T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/915 Esas
KARAR NO: 2025/63
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 14/10/2019
KARAR TARİHİ: 24/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/01/2025
Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;
İSTEM:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete kasko poliçesi ile sigortalı ...... plaka sayılı aracın 11.11.2018 tarihinde davalıların maliki, sürücüsü ve trafik sigortacısı oldukları ..... plaka sayılı aracın çarpması neticesinde ağır şekilde hasarlandığını, dava dışı sigortalının zararının müvekkili şirket tarafından karşılandığını belirterek, dava dışı sigortalıya ödenen 30.214,00-TL tazminatın ödeme tarihi olan 30.11.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
YANIT:
Davalı ...... ve ....... cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ......'in sevk ve idaresindeki araç ile kavşaktan sola döneceği esnada, dava dışı karşı araç sürücüsü ...... 'un hız sınırını aşarak müvekkilinin aracının sağ arka tarafına çarpması ile kazanın meydana geldiğini, davanın karşı araç sürücüsü ve işletenine ihbarı gerektiğini, kazadan sonra ...... tarafından kaza tespit tutanağının düzenlendiğini, müvekkilinin çok iyi Türkçe bilmemesi nedeniyle kaza tespit tutanağını imzalamadığını, sahte imza ile davacıya başvuruda bulunulduğunu, kaza tespit tutanağının kazanın oluş şekline uygun olmadığını, kazanın meydana gelmesinde tamamen dava dışı karşı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, müvekkili tarafından aracındaki zararın giderilmesi için açtığı davanın yargılamasının Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyasında devam ettiğini savunarak davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
Davalı ..... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin adresi uyarınca yetkili mahkemenini İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava dilekçesinde bahsi geçen ...... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde 14.08.2018 - 14.08.2019 tarihleri arasında ve ...... numaralı Motorlu Araçlar Z.M.S Sigortası ile doğacak rizikolara karşı teminat altına alındığını, poliçeden dolayı sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olmak üzere kaza başına 36.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın 11.11.2018 tarihinde ..... plaka numaralı araçla trafik kazasına karıştığı ve zarar gören araçta meydana gelen hasarın talebiyle 26/12/2018 tarihinde yapılan başvuru üzerine ...... numaralı hasar dosyası açıldığını, dosya inceleme aşamasında iken dava ikame edilmiş olduğundan dosya kapsamında inceleme yapılamadığını beyanla açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini iddia ve ve talep ettiği görülmüştür.
KANITLAR VE GEREKÇE:
-Dava, kasko sigorta poliçesi kapsamında dava dışı sigortalıya ödenen tazminatın zarar sorumlusundan rücuen tahsili talebine ilişkindir.
-Mahkememizin 02/07/2021 tarih ...... Esas ...... Karar sayılı ilamı ile; davalı ...... tarafından kaza tespit tutanağındaki imzanın kendisine ait olmadığı savunularak imza incelemesi yapılması talep edilmiş ise de, kazaya karışan diğer araç sürücüsü ihbar olunan .....'un kaza tespit tutanağını davalı .....'in imzalamadığına yönelik beyanı karşısında imza incelemesi yapılmadığı, denetime ve hüküm vermeye elverişli bilirkişi raporu ile, meydana gelen çift taraflı trafik kazasında ..... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ......'in kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğunun, ekspertiz raporu ile belirlenen 30.214,73-TL hasarın piyasa rayicine uygun olduğunun bildirildiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
-İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin ...... Hukuk Dairesi'ni ...... esas ..... karar ilamı ile; "Davalı ......'nun ihbar olunanlar ........ ve ....... aleyhine açtığı, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyasında yargılaması devam eden davada alınan 16.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda ise, kazaya karışan davalı araç sürücüsü ..... ile dava dışı ihbar olunan araç sürücüsü .....'ın kazanın meydana gelmesinde eşit oranda kusurlu olduğu kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüş olup, bu hali ile iki rapor arasında çelişki bulunmaktadır. Eksik inceleme ile karar verilemez. Bu durumda ilk derece mahkemesince, kaza tespit tutanağında davalı sürücü .....'e atfen atılan imzanın davalının eli ürünü olmadığı da göz önünde bulundurularak, davalı ..... tarafından dava dışı ........ ve ....... aleyhine açtığı Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... Esas sayılı dosyasının bir örneğinin dosya kapsamına celbi ile, bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi için; İTÜ'de görev yapan makine mühendislerinden veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti'nden oluşturulacak 3 kişilik uzman bilirkişi kurulundan, dosya kapsamında mevcut olan tüm raporların irdelendiği, raporlar arasındaki çelişkileri giderecek mahiyette, denetime açık, ayrıntılı kusur durum ve oranlarının belirlendiği rapor aldırılarak sonucuna göre karar vermek gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulmuş olması isabetli değildir." gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiş, kaldırma kararı akabinde yukarıda kayıtlı esas üzerinden yargılamaya devam olunmuştur.
