama A.Ş. tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Husumet itirazlarının bulunduğunu, itirazın iptali davası için kanunda öngörülen 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, davanın ihbarını talep ettiklerini, davaya karışan aracın finansal kiralamaya konu olduğunu, işletenlik sıfatının uzun süreli kiralamalarda finansal kiracıda olduğunu, davacının kazaya karışan aracın finansal kiralama yoluyla kiralanmasına karşın müvekkili şirkete rücu edebileceğine yönelik iddia ve talepleri usule ve yasaya aykırı olduğunu, meydana gelen kazanın sebebiyle oluşan zarardan sorumluluk hukuken dava dışı ... ve dava dışı finansal kiracı ... Turizm'e ait olduğunu, müvekkili şirketin meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığını, dava konusu olayda davalı müvekkili şirketin kusursuz sorumlu olduğu bir vakanın olmadığını, müvekkili şirkete aleyhine ikame edilen benzer davada, davanın reddine karar verildiğini, bu sebeplerle öncelikle Müvekkil Şirket bakımından husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise davanın finansal kiracı ... Turizm Taşımacılık Yatırım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ihbar edilmesini, açılan davanın esastan reddini, davacı taraf hakkında icra dosyasına konu alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar Olunan ... Turizm Taşımacılık Yat. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki dava hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, müvekkili şirketin 2001 yılından itibaren araç kiralama işiyle uğraştığını, dava dışı ...'nın, müvekkili şirketi tarafından kiralanan ... plakalı aracı kullanmak amacıyla 25.12.2020 ile 22.01.2022 tarihleri arasında ... plakalı aracı uzun dönem kiraladığını, davanın ihbar edilmesini talep ettiklerini, kolluk görevlileri tarafından tesis edilen kaza tespit tutanağının dava dışı ...'nın sürücü belgesi olduğunun tespit edildiğini, kazanın meydana gelmesinde kusur oranlarının bilirkişi tarafından incelenmesi gerektiğini, bu sebeplerle öncelikle haksız ve mesnetsiz davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaate ise davanın esastan reddini, dava dışı ....'nın işleten sıfatına haiz olması sebebi ile davaya ihbarını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA:
DAVA: Birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas Sayılı Dosyasında Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle;
Öncelikle işbu dava dosyasının Bakırköy ... Asliye Ticaret Mah. ... E. sayılı dosyayla birleştirilmesini,
Bakırköy .... İcra Dairesi ... E. sayılı dosyadan başlatılan icra takibine konu alacağın aslı ile ferilerine ilişkin olarak davalı muteriz borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ve icra takibindeki miktar üzerinden takibin devamı ile, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminat ödenmesine ve tüm yargılama giderleri ile ücreti vekaletin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas Sayılı Dosyasında Davalı ... Kiralama A.Ş. vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazlarının bulunduğunu, itirazın iptali davası için kanunda öngörülen 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, davanın ihbarını talep ettiklerini, davaya karışan aracın finansal kiralamaya konu olduğunu, işletenlik sıfatının uzun süreli kiralamalarda finansal kiracıda olduğunu, davacının kazaya karışan aracın finansal kiralama yoluyla kiralanmasına karşın müvekkili şirkete rücu edebileceğine yönelik iddia ve talepleri usul ve yasaya aykırı olduğunu, meydana gelen kaza sebebiyle oluşan zarardan sorumluluk hukuken dava dışı ... ve dava dışı finansal kiracı ... Turizm'e ait olduğunu, müvekkili şirketinin meydana gelen kazada bir kusurunun olmadığını, dava konusu olayda davalı müvekkili şirketinin kusursuz sorumlu olduğu bir vakanın olmadığını, davacı kötüniyetli olarak işbu davayı ikame ettiğini, %20'den az olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ettiklerini, bu sebeplerle öncelikle müvekkili şirketi bakımından husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise davanın finansal kiracı ... Turizm Taşımacılık Yatırım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ihbar edilmesini, açılan davanın esastan reddini, davacı taraf hakkında icra dosyasına konu alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, masraf ve vekâlet ücretinin davacı uhdesine tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Açılan Asıl davanın Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına ilişkin olarak, birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı davanın Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına ilişkin olarak, davanın sigorta ödemesine dayalı rücuen tazminat talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğu davanın sigorta ödemesine dayalı rücuen tazminat talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın davacı şirket nezdinde zmms sigortası bulunan ... plaka sayılı aracın ehliyetsiz olarak kullanılması sırasında ... plaka sayılı araca zarar vermesi sebebi ile hasar onarım bedeli ve değer kaybı ödemesinin kadri marufunda olup olmadığı, davacı sigorta şirketi açısından rücu şartlarının oluşup oluşmadığı,... plaka sayılı aracın ehliyetsiz olarak kullanılıp kullanılmadığı, davacının icra takibine konu bedelleri davalı taraftan talep edebilip edemeyeceği, ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilebilip edilemeyeceği, edilebilecek ise miktarı hususlarında olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Mahkememizce alınan 26/02/2025 tarihli Bilirkişi Raporunda özetle;
