T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/786
KARAR NO: 2019/917
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/09/2016
KARAR TARİHİ: 24/09/2019
K.YAZIM TARİHİ: 24/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 01.09.2016 havale tarihli dilekçesinde özetle, müvekkilinin iş yerinde kullanmak üzere toplam KDV dahil 20.764,00 TL bedelli ... marka 2 adet 1+4 sezonsal verimli dış ünite, 7 adet ... duvar tipi dış ünite 1 adet .... kaset tipi multi iç ünite ve 1 adet kaset tipi iç ünite panel aldığını, fatura, sevk irsaliyeleri, iade faturası, teklif ve anlaşma formlarının ekte sunulu olduğunu, bu alıma ilişkin farklı tarihlere ilişkin ödemelerde bulunulduğunu, dava konusu klimaların Türkiye distribütör davalı .... Ltd Şti'den sipariş edildiğini, diğer davalı ve yetkili servis olan ... tarafından ise iş yerine teslim ve monte edildiğini, ilgili klimaların 15.11.2015 tarihinde devreye alındığını ancak hiçbir zaman verimli çalışmadığını ve dava tarihine kadar da sürekli arıza verdiğini, bu hususta davalı ....'nın birçok kere müvekkilinin iş yerine geldiğini, çözüm bulamaması üzerine davalı ... tarafından başka bir yetkili servis olan ....'e yönlendirme yapıldığını, bu firmanında birçok kereler gelmesine rağmen çözüm bulamadığını, arızaların devam etmesi ve giderilememesi üzerine davalı firmalara e-mail yoluyla ulaşıldığını, ayrıca Büyükçekmece .... Noterliğinin 15.08.2016 tarih ve .... yevmiye nolu ihtarname keşide edildiğini, müvekkilinin maddi ve manevi zararlarının karşılanmasının talep edildiğini, bu nedenle klima, iç dış ünite tesisatlarının ayıplı olduğunun tespiti ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 20.764 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek müvekkiline ödenmesine, karar verilmesini talep ve dava ettiği,
Davalı .... vekili 20.09.2016 muhabere tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin .... marka klimaların Türkiye distribütörü olduğunu, kendisine ait ... unvanlı markaya ait ürünlerin ise uzak doğudan taşerona imalat yaptırmakta ve Türkiye iç pazarına bayi ve servisleri aracılığıyla satmakta olduğunu, davacının müvekkilinden ürün aldığı ifadesinin gerçeğe aykırı olduğunu, davacı ile davalı arasındaki sözleşmeye müvekkilinin taraf olmadığını, bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkilinin ithalatçı konumunda olduğunu, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini talep ettiği,
Davalı .... ( .... Isıtma Klima) tarafından verilen 18.10.2016 muhabere tarihli cevap dilekçesinde özetle; Ayıp ihbarının süresi içinde yapılmadığı, arızanın yetkili servis hizmeti ile giderildiğini, davacının dava açmasında hukuki yarar bulunmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep ettiği,
Davanın ,Hmk 105. Maddesinde düzenlenen eda davası olduğu,
HMK'nun 137.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; Davalı ....-Isıtma Klimaları- .... tarafından davacıya satılan klimaların ayıplı olup olmadığı, ayıbın gizli ayıp mı açık ayıp mı olduğu , ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı, kliamların hiç veya verimli çalışmamasının imalattan mı yoksa yanlış kullanım veya hatalı montajdan mı kaynaklandığı, ithalatçı firma olan .... Firmasının husumet itirazının yerinde olup olmadığı, klimaların ayıplı olması halinde davacının sözleşmeden dönerek ödediği bedeli isteyip isteyemeyeceği ,satılan klimalardaki ayıpların satılan malın reddini gerektirecek nitelikte önemli olmaması halinde ise diğer seçimlik hakların kullanılıp kullanılamayacağı noktalarında toplandığı,
