T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1182 Esas
KARAR NO: 2019/1133
DAVA: Menfi Tespit (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 04/12/2018 (2018/1182 E. Sayılı asıl dava)
11/12/2018 (2018/1199 E. Sayılı birleşen dava)
KARAR TARİHİ: 22/11/2019
K. YAZIM TARİHİ : 05/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı .... Ulus. Loj. Ltd. Şti vekili mahkememize ibraz ettiği .... Esas sayılı asıl dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; karşı tarafın müvekkili adına tanzim ettiği iki adet faturaya dayanak ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahke- mesi'nin .... D. İş sayılı dosyası üzerinden verilen ihtiyati haciz kararının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu, ihtiyati haczin kaldı- rılmasını talep ettiklerini, ayrıca icra dosyasına itirazlarını sunduklarını, taraflar arasındaki anlaş- ma gereğince müvekkilinin sadece davalı tarafa ait malları Kenya Limanına taşıdığını, zamanında teslimatı gerçekleştirdiğini, sorumluluğunu yerine getirdiğini, aralarında alacak verecek meselesi kalmadığını, davalının gerekli evrakları hazırlamaması nedeniyle Kenya Gümrüğü'nde ortaya çıkan gecikmelerden müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını , böyle bir alacak iddiası varsa dava dışı ... Ltd.Şti'ne yöneltilmesi gerektiğini , takibin haksız olduğunu beyanla müvekkilinin Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe girişilen alacak nedeniyle davalı tarafa borçlu olmadığının tespitini, müvekkili lehine kötü niyet tazminatı takdirini ve müvekkilinin banka hesapları üzerine usulsüz olarak konulan blokenin kaldırılmasını, yargılama gideri ile vekalet ücretinin talep ve dava etmiştir.
Davalı .... İç ve Dış Ticaret ...Ltd. Şti cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkil alacaklı firmanın, 23/04/2018 tarihli KONİŞMENTO YÜKLEME TALİMATI yardımıyla borçlu .... Lojistik firmasını, mağaza raf sistemi ve soğutucu sistemlerini Kenya'da bulunan müşterisine taşımak üzere yetkilendirdiğini, taşıma ücretini 27/04/2018 tarihinde ... Bankası yoluyla transfer ettiğini, .... Lojistik adlı firmanın ise müvekkil firmaya bilgi vermeden söz konusu taşıma işini ... firmasına, ... firmasının ise yine müvekkili şirketin bilgisi olmaksızın işi .... Nakliyat isimli firmaya taşere ettiğini, ürünleri varış limanına ulaştıran .... Nak- liyat firmasının, ürünlerin teslim alınmasına yarayan konişmentoyu alıkoyduğunu, zamanında teslim etmediğini, konişmentonun zamanında teslim alınamaması nedeniyle Kenya Gümrük ve Liman saha- sında gereğinden fazla bekleyen konteynırlar için Kenya Gümrük ve Liman İşletmesi makamlarınca ve diğer ilgililerce, müvekkili firma müşterisi olan ..... şirketine toplamda 23.383,40 USD fatura edildiğini, müvekkili firmanın müşterisi olan ... şirketinin fatura edilen bu bedeli ödediğini ve müvekkili şirkete fatura ettiğini, müvekkili firmanın ise bu bedeli borçlu .... firmasına fatura edeceğini borçlu firmaya bildirdiğini, borçlu firma sahibi olan ....'nın ise bu bedeli ödemeye gücü olmadığını söylediğini, dava konusu alacağın tahsili için davacı aleyhine takibe girişildiğini, itiraz üze rine takibin durduğunu, itirazın iptali hususunda Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... Esas sayılı davayı açtıklarını, itirazın iptaline dair dava derdest iken menfi tespit davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını beyanla davanın reddini savunduğu, müvekkili lehine % 20 oranından az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesini ,yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini istemiştir.
.... İç ve Dış Ticaret ...Ltd. Şti vekili tarafından ibraz olunan Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sırasına kayıtlı birleşen dava dilekçesinde özetle; mü- vekkili şirketin ürünlerini Kenya'ya göndermek üzere davalı şirket ile taşıma hususunda anlaştığını, taşıma bedelini banka yolu ile davalı şirkete gönderdiğini, ancak davalı şirketin müvekkilinin haberi olmaksızın taşıma işini başka bir firmaya verdiğini, o firmanın da yine müvekkilinin bilgisi dışında 3. bir firmaya taşıma işini verdiğini, müvekkilinin taşıma işini davalı ile anlaşmasına rağmen ürünlerin zamanında teslim edilemediğini ve bu nedenle ürünlerin alıcısı firmanın geç teslimden dolayı mü- vekkiline 23.383,40 USD fatura kestiğini, müvekkilinin ürün alıcısına ödediği bu bedeli davalıdan tahsil için Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine giriştiklerini, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamını, davalının %20 den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına mahkumiyetini, yargılama gideri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili birleşen dava dosyasına sunduğu cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyan- larında özetle ; müvekkili firmanın davacı tarafa borcunun bulunmadığının tespiti ve iş bu davaya da konu olan icra takibinin iptali için Bakırköy ....Asliye Ticaret Mahkemesi' nin .... esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açtıklarını ve bu davanın devam ettiğini beyanla davanın reddini savunmuş, davacının % 20 oranından az olmamak üzere kötüniyet tazminatı ile mahkumiyetini, yar- gılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesini, davaların Bakırköy ..... ATM nin .... esas sayılı dosyası üzerinde birleştirilmesini talep ettiği,
Bakırköy .... ATM'nin .... Esas, .... krar nolu 09/04/2019 tarihli ilamı ile " Bakırköy ..... ATM'nin .... esas sayılı dosyasının ,mahkememizin .... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, yargılamanın mahkememize ait dosya üzerinden devamına " karar verildiği,
Dava; mahkememizin .... Esas sayılı dosyasında İİK 72 md ne dayalı menfi tespit, birleşen Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyasında ise İİK 67 md ne dayalı itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
Celp olunan Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının tet- kikinde ; Alacaklı .... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti tarafından borçlu .... Uluslararası Loj. ve Ağır Taş. Tic. Ltd.Şti aleyhine faturadan kaynaklanan 23.383,40 USD alacağın tahsili talebiyle ilamsız takibe girişildiği, borçlu vekilinin 29/11/2018 tarihinde vekili aracılığıyla ibraz ettiği dilekçe ile " alacaklı görünen tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığı"ndan bahisle borca , faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ettiği, İİK 66 md gereğince İcra Müdürlüğü'nce takibin durdu- rulmasına karar verildiği, itiraz dilekçesinin alacaklı tarafa tebliğ edilmediği, taraf vekillerince takip konusu menfi tespit ve itirazın iptali talepli iş bu davanın ikame olunduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar iş bu davalar mahkememizde ikame olunmuş ise de ;emsal nitelikteki Yargıtay 11. HD'nin 2015/326 Esas, 2015/5496 Karar nolu 20/04/2018 tarihli ilamında vurgulandığına üzere,
"6762 sayılı Türk Ticaret Yasası’nın 4. maddesine eklenen fıkrada, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun olumlu görüşü ile Adalet Bakanlığı'nca, bu Yasa'nın dördüncü kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak ve Asliye derecesinde olmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemeleri'nin kurulacağı, bu mahkemelerin yargı çevresinin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirleneceği" hususunun düzenlendiği,
6102 sayılı Yeni Türk Ticaret Yasası’nın 5/2. Maddesinde de "bir yerde Asliye Ticaret Mahkemesi varsa, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevi içinde bulunan ve 4'üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca Ticaret Mahkemesi'nde görülecek diğer işlere Asliye Ticaret Mahkemesi'nde bakılacağı, bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nca, Asliye Ticaret Mahkemeleri'nden biri veya birkaçı münhasıran bu kanundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlen- dirilebileceği"nin hüküm altına alındığı ve bu hükmün 6762 sayılı Yasa'nın 4. maddesine eklenen fıkra ile aynı mahiyette olduğu, bu durumda 6762 sayılı Yasa zamanında anılan yasal düzenleme doğrultusunda alınan Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 24/03/2005 tarih ve 188 sayılı kararı geçerli olup bu tür davalara Denizcilik İhtisas Mahkemesi bulunmayan yerlerde Ticaret Mahkemesi varsa 1 numaralı Ticaret Mahkemesi, Ticaret Mahkemesi yok ise 1 numaralı Asliye Hukuk Mahke- mesi'nin Denizcilik İhtisas Mahkemesi olarak görevlendirildiğinin bu kararda belirlendiği, Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatlı Ticaret Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki görev ilişkisi olduğu, Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin görev alanın tayininde davanın değerinin değil uyuş- mazlığın deniz ticaretinden kaynaklanıp kaynaklanmadığının esas olduğu,
Somut olayda, asıl davada menfi tespit, birleşen davada itirazın iptali talebine konu alacağın deniz taşımasından kaynaklı demuraj bedeline ilişkin olduğu, uyuşmazlığın çözümünde 6102 sayılı yeni TTK'nın “Deniz Ticareti Sözleşmeleri” başlıklı 1119 vd. Maddelerinin hükümlerinin uygulanması gerektiği, davanın görülüp sonuçlandırılmasının Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin görevine girdiği, kamu düzeninden sayılan mahkemenin görevi hususunun yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği dikkate alınarak HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince mahkemenin görevi yönünden davanın usulden reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle, HMK 114/1-c ve 115/2 md gereğince DAVANIN USULDEN REDDİNE, Uyuşmazlığın çözümünde İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin görevli olduğuna,
2-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahke- memize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmeleri gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına,
3-HMK'nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi'ne gönderilmesine,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin ihtarına,
5- Yargılama gideri ve harçların nihai karar ile birlikte değerlendirilmesine dair,
5235 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesine göre ,Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve .... sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri uyarınca,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı-birleşen davanın davalısı .... vekilleri Av. ... ile Av. ...'in yüzüne karşı, davalı-birleşen davanın davacısının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/11/2019
Katip ...
Hakim ...