Kaza Yerinin Tetkiki 01.11.2021 tarihinde saat 14:10 sıralarında gerçekleşen araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla sonuçlanan trafik kazasının olduğu saat itibariyle, vakit gündüz ve hava açık, olay anında, olay sonrası düzenlenen tutanak üzerinde bulunan bilgiler ve olay sonrasına ait resimlerden anlaşıldığı üzere olay anında hava açık ve kaplama yüzeyi kuru, yolun kaplama cinsi asfalt, sürücüler için görüşe engel olabilecek virajı ve eğimi bulunmayan genel itibarıyla görüş mesafesi açık düz yol, sürücülerin görüşüne engel olabilecek her hangi bir fiziki durum yol çalışması vb. bir durumu bulunmayan transit yol, orta refüjle desteklenmiş orta refüj kısmında metrobüs yolu bulunan trafik akışı tek yön yol, kaza mahalli ... karayolu üzeri yolun trafik akışı genel olarak üç şerit üzerinden tek yön olarak akmakta, trafik akışı tek yön olan üç şeritli yolun her bir yol şeridi genişliği 3,5 metre, kaplama üzerinde yol şerit çizgileri bulunmakla birlikte yol üzerinde bilgilendirme yönlendirme yasaklama ve hız sınırını gösteren trafik işaret levhaları genel olarak yol üzerinde bulunmakta ve olay üç şeritli yolun en sağ şeridi üzerinde gerçekleşmekte, ... transit yol üzerinde belirlenen azami hız sınırı otomobiller için 80 km/s olup bu durum yol üzerinde yer yer trafik işaret levhalarıyla gösterilmekte, yolun sol kısmı metrobüs yolu olup yoldan demir bariyerlerle ayrılmakta, araçların fiziki olarak sabit demir bariyerlerle belirlenen yol ayrımlarıyla yola katılıp yoldan ayrıldıkları ekspres yol (transit yol) niteliği taşımakta olan yol bölümü ve yolun en sağ tarafında d-100 yan yolu bulunmakta ve olay sonrası zaman içerisinde yolun genel yapısı geometrik ve fiziki özelliklerinde herhangi bir değişikliğin olmadığı ve mahallin şehir içi sınırları içerisinde yer alan transit yol olduğu olayın gerçekleştiği kaza mahallin genel yapısının teknik olarak incelenmesi ile olay sonrasına ait resimlerle birlikte olayın bir bütün olarak incelenmesi ve irdelenmesi ile yine olay sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağı üzerinde bulunan bilgilerin trafik kazasının gerçekleşmesine ilişkin teknik olarak irdelenmesi neticesinde anlaşılmıştır. Kusur Yönünden İnceleme Dosya içeriğinde bulunan belgeler, ifadeler, beyanlar ve kaza mahalli olay yerinin dosya içeriğinde bulunan bilgiler doğrultusunda tespit edilerek, olayın oluşumuna ilişkin incelenmesi sonrasında “ kaza analizi ” olayın yeniden canlandırılarak kazanın oluş şekli; Olay sonrası düzenlenen maddi hasarlı trafik kaza tespit tutanağında bulunan bilgiler ve olay sonrasına ait resimlerin incelenmesi doğrultusunda sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan davacıya ait ... plaka sayılı ... marka otomobil cinsi aracı ile .. karayolu transit yol üzerinde Bakırköy istikametinden .... istikametine trafik akışı tek yön üç taşıt yolu şeridinden oluşan yolun en sağ yol şeridi üzerinde havanın aydınlık ve açık olduğu taşıt yolu üzerinde istikametine eğimi ve virajı bulunmayan düz bir yapıya sahip, virajı bulunamayan görüş mesafesi oldukça açık taşıt yolu üzerinde ilerlemekte olduğu esnada, istikameti düz olan ve görüş mesafesi açık, görüşe engel herhangi bir cisim bulunmayan kaplama üzerinde ileriye doğru, yol üzerindeki araç trafiğinin yoğunlaşarak sıkıştığı sırada veya başka nedenlerle önünde ilerlemekte olan yavaşlaması nedeniyle, bu önünde ilerleyen araçların yavaşlamasını zamanında fark etmeyerek veya fark etmesine karşın aldığı tedbirin aracının hızına bağlı olarak ve önünde ilerleyen araçlarla takip mesafesini yeterince korumaması nedeniyle yetersiz gelerek ve idaresindeki aracın hızını yol üzerindeki araç trafiğine uygun olarak önündeki araçların hareketlerine ve trafik yoğunluğuna, kendisinin de aynı tepkiyi göstererek aynı şekilde aracının hızını uygun koşullara getirmeden ve araçlar ile yeterince takip mesafesini bırakmadan ilerleyişini sürdürdüğü bu sırada, istikametine yolun sağ tarafında bulunan ... karşısı mahal noktada, olay sonrası kaza mahallinde çekilen resimlerden anlaşıldığı üzere sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracının ön kısımları ile hemen önünde seyreden sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı ... marka otomobilin arka kısımlarına etkin tedbirler almadan çarpmasıyla gerçekleşen ve her iki araç üzerinde maddi hasar oluşmasıyla sonuçlanan maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği tüm dosya içeriğinde bulunan belge beyanlar ile olay sonrasına ait fotoğraflar ve araçların hasarlı kısımlarının titizlikle incelenmesi ve olay yeri mahallin trafik kazasının gerçekleşmesine ilişkin irdelenmesi neticesinde anlaşılmıştır. Kaza sonrası sürücü ...'ya Trafik ekiplerince alkol kontrolü yapılmış, ... marka .. seri numaralı alkolmetre cihazı ile 01.11.2021 tarih ve saat 14:38 da yapılan ölçüm sonucunda % 0 (yüzde sıfır) promil “Alkolsüz” olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Azerbaycan ülkesi Bakü şehrinden alınma ... belge numaralı sürücü belgesi sahibi olduğu olay sonrası polis ekipleri tarafından düzenlenen tutanak üzerinden anlaşılmıştır. Kaza sonrası sürücü ... Trafik ekiplerince alkol kontrolü yapılmış, ... marka ... seri numaralı alkolmetre cihazı ile 01.11.2021 tarih ve saat 14:39 da yapılan ölçüm sonucunda 96 O (yüzde sıfır) promil “Alkolsüz” olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Samsun ili Terme ilçesinden alınma ... belge numaralı “B” sınıfı otomobil cinsi araç kullanmak için yeterli sürücü belgesi sahibi olduğu dosya içeriğinden anlaşılmıştır. Şerit : Taşıtların bir dizi halinde güvenle seyredebilmeleri için taşıt yolunun ayrılmış bir bölümüdür. Şerit Çizgisi: Kaplama üzerinde trafik akım şeritlerini birbirinden ayıran ve şeritlerin iç sınırlarını gösteren çizgidir. Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlamak Madde 52 - Sürücüler: Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, kol ve grup halinde araç kullananlar, araçları arasında yönetmelikte belirtilen esaslara uygun olarak diğer araçlarn güvenle girebilecekleri açıklıklar bulundurmak, zorundadırlar. Madde 56 - Sürücüler Aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. Şerit izleme : Sürücülerin; geçme, dönme, duraklama, durma ve park etme gibi haller dışında şerit değiştirmeleri veya iki şeridi birden kullanmaları, 2. Kavşaklara yaklaşırken, yerleşim yerleri dışında yüz elli metre, yerleşim yerlerinde ise otuz metre mesafe içinde ve kavşaklarda şerit değiştirmeleri, Araçların cinsine ve hızına uygun olmayan şeritten gitmeleri, işaret vermeden şerit değiştirmeleri, yasaktır. Gelen trafikle karşılaşma : Sürücüler; iki yönlü trafiğin kullanıldığı taşıt yollarında karşı yönden gelen araçların geçişini zorlaştıran bir durum varsa geçişi kolaylaştırmak için aracını sağ kenara yanaştırmaya, gerektiğinde sağa yanaşıp durmaya, dağlık ve dik yokuşlu karayollarında karşılaşma halinde, çıkan araç için geçiş güç veya mümkün değilse, güvenli geçişi sağlamak üzere, inen araçlar, varsa önceden sığınma cebine girmeye, sığınma cebi yoksa sağ kenara yanaşıp durmaya, gerektiği hallerde geri gitmeye, Zorunludurlar. Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar. Araçlar arasındaki mesafe KTK Yönetmelik Madde 107- Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek zorundadırlar. Bu mesafe, kendi araçlarının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metredir. Takip mesafesi, takip eden aracın 2 saniyede kat edeceği yol uzunluğu kadar da olabilir. Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller Madde 84 - Araç sürücüleri trafik kazalarında; Kırmızı ışıklı trafik işaretinde veya yetkili memurun dur işaretinde geçme, taşıt giremez trafik işareti bulunan karayoluna veya bölünmüş karayolunda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit, rampa ve bağlantı yollarına girme, ikiden fazla şeritli taşıt yollarında, karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit veya yol bölümüne girme, arkadan çarpma, geçme yasağı olan yerlerde geçme, doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma, şeride tecavüz etme, kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, manevraları düzenleyen genel şartlara uymama, yerleşim birimleri dışındaki karayolunun taşıt yolu üzerinde, zorunlu haller dışında park etme veya duraklama ve her durumda gerekli tedbirleri almama, park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, Hallerinde asli kusurlu sayılırlar. 2918 sayılı K.T.K. ve bağlı Karayolları Trafik Yönetmeliğinde karayollarından faydalanan motorlu ve motorsuz araç sürücüleri, yayalar ve hayvan güdücülerinin hal ve hareketleri belli kurallara bağlanmıştır. Bu kurallar kusurun belirlenmesinde ölçüt oluştururlar, aykırı davranışlar ise sorumluluk hukukuna göre "kusur" olarak değerlendirilirler. Zira bu kurallar, sürücü ve yayaların karayolu üzerindeki davranış biçimlerini (hal ve hareketlerini) Önceden teknik olarak belirlemiş objektif hukuk normlarıdır. Bunlara aykırı davranış kusuru oluşturur; mutlak ölçü bu kurallardır. Bu nitelikteki kurallar trafiğe katılandan beklenen özeni, davranışı açıkça ve hiçbir kuşkuya meydan vermeyecek biçimde belirlediği için ayrıca başka bir ölçüye ihtiyaç yoktur. Şayet, beklenen özenin ölçüsü önceden belirlenmemiş hal ve şartlara bırakılmış ise, Trafik Hukukundaki “Güven ilkesi" gereği irdeleme yapılır. Buna göre de, karayolundan yararlanan diğer kişi veya kişilerin kurallara aykırı hareket ettiğini anladığı veya bir çarpma tehlikesinin mevcut olduğu zaman, bu aykırılığın veya tehlikenin dikkate alınıp alınmadığı araştırılır. Tarafımıza tevdii edilen dava dosyasındaki dava dilekçesi ile dava dilekçesine sunulan beyanlarla birlikte ve diğer dosya bilgi ve belgeler ile olay sonrası polis ekipleri tarafından düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı üzerindeki bilgilerin incelenmesi ve irdelenmesi ile olay yeri mahallinin trafik kazasının gerçekleşmesine ilişkin incelenmesi neticesinde iki araç üzerinde maddi hasar oluşmasıyla birlikte yaralanmayla sonuçlanan trafik kazasının oluşuna ilişkin dava dosyası içerisinde bulunan bilgiler yeterli olmuş ve tarafların kusurlarına ilişkin kanaat takdiri mahkemeye ait olmak üzere aşağıda belirtilmiştir. Kusura ilişkin kanaat ve netice Davalı ... Kiralama Anonim Şirketi adına tescil kaydı bulunan ve davacı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... yukarıda belirtilen 2918 Karayolu Trafik Kanunun 52/1-C, 56/1-C ve 84/D (Araç Sürücüleri Trafik Kazalarında arkadan çarpma, Hallerinde Asli Kusurlu Sayılırlar) maddelerinde belirtilen önceden teknik olarak belirlenmiş önemli ve emredici hukuk kurallarına aykırı bir şekilde trafik akışı tek yön ve üç şeritli yolun en sağ yol şeridi üzerinde ilerleyişi sırasında, aracının kontrolünü tam olarak sağlayamayarak, aracının hızını, yol üzerinde bulunan araç trafiğine ve aracının teknik yapısına uyacak şekilde zamanında uygun hadde düşürmeyerek ve önünde ve ilerisinde ilerleyen araçların, trafik yoğunluğu nedeniyle yavaşlayarak ilerleyen araçları görüş mesafesi yeterli ve oldukça açık durumda bulunan yol üzerinde zamanında fark etmeyerek veya fark etmesine karşın, bu önündeki araçların hareketine uygun şekilde yavaşlamayarak, aracıyla seyri esnasında önünde seyreden araçlara başta kendi can güvenliği korumak için, kanun ve yönetmelikte belirtilen şartlara uygun ve güvenli mesafeden daha fazla yaklaşmadan ve görüş mesafesi açık yol üzeri önünde ilerlemekte olan araçları görmesini engelleyecek herhangi bir fiziki olumsuz durumu bulunmayan yol üzerinde zammında yol üzerindeki trafik durumu ile bu hemen önünde ilerleyen araçların trafik şartlarına uygun bir hızda ilerleyerek yavaşlamakta olduklarını zamanında fark etmeyerek ve karşılaşabileceği bir tehlike anında tehlikeyi önleyecek şekilde müteyakkız davranmayarak ve önünde seyreden ... plaka sayılı otomobil ile arasında yeterince takip mesafesi ve gelişebilecek bir tehlike anında istenmeyen sonuç gerçekleşmeden ve gerekli etkin fren ve manevra tedbirleri alabilecek mesafe bırakarak ilerlememesi nedeniyle önünde, trafik durumunun şartlarına uygun olarak ilerlemekte