T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/38 Esas
KARAR NO: 2024/343
DAVA: Alacak (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/01/2024
KARAR TARİHİ: 02/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin ...... sayılı takip dosyası alacaklısı ....... nin mirasçıları olduğunu, davacıların murisinin icra dosyasında davacı tarafından düzenlenen 100.000,00 USD bedelinde bir bonoyu tahsil için icraya koydukları sırada bu bedelin ödeme tarihindeki kur üzerinden ödenmesi talebinde bulunduklarını, taleplerinin ilgili icra dairesince Türk parasını Koruma kanunu uyarınca kabul edilmediğini, takip günündeki kur üzerinden TL'ye çevrilip o bedel TL üzerinden -USD tutarı değil TL tutarı icraya verilmiş gibi işlem yapılarak- ödeme emri düzenlendiğini, bu takip dosyasında toplam alacak tutarının 3 yıllık bir gecikme sonrası tahsil edilebildiğini, tahsilat miktarının, TL cinsinden gecikme faizi uygulanarak hesaplandığı için davacıların USD olarak ciddi oranda zarar gördüğünü, bu davada, davacıların alacağı olan 100.000 USD.ın karşılığı yapılan tahsilatın; ödeme tarihi olan 13.10.2022 günü itibarıyla icra dosyasına yatırılan 992.832,63 TL olduğunu, davacıların bu işlemle gerçek döviz alacağı yönünden maruz kaldıkları munzam zararın belirlenerek tazminini talep ettiklerini, bu nedenlerle İstanbul Anadolu .....İcra Dairesinin ...... E.sayılı takip dosyasında USD olarak belirlenen alacak tutarının ödeme günündeki kur değeri üzerinden hesaplama yapılmadığından, takibin TL üzerinden yaptırılıp gecikmenin de kambiyo senetlerine uygulanan faiz üzerinden hesaplanarak tahsili yapıldığından davacı tarafın anılan hukuka aykırı işlem nedeniyle uğradığı munzam zararın belirlenerek, belirlenecek zararın tamamı üzerinden hüküm kurularak davalıdan tahsilini, (fazlaya ait hakkları saklı tutularak)belirlenecek USD miktarının ödeme günündeki kur üzerinden ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderlerinin de davalıya tahmilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkili firmanın resmi faaliyet adresi Ümraniye/İstanbul olması nedeni ile davaya bakmakla yetkili mahkeme İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri olduğunu, İcra İflas Kanununun 58.maddesinin 2.fıkrasının 3.bendinde açıkça görüleceği üzere yabancı para borçlarının ödenmemesi halinde, alacaklının 2 tür seçimlik hakkı bulunduğunu, buna göre; yabancı para borçlarında alacaklının ilk seçimlik hakkı ödemenin takip tarihindeki kur üzerinden yapılması talebi, ikinci seçimlik hakkı ise ödemenin fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden ödeme yapılması hakkı olduğunu, İstanbul Anadolu ...... İcra Müdürlüğünün ...... Esas sayılı dosyasında yer alan takip talebinde açıkça davacı- alacaklının, takip talebinde takip tarihindeki kur üzerinden ödeme yapılmasını talep ettiğini, fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden ödeme yapılması hakkını kullanmadığını, hatta takip talebindeki parafta da açıkça görüleceği üzere takip talebinin üzerinde mavi tükenmez kalemle takip tarihinde 1 Amerikan Dolarının o günkü TL karşılığı yazıldığını ve altının imzalandığını, bu sebeple tercih hakkının takip tarihindeki kur üzerinden ödeme yapılması şeklinde kullanan alacaklının daha sonradan herhangi bir suretle zarar ettiği iddiası dinlenemeyeceğini, davacı- alacaklının İstanbul Anadolu ...... İcra Müdürlüğünün ...... Esas sayılı dosyasında takip tarihindeki kur üzerinden TL bazında ödeme talep ettiği, ödeme tarihinde yapılan dosya hesabında da asıl alacağa yıllık %19,50 avans faizi işletildiği ve dosya borcunun tamamının ödenerek kapatıldığı, davacı tarafın munzam zarar talep ettiğini, tamamen kendi iradesiyle takip tarihindeki kur üzerinden icra takibi başlatan, icra dosyasında yapılan ödemeyi itirazı kayıtla kabul etmeyen ve ödeme yapıldıktan çok uzun süre sonra munzam zararı olduğunu iddia eden davacının kötü niyetli olduğunu ve haksız kazanç elde etme amaçlı hareket ettiğinin açık olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmayacağını ve harcın tamamlatılması gerektiğini, açıklanan bu nedenlerle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın İstanbul Anadolu Adliyesi Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, davacıya süre verilerek eksik harcın tamamlatılmasını, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Davacıların murisinin lehtar olarak yer aldığı bonoya dayalı olarak davacılar tarafından başlatılan, davacıların alacaklı olduğu İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin ..... E. sayılı icra dosyasında ödemenin TL üzerinden yapılması nedeni ile munzam zarar talebine ilişkindir.