Davacı Tanığı ... beyanında; "Ben davacı firmada çalışmaktayım, söz konusu ısıtma soğutma sistemlerinin kurulu olduğu işyerini natamam olarak teslim aldık, bütün dekarosyonunu biz yaptık, söz konusu işyerinde kurulu ısıtma ve soğutma sistemleri konusunda davalı .... ile anlaştık bu firmanın resmiyette sahibi .... gözüksede tüm işi babası .... yapmaktadır, sistem kurulduktan sonra 2015 yılı Kasım ayında işyerinin açılışını yaptık ,işyeri açıldıktan kısa bir süre sonra ısıtma sisteminin randımanlı çalışmadığını görünce ben sistemi kuran Soğutmayı arayarak durumu bildirdim, bu firmadan teknik elemanlar geldi ancak sorunu çözemediler bunun üzerine durumu diğer davalı .... Firmasına bildirdik söz konusu firma kurulan bu ... markasının distribütörü olup kendileri bize .... isimli firmayı gönderdi, bundan önce kendi bünyelerinden teknik elemanları gönderimişlerdi ancak bir türlü sorun çözülemedi yaz ayları gelince bukez sistem soğutmada yapmadı, söz konusu sistemin arızalarını defalarca davalılara bildirmemize ve bu davalılar tarafından sistem onarılmasına rağmen randımanlı bir işleyiş olmayınca davacı şirket başka bir firma ile anlaşarak yeni bir sistem kurdurmuştur ancak söz konusu ısıtma soğutma sistemi işyerinde halen kurulu vaziyettedir , tanıklık ücreti istemiyorum" dediği,
Davacı Tanığı ... beyanında: "Ben davacı firmada muhasebe müdürü olarak çalışmaktayım, davacı firma yeni açtığı işyerindeki ısıtma soğutma sistemlerini kurması için davalı .... ile anlaştı , bu firma sistemi kurduktan sonra kışın sistem randımanlı çalışmayarak ısıtma yapmıyordu, yazında soğutma yapmıyordu, bunun üzerine arızayı derhal ... Soğutmaya bildirdik kendileri çözüm üretemeyince takılı sistemin ditribütörü ... firmasına durumu bildirdik bu firmada .... isimli firmayı gönderip sistemi onarmaya çalıştı ancak sistem hiç bir zaman randumanlı çalışmadı bunun üzerine davacı firma yeni bir firma ile anlaşarak işyerine soğutma ve ısıtma sistemi kurdurmuştur, , tanıklık ücreti istemiyorum" dediği
Davacının iddiası davalının savunması ve tüm dosya kapsamı dikkate alınarak, dava konusu ayıplı ürünler üzerinde keşfen bilirkişi incelemesi yapıldığı, makine mühendisi bilirkişi ...., SMMM bilirkişi ...... tarafından verilen 02.10.2017 tarihli bilirkişi raporunda Dava konusunun davacının davalı ....'den satın almış olduğu diğer davalı .... A.Ş'nin de distribütörlüğünü yapmış olduğu klimanın ayıplı olduğu iddiası ile davacının katlandığı masraf, gider ve zararların davalılardan tahsili talebinden ibaret olduğu, davacının 2015 ve 2016 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının davalı .... ile olan cari kayıtlarına göre; davalı ....'in düzenlemiş olduğu 06.01.2016 tarihli (KDV dahil) 24.501,52 TL tutarlı dava konusu klimalara ilişkin faturanın davacının ticari defterlerine kaydetmiş olduğu, davacının meskur faturadan doğan borcunun davalı ....'e ödemiş olduğu, sonuç olarak davacının ....'e herhangi bir borcunun kalmadığı, davacının .... Klima A.Ş ile cari hesabının bulunmadığı, davalı .... Klima A.Ş'nin 2015 ve 2016 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davalı ....'ın diğer davalı .... ile olan cari kayıtlarına göre dava konusu malları 05.10.2015, 09.11.2015 tarihlerinde davalı ....'e fatura etmiş olduğu, dava konusu klimalara ilişkin fatura bedellerini davalı ....'den tahsil etmiş olduğu, davalı .... A.Ş'nin davacı yanda cari hesabının, ticari ilişkinin bulunmadığı davalı ....'e ait 2015, 2016 yılları işletme defterlerinin açılış tasdikinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, TTK madde 66 son-72/3 maddeleri gereğince işletme defterlerinin kapanış tasdik mecburiyeti bulunmadığından, davalıya 2015 ve 2016 yılları işletme defterinin delil vasfının bulunduğu, davalı yanın incelenen 2015 ve 2016 yılları işletme hesabı kayıtlarına göre dava konusu mallara ilişkin davalı .... Klima A.