olan ... plaka sayılı otomobilin arka kısımlarına idaresindeki aracın ön kısımları ile tedbirsizce çarpmasıyla gerçekleşen oluşumuna neden olduğu ve araçlar üzerinde hasar oluşmasıyla neticelenen bu maddi hasarlı trafik kazasının hazırlanması ve gerçekleşmesinde önceden teknik olarak belirlenmiş, kanun hükmü olarak açıkça belirtilmiş olan önemli ve emredici hukuk kurallarını açık ve net bir şekilde ihlal etmesi ile trafikte araç kullandığı sırada yol üzerinde bulunan araç trafik akışına göstermesi gereken en basit dikkat ve özeni asgari düzeyde dahi göstermemesi nedeniyle objektif olarak öngörülebilir ve seyri esnasında önlerinde ilerleyen araçla yeterince takip mesafesini koruyarak önünde ilerleyen bu araçların hareketine uygun olarak zamanında yavaşlaması ve gerekirse durması ile seyri sırasında önünde ilerlemekte olan araçların hareketlerine dikkat ederek müteyakkız davranışlar göstererek seyrini sürdürmesi halinde oluşumu önlenebilir olan bu olayın hazırlanması ve oluşumunda 1.dereceden asli düzeyde tam kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... trafik akışı tek yön üç şeritli olan ... karayolu kuzey transit yolun en sağ yol şeridi üzerinde şerit izleme kurallarına uygun olarak ilerlediği sırada arkasından gelen araçlar için alabileceği herhangi tedbir önlem bulunmaması ve trafik güvenliği açısından arkasından gelen araç trafiğini takip etmesinin mümkün olmaması nedeniyle ve olay anında seyir halinde bulunduğu sağ yol şeridi üzeri bulunan araç trafik şartlarına uygun bir hızla ilerlediği sırada davalı adına tescil kaydı bulunan ... plaka sayılı otomobilin ön kısımlarıyla idaresinde bulunan ... plaka sayılı otomobilin arka kısımlarına çarpmasıyla gerçekleşen ve araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla sonuçlanan bu olayın oluşmasını önlemeye yönelik alabileceği herhangi bir tedbir veya önlem bulunmaması nedeniyle araçlar üzerinde zarar oluşmasıyla sonuçlanan bu maddi hasarlı trafik kazasının hazırlanmasına ve oluşumuna neden olacak atfa kabil bir kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Hasar yönünden inceleme ve değerlendirme Dosya muhteviyatında bulunan hasar fotoğrafları ve 22.11.2021 tarihli Kasko Kesin Ekspertiz Raporu incelendiğinde; ... plaka sayılı, ... marka, ... tipinde, 2015 model, kaza tarihinde 65.023 km'de olan aracın; bagaj kapağı, havuz sacı, arka tampon, arka park sensörü, arka panel başta olmak üzere montaj elemanlarıyla birlikte toplam 29 kalem yedek parçada hasar meydana geldiği anlaşılmıştır. Değişmesi gereken hasarlı parçalar için KDV Hariç iskontolu 24.307,49 TL, onarım, kaporta, boya, elektrik, döşeme/kilit, cam işçilikleri için KDV Hariç 9.568,13 TL olmak üzere toplam KDV Hariç 33.875,61 TL, KDV Dahil 39.973,22 TL hasar onarım bedeli belirlendiği görülmüştür. Yedek parça kod numarasına göre yapılan araştırmada (Şekil 1, Şekil 2, Şekil 3) Kasko Kesin Ekspertiz Raporunda belirlenen KDV Hariç yedek parça bedellerinin, kaza tarihinde ijinal ve eşdeğer yedek parça bedelleriyle uyumlu olduğu, araçta kaza tarihi itibariyle belirlenen KDV Dahil 39.973,22 TL hasar bedelinin uygun olduğu, araçta meydana gelen hasarların kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Şekil 1. Bagaj kapağı fiyat geçmişi - Parça kod numarasına göre araştırılmıştır. Kasko Kesin Ekspertiz Raporu'nda da 6.675,21 TL bedel belirlendiği, bu bedele %8 uygulanarak hasar bedeli hesaplandığı anlaşılmıştır. Şekil 2. Havuz sacı fiyat geçmişi - Parça kod numarasına göre araştırılmıştır. Kasko Kesin Ekspertiz Raporu'nda da 5.187,57 TL bedel belirlendiği, bu bedele %8 uygulanarak hasar bedeli hesaplandığı anlaşılmıştır. Şekil 3. Arka tampon fiyat geçmişi — Parça kod numarasına göre araştırılmıştır. Kasko Kesin Ekspertiz Raporu'nda da 4.928,17 TL bedel belirlendiği, bu bedele %8 uygulanarak hasar bedeli hesaplandığı anlaşılmıştır. Değer kaybı yönünden inceleme ve değerlendirme Dava konusu ... plaka sayılı, ... marka, ... tipinde, 2015 model, kaza tarihinde 65.023 km'de olan araçta meydana gelen değer kaybı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, geçmiş hasar kayıtları vs. gibi hususlar göz önünde bulundurularak hesaplanmıştır. Aracın geçmiş hasarlarına yönelik sunulmuş olan SBM kayıtları incelendiğinde, aracın dava konusu kazadan önce 14.12.2019 ve 19.12.2016 tarihlerinde olmak üzere toplam 2 adet hasar kaydı olduğu anlaşılmıştır. Aracın 14.12.2019 tarihli kazasında sol ön kapı kısmından, 19.12.2016 tarihli kazasında arka tampon kısmından hasar gördüğü anlaşılmıştır. Dosya muhteviyatına sunulmuş olan hasar fotoğrafları ve Kasko Kesin Ekspertiz Raporu incelendiğinde; aracın dava konusu kaza sebebiyle arka panel, bagaj kapağı, havuz sacı ve şase kısımlarında meydana gelen hasarlara ilişkin kaporta, boya ve onarım işlemleri sebebiyle değer kaybına uğradığı anlaşılmıştır. Aracın Kaza Tarihindeki rayiç bedel tespiti: Şubat 2025 Türkiye Sigorta Birliği Kasko Değer Listesi (https://...) değerlerine göre dava konusu aracın kasko değeri 883.553,00 TL olup, internet sitelerinde ve piyasada yapılan araştırmalarda 2025 yılında bu tip bir aracın hasarsız emsallerinin ortalama 2.el piyasa rayiç bedeli 1.300.000,00 TL olarak tespit edilmiştir (Şekil 4). Aracın kasko ve piyasa bedeli arasındaki sabit katsayı 883.553,00/1.300.000,00 - 0,679 olarak hesaplanmıştır. Bu aracın kaza tarihindeki kasko bedeli 333.737,00 TL olup, aracın kaza tarihindeki ikinci el rayiç bedeli 333.737,00/0,679 = 490.000,00 TL olarak tespit edilmiştir. Aracın dava konusu kazadan önce 2 adet hasar kaydı göz önüne alındığında aracın kaza tarihindeki 2. El rayiç bedeli 455.000,00 TL (490.000,00 TL x 0,93) olarak tespit edilmiştir. Araçta kaza tarihinde meydana gelen değer kaybı hesabı: Piyasada yapılan araştırmada dava konusu aracın günümüzdeki hasarsız emsallerinin 2. El rayiç bedellerinin ortalama 1.300.000,00 TL olup, dava konusu araçla