Davalı vekili süresinde sunmuş olduğu cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunmuştur. Davacının talebi para alacağına ilişkin olduğundan BK m.89 hükmü uyarınca alacaklının davacı tarafın yerleşim yeri Mahkemeleri de yetkili olduğundan ve davacıların adresleri itibari ile Mahkememiz yetkili olduğundan ve kesin yetki kuralı dosya kapsamında yer alan uyuşmazlık için söz konusu olmadığından yetki itirazının reddine karar verilmiş ve 02/04/2024 tarihli duruşma tutağından yetki itirazı karara bağlanmıştır.
İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin ...... E.sayılı takip dosyası celp edilmiş olup incelenmesinde davacıların alacaklı olduğu, davalının borçlu olduğu, 01/03/2018 tanzim ve 31/1212018 vade tarihli 530.000.00 TL miktarlı senede dayanılarak takip başlatılmış olduğu, 530.000, 00 TL asıl alacak
, 16.705, 89 TL işlemiş faiz, 1.590,00 TL % 0,30 Komisyon
şeklinde alacak tutarlarının belirtildiği görülmüştür.
Takip dayanağı 01/03/2018 tanzim ve 31/1212018 vade tarihli 530.000.00 TL miktarlı bono örneği celp edilmiş olup incelenmesinde davacıların murisi .......'nin lehtar, davalı şirketin keşideci olduğu, senet bedelinin 100.000 USD olduğu, vadesinin 31/12/2018 olduğu, şekil şartları açısında noksanlık bulunmadığı görülmüştür.
Davacının talebi İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin ..... E. sayılı dosyasında ödemenin TL üzerinden yapılması nedeni ile munzam zarar istemine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 99. maddesinin 3. fıkrasında; "Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiili ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteyebilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Yine 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 58. maddesinin 3. fıkrasında alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde ve ödeme emrinde belirtilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Belirtilen hükümlerin birlikte değerlendirilmesinde yabancı para borçlarının ödenmemesi halinde alacaklı tarafa seçimlik hak tanınmıştır. Buna göre alacaklı yabancı para alacağını takip tarihindeki kur üzerinden veya fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden talep edebilecektir.
" alacaklının, takip talebinde, asıl alacağı ve asıl alacağa işlemiş faizi, Türk Lirası'na çevirerek istediği, bu haliyle, seçimlik hakkını TL yönünde kullandığı anlaşılmakta olup, bu aşamadan sonra takibe konu senette yer alan EURO para biriminin istenmesi söz konusu olamayacağı gibi faiz hesabının da TL üzerinden yapılması gerekir.( Konya Bölge Asliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi 2022/1076 E.-2022/1200 K. sayılı ilamı "
Somut olayın değerlendirilmesinde davacıların davalı aleyhine başlatmış oldukları İstanbul Anadolu ...... İcra Dairesinin ..... E. sayılı takip dosyasında ödemenin TL olarak yapılmış olması nedeni ile munzam zarar talebinde bulundukları, ancak takip dosyasında alacak kalemlerinin TL olarak belirtildiği, takip dayanağı senette yer alan bedelin fiili ödeme tarihindeki veya takip tarihindeki kur üzerinden karşılığının açıkça belirtilmek sureti ile talep edilmediği, alacağın TL olarak talep edilmiş olmasına rağmen ayrıca ödeme tarihindeki kur nedeni ile munzam zarar talebinde bulunulamayacağı, dava dilekçesinde yer alan icra dairesinin taleplerini kabul etmediğine dair beyanın işbu dosya kapsamında değerlendirilemeyeceği, ayrı bir yargılamanın konusu olduğu anlaşılmakla açılan davanın reddine karar karar verilmiş ve ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN REDDİNE;
1-Alınması gereken harç peşin alındığından bu hususta başkaca harç alınmasına yer OLMADIĞINA,
2-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.000,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 1.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.02/04/2024
Katip .....
.
Hakim ......