T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/39 Esas
KARAR NO : 2024/724
DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 15/01/2024
KARAR TARİHİ : 05/07/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :22/07/2024
Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;
İSTEM:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili şirketinin, hırdavat malzemesi ve el aletleri toptan ticaretiyle iştigal ettiğini, davacı müvekkili şirketinin iş yerinden, 22.12.2023 tarihinde 2018-2019-2020-2021-2022-2023 yıllarına ait alış ve satış faturaları ile yevmiye, kebir ve envanter defterlerinin kimliği belirsiz kişiler tarafından çalındığını, söz konusu hırsızlık olayına ilişkin olarak kolluk tarafından olay yeri inceleme raporu oluşturulduğunu ve davacı müvekkili şirketinin yetkilisi .... tarafından aynı gün kimliği belirsiz kişiler aleyhine suç duyurusunda bulunulduğunu beyan ederek davacı müvekkili şirketinin iş yerinden, 22.12.2023 tarihinde çalınan 2018-2019-2020-2021-2022-20203 yıllarına ait alış ve satış faturaları ile yevmiye kebir ve envanter defterlerine ilişkin zayi belgesi verilmesini talep ettiği görülmüştür.
KANITLAR VE GEREKÇE:
-Dava, davacı tarafın ticari defter ve belgelerinin kimliği bilinmeyen kişilerce hırsızlık eylemi neticesinde zayi olduğu iddiası ile zayi belgesi verilmesine ilişkindir.
-Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi uyarınca, bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kâğıtlar; hırsızlık veya yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içinde ziya uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yerin yetkili mahkemesinden kendisine zayi belgesi verilmesini isteyebilir. Mahkeme, lüzumlu gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. Böyle bir vesika almamış olan tacir defterlerini ibrazdan kaçınmış sayılır.
-Somut uyuşmazlıkta; TTK'nın 82/7. maddesinde öngörülen hakdüşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmaktadır.
-TTK'nın 82/7.maddesinde, zayi belgesi verilmesini gerektirecek zayi olma durumları sınırlı olarak sayılmamış ise de tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir.
-Dosyada mevcut olay yeri raporuna göre 22/12/2023 tarihinde davacıya ait ticari işletmede hırsızlık olayı meydana geldiği, buna göre davacı taraftan bu hırsızlık nedeniyle adli işlemlerin başlatıldığı görülmektedir.
-Davacı tacirin gerekli dikkat ve özeni göstermediğine ilişkin dosyaya yansımış herhangi bir bilgi ya da belge bulunmadığından davanın ticari defterler yönünden 2018-2019-2020 yılı defter-i kebir, envanter defterleri, yevmiye defterleri ile 2021-2022-2023 yıllarına ait yevmiye defterleri ve envanter defterlerinin zayi olduğunun tespitine karar verilmiş, fazlaya ilişki defter ve yıllar yönünden ise ilgili yıllara ait bilgi, belge ve defter açılış kapanış onaylarına ilişkin evrak sunulmadığından talebin reddine, yine dava dilekçesinde yer alan alış-satış faturaları vb. Talepler yönünden ise ilgili belgelerin tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kâğıtlardan olmadığı anlaşıldığından talebin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-Davacı şirkete ait ticari işletmenin 2018-2019-2020 yılı defter-i kebir, envanter defterleri, yevmiye defterleri ile 2021-2022-2023 yıllarına ait yevmiye defterleri ve envanter defterlerinin zayi olduğunun tespitine,
-Fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL peşin olarak alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider/delil avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa derhal iadesine,
Dair; tebliğden itibaren İKİ HAFTA içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere davacının yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/07/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ....
e-imzalıdır