benzer hasarlara sahip emsallerinin 2. El rayiç bedellerinin yaklaşık 1.200.000,00 TL (Şekil 5, Şekil 6) olduğu tespit edilmiştir. Günümüzde aracın hasarlı ve hasarsız emsalleri arasındaki oran 0,92 (1.200.000,00 TL/1.300.000,00TL) olarak hesaplanmıştır. Aracın kaza tarihindeki 2. El rayiç bedeli 455.000,00 TL olmak üzere, kaza sonrası onarımı yapıldıktan sonra 2. El rayiç bedeli yaklaşık 420.000,00 TL (455.000,00 TL x 0,92) olarak hesaplanmış olup, araçta kaza tarihi itibariyle 35.000,00 TL (455.000,00 TL — 420.000,00 TL) değer kaybı meydana geldiği tespit edilmiştir. Sigorta yönünden inceleme ve değerlendirme sigorta yönünden değerlendirme: Olay: 01.11.2021 günü sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken önünde ve aynı istikamette seyreden sürücü ... idaresindeki ... Plakalı araçla çarpışmaları sonucu meydana gelen maddi hasarlı Trafik kazası meydana gelmiştir. Kazadan dolayı tazminat talep eden ... Plakalı araçta meydana gelen hasar onarım bedeli ... plakalı aracın ZMSS şirketi davacı ... Sigorta şirketince ödendikten sonra sigortalısı araç sürücüsünün kusurlu olduğu ve kaza anında geçerli sürücü belgesi olmadığı gerekçesiyle ZMSS Genel şartları B-4 Maddesi gereği sigortalısından rücuen tazmin için başlatılan takibe itiraz edilmesi eldeki itirazın iptali dava konusu olmuştur. Raporumuzda yapılan kusur ve hasar yönünden tespitlerde ve dosya kapsamında sunulu belgelerin incelenmesinde: ... plakalı araç sürücüsü ... %100 oranında asli derecede kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün kusuru olmadığı, tazminat talep eden ve ön tarafta seyir halinde bulunan ... Plakalı araçta dava dosyasında bulunan kaza krokisi, kaza yeri fotoğrafları, hasar dosyası ve hasar fotoğrafları beraber değerlendirildiğinde; toplam 39.973,22 TL hasar bedeli tespit edildiği, ... plakalı araçta tespit edilen hasar miktarı davacı sigorta Şirketi tarafından 27.01.2022 tarihinde 39.973,22 TL olarak ödendiği, Dosya kapsamına sunulan Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi incelendiğinde ... Kiralama Anonim Şirketi ile ... Turizm Taşımacılık Ltd.Şti. Arasında 17.08.2022 tarihinde düzenlenen sözleşme olduğu, Sözleşme incelendiğinde dava konusu kazaya karışan araca ait ... araç ve plaka bilgisi tespit edildiği, dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil sürücüsü ... 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, Sigorta: ... Plakalı araç ... nolu poliçe ile 18.08.2021-18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Turizm Taşımacılık Yat.San.Vetic.Ltd.Şti. adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, ZMSS Genel Şartları Teminat Kapsamı; Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. B.â. Zarar un Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı; Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat Görenlerin Hakları yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edil ZMSS Genel Şartları B-4.a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise, B-4.b) (1) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekliel konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise davacı sigorta şirketi ödediği tazminatı sigortalıdan rücuen talep edebileceği, A.5. Kapsama Giren Teminat Türleri Bu Genel Şartlar kapsamındaki teminat türleri aşağıda yer almaktadır. Maddi Zararlar Teminatı: Hak sahibinin bu Genel Şartlarda tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır. İşleten Yönünden Değerlendirme: Karayolları Trafik Kanunu Madde 85 Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten ve araç İşleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. ZMSS Teminat limiti üzerinde kalan tazminat talepleri işletenin sorumluluğundadır. “Tanımlar” başlıklı KTK m. 3'de İşleten kavramı; “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.” yönündeki tanımı ile aracın salt kiralanması değil, aracın uzun süreli kiralanması halinde işleten sıfatına haiz olunacağı ifadesine yer vermiştir. Verilen tanımdan yola çıkacak olursak aracın kısa süreli kiralanması halinde işleten sıfatı değişmeyecektir. Diğer bir ifade ile aracın kısa süreli kiralanması halinde işleten sıfatı aracı kiralayan kişiye ait olacaktır. Ancak aracın uzun süreli kiralanması halinde madde metnindeki tanım devreye girecek ve artık aracı kiralayan kişi yani kiracı, işleten sıfatının sahibi olarak aracın yol açtığı zararlardan sanki araç sahibi gibi sorumlu olacaktır. Madde metninde yada diğer mevzuatlarda uzun süre kiralamanın ne kadar süreyi kapsadığına ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmış değildir. Yine ne Yargıtay kararlarında ne de doktrinde belirli bir süre öngörülmüş değildir. Ancak bazı görüşlere göre üç gün ya da daha uzun sü araç kiralama sözleşmeleri uzun süreli sayılacakken, bazı görüşlere göre ise bir ay ya da daha uzun süreli aracın kiralanması gerekmektedir. Yargıtay tarafından oluşturulan içtihatlarda bu sürenin ne kadar olabileceği hususu tartışılmış ancak her olayın kendine özgü kıstaslarının olması nedeniyle belirli bir süre belirlenememiştir. Ancak Yargıtay'ın artık yerleşmiş uygulamalarına göre araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma ilkeleri göz önünde tutularak her somut olaya göre işletenin kim olduğunun değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir. İşleten Sıfatı belirlenirken “Araç Üzerindeki Fiili Hakimiyet ve Ekonomik Yararlanma” Unsurlarına bakılacaktır. Yargıtay .... Hukuk Dairesi ... E., ... K., 14.4.2016 T. Kararında; “Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için bir başka kimseye devir edilmesi halinde (kısa bir süre için kiralanmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o araca kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekir. Bunun sonucu olarak da, araç maliki sorumlu tutulmamalıdır. Sürücü Belgesi Yönünden: Karayolları TrafikKanunu Sürücü belgesi alma zorunluluğu: Madde 36 - Motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır. Araçlar, Yönetmelikte sınıfları belirtilen sürücü belgelerine sahip sürücüler ile çok taraflı anlaşmalara göre sürücü belgesi bulunan veya geçerli uluslararası sürücü belgesi olan kişilerce sürülebilir. Buna göre; a) Sürücü belgesi olmayanların, mahkemelerce veya Cumhuriyet savcılıklarınca ya da bu Kanunda belirtilen yetkililerce sürücü belgesi geçici olarak ya da tedbiren geri alınanların, c) Sürücü belgesi iptal edilenlerin, araç kullanarak trafiğe çıktıklarını tespiti hâlinde, bu kişilere 1.407 Türk Lirası idari para cezası verilir. Ayrıca, aracın sürücü belgesiz kişilerce sürülmesine izin veren araç sahibine de tescil plakası üzerinden aynı miktarda idari para cezası verili Dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil sürücüsü ... 