T.C. BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/514 Esas
KARAR NO: 2022/42
DAVA: Sözleşmeden Kaynaklı Alacak
DAVA TARİHİ: 27/05/2021
KARAR TARİHİ: 30/03/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 10/04/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Sözleşmeden Kaynaklı Alacak davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasına tevzi olunan dava dilekçesi ile, müvekkili ile davalı arasında 21/02/2021 tarihinde franchising sözleşmesi imzalandığını, söz konusu sözleşmeye göre ... Sanayi ve Ticaret A.Ş ünvanlı şirkete ait olan ... isimli markanın kullanım hakkının müvekkiline tesis edildiğini, güzellik merkezi işleten müvekkili, işletmesinin tanınırlığını arttıracağı inancıyla 50.000,00-TL ödeyerek davalıdan marka kullanım hakkını aldığını, bunun yanı sıra müvekkili ile imzalanan sözleşme gereği davalı taraf tabela yapılması, sarf malzemelerinin uygun fiyattan satılması, tanıtım faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi, eğitim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi gibi bir kısım hizmeti de müvekkiline vermeyi yüklendiğini, taraflar arasındaki sözleşme her ne kadar 21/02/2020 tarihinde akdedilmiş ise de meydana gelen pandemi nedeniyle güzellik salonlarının uzun süre kapalı tutulması sonucu müvekkilinin güzellik merkezi açılışını 22/07/2020 tarihinde gerçekleştirebildiğini, müvekkilinin bu süreçten sonra davalı taraf ile franchising sözleşmesi kapsamında çalışmaya başladığını ancak sözleşmede belirtilen hizmetlerle birlikte vaat edilen imtiyazlardan faydalanamadığını, müvekkilinin, ... markasının sahibi olarak mükerrer olarak zikredilen .... Sanayi Ticaret A.Ş unvanlı şirkete ilişkin bir marka tescil belgesinin de mevcut olmadığını öğrendiğini, bunun üzerine Büyükçekmece .... Noterliğinin 02/02/2021 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile taraflar arasında imzalanan sözleşmeyi feshetmiş ve marka kullanım hakkı, franchising bedeli olarak davalıya ödediği bedelin iadesini talep etmiş ancak bedel iadesi talebinin sonuçsuz kaldığını beyanla davanın kabulü ile müvekkilinin ödemiş olduğu franchising bedelinin ihtarname tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile, taraflarınca franchsie sözleşmesinin haksız feshinden kaynaklı birtakım taleplerinin Bakırköy ... asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyası ile görüldüğünü, Ticaret Mahkemesince dava lehlerine sonuçlandığı takdirde işbu davanın konusuz kalacağını, bu nedenle bekletici mesele yapılması gerektiğini, müvekkili ile davacı taraf arasında 21/02/2020 tarihinde franchise sözleşmesi imzalandığını, 12 ay sonra davacı tarafın Büyükçekmece ... Noterliği'nin 02/02/2021 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarname ile haksız ve kötüniyetli bir şekilde franchise sözleşmesini feshettiğini, davacı tarafın, sözleşmenin imza altına alındığı tarihten haksız fesih tarihine kadar işbu sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerine aykırı hareket ettiğini, Büyükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyası ile delil tespiti yapıldığını, bilirkişi raporunda yapılan tespite ilişkin ... ürün listesindeki ürünlerin kullanımı tespiti yaptığını, bilirkişinin raporda belirttiği .... markalı ürünün ...'ya ait olduğunu, açıklanan nedenlerle haksız ve yersiz açılmış olan davanın tüm talepleriyle usülden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2021 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararıyla; mahkemelerinin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verdiği ve dosyanın mahkememizin yukarıdaki esasına kaydının yapıldığı görülmüştür.
Dava, taraflar arasında akdedilmiş franchising sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinden bahisle alacak talebine yöneliktir. Dava dilekçesi incelendiğinde davacının temel olarak bir sınai mülkiyet yahut bu mülkiyetin kullanımından kaynaklı bir uyuşmazlığa dayanmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığı doğuran hukuki ilişkinin franchising sözleşmesi olduğu, davacının marka hakkına ulaşıp ulaşmadığının değil, sözleşmenin haklı sebeple feshedilip edilmediğinin irdelenmesi gerektiği, bu itibarla ne sözleşmenin ne de uyuşmazlığın marka hakkına dayalı olarak kabul edilemeyeceği hukuki kanaatine ulaşılmıştır. Zira Yargıtay .... Hukuk Dairesi de benzer uyuşmazlıklarda aynı hususa dikkat çekmiştir.
"Dava, taraflar arasında aktedilen franchising sözleşmesinin feshi nedeniyle alacak ve tazminatın tahsili istemine ilişkin olup dava franchising alan tarafından açılmıştır. Davacı, 556 sayılı KHK'dan kaynaklanan uyuşmazlık nedeni ileri sürmemiş, sözleşmenin haksız feshi nedeniyle franchising bedelinin, yapılan masrafların tazmini ve davalı şirketten cari hesap alacağının tahsilini istemiştir. Davacı tarafından bunların yanında davalı markasının değerinin, kalitesinin ve müşteri sayısının artırılması amacıyla yapılan harcamanın da talep edilmesi 556 sayılı KHK kapsamında tescilli bir sınai hakka dayalı uyuşmazlık niteliğinde de olmadığından, mahkemece işin esasına girilip uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözülmesi gerekirken ihtilafın 556 sayılı KHK kapsamında bulunduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir."(Y.... HD. 01/06/2016 T., ... E., ... K.)
"Dava, taraflar arasında aktedilen franchising sözleşmesinin feshi nedeniyle maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkin olup franchising alan tarafından açılmıştır. Davacı, 556 sayılı KHK'dan kaynaklanan bir hakkı olduğunu ileri sürmemiş, franchising sözleşmesinin haksız feshi nedeniyle franchising bedelinin, demirbaş değer kaybının, yapılan masrafların, yoksun kalınan kârın, elde kalan ürün bedelinin, davalıya yapılan fazla ödemenin ve manevi tazminatın tahsilini istemiştir. Davacı tarafından bunların yanında davalı markasının değerinin, kalitesinin ve müşteri sayısının artırılması amacıyla yapılan harcamanın da talep edilmesi ve davalı adına tescilli markanın devrinin önlenmesine yönelik ihtiyati tedbir istenilmesi 556 sayılı KHK kapsamında tescilli bir sınai hakka dayalı talep niteliğinde değildir. Bu durumda, mahkemece işin esasına girilip uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözülmesi gerekirken ihtilafın 556 sayılı KHK kapsamında bulunduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir."(Y.... HD. 11/01/2016 T., ... E., .. K.)
"Dava, Franchising Sözleşmesi'nin feshi nedeniyle, anılan sözleşmede kararlaştırılarak davalı tarafa ödenen ve fahiş olduğu iddia edilen 100.000.00 TL cayma bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Davanın bu niteliği itibariyle uyuşmazlıkta 556 sayılı KHK hükümlerinin uygulama olanağı bulunmayıp genel hükümler çerçevesinde çözümü gerektiği halde, mahkemece yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmediğinden, kararın temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir."(Y.... HD. 17/05/2013 T., ... E., ... K.)
Yukarıda yapılan tespitler ve anılan içtihatlar ışığında dosyada mahkememizin görevli olmadığı, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu anlaşıldığından görevsizlik kararı vermek gerekmiş, daha önce görevli mahkemece de görevsizlik kararı verilmiş olması karşısında oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın ilgili istinaf dairesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1-Mahkememizin görevsizliğine, dosyanın görevli ve yetkili Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine, görevli mahkemece daha önce görevsizlik kararı verildiği anlaşıldığından işbu kararın kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde dosyanın res'en görevli mahkemenin tayini için ilgili istinaf dairesine gönderilmesine,
2-Yargılama gideri ve harcın görevli mahkemece nazara alınmasına,
Kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliyesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.30/03/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