Ş tarafından düzenlenen 05.10.2015 tarihli .... nolu 4.210,89 TL tutarlı ve 09.01.2015 tarihli .... nolu 6.880,71 TL tutarlı faturaları gider olarak davacı yana düzenlemiş olduğu, 06.01.2016 tarihli .... nolu 24.501,52 TL tutarlı faturayı gelir olarak kaydetmiş olduğu, tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde dava konusu klimaların davacı yan tarafından davalı ....'den satın alınmış olduğu, davacının davalı .... ile ticari bir ilişkinin bulunmadığı, uyuşmazlık konularının davacının davalı ....'den almış olduğu klimaların ayıplı olup olmadığı, klimaların ayıplı olduğunun kabulü halinde distribütör olan diğer davalı ....'un davalı .... ile müşterek ve müteselsil sorumluluğunun olup olmadığı konularında toplandığı, mahallinde yapılan keşifte dava konusu olan klimaların montajı yapılan davacıya ait iş yerinde yapılan incelemede gayri faal olduğu, dava konusu klimalar yerine ... marka klima takılmış ve halen çalışmakta olduğu, dava konusu klimaların çalışamaz durumda olduğunun tespit edildiği, mahallinde yapılan tespit, dosyadaki 14.06.2016 tarihli ... nolu servis formu ve teknik değerlendirmeler nitecesinde davacının davalı ....'den almış olduğu klimanın ayıplı olduğu anlaşıldığı, neticeten davacının 06.01.2016 tarih (KDV dahil) 24.501,52 TL tutarlı fatura mukabili davalı ....'den almış olduğu klimaların KDV hariç 20.764,00 TL ürün bedelinin davalı ....'den talep edilebileceği, ayıplı ürünlerin distribütörü olan diğer davalı ....'un müşterek ve müteselsil sorumluluğunun olup olmadığının takdirinin sayın mahkemeye ait olduğu hususunda rapor tanzim edildiği,
Klimaların gayri faal olması sebebiyle, ayıp hususunda inceleme yapılamadığı nazara alınarak, davacı vekiline klimaları faal duruma getirmek üzere süre verilmiş, davacı tarafından faal duruma getirilen klimalar üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi neticesi, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya ibraz edilen 11.06.2018 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda
1-.... Taah. Elektrik Müh. Mim. Müt. San ve Tic Ltd Şti.'ye ait ofis binası 8 odadan meydana gelen bir iş yeridir,
Holde kaset tipi 18 BTU iç ünite, toplantı odası 9 BTU iç ünite, şantiye odası 12 BTU iç ünite, idare odası 12 BTU iç ünite, genel müdür odası 12 BTU iç ünite, muhasebe odası 12 BTU iç ünite, proje odası 12 BTU iç ünite, mutfak 12 BTU iç ünite,
2-Holde bulunan kaset tipi 24000 BTU olarak teklif edilmiş ve daha sonra 18 BTU 'luk bir kaset tipi iç ünite takılmış ve .... fark iadesi yapmıştır. 4 odaya 1 dış ünite bağlanmıştır ilk dış üniteye bağlı 4 odanın soğutma durumu holde bulunan kaset tipi holü gerektiği gibi soğutmadığı tespit edilmiştir, toplantı odası istenen nitelikte soğutma yapılmıştır, şantiye odasında bulunan iç ünite aşırı derecede sesli olarak çalışmaktadır, iç ünitenin arızalı olduğu tespit edilmiştir, mutfak istenen soğutma olmadığı tespit edilmiştir, 2. Dış üniteye bağlı odanın soğutma durumu: idare odası istenen nitelikte soğutulmuştur, genel müdür odası istenen nitelikte soğutulmuştur, muhasebe odası istenen nitelikte soğutma olmamıştır, şantiye odası iç ünitede gaz kaçağı olduğu için devre dışı kalmıştır, halen çalışmamaktadır. İlk 4 odadaki iç üniteler çalıştığında ancak bir toplantı odası istenen nitelikte soğutulmuştur, diğer 3 oda istenen nitelikte soğutma yapılamamıştır. 2. 4 odadaki iç üniteler çalıştığında 2 oda istenen nitelikte soğutma yapılmış fakat muhasebe odasında istenen nitelikte soğutma yapılamamıştır ayrıca şantiye odasında bulunan iç ünitede gaz kaçağı olduğu için çalışmamaktadır. Bugün ki yapılan tespitte sistemin bugün ki haliyle ayıplı imalat olduğu kanaatine varılmıştır, şeklinde teknik değerlendirme yapılarak ürünlerin inceleme tarihi itibariyle ayıplı oldukları tespit edilmiştir, bu sebeple kök raporda bir değişiklik olmadığı yolunda bilirkişice ek rapor tanzim edilmiştir.