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, ağır kusurlu araç kullanmak yönünden: ZMSS Genel Şartları B-4.a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise, ödenen tazminatın sigortalısından rücuen talep edebileceği düzenlendiği, Genel Şartlar B.4 maddesi (a) bendine göre, işletenin ve eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin “kasti bir hareketi veya ağır kusuru ” sonucu meydana gelen kazalar nedeniyle sigorta bedelini ödeyen sigortacı, sigorta ettirene (işletene) rücu edebilecektir. Bunun karşıt anlamı, eğer işletenin ve eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin “kasti bir hareketi veya ağır kusuru” yoksa, “yüzde yüz kusurlu olsalar bile” sigortacının dönme (rücu) hakkından söz edilemeyeceğidir. Sürücünün veya yardımcı kişilerin “kasıtlı” davranışları saptanabilir bir eylem olarak ortaya çıkabilir ise de, “ağır kusur”un ne olduğu bugüne kadar yeterince tanımlanmış ve unsurları belirlenmiş değildir. Yargıtay kararlarındaki tanımlamalara “Ağır kusur, özel bir hukuk kavramı olup, kasıt olmamakla birlikte, kasta yakın bir kusurun varlığı anlamına gelir.” Gene Yargıtay kararlarına göre yüzde yüz kusurlu olmakla birlikte, kastı veya kasta yakın bir kusuru söz konusu değilse, sigortacının dönme (rücu) hakkı doğmayacaktır.” Örneklerle açıklamak gerekirse, kaygan zeminde ani fren yapma, hatalı sollama, mucurlu yolda hızını kesmeme, kavşaklara ve dönemeçlere hızla girme, geçme yasağına uymama, kırmızı ışıkta durmama, uykusuz ve yorgun uzun süre araç kullanma gibi durumlarda, kaza yapan sürücü yüzde yüz (tam kusurlu) bulunabilir ise de, bunlar “dikkatsiz ve tedbirsizce, kurallara ve yasaklara aykırı” olarak araç kullanma kapsamında olup, kasıtlı veya kasta yakın bir ağır kusur sayılamaz. Bu nedenle, bu gibi durumlarda sigortacının dönme (rücu) hakkından söz edilemez. Bu konuda Yargıtay kararlarından örnekler şöyledir: “Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, ağır kusur kavramı, bir özel hukuk kavramı olup, kasıt olmamakla birlikte kasta yakın bir kusurun varlığını ifade eder. Sigorta Genel Şartlarında “tam kusur "dan değil, “kasıt” ve “ağır kusur”'dan söz edilmektedir. Hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, sürücünün 2918 sayılı KTK'nun 57.maddesi hükmüne aykırı şekilde kavşaklarda geçiş önceliğine uymaksızın tedbirsiz ve dikkatsiz araç kullanması kusur oluştursa bile, dava konusu olayın oluş şekline göre “ağır kusur” değildir. Bu nedenle, sürücünün 8/8 kusurlu olması, sigorta şirketine rücu hakkı vermez. "(11.HD. 16.01.2006, E.2005184 K.2006/121) “Sigorta Genel Şartlarında “tam kusur”dan değil, “kasıt” ve “ağır kusurdan söz edilmektedir. Bilindiği üzere, ağır kusur kavramı, bir özel hukuk kavramı olup, kasıt olmamakla birlikte kasta yakın bir kusurun varlığını ifade eder. Bu nedenle sürücünün kasta dayanmayan tam kusuruyla verdiği zarardan dolayı, sigortacının, üçüncü kişiye ödediği tazminat nedeniyle rücu hakkı yoktur. Somut olay incelendiğinde, bilirkişi raporunda, sürücünün kırmızı ışıkta kavşağa girmiş olması nedeniyle yüzde kusurlu olduğu sonucuna varılmış olup, yukarda anılar ilkeler doğrultusunda sürücünün eyleminin kasıtlı bir hareket veya ağır kusur olmadığı, bilirkişi raporunda da isabetli olarak belirlendiği üzere, sü in kavşakta gerekli dikkati göstermeyerek kusurlu olduğunun, ancak ağır kusurunun bulunmadığının da kabulü zorunludur. "(11.HD. 30.10.2001, 5330-8413) Tüm dosya kapsamı incelendiğinde davalı tarafa ait araç sürücüsünün dava konusu kazada kusurlu olduğu , bu konuda ihtilaf bulunmadığı anlaşılmakla kazanın meydana gelmesi sigortalı araç sürücüsünün kast veya ağır kusur(kasta yakın) yönünden değerlendirmesi ve hukuki konu olduğundan sayın mahkemenin takdirinde olacaktır. Değerlendirme: ... Plakalı araç .. nolu poliçe ile 18.08.2021-18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Turizm Taşımacılık Yat.San.Vetic.Ltd.Şti. adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, ... plakalı araç sürücüsü ... oranında asli derecede kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün kusuru olmadığı, tazminat talep eden ve ön tarafta seyir halinde bulunan ... Plakalı araçta dava dosyasında bulunan kaza krokisi, kaza yeri fotoğrafları, hasar dosyası ve hasar fotoğrafları beraber değerlendirildiğinde; toplam 39.973,22 TL hasar bedeli tespit edildiği,... plakalı araçta tespit edilen hasar miktarı davacı sigorta Şirketi tarafından 27.01.2022 tarihinde 39.973,22 TL olarak ödendiği, dosya kapsamına sunulan Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi incelendiğinde ... Anonim Şirketi ile ... Turizm Taşımacılık Ltd.Şti. Arasında 17.08.2022 tarihinde düzenlenen sözleşme olduğu, Sözleşme incelendiğinde dava konusu kazaya karışan araca ait ... araç ve plaka bilgisi tespit edildiği, dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil sürücüsü ... — 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, ZMSS Genel Şartları B.4-b Maddesinde Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi kullanılması suretiyle kazanın meydana gelmesi ZMSS Genel Şartları gereği sigortalısından rücu edilebilecek hallerden olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nın 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, Sonuç Dava konusu Yaralanmalı ve Maddi Hasarlı Trafik kazasının meydana gelişinde; Davalı ... Kiralama Anonim Şirketi adına tescil kaydı bulunan ve davacı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla sonuçlanan bu trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda % 100 (yüzde yüz) oranında tek ve tam kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... araçlar üzerinde maddi hasar oluşmasıyla sonuçlanan bu trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda atfa kabil bir kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Dava konusu ... plaka sayılı, .. marka,.... tipinde, 2015 model, kaza tarihinde 65.023 km'de olan araçta kaza tarihi itibariyle belirlenen KDV Dahil 39.973,22 TL hasar bedelinin uygun olduğu, araçta meydana gelen hasarların kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu, dava konusu ... plaka sayılı, .. marka, ... tipinde, 2015 model, kaza tarihinde 65.023 km'de olan araçta kaza tarihi itibariyle 35.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, ... Plakalı araç ... nolu poliçe ile 18.08.2021-18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Turizm Taşımacılık Yat.San.Vetic.Ltd.Şti. Adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, tazminat talep eden ve ön tarafta seyir halinde bulunan ... Plakalı araçta dava dosyasında bulunan kaza krokisi, kaza yeri fotoğrafları, hasar dosyası ve hasar fotoğrafları beraber değerlendirildiğinde; toplam 39.973,22 TL hasar bedeli tespit edildiği,... plakalı araçta tespit edilen hasar miktarı davacı sigorta Şirketi tarafından 27.01.2022 tarihinde 39.973,22 TL olarak ödendiği, dosya kapsamına sunulan Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi incelendiğinde ... Finansal Kiralama Anonim Şirketi ile ... Turizm Taşımacılık Ltd.Şti. arasında 17.08.2022 tarihinde düzenlenen sözleşme olduğu, sözleşme incelendiğinde dava konusu kazaya karışan araca ait ... araç ve plaka bilgisi tespit edildiği, karayolları Trafik Kanunu Madde 85 de Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. ZMSS Teminat limiti üzerinde kalan tazminat talepleri işletenin sorumluluğunda olacağı düzenlendiği, İşleten olarak araç maliki veya kiralayan olup olmadığı hususu sayın mahkemenin takdirinde olacağı, ZMSS Genel Şartları B-4.a) maddesinde Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise ve B-4.b) maddesinde Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi kullanılması suretiyle kazanın meydana gelmesi ZMSS Genel Şartları gereği sigortalısından rücu edilebilecek hallerden olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nın 01.11.2021 kazada kusurlu olduğu ve kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, Davacı sigorta şirketi yönünden rücu şartlarının oluşup oluşmadığı hususu sayın mahkemenin takdirinde olacağı, mahkeme tarafından rücu şartlarının oluşacağı yönünde hüküm kurulması halinde davacı sigorta şirketi 27.01.2022 tarihinde ödediği 39.973,22 TL tazminatı sigortalısı araç işleteninden rücuen talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce alınan 21/07/2025 tarihli Bilirkişi Ek Raporunda özetle; Kusur Yönünden Dava Dosyasının Yapılan İtirazlarla Birlikte Yeniden İncelenmesi Dosya içeriğinin yeniden incelenerek yine, Trafik kazasının gerçekleştiği zaman dilimi sonrasında olay mahallinin fiziki yapısı ile birlikte olay sonrası polis ekipleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı üzerinde bulunan bilgiler ile olay sonrasına resimlerin incelenmesi ile olay yerinin tekrar incelenmesi ile neticesinde kök rapor üzerinde bulunan kusura ilişkin hususları değiştirecek herhangi bir husus bulunmayıp olup; Olay sonrası polis ekipleri tarafından düzelnen kaza tespit tutanağı üzerinde bulunan tespitler Olay yeri kaza mahalli ile araçlar üzerindeki hasarlı kısımlarının incelendiğinde sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan davacıya ait ... plaka sayılı ... marka otomobil önünde ilerlemekte olan sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı .... marka otomobilin arka kısımlarına çarpmasıyla gerçekleşen olayın gerçekleştiği dosya içeriği bilgiler doğrultusunda anlaşılmış olup, kök rapor üzerinde belertilen kusurları değiştirecek herhangi bir husus bulunmamakta olup; Davalı ... Kiralama Anonim Şirketi adına tescil kaydı bulunan ve davacı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... 2918 Karayolu Trafik Kanunun 52/1-C, 56/1-C ve 84/D (Araç Sürücüleri Trafik Kazalarında arkadan çarpma, Hallerinde Asli Kusurlu Sayılırlar) maddelerinde belirtilen kuralları ihlal etmesi nedeniyle bu olayın hazırlanması ve oluşumunda 1.dereceden asli düzeyde tam kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... bu maddi hasarlı trafik kazasının hazırlanmasına ve oluşumunda atfa kabil bir kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Kaza sonrası sürücü ...'ya Trafik ekiplerince yapılan kontrol neticesinde Azerbaycan ülkesi Bakü şehrinden alınma ... belge numaralı sürücü belgesi sahibi olduğu tespit edilmiştir. ... plaka sayılı otomobil üzerinde oluşan hasar yönünden yeniden inceleme ve değerlendirme Davacı ve davalı tarafların itiraz dilekçeleri incelenmiş olup, .... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı yönünden itiraz bulunmadığı anlaşılmıştır. Sigorta Yönünden İnceleme Ve Değerlendirme ... Plakalı araç .... nolu poliçe ile 18.08.2021-18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Turizm Taşımacılık Yat.San.Vetic.Ltd.