T.C. BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/331 Esas
KARAR NO: 2022/80
DAVA: Kullanılmama Nedeniyle İptal
DAVA TARİHİ: 21/10/2020
KARAR TARİHİ: 29/04/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 18/05/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Kullanılmama Nedeniyle İptal davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesi ile, davalının, ... numaralı "..." markası 14/35/37 sınıflarında, ... numaralı "..." markası 07/08/09/11/14/21/34/35/37/41 sınıflarında, ... numaralı "..." markasının 09/14/35/37 sınıflarında tescil edilmiş olmasına rağmen, ilgili markaların tescil edilen sınıflarında herhangi bir kullanımının söz konusu olmadığını, davalıya ait markaların tescil tarihlerinin ardından 5 yıllık sürenin geçtiğini, davalının internet üzerinden satış yaptığı bu kanallar detaylı olarak incelenmesine rağmen, davaya konu markaların herhangi bir ürün, özellikle de TPMK nezdinde tescil edildiği şekilde herhangi bir markasal kullanımının söz konusu olmadığını, açıklanan nedenlerle; davalının, ... numaralı "..." markası 14/35/37 sınıflarında, ... numaralı "..." markası 07/08/09/11/14/21/34/35/37/41 sınıflarında, ... numaralı "..." markasının 09/14/35/37 sınıflarında tescilli markaların kullanılmama nedeniyle iptaline, dava masrafı ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin, "... " ve "..." markasına ciddi anlamda yatırım yapmış olup, aktif kullanımın söz konusu olduğunu, davacının tamamen haksız ve kötü niyetli olarak işbu davayı ikame ettiğini, hatta ... Arama motoruna ... diye yazılıp arama yapıldığında en üst sırada müvekkili şirketin çıktığını, bahsedilen markaların ciddi bir şekilde kullanıldığını ve bu hususun internet araştırmasından dahi anlaşıldığını, davacının iptali talep edilen markaların kullanımının davalı tarafça ispatlanması gerektiğini beyan etmişse de davacının genel ispat kuralı gereğince iddiasını ispatlamakla yükümlü olduğunu, davacının işbu davayı açmasında hukuki bir menfaati bulunmadığını, 5 yıllık sürenin kullanılmadan geçirilmesinin her zaman iptale yol açmayacağını, özürsüz kullanmamanın iptale yol açacağını, müvekkil açısından tescil tarihinden itibaren her ne kadar 5 yıl geçtiği belirtilmişse de, ülkemizi ve tüm dünyayı saran pandemi nedeniyle 2020 yılının bu süreye dahil edilmemesi gerektiği kanaatinde olduklarını, zira 2020 yılı içerisinde çoğu zaman sokağa çıkma yasakları uygulanmış ve ticari faaliyetlerin aksamış olduğunu, mücbir sebep olarak kabul edilebilecek pandemi nedeniyle 5 yıllık sürenin dolmadığı yönünde itirazda bulunduklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan davalı adına tescilli markaların sicil kayıtları celp olunmuştur.
Dosya, davalıya ait ..., ... ve ... tescil numaralı markaların kullanılmama nedeniyle iptali koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler 23/02/2022 tarihli ayrıntılı ve gerekçeli raporunda; "davalı markası olan ... numaralı “...” markasının; 35. Sınıf kapsamında “Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil)” kullanıldığı, davalı tarafından markanın kullanımına ilişkin sunulan delillerin, ilgili sınıfta yer alan sınıf kapsamında yer alan ilgili hizmet açısından hakkı devam ettirecek nitelikte bir kullanım için SMK madde 9'da belirlenen esasları sağladığı, marka sahibinin ilgili piyasada ticari bir konum elde edebilmek veya bu konumu sürdürebilmek için ciddi çabada bulunduğunu gösterdiği (kullanımın markadan kaynaklanan hakları sürdürmek amaçlı simgesel kullanım