T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/82
KARAR NO: 2025/105
DAVA: Tapu İptali Ve Tescil
DAVA TARİHİ: 24/01/2025
KARAR TARİHİ: 10/02/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 10/02/2025
DAVA; Davacılar vekili tarafından davalılar aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketler inşaat ve ticaret ile iştigal ettiklerini, davalılara ait İstanbul İli, ..... İlçesi, .... Mahallesi, tapuda ..... Pafta, ..... Ada, .... Parselde 14.785 m2 ve ..... Pafta .... Ada ve ..... parselde kayıtlı 15.814 m2'lik arsalara inşaat yapılması için davalılar ile müvekkili şirketler arasında Bakırköy ..... Noterliğinin .... Nisan 2012 tarih ve ..... yevmiye nolu "Düzenleme Şeklinde Satış Vaadi ve Kat karşılığı İnşaat Sözleşmesi" tanzim ve imza edildiğini, daha sonra parseller tevhid edildiği ve 35 nolu parsel olarak tescil edildiğini, söz konusu sözleşme 23.05.2019 tarih ve ..... yevmiye ile tapuya da şerh edildiğini, tapudaki takyidatlar yüzünden uzun süre kat irtifakı ve kat mülkiyeti kurulamadığını ve takyidatların kaldırılması Bakırköy ..... Noterliği'nin 08.11.2019 tarih ve ..... yevmiye nolu ihbarnamesi ile talep edildiğini, nihayet; söz konusu parsel üzerine inşa edilen bina tamamlanarak davalılara teslim edildiğini ve 01.01.2023 tarihli kira sözleşmesi ile ...... Üniversitesine 10 yıl süreyle ve aylık 4.500.000-TL brüt kira bedeli üzerinden kiraya verildiğini, inşaatın tamamlanarak teslim edilmesi ve kiraya verilmesi sebebiyle Bakırköy ..... Noterliği'nin 13 Ekim 2023 tarih ve ..... yevmiye nolu ihbarı ile bakiye hisse devrilerinin tarafı yapılması talep edildiğini, kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre, inşaatın tamamlanma oranına göre davalılar tarafından müvekkili şirketlere devredilmesi gereken hisse oranları kademe olarak belirlendiğini, devri gereken tapu hisselerine dair 13.10.2023 tarihli ihtar iskan alınmadan önce davalılara gönderildiğini, o anki inşaatın seviyesine göre hisse devir oranı belirlenmiş olup bu nedenle dava konusu talep ile ihtardaki hisse oranları farklı olduğunu, ancak daha sonra iskan alınmış ve müvekkili şirketlerin sözleşme gereği üzerine düşen bütün yükümlülükleri yerine getirmiş olduğundan davalıların bakiye hisselerini de devretmesi gerekirken devirler yapılmadığını, bu nedenle müvekkili şirketleri zarara uğradıklarını, taşınmaz iskanı 22.01.2024 tarihinde alındığını, iskan alındıktan sonra Bakırköy ...... Noterliğinin 27.02.2024 tarihli ..... yevmiye nolu ihtarı ile iskandan sonra devredilmesi gereken bakiye hisse oranlarının devri talep edildiğini, taraflar arasındaki kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince müvekkiller edimlerini tam olarak yerine getirmiş olmalarına rağmen, davalılar tarafından tapu devrinin bakiye kısmıyla ilgili tapu devri yapılmadığı açıkça ortada olduğunu, davalılara ait devredilmeyen hisseleri üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, taraflar arasındaki Düzenleme Şeklinde Kat karşılığı İnşaat Sözleşmesi gereğince müvekkili şirketlere devri gereken; toplam 17.20 hissenin tapuda iptali ile müvekkili şirketlere ..... İnşaat Turizm San. Ve Tic. A.Ş. - %32.5, .... İnşaat Petrol Ürünleri Turizm San.ve Tic. A.Ş.- %50, ...... Gayrimenkul Yatırım İnşaat San. Ve Tic. A.Ş.- %17.5 oranında kayıt ve tesciline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, Tapu İptali ve Tescil davasına ilişkindir.
Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. 6100 Sayılı HMK'nun 114/c maddesi gereğince mahkemelerin görevi dava şartı olup, yasanın 115. maddesi gereğince mahkeme dava şartının bulunup bulunmadığını res'en araştırmakla yükümlüdür.
6102 Sayılı T.T.K.'nun 4. maddesinin 1. fıkrası 6335 Sayılı Yasanın 1. maddesi ile değiştirilerek ticari davalar her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları, T.T.K.'nun 4. Maddesinin a bendi gereğince T.T.K.'nun dan kaynaklanan davalar, T.T.K.'nun 4. maddesinin b, c, d, e, f bentlerinde sayılan davalar ve diğer özel kanunlarda Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu kararlaştırılan davalar ticari dava olarak Ticaret Mahkemelerinde görülecektir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5.maddesinde ticaret mahkemelerinin kuruluşu ve hangi mahkemelerin ticaret mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir.
Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.
Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.
Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.
Mahkememizce davalıların tacir kaydı olup olmadığı hususunda araştırma yapılarak Vergi Dairesi Müdürlüğüne ve Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup, gelen müzekkere cevaplarının tetkiki ile davalıların tacir olmadığı anlaşılmıştır.
Somut olayın incelenmesinde; davanın tapu iptal tescil davası olduğu, davalıların tacir olmadığı, dava konusunun kanunda özel olarak düzenlenen hallere girmediği, 6102 sayılı TTK'nın 4/1 maddesi hükmünce davanın ticari dava olmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmış olmakla davanın dava şartı yokluğundan reddine, mahkememizin görevsizliğine karar verilmiş ve aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Mahkememizin görevli olmaması nedeniyle, HMK'nun 114/.1.(c).b,115. maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğundan REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğine, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
3-6100 sayılı HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceğine; şayet görevsizlik kararından sonra davaya başka bir mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine mahkememizin dosya üzerinden bu durumu tespiti ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceğine,
4-Davacılar vekilinin ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine
Dair, tarafların yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.10/02/2025
Başkan .....
¸e-imzalıdır
Üye ......
¸e-imzalıdır
Üye ......
¸e-imzalıdır
Katip .....
¸e-imzalıdır