T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/705 Esas
KARAR NO: 2025/737
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 23/07/2025
KARAR TARİHİ: 24/07/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/07/2025
Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;
İSTEM:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin, ... tarafından .... San. ve Tic. Ltd. Şti. emrine keşide edilen ve alacağına karşılık meşru hamil sıfatıyla zilyedinde bulundurduğu ... Banaksı A.Ş. ... Şubesi'ne ait keşidecisi ..., lehtarı .... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. olan 25.07.2025 keşide tarihli ... çek seri nolu 230.000,00 TL bedelli çeki kaybetmiş olduğunu, müvekkilinin yapmış olduğu tüm aramalara rağmen çeki bulamamış olduğunu beyanla; öncelikle ödeme yasağı kararı verilerek muhatap banka şubesine müzekkere yazılmasına, devamında çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
KANITLAR VE GEREKÇE:
-Dava, 6102 sayılı TTK.nın 757 vd. maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır.
-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."
-Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).
-Mahkememizin 23/07/2025 tarihli ara kararı ile "Davacı vekiline ... Bankası A.Ş. .... Şubesi'ne ait keşidecisi ...., lehtarı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. olan 25.07.2025 keşide tarihli .... çek seri nolu 230.000,00 TL bedelli çekin meşru ve son hamili olduğunu ispata elverişli bilgi, belge ve delillerini okunaklı şekilde ibraz etmek üzere tebliğden itibaren 1 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde tekrar bu hususta delil bildirme hakkından vazgeçmiş sayılacağının ve dosyanın mevcut haliyle karara çıkartılacağının ihtarına" karar verildiği, davacı vekilinin 24/07/2025 tarihli dilekçesi ile çekin görüntüsü sunulmuş ise de sunulan çek görüntüsünün incelenmesinde 0024201 seri numaralı çekin keşidecisi ve lehtarının dava dışı 3. Kişiler olduğu, çekin arka yüzünün görüntüsünün ibraz edilmediği, çekin ciro ve teslim yoluyla davacıya devredildiğini gösterir bir belgenin dosyaya ibraz edilmediği, çek üzerinde davacının iptali istenen çekin meşru ve son hamili olduğuna ilişkin herhangi bir ibare bulunmadığı görülmüştür.
-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesi uyarınca, iptal davasını bononun zayi olduğu veya ziyaın meydana geldiği zamanda bono üzerinde hak sahibi olan kimse açabilir. Aynı zamanda bonoda mündemiç hakkın sahibi de olmak gereklidir.
-Dava dilekçesi ile zayi nedeniyle iptali talep edilen çekin meşru hamilinin davacı yan olduğunun tespiti mümkün değildir.
-Bu doğrultuda davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği çek yönünden hak sahibi olduğunu ispata elverişli bilgi ve belgeleri ibraz edemediği, bu nedenle mevcut haliyle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı, Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine dayalı olarak zayi nedeniyle çek iptali talep edemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİ ile
2-Alınması gereken harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan avansların karar kesinleştikten sonra ilgiliye derhal iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi.24/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır