T.C.
BAKIRKÖY
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/308 Esas
KARAR NO: 2019/385
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/03/2017
KARAR TARİHİ: 29/03/2019
K. YAZIM TARİHİ: 11/04/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; ZMMS poliçesi gereğince davalı şirket tarafından teminat altına alınan ..... adına kayıtlı .... plakalı aracın 14/03/2015 tarihinde dava dışı temlik eden ....'ın maliki olduğu ....nolu araca çarpmak suretiyle hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, kazanın oluşumunda davalı taraf sürücüsünün kusurlu olduğunu, yapılan ekspertiz çalışması sonucu temlik edene ait araçta 4.420,00 TL değer kaybı oluştuğunu beyanla HMK 107 md gereğince şimdilik 300,00 TL değer kaybı zararı ile 354,00 TL ekspertiz ücretinin kaza tarihinden/ yerinde görülmez ise temerrüt tarihinden itibaren işletilecek en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazminini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta şirketi cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; dava konusu kazaya karıştığı beyan olunan .... plakalı aracın .... nolu 27/12/ 2014-27/12/2015 vadeli ZMMS poliçesi gereğince müvekkili şirket tarafından teminat altına alındığını, poliçe teminat limitinin 26.800,00 Tl olduğunu, dava konusu kaza ile ilgili olarak müvek- kili şirket tarafından 3.823,00 TL hasar bedeli ödendiğini, iş bu davada davacının müvekkiline sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile dava konusu zararlarının varlığını ve miktarın ispat ile yükümlü olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
Dava, maddi hasarlı trafik kazası (haksız fiil) nedeniyle sigorta şirketinin tazminat sorumluluğuna dayalı maddi tazminat talebine ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlık; temlik edene ait aracın dava konusu kaza nedeniyle maddi hasara ve değer kaybına uğrayıp uğramadığı, tarafların kazanın oluşumundaki kusur durumu ve kusur oranlarına göre temlik alan davacının değer kaybına ve ekspertiz ücretine ilişkin tazmini gereken gerçek zararın ne olduğu hususunda toplanmaktadır.
Araç kayıtları, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, ekspertiz ücretine ilişkin fatura, davacının davalı sigorta şirketinin başvurusuna ilişkin ihtarname, hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları celp edilmiş, kusur durumu ile değer kaybı zararının tespiti hususunda bilirkişi incelemesine karar verilmiştir.
.... Makine Yüksek Mühendisi Prof. Dr. .... tarafından hazırlanan dosyadaki delillere uygunluğu nedeniyle itibara layık bulunan 13/02/2019 tarihli raporda;
KUSUR YÖNÜNDEN; kazaya karışan sürücüler tarafından düzenlenen 14/03/2015 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında, .... plakalı aracın sürücüsü ....., 2.Sokaktan aşağı doğru inerken aracının kayarak önünde duran ....plakalı araca çarptığını; ....plakalı aracın sürücüsü ...., trafikte beklerken ....plakalı minibüsün freninin tutmaması nedeniyle kendi aracına vurduğunu, çarpma etkisi ile kendisinde önündeki .... plakalı araca vurduğunu; .... plakalı aracın sürücüsü ...., trafikte beklerken arkasında bekleyen ....plakalı araca .... plakalı minibüsün çarpması sonucu ....plakalı aracında kendi aracına çarptığını beyan etmiştir.
Dosyada kaza şartına ilişkin olarak 14/03/2015 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit tutanağında yer alan bilgiler dışında bilgi bulunmadığı ve tutanakta yer alan sürücü beyanlarının birbirleriyle uyuştuğu göz önüne alınarak olayın tutanakta yer aldığı şekilde meydana geldiğinin kabulü gerekmiştir.
2918 sayılı K.T.K. nun Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunun Sağlamak başlığı altında verilen 52. maddesinin "a” fıkrası, sürücülere, kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak zorunluluğu; "b” fıkrası, sürücülere, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorunluluğu getirilmiş, Trafik Kazalarında Asli Kusur Sayılan Haller ve Sürücü Kusurlarının tespit başlığı altında verilen 84.maddesinin “d" fıkrasında arkadan çarpma asli kusur olarak değerlendirilmiştir.
Kaza şartında, kavşak yaklaşımında, iniş eğimde seyir esnasında duran trafiğe rağmen hızını gerektiği şekilde azaltmaması nedeniyle yönetimindeki .... plakalı aracı emniyetle durduramayan ve önünde trafik nedeniyle duran ....plakalı araca, bu aracında önünde trafik nedeniyle duran .... plakalı araca çarpmasına neden olarak arkadan çarpma asli kusurunu işleyen, .... aracını sürücüsü .... trafik kurallarına aykırı ve dikkatsiz davranışlarıyla olayda asli ve tam kusurludur. Olay şartında trafik kurallara uygun davrandığı anlaşılan sürücüler .... ve .... kusursuzdurlar.
DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN; T.C. Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin.... Esas, .... karar sayılı ilamında "...tamamen onarılmış olsa bile arızalı araba, tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin onarımdan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun, kural olarak aynı nitelikteki hiç onarım görmemiş araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir." şeklindeki ilamı göz önüne alındığında, dava konusu aracın görmüş olduğu dava konusu hasar onarımı nedeniyle hasar öncesi rayiç değerinde bir azalmanın olacağı, önceki hasarlarının da dava konusu hasar öncesi rayiç değerinde azalmaya neden olacağı, mükerrer hasarların ise değer kaybı yaratmayacağı açıktır.
Yargıtay kararında, tamamen onarılmış olsa bile arızalı araba, tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin onarımdan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerektiğinin belirtildiği göz önüne alındığında, hasarın, hasarlı parçanın herhangi bir müdahale yapmadan orijinal yenisi ile değiştirilerek giderildiği durumlarda, değer düşümüne neden olan tahribat izlerinin tamamen ortadan kalkması nedeniyle değer kaybına yol açmayacağının Yargıtay' ın kabulünde olduğu anlaşılmaktadır.
14 Mayıs 2015 tarihli 29335 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına ait Tebliğin ekinde, hasar nedeniyle araçlarda oluşan değer kaybını hesaplamaya yönelik bir hesap metodolojisine yer verilmiş, 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe girmiş, Danıştay .... .Dairesin ... Esas sayılı dosyada, Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının, "B.4 Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı” başlıklı maddesinin (b) bendinde yer alan “veya trafik kurallarının ihlali” ibaresinin ve Ek.l Değer Kaybı Hesaplamasının 2.Teminat Dışında Kalan Haller üst başlığı altındaki 2. ve 6. Bentlerinin, yürütmesinin durdurulmasına 14/10/2016 tarihinde oy birliği ile karar vermiştir. T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .....Hukuk Dairesi 01/06/2017 tarih, .... Esasa, .... sayılı kararında; meydana gelen değer kaybının ZMSS Genel Şartları A.5/l-a maddesi gereği, Genel Şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması gerektiğine yer vermesi; değer kaybının tespitine ilişkin gerek 01/06/2015 tarihinden önce (Y.... HD. ... E., .... K„ Y..... HD. .... E., .... K., Y... HD. .... E., .... K. vs.) gerekse 01/06/2015 tarihinden sonra (T.C. Yargıtay .... .Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar, .... Esas .... Karar vs) Yargıtay İlanlarında değer kaybının belirlenmesinde, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el piyasa değeri arasındaki fark kriterlerine uyulmaksızın yapılan hesaplamanın bozma nedeni olarak görülmesi göz önüne alınarak, değer kaybı, her iki şekilde tespit edilmiştir.
....plakalı ....marka, .... tipi, 2012 model otomobilin 14/03/2015 tarihli hasarına ilişkin açılan ..... sayılı hasar dosyası kapsamında hazırlanan 21/03/2015 tarih, ... SBM sayılı kesin ekspertiz raporunda, hasar tarihi itibariyle 1.254 km kullanım mesafesinde olan aracın rayiç değerinin 30.000,00 TL olduğu, hasarın bagaj kapağı, arka tampon, sağ far ile arka panel değişimi ve gerekli işçilikler ile giderildiği belirtilmiş, işçilik detayı verilmemiştir.
Dava dilekçesi ekinde dosyaya sunulan 08/02/2017 tarihli Değer Kaybı Ekspertiz Raporunda, aracın kullanım mesafesi 1.254 km, rayiç değeri 34.000,00 TL, meydana gelen değer kaybı 4.420,00 TL olarak hesaplanmıştır. Raporda kullanılan değer kaybı hesaplama yöntemi, gerek Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına ait Tebliğin ekinde yer alan gerekse Yargıtay ilamlarında belirtilen değer kaybı tespit yöntemleriyle uyuşmaması nedeniyle isabetli bulunmamıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’ nin 28/04/2017 kayıt tarihli yazısında, dava konusu araca ait hasar bilgilerinin ekli CD' de şifreli olarak bulunduğu belirtilmiş ve yazı ekinde söz konusu CD' ye yer verilmiştir. CD içeriğinde bulunan dosyaların şifreli olması ve yapılan girişimlere rağmen şifrenin temin edilememesi nedeniyle, dava konusu aracın önceki hasarları nedeniyle dava konusu hasarının mükerrer hasar olup olmadığı değerlendirilememiştir. Diğer yandan, dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle yaklaşık 3 yaşında olduğu göz önüne alındığında, 1254 km kullanım mesafesinde olması olağan bulunmamasına rağmen, dosyada dava konusu aracın kullanım mesafesine ilişkin başka bilgi bulunmaması nedeniyle kullanım mesafesi 1.254 km olarak alınmıştır. Dava konusu aracın hasar tarihi itibariyle kasko değerinin yaklaşık 31.671,00 TL (Resim 1) olduğu göz önüne alınarak, 21/03/2015 tarih, .... SBM sayılı kesin ekspertiz raporunda 30.000,00 TL olarak yer alan rayiç değer isabetli bulunmuştur.
Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nce belirtilen esaslara göre hasar durumu hafif olup, dava konusu aracın, bagaj kapağı ve arka panel değişimi ile fonksiyonel açıdan giderilen hasar emarelerinin, taşıyacak olması ve orijinal yapısının bozulması nedenleriyle, dava konusu hasar onarımı nedeniyle değer kaybına neden olacaktır.
Dava konusu aracın marka, tip, model yılı, kullanım mesafesi, önceki hasarları ve dava konusu hasarı gözetilerek yapılan araştırma ve değerlendirme sonucu hasar onarımı sonrası ikinci el rayiç değerinin 28.250,00 TL ile 28.750,00 TL arasında değişim gösterdiği tespit edilmiş olup dava konusu ....plakalı aracın hasar tarihi itibariyle ikinci el rayiç değerinde meydana gelen azalma;
Yargıtay ....Hukuk Dairesi kararları dikkate alındığında;
Dava konusu hasar öncesi rayiç değeri30.000,00 TL
Dava konusu hasar onarıldıktan sonra rayiç değeri 28.500,00 TL
Dava konusu hasar nedeniyle rayiç değerinde meydana gelen azalma 1.500,00 TL
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ekinde yer alan hesap metodolojisi dikkate alındığında 1.500,00 TL olarak hesaplanmıştır" denilmiştir.
Toplanan deliller ile dosyadaki bilgi ve belgelere göre yapılan yargılama sonunda dava konusu 14/03/2015 tarihli trafik kazasında;
Davalı şirkete sigortalı .... plakalı aracın sürücü ..... asli ve tam kusurlu (%100 oranında] olduğu,....plakalı aracın sürücüsü ....’ nin kusursuz olduğu, .... plakalı aracın sürücüsü ....' nün kusursuz olduğu,....plakalı aracın hasar onarımı nedeniyle rayiç değerinde meydana gelen azalmanın gerek Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına ait Tebliğin ekinde yer alan gerekse Yargıtay ilamlarında belirtilen değer kaybı tespit yöntemine göre 1.500,00 TL olduğu tespit edilmiş, davacı tarafça ibraz olunan 22/02/2019 tarihli dilekçe ile değer kaybına ilişkin talep 1.500,00 TL'ye yükseltilmiş, ekspertiz ücretinin yargılama giderine dahil edilmesi talep edilmiş olmakla davanın kabulüne, tespit edilen değer kaybı zararına ilişkin tazminatın davalıdan tahsiline , Yargıtay .... HD'nin .... E. ....K. Nolu ilamı gereğince ekspertiz ücretinin yargılama giderine dahil edilmesine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalı sigorta şirketince ZMMS poliçesi gereğince teminat altına alınan .....'a ait .... plakalı aracın, 14/03/2015 tarihinde sebebiyet verdiği kaza sonucu hasara uğrayan - dava dışı temlik eden ....'a ait- ....plakalı araçta meydana gelen hasar nedeniyle tespit olunan değer kaybına ilişkin 1.500,00 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden tahsil edilerek temlik alan/davacıya ödenmesine,
Hüküm altına alınan tazminat tutarına temerrüt tarihi olan 09/03/2017 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine ,
2- Harçlar Kanunu gereğince tahsili gereken 102,46 TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan (31,40 TL peşin harç + 20,50 TL ıslah harcı ) 51,09 TL'nin mahsubu sonucu bakiye 50,56 TL karar harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
3-a.) Davacı tarafından sarf olunan (800,00 TL bilirkişi ücreti + 115,90 TL posta/ tebligat/ müzekkere + 354,00 TL ekspertiz ücretinden ibaret toplam 1.269,90 TL yargılama gideri ile ( 31,40 TL başvuru harcı + 31,40 TL peşin nispi harç + 4,60 TL vekalet harcı + 20,50 TL ıslah harcından ibaret ) toplam 87,90 TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
b.) Davalı tarafça sarf olunan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına,
c-) Sarf olunmayan gider/delil avansının karar kesinleştikten sonra ilgilisine iadesine,
4-Kendisini vekil ile temsil ettiren davacı lehine AAÜT gereğince takdir olunan 1.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine dair,
Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda dava değeri istinaf sınırının altında kalmakla kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/03/2019
Katip ....
Hakim ....