Bilirkişice verilen raporda, soğutma sistemindeki ayıbın neden kaynaklandığı, bu arızanın imalat hatası mı yoksa yanlış kurulum veya yanlış kullanım sebebiyle ortaya çıkan bir arıza mı olduğu hususunda herhangi bir belirleme yapılmadığı, teknik olarak ayıbın klimanın hangi parçalarından ve ne için kaynaklığının belirtilmediği, bu ayıbın basit bir muayene ile anlaşılabilir açık bir ayıp mı yoksa belirli bir süre kullanımdan sonra ortaya çıkan gizli ayıp mı olduğu hususunda eksiklikler bulunduğu gözetilerek, dosya yeniden bilirkişiye sevk edilmiş bilirkişi heyeti tarafından verilen 05.12.2018 tarihli 3. ek raporunda özetle; 1. Dış ünitenin 36000 BTU olduğu ancak, iç üniteler toplamının 48000 BTU olduğu diversite oranı olan %130'un aşılarak hatalı kapasite seçimi yapıldığı, yine 36000 BTU olan iç üniteye diğer odalarda toplam 54000 BTU iç ünite bağlandığını, burada da diversite oranının aşıldığını ayrıca gereğinden daha uzun bakır boru çekildiğini, borunun uzun olmasının termal bir sürtünme kayıtlarını arttırarak sistemden istenen randımanın alınmasını engellediğini, mühendis odasında bulunan iç ünitenin fan pervanesinin sürtünmesinden dolayı sesli çalıştığını, bu iç ünitenin imalatı sırasında yapılan hatadan oluşabilecek bir ayıp olduğu kanaatine varıldığını, proje ve hesaplama yapılmadan montajı yapılan klimaların istenen randımanı vermeyeceği için hatalı bir seçim olduğu kanaatini bildirir rapor tanzim edildiği.
Bilirkişi raporunun tetkikinde bir kısım odalarda ki klimaların gereğinden fazla bakır boru çekilmesinden kaynaklı randımanda düşüklük meydana getirdiğinden çalışmadığı, bir kısım klimaların imalat sırasındaki hatadan kaynaklandığı, personel müdür yardımcısının odasında bulunan klimanın ise elektrik bağlantısı yapılamadığından çalıştırılamadığının belirtildiği, ilgili tespitlerin hangi klimalara münhasır olduğuna ilişkin döküm yapılarak ve davalı tarafından davacıya fatura edilen tutarlar belirlenmek suretiyle fatura bazlı tespit içerir ek rapor sunulmak üzere dosyanın yeniden bilirkişiye tevdi üzerine bilirkişi heyeti tarafından dosyaya sunulan 31.05.2019 tarihli raporda: fatura bazlı açıklama yapılmış neticede davacı tarafın dava konusu yapabileceği bedelin 323076 sayılı 01.07.2016 tarihli fatura bedeli olan 3.737,52 TL bedel düşüldükten sonra 20.764 TL bedelin kadri maruf olduğu kanaatine varılarak rapor tanzim edilmiştir.
Elde edilen deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalı .... - ....'dan davaya konu klimaları 06.01.2016 tarihli... seri no'lu 24.501,52-TL tutarlı fatura ile satın aldığı ancak holde bulunan kaset tipi 24000 BTU olarak teklif edilen klimanın daha sonra 18 BTU 'luk bir kaset tipi iç ünite takıldığından ve .... fark iadesi yaptığını 01.07.2016 tarihli 3.337,52-TL faturanın bu nedenle düzenlendiği neticede dava dilekçesinde ekli teklif formları ile uyumlu taraf defterlerinin incelenmesinde davacının davalı ....'den dava konusu toplam tutarı 20.764 TL tutarı olan klimaları satın almış olduğu, davalı .... AŞ'in klimaları yurtdışında taşerona imalatını yaptırıp; kendi markası olan ... markası adı altında distribütörleri aracılığı ile iç pazara sattığı, davacı ile davalı .... AŞ arasında sözleşmesel bir ilişki bulunmadığı .... AŞ'den satın alınan klimaların davalı .... Soğutmaya fatura edilmiş olduğu klimalarda üzerende yaptırılan bilirkişi incelemesinde yeterli ısıtma ve soğutma yapılmamasının iç ve dış ünitelerin kapasite oranlarının birbirine uyumlu olmamasından kaynaklandığı, randımanlı çalışmama durumunun hatalı seçim kaynaklı olduğu ve bakır boruların gereğinden uzun tutulduğu ve bu sebeple verim kaybı oluştuğuna ilişkin tespit yapıldığı, dava dilekçesine ekli teklif formlarından anlaşıldığı üzere boru uzunlukları ve klima seçimlerinin davalı .... tarafından yapıldığı, davacı iş sahibi tarafından seçim ve kuruluma müdahale edildiğine ilişkin bir iddianın da bulunmadığı, sistemin müteaddit kereler arıza verdiği davacı tarafından sistemin verimli çalışmaması ve arıza vermesine yönelik ihbarda bulunulduğu, davalılar tarafında arızanın teknik servis hizmeti ile giderilmeye çalışıldığının dava dosyasına sunulu teknik servis formundan anlaşıldığı, davalı .... tarafından zamanaşımı def'inde bulunulmuş ise de verimli çalışmamaya bağlı olarak davacıya teknik servis hizmeti sağlandığı ve dava aşamasına kadar gelinen süreçte arızanın giderilmeye çalışıldığı ortada olduğu, kaldı ki; 6098 Sayılı TBK'nın 223/2. maddesinde belirtildiği üzere satılanda olağan bir gözden geçirme ile ortaya çıkarılamayacak bir ayıbın bulunması halinde alıcının muayene ve ihbar külfetini satıcıya bildirme yükümlülüğüne ilişkin maddenin birinci fıkrasının uygulanmayacağı, TBK'nın 225. maddesinde ağır kusurlu olan satıcının satılandaki ayıbın süresinde kendisine bildirilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kısmen de olsa kurtulamayacağı, satıcılığı meslek edinmiş kişilerin bilmesi gereken ayıplar bakımından da aynı hükmün geçerli olduğuna ilişkin düzenleme nedeniyle davalının zamanaşımı def'inin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılarak davacı davalı .... Grup Aş'ye karşı açmış olduğu davanın dava konusu ürünlerin imalatından kaynaklı hata olmadığı ve taraflar arasından sözleşmesel ilişki bulunmaması sebebi ile reddine, davalı ....'e karşı açılan davanın dava konusu klimaların iadesi karşılığında kabulüne aşağıda yazılı şekilde karar verilmiş ve hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davalı ....'e karşı açmış olduğu davanın KABULÜ ile 20.764,00 TL tazminatın dava konusu klimaların davalıya iadesi karşılığında davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Tespit ve takdir olunan maddi tazminata davalı yönünden dava tarihi olan 01/09/2016 gününden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2/2.maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi İŞLETİLMESİNE,
3-Davacının davalı .... Klima Tek San ve Tic A.Ş'ye karşı açmış olduğu davanın REDDİNE,
4-Harçlar Kanunu gereğince tahsili gereken 1.418,39-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 354,60-TL peşin nispi harcının mahsubu sonucu bakiye 1063,79- TL harcın davalı ....'den tahsil edilerek Hazine'ye İRAT KAYDINA,
5- Davacı tarafından sarf olunan (1.800,00- TL bilirkişi ücreti +150,00-TL keşif araç ücreti 346,00TL posta/tebligat/ müzekkereden ibaret 2.296,00-TL yargılama gideri ile 29,20-TL başvuru harcı +354,60-TL peşin nispi harç +4,30TL vekalet harcı toplam 388,10-TL harcın davalı ....'den tahsil edilerek davacıya ÖDENMESİNE,
6-Davalı .... tarafından sarf olunan yargılama giderinin davalı üzerine BIRAKILMASINA ,
7- Sarf olunmayan gider/delil avansının karar kesinleştikten sonra ilgilisine İADESİNE,
8-Kendisini vekil ile temsil ettiren davacı lehine hüküm altına alınan dava değerine göre yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 2.725,00 TL vekalet ücretinin davalıTurgay Peker'den tahsil edilerek davacı tarafa ÖDENMESİNE,
9-Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ...lehine red olunan dava değerine göre hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 2.725,00 TLvekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı ...ye ÖDENMESİNE, dair
5235 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesine göre ,Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri uyarınca,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı ve davalı vekilinin yokluğunda karar verildi.24.09.2019
Katip ...
Hakim ...