olmadığı) kanaati heyetimizde oluşmuş olmakla birlikte, davacı, dilekçesinde ayrıca ilgili marka açısından aşağıda yer alan kısmi iptal talebine konu etmemiştir; 35. Sınıfta ise şu emtialar hariç: "Derilerden, deri taklitlerinden veya diğer malzemelerden mamul taşıma amaçlı başka sınıflarda yer almayan eşyalar (çantalar, deri veya kösele kutular ve sandıklar, anahtarlıklar dahil)., Saatler ve zaman ölçme cihazları (kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil). " Talep dikkate alındığında, markanın 35. Sınıf kapsamında kısmi iptal talebine konu edilmeyen tüm kısımlar açısından 07 / 08 / 09 / 11 / 14 / 21 / 34 / 37 / 41 sınıflardaki bütün emtialar için, kullanmama nedeniyle iptal şartlarının mevcut olduğu, iptali talep edilen ... numaralı “...” markasının; Markasal kullanımının olmadığı mali incelemede tespit edilmiş olmakla birlikte, davacı, dilekçesinde ilgili marka açısından aşağıda yer alan kısmi iptal talebine konu etmemiştir; 35. Sınıfındaki şu emtialar hariç:" Saatler ve zaman ölçme cihazları; Kronometreler, metronomlar (rakkaslar) ve parçaları, saat kordonları. Kısmı iptal dışında tutularak, 14. sınıfın tamamı ve 37 sınıfın tamamı için kullanmama nedeniyle iptal şartlarının mevcut olduğu, iptali talep edilen ... numaralı “...” markasının; markasal kullanımının olmadığı mali incelemede tespit edilmiş olmakla birlikte, 09/14/35/37 sınıflardaki bütün emtialar için, kullanmama nedeniyle iptal şartlarının mevcut olduğu" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.
Davalı vekili rapora itiraz dilekçesi ile, Covid-19 pandemisinin mücbir sebep olarak kabul edilmesi gerektiğini, pandemi nedeniyle 5 yıllık sürenin dolmadığı yönündeki itirazlarının bilirkişilerce dikkate alınmadığını, müvekkilinin davaya konu markalara ciddi anlamda yatırım yaptığını, halen aktif kullanımı olduğunu, bilirkişi raporunun hükme esas alınmamasını beyan etmiştir.
Dava, davalı adına tescilli markaların kullanılmama nedeniyle iptali talebine yöneliktir.
SMK'nun markanın kullanım külfetine ilişkin 9. Maddesi hem geçmişte tescil edilen markalar için hemde gelecekte tescil edilecek markalar için kullanma külfeti getirmiştir. Dolayısıyla davalıya ait markada kullanma külfeti altındadır. Markanın kullanımının SMK'nun 7. Maddesinin ikinci fırkasının a,b.c bentlerinde ön görülen modelde olmak üzere anılan maddenin 3. Fırkası ile 9. Maddenin 2. Ve 3. Fıkrasında açıklandığı şekilde gerçekleşmesi gerekmektedir.
Kullanmama nedenine dayalı iptal davası açabilmek için hak düşürücü bir süre bulunmamaktadır. Önemli olan dava tarihinden geriye doğru tescil anına kadar 5 yıllık sürenin dolmuş bulunmasıdır, bu nedenle dava süresindedir.
İptali istenen markanın kullanımının söz konusu markanın tescil edildiği mal ve hizmetler için pazar yaratmak yahut mevcut pazarı korumak amacıyla temel işlemine uygun olarak anılan ürünlerin ve hizmetlerin menşeini garanti edecek şekilde gerçekleşmesi icap etmektedir. Bu kullanımın markanın tüketiciye yahut son kullanıcıya ürün veya hizmetin menşeini bu ürün yada hizmetin diğer kaynaklardan gelenlerden ayırt etmesine izin verecek ve karıştırmaya mahal vermeyecek biçimde yalnızca ilgili teşebbüs nezdinde değil piyasaya ulaşacak ve belirli müşteri çevresi yaratacak şekilde ciddi olarak gerçekleşmelidir. Doğal afetler, savaş, ağır bir ekonomik buhran, ambargo, ithalat kısıtlamaları gibi durumlar markanın kullanılmaması için haklı bir neden olabilir ancak somut olayda davalının böyle bir iddia ve beyanı bulunmamaktadır.
Olumsuz vakıaların ispatının davacıya düşmemesine ilişkin genel hukuk ilkesi uyarınca yargılama konusu markayı tescilli olduğu sınıflarda kullandığını ispat yükü davalıdadır. Bir markayı kullanan ve ileride kullanmama sebebine dayalı iptal tehdidi ile karşılaşmak istemeyen basiretli tacir gibi hareket etmesi gerekli olan davalının kullanıma ilişkin kanıtları özenle saklaması gerekmektedir. Davalı kullanıma ilişkin kanıtları açık ve anlaşılabilir şekilde mahkemeye sunacaktır. Yoksa mahkeme veya davacı markanın kullanılmadığını ispatlamayacaktır. Markanın iptal müeyyidesinden kurtulabilmesi için tescil edildiği her bir emtia için bağımsız olarak ayrı ayrı kullanılması gerekir. Buna göre bir markanın bir ürün için kullanımının diğer bir ürün için kullanım sayılmaz.
Her ne kadar davalı taraf mücbir sebep iddiasında bulunmuş ise de; mücbir sebep olarak sunduğu pandemi nedeniyle 2020 yılı içerisinde çoğu zaman sokağa çıkma yasakları uygulandığı ve ticari faaliyetlerin aksamış olduğu gibi olaylar tüm Türkiye çapında tüm sektörlerin yaşadığı ve etkilendiği olaylardır ve bunların tek tek ya da hep birlikte kullanılmama nedeni iptal davalarında mücbir sebep olarak kabulü bu dava türünü fiiliyatta işlevsiz bırakacak mahiyette hakkaniyete uygun olmayan sonuçlar doğuracağı anlaşılmaktadır. Kaldı ki tüm bu ileri sürülen olay ve gelişmeler ile birlikte ülkede ticari faaliyetler devam etmiş, tamamen durmasına ya da durma noktasına gelmesine sebep olmamıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında dosyada toplanan tüm deliller ve bilimsel gerekçeye sahip ayrıntılı bilirkişi raporu karşısında davalı yana ait ... tescil numaralı markanın 7, 8, 9, 11, 14, 21, 34, 37 ve 41.sınıflarda tamamen; 35.sınıf yönünden: "derilerden, deri taklitlerinden veya diğer malzemelerden mamul taşıma amaçlı başka sınıflarda yer almayan eşyalar(çantalar, deri veya kösele kutular ve sandıklar, anahtarlıklar dahil), saatler ve zaman ölçme cihazları(kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil)" emtiaları hariç olmak üzere söz konusu sınıf yönünden diğer hizmet ve emtialar bakımından, davalı yana ait ... tescil numaralı markanın 14 ve 37.sınıflarda tamamen; 35.sınıf yönünden: "saatler ve zaman ölçme cihazları; kronometreler, metronomlar(rakkaslar) ve parçaları, saat kordonları" emtiaları hariç olmak üzere sair emtialarda, davalı yana ait ... tescil numaralı markanın tescilli olduğu bütün sınıflar yönünden ciddi bir şekilde herhangi bir kullanımının bulunmadığı bu hali ile markanın sicilden iptal sebebinin yasal koşullarının oluştuğu anlaşıldığından davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Davacının davasının KABULÜ ile;
-Davalı yana ait ... tescil numaralı markanın 7, 8, 9, 11, 14, 21, 34, 37 ve 41.sınıflarda tamamen; 35.sınıf yönünden: "derilerden, deri taklitlerinden veya diğer malzemelerden mamul taşıma amaçlı başka sınıflarda yer almayan eşyalar(çantalar, deri veya kösele kutular ve sandıklar, anahtarlıklar dahil), saatler ve zaman ölçme cihazları(kronometreler ve parçaları, saat kordonları dahil)" emtiaları hariç olmak üzere söz konusu sınıf yönünden diğer hizmet ve emtialar bakımından kullanılmama nedeniyle kısmen iptaline,
-Davalı yana ait ... tescil numaralı markanın 14 ve 37.sınıflarda tamamen; 35.sınıf yönünden: "saatler ve zaman ölçme cihazları; kronometreler, metronomlar(rakkaslar) ve parçaları, saat kordonları" emtiaları hariç olmak üzere sair emtialarda kullanılmama nedeniyle kısmen iptaline,
-Davalı yana ait ... tescil numaralı markanın tescilli olduğu bütün sınıflar yönünden kullanılmama nedeniyle iptaline,
2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 26,30 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekille temsil ettirmekle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 7.375,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan, 54,40 TL peşin harç, 54,40 TL başvurma harcı, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 99,00 TL posta/tebligat masrafı olmak üzere toplam 2.207,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar kesinleştiğinde kalan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
Kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliyesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/04/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