Şti. adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, 2. ... plakalı araç sürücüsü ... % 100 oranında asli derecede kusurlu olduğu, .... plakalı araç sürücüsünün kusuru olmadığı, ZMSS Genel Şartları Teminat Kapsamı; Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Tazminat talep eden ve ön tarafta seyir halinde bulunan ... Plakalı araçta dava dosyasında bulunan kaza krokisi, kaza yeri fotoğrafları, hasar dosyası ve hasar fotoğrafları beraber değerlendirildiğinde; toplam 39.973,22 TL hasar bedeli tespit edildiği, .... plakalı araçta tespit edilen hasar miktarı davacı sigorta Şirketi tarafından 27.01.2022 tarihinde 39.973,22 TL olarak ödendiği, Dosya kapsamına sunulan Uzun Süreli Araç Kiralama Sözleşmesi incelendiğinde ... Anonim Şirketi ile ... Turizm Taşımacılık Ltd.Şti. arasında 17.08.2022 tarihinde düzenlenen sözleşme olduğu, Sözleşme incelendiğinde dava konusu kazaya karışan araca ait ... araç ve plaka bilgisi tespit edildiği, dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil sürücüsü ... — 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, ZMSS Genel Şartları B.4-b Maddesinde Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi kullanılması suretiyle kazanın meydana gelmesi ZMSS Genel Şartları gereği sigortalısından rücu edilebilecek hallerden olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nın 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, Sonuç: Hukuki ve nihai karar tamamen Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; dosya kapsamında sunulmuş olan deliller üzerinden yapmış olduğumuz inceleme tespitler sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, Davalı ... Kiralama Anonim Şirketi adına tescil kaydı bulunan ve davacı .... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda % 100 (yüzde yüz) oranında tek ve tam kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda atfa kabil bir kusurunun bulunmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. ... Plakalı araç ... nolu poliçe ile 18.08.2021- 18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Turizm Taşımacılık Yat.San.Vetic.Ltd.Şti. adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, Dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil isü ... 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, aksi yönünde bilgi ve belge sunulmadığı, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
TÜM DOSYA KAPSAMI HEP BİRLİKTE DEĞERLENDİRİLMESİNDE ;
Açılan Asıl davanın Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına ilişkin olarak, birleşen Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı davanın Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün .... sayılı dosyasına ilişkin olarak, davanın sigorta ödemesine dayalı rücuen tazminat talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğu davanın sigorta ödemesine dayalı rücuen tazminat talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın davacı şirket nezdinde zmms sigortası bulunan ... plaka sayılı aracın ehliyetsiz olarak kullanılması sırasında ... plaka sayılı araca zarar vermesi sebebi ile hasar onarım bedeli ve değer kaybı ödemesinin kadri marufunda olup olmadığı, davacı sigorta şirketi açısından rücu şartlarının oluşup oluşmadığı,... plaka sayılı aracın ehliyetsiz olarak kullanılıp kullanılmadığı hususlarında olup davacı taraf her ne kadar davaya konu 01.11.2021 tarihinde saat 14:10 sıralarında ehliyetsiz sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan davalıya ait ... plaka sayılı ... marka otomobilin önünde ilerlemekte olan sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı ... marka otomobilin arka kısımlarına çarpmasıyla gerçekleşen trafik kazasında zararın doğmasında davalının %100 kusurlu olduğunu, rücuan tazminat talep edebileceğini iddia etmişse de dosyada alınan bilirkişi raporunda davalı ... Kiralama Anonim Şirketi adına tescil kaydı bulunan ve davacı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda % 100 oranında tek ve tam kusurlu olduğu , ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda atfa kabil bir kusurunun bulunmadığı ... Plakalı araç ... nolu poliçe ile 18.08.2021- 18.08.2022 vade aralığında sigortalı ... Kiralama Anonim Şirketi ve sigorta ettiren ... Ltd.Şti. adına Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen kazanın ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, dosya kapsamına sunulan polis kaza tespit tutanağına göre ... plakalı otomobil sürücüsü ... 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu, tespit edilmiş olup 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95-(2) maddesinde ve Genel Şartlar’ın “Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve İşletene Rücu Hakkı” başlıklı B.4. maddesinde ki düzenlenmeye göre hasara neden olan trafik kazalarında ehliyetsizlik hükmüne aykırı davranılması halinde sigortacının zarar görenlere ödeme yaptıktan sonra sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiş olup .... plakalı otomobil sürücüsü ... 01.11.2021 kaza tarihi itibariyle otomobil kullanmak için geçerli sürücü belgesi mevcut olduğu bu kapsam ispat yükünü düzenleyen 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun '' (HMK) 190.maddesine göre “ (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. '' hükmü dikkate alındığında davacı tarafça davaya konu iddiasının ispat edilemediği anlaşılmakla davanın sübut bulmadığından asıl ve Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının reddine karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN REDDİNE,
Asıl ve Birleşen Dava Yönünden;
1-Alınması gereken 1.230,80-TL harçtan peşin alınan 1.003,53 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 227,27-TL'nin davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Davalı taraf yargılamada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 38.112,41-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Taraflarca dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 6.240,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı, ihbar olunan ... vekilinin e-duruşma ortamında yüzüne karşı, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 16/10/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır