T.C. BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/479 Esas
KARAR NO: 2023/43
DAVA: Faydalı Model Belgesi (Faydalı Md. İtibarının Kaybı Nedeniyle Tazminat İstemli)
DAVA TARİHİ: 20/05/2021
KARAR TARİHİ: 10/02/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/03/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Faydalı Model Belgesi (Faydalı Md. İtibarının Kaybı Nedeniyle Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesi ile, lisans alan müvekkil şirketin ve tek ortağı,patent sahibi ...'ın faaliyet konusu; plastik hammaddeyle üretilen her türlü plastik malzeme olduğunu, müvekkil faaliyet konusu gereği gerçekleştirdiği üretimlerde her biri kendine özgü endüstriyel tasarımlar, faydalı modeller üreterek gerek yurtiçinde gerekse yurtdışında piyasaya sunduğunu, davalı, kullanım hakkı; sadece kendisinde olan müvekkil şirkete ait faydalı modeli birebir taklit ederek;aynı sistemi kullanıp,aynı fonksiyonlara sahip plastik kovan dibi tabanlık üretip sattığını, davalı faydalı modele tecavüz teşkil eden ürünleri standart arı kovanlarında ve rüşet arı kovanlarında kullanılmak üzere ebatlarını ve isimlerini değiştirerek, bröşürler bastırarak ve kendi internet adresinden de reklamını yaparak sattığını, faydalı modelin koruma süresi içinde yapılan tecavüz ve haksız rekabetin tespitine, şimdilik 20.000-TL maddi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine, davalının patente tecavüzü ve haksız rekabeti nedeniyle yaşadığı ekonomik ve ticari sıkıntılar yüzünden manevi ıstıraba maruz kalmış müvekkil lehine 50.000-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine, faydalı model patent hakkının itibarının zedelenmesi sebebiyle şimdilik 10.000 TL itibar tazminatının haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilin kurduğu “....” isimli firma 2017 yılından beri faaliyet gösterdiği Arıcılık ve Arı kovanları hususunda sektörün önde gelen firmalarından biri olmuş ve verdiği kaliteli hizmet ile sektöründe ve tüm Türkiye genelindeki müşteri çevresinde tanınmışlık kazandığını, davacı tarafından müvekkil ürünü ile davacı yanın ürünü kıyaslanırken her iki ürünün de kovan tabanı olduğunu ve arı kovanı gövdesine monte edilme amacı taşıdıklarını, bu yönüyle müvekkil ürününün davacı ürününün istemlerini karşıladığı iddia edilmişse de, arı kovanı gövdesinin monte edildiği bir kovan tabanını yalnızca davacının üretmesinin beklemesi hayatın olağan akışına son derece aykırı olacağını, davacı faydalı modelinde yer verilen unsurlar herhangi bir yenilik ve ayırt edicilik unsuru taşımadığını, bu nedenlerle davacı yanın gerçeklikten uzak ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan dava konusu faydalı model belgesinin sicil kayıtları celp olunmuştur.
Davacının tanıkları dinlenmiştir.
Dosya, davalı ürününün, davacı adına olup sonradan müddet olan ... nolu faydalı model kapsamında olup olmadığı, davalının davacıya ait faydalı modelden doğan haklarına tecavüzünün olup olmadığı hususlarında rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyetinin 22/06/2022 tarihli raporu ile, "davalı ... 'ya ait ürünün, davacı adına olup sonradan müddet olan ... numaralı faydalı modelinin kısmen koruma kapsamında olduğu, teknik inceleme sonucu ... referanslı faydalı modelin ihlal edildiği tespit edilmiş olmakla faydalı modele tecavüzün söz konusu olacağı" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.