-Mahkememizce kaldırma kararı doğrultusunda, dosyada tüm mevcut raporlar ile Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... Esas sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi ve dava konusu kazadaki kusur durumunun tespiti amacıyla dosyanın karayolları trafik alanında uzman üç kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor alınmasına, bilirkişilerin mahkememizce resen belirlenmesine, bilirkişilerin emek ve mesaisine karşılık olarak ayrı ayrı 8.000,00'er TL bilirkişi ücreti takdirine, bilirkişi ücretinden davacı tarafın sorumlu olmasına, bilirkişi incelemesinde kullanılmak üzere delil avansının eksik olduğu anlaşılmakla 24.000,00 TL delil avansının yatırılması için davacı vekiline iş bu tensip zaptının tebliğinden 2 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde yatırmadığı takdirde bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağı ve dosyanın mevcut diğer deliller ile karara çıkarılacağı hususunun ihtarına karar verilmiştir.
-Yine kaldırma kararı doğrultusunda Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyası celp edilerek dosya arasına alınmış, ilgili dosyada yargılamaya görevsizlik kararı nedeniyle Bakırköy ....... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyası üzerinden devam olunduğu görülmüş, ilgili dosya ve alınan raporlar celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
-Yargıtay ....... Hukuk Dairesi'nin 21/10/2014 tarihli, ..... Esas, ........ Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un 324. maddesinde delil ikamesi avansı, 325. maddesinde ise re'sen yapılması gereken işlemlerde giderler düzenlenmiştir.
-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 324. maddesinde “Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler. Taraflardan birisi avans yükümlülüğünü yerine getirmezse, diğer taraf bu avansı yatırabilir. Aksi hâlde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işler hakkındaki hükümler saklıdır” düzenlemesine yer verilmiştir.
-Aynı Kanun'un 325. maddesinde ise “Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işlerde, hâkim tarafından resen başvurulan deliller için gereken giderlerin, bir haftalık süre içinde taraflardan birisi veya belirtilecek oranda her ikisi tarafından ödenmesine karar verilir. Belirlenen süre içinde bu işlemlere ait giderleri karşılayacak miktarda avans yatırılmazsa, ileride bu gideri ödemesi gereken taraftan alınmak üzere Hazineden ödenmesine hükmedilir”. düzenlemesine yer verilmiştir.
-Tanık dinlenmesi, bilirkişi raporu alınması ve keşif gideri gibi delil ikamesine yönelik giderlerin delil avansı kapsamın değerlendirilmesi gerekmektedir. Ayrıca delil ikamesi avansının da ispat külfetine göre taraflara yükletilmesi gerekir. Diğer yandan örneğin resen hesap raporu alınacaksa giderin 325. maddesi kapsamında değerlendirilmesi isabetli olacaktır.
-Ancak, yukarda açıklandığı üzere dava şartı olarak öngörülen müessesenin davanın reddine yol açması sebebiyle mahkemece gider avansı ile delillerin ikamesine yönelik avans ayrılmalı, gider avansının da nelerden ibaret olduğu net olarak belirlenmeli ve tarafa da hem gider avansının hem de delil ikamesi avansının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır.''
-Somut olay davacı tarafın rücu isteminin değerlendirilmesi yönünden, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi'ni ..... esas ..... karar ilamında da belirtildiği üzere daha önce Mahkememizce ve farklı mahkemelerce alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi için; İTÜ'de görev yapan makine mühendislerinden veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti'nden oluşturulacak 3 kişilik uzman bilirkişi aracılığı ile inceleme yapılması zorunlu olup, bu raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi uyuşmazlığın çözümü bakımından kaçınılmazdır.
-Mahkememizce 11/11/2024 ara karar ile davacı tarafa bilirkişi incelemesi yönünden delil avansının yatırılmaması sonuçlarının ne olacağı açıkça belirtilmiş ve fakat davacı vekili tarafından süresi içerisinde eksik delil avansının ikmal edilmediği görülmüştür.
-Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi hükmü uyarınca; Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatlamakla yükümlüdür. Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü, hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. 6100 sayılı HMK 'nın 190/1 maddesi gereğince ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
-Bu haliyle davacı tarafın belirlenen kesin süre içerisinde eksik delil avansını ikmal etmediği, yine kesin sürenin kaçırılmasına rağmen Mahkememizce belirlenen 24/01/2025 tarihli duruşmaya kadar eksik delil avansının yatırılmadığı, bu haliyle kaldırma kararı doğrultusunda kusura ilişkin tespit yapılmasının mevcut delillerle mümkün olmadığı, çelişkileri giderecek mahiyette, denetime açık, ayrıntılı kusur durum ve oranlarına ilişkin rapor alınamadığı, davacı tarafın kusura ve rücuen tazminat şartlarına ilişkin iddialarını mevcut delillerle ispat edemediği kanaatine varıldığından, ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİ ile;
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 515,98 TL harcın mahsubu ile bakiye 99,42 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir edilen 30.000,00-TL tek vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Bakırköy Arabuluculuk bürosunun ...... numaralı arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Bakiye gider/delil avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa derhal iadesine,
Dair; tebliğden itibaren İKİ HAFTA içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenecek olan istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalılar ...... ve ...... vekilinin yüzlerine karşı, diğerlerinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/01/2025
Katip .....
e-imzalıdır
Hakim .....
e-imzalıdır