Davacı vekili 12/07/2022 tarihli dilekçesi ile, davalıya ait tecavüze konu ürünlerin,faydalı modelin istemlerindeki koruma kapsamı ile karşılaştırıldığını, ters değerlendirme yapılması sebebiyle bilirkişi heyetinin incelenen ürün özelliklerinin faydalı model istemlerinde olmadığını/karşılanmadığı sonucuna vardığını, bu tespit yönünden raporun hatalı olduğunu, bu nedenle itiraz edilen bu hususta bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasını talep ettiğini beyan etmiştir.
Davalı vekili 12/07/2022 tarihli dilekçesi ile, müvekkil ürünü ile davacı ...ın ürünü kıyaslanırken her iki ürünün de kovan tabanı olduğu ve arı kovanı gövdesine monte edilme amacı taşıdıkları, bu yönüyle müvekkil ürününün davacı ürününün öncelikle amaçsal anlamda tecavüz eyleminin gerçekleştiği iddia edilmişse de, arı kovanı gövdesinin monte edildiği bir kovan tabanını yalnızca davacının üretmesinin beklemesi hayatın olağan akışına son derece aykırı olacağını, davacı tarafından ileri sürülen ve bilirkişilerce iddia olunan tecavüz iddiasının kabul edilemeyeceğini, ürünlerin isminin arı kovanı olması ve içeriğinde yer alan unsurların aynı işleve hizmet etmesinin tecavüz olarak adlandırmanın mümkün olmadığını, bu nedenlerle bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda öncelikle yeni bir heyetten yeni bir bilirkişi raporu alınmasına, mahkeme aksi kanaatte ise aynı heyetten yeni bir rapor alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya, taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirilmesi amacıyla ek rapor için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 19/12/2022 tarihli ek bilirkişi raporu ile "daha öncesinde tespiti yapılan davalıya ait ürünün davacıya ait TR ... no'lu faydalı modelinin koruma kapsamına girdiği" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.
Davalı vekilinin 16/01/2023 tarihli dilekçesi ile, bilirkişilerin sadece davacının faydalı modeliyle, ellerinde olan ürünlerini yüzeysel olarak kıyas yaptığını, müvekkil tarafından davacıdan 14 ay önce alınan ... faydalı modelden bahsedilmediğini, her kovan tabanında bulunması gereken unsurların yalnızca davacı ürününe özgülenmesi ve tekellenmesi mümkün olmadığı gibi, müvekkil ürününde bulunması da tecavüz anlamına gelmediğini, bunun aksi yönünde oluşturulan itiraza konu raporun son derece eksik ve yetersiz olduğunu, bu nedenle Türkiye Arıcılar Birliğine kayıtlı arıcılardan ve sektör bilirkişilerinden oluşan yeni bir heyetten rapor alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davalının, davacıya ait ... faydalı model belgesinden doğan haklarına tecavüzün tespiti, maddi ve manevi tazminat talebine yöneliktir.
Bakırköy ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası uyap üzerinden incelenmiş, tetkikinde; birleşen davacı .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından, davalı ... aleyhine faydalı model belgelerinin hükümsüzlüğü talebine yönelik dava açıldığı, dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz işbu dosyası ile Bakırköy .... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyası birlikte incelendiğinde; her iki davanın konusu yapılan faydalı model tescil numarasının aynı olduğu, mahkememizde uyuşmazlığa konu dava için, hükümsüzlük kararının geçmişe etkili mahiyeti gereği bekletici mesele yapılma zorunluluğu, bekletici mesele yapılması durumunda verilecek kararın kesinleşmesinin alacağı zaman nazara alındığında davaların birlikte görülmesinin yargıda hedef süre ile amaçlanan yargılamanın makul sürede bitirilmesi ilkesine uygun düşeceği kanaatiyle, dosyaların birleştirilmesi gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Hukuki ve fiili irtibat nedeniyle işbu dosyanın Bakırköy .... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine,
2-Esasın bu şekilde kapatılmasına,
3-Yargılamanın Bakırköy .... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden devamına,
4-Harç, masraf ücreti, vekalet tayin ve takdirinin asıl davada nihai kararla değerlendirilmesine,
Esas hakkında verilecek karar ile